Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/171 K.2022/847

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/171 Esas - 2022/847 T.C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/171

KARAR NO : 2022/847

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI :... DAVALI : ...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 07/03/2022

KARAR TARİHİ : 28/10/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 28/11/2022

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davacı ile davalı firmalar arasında akdedilen sözleşmeler ile Bursa-Yenişehir Havalimanı için ihtiyaç duyulan Özel Güvenlik Hizmetlerinin davalılardan sağlandığını, dava dışı işçiler ... tarafından aşağıdaki çalışma dönemlerinde. 15.04.2009-31.12.2009 tarihleri arası ...Özel Güv. Kor. ve Eğt. Hizm. Ltd. Şti., - 01.01.2010-31.12.2013 tarihleri arası ...Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti., 14-31.12.2014 tarihleri arası ...

Yatırım Holding A.Ş.'ne ihale edildiğini, dava dışı işçi ... tarafından ...12. İş Mahkemesinin 2015/1313E. Sayılı dosyası ile dava açılıp mahkemenin 26.04.2016 tarih ve 2015/1313E. 2016/196K.

Sayılı kararına istinaden ...11 İcra Müdürlüğünün 2021/5599E. sayılı dosyasına 17.223,75.-TL'lik alacak için 16.636,26.-TL ödendiğini (davacı vekilinin vekalet ücretine dair stopaj vergisi olan 587,49 TL'nin ilgili vergi dairesine yatırıldığını), dava dışı işçileri olarak çalışan Hülya Özbilgin tarafından davacı ve davalı aleyhine ...12. İş Mahkemesinin 2015/1321E. Sayılı dosyası ile işçilik alacakları için dava açılıp Mahkemenin 24.06.2016 gün ve 2015/1321E. 2016/198K.

Sayılı kararına istinaden ...l1. İcra Müdürlüğünün 2021/5612E. sayılı dosyasına 17.206, -TL'lik alacak için 16.618,91 TL ödendiğini (davacı vekilinin vekalet ücretine dair stopaj vergisi olan 587,19 TL ilgili vergi dairesine yatırıldığını), dava dışı işçileri olarak çalışan ... tarafından davacı ve davalı aleyhine ...35. İş Mahkemesinin 2018/71E. Sayılı dosyası ile işçilik alacakları için dava açılıp Mahkemenin 29,05.2018 gün ve 2018/7LE. 2018/ 2020K.

Sayılı kararına istinaden ...12. İcra Müdürlüğünün 2019/1056E. sayılı dosyasına 13.268,84 TL ödendiğini, bu itibarla, toplam 47.698,20 TL alacağın mevcut olduğunu, yapılan ödemelerin rücuen tahsili maksadıyla ...Arabuluculuk Bürosuna 2021/140365 Arabuluculuk No ile başvuruda bulunulduğunu, yapılan görüşmelerde anlaşma sağlanamadığını, davalı yüklenicilerin bu personellerin işvereni olması nedeniyle kanuni tüm yükümlülükleri yerine getirmekle yükümlü olduğunu beyanla;

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, davanın kabulü ile şimdilik 45.000,00 TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalı şirketlerin sorumlulukları nispetinde davalı şirketlerden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Yatırım Holding A. Ş. vekili 16.03.2022 tarihli cevap dilekçesinde.

Zaman aşımı ve görev itirazında bulunulduğunu, dava dışı işçilerin kendisinden önceki çalışmalarından müvekkili şirketin sorumlu tutulamayacağını, Yargıtay içtihatları doğrultusunda müvekkili şirketin yalnızca dava dışı işçileri çalıştırdığı süre ve çalıştırdığı ücret tutarından sorumlu tutulabileceğini, rücuya konu alacağa ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilmesi talebinin yerinde olmadığını, işletilecek faizin türünün yasal faiz olduğunu, ihale dokümanının niteliği değerlendirildiğinde davacı ile müvekkili şirket arasındaki işin hizmet alım işi olmadığını,

yapılan değişiklik ile kamu üst işverenlerinin iş yerlerinde çalışan alt işveren işçilerinin kıdem tazminatı ödemelerinden üst işveren sıfatını taşıyan kamu kurumunun sorumlu tutulduğunu beyanla haksız ve hukuka aykırı davanın reddini savunmuştur.

Diğer davalılar davaya cevap vermemiştir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, taraflar arasında kurulan hizmet alımlarına ait sözleşmeler uyarınca dava dışı işçilere ödenen işçilik alacaklarından kaynaklı bedelin rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Davacı ve davalı taraf, 6102 sayılı TTK m. 16 uyarınca ticari şirket olup tacir sayılırlar. Bu nedenle, aynı Kanun m. 4 hükmünde yapılan düzenleme uyarınca; açılan dava ticari dava olup, bu tür uyuşmazlıklarda ticaret mahkemesi görevlidir.

Taraflar arasında kurulan Hizmet Alım Sözleşme örnekleri, ...12. İş Mahkemesinin 26/04/2016 tarih, 2015/1313 Esas, 2016/196 Karar sayılı dosyası, ...11. İcra Müdürlüğünün 2021/5599 esas sayılı dosyası, ...12.İş Mahkemesinin 26/04/2016 tarih, 2015/1321 Esas, 2016/198 Karar sayılı dosyası, ...11. İcra Müdürlüğünün 2021/5612 esas sayılı dosyası, ...35. İş Mahkemesinin 29/05/2018 tarih, 2018/71 Esas, 2018/220 Karar sayılı dosyası ve ...12. İcra Müdürlüğünün 2019/1056 esas sayılı dosyalarının suretleri, davacı tarafından yapılan ödemelere ilişkin icra dosyası kayıtları, ödeme belgeleri, bilirkişi raporu ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

...12. İş Mahkemesinin 26/04/2016 tarih, 2015/1313 Esas, 2016/196 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının ..., davalının Devlet Hava Meydanları Genel Müdürlüğü olduğu, işçilik alacaklarından kaynaklı yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile brüt 7.505,05-TL brüt fark ücret alacağının kabulüne karar verildiği, yerel mahkeme kararının temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2021/341 esas, 2021/5057 karar sayılı ve 25.02.2021 tarihli ilamı ile onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.

Dava dışı işçinin yukarıda belirtilen ve onanan bahse konu mahkeme ilamının ...11. İcra Müdürlüğünün 2021/5599 takip sayılı dosyası ile takibe konulduğu, davacının dava dışı işçiye 04.05.2021 tarihinde 16.636,26-TL ödemede bulunduğu anlaşılmıştır.

...12. İş Mahkemesinin 26/04/2016 tarih, 2015/1321 Esas, 2016/198 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının ..., davalının Devlet Hava Meydanları Genel Müdürlüğü olduğu, işçilik alacaklarından kaynaklı yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile brüt 7.492,67-TL fark ücret alacağının kabulüne, yerel mahkeme kararının temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 9. Hukuk Dairesinin 2021/342 esas, 2021/5058 karar sayılı ve 25.02.2021 tarihli ilamı ile onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.

Dava dışı işçinin yukarıda belirtilen ve onanan bahse konu mahkeme ilamının ...11. İcra Müdürlüğünün 2021/5612 takip sayılı dosyası ile takibe konulduğu, davacının dava dışı işçiye 04.05.2021 tarihinde 16.618,91-TL ödemede bulunduğu anlaşılmıştır.

...35. İş Mahkemesinin 29/05/2018 tarih, 2018/71 Esas, 2018/220 Karar sayılı dosyasının incelenmesinde; davacının ..., davalının Devlet Hava Meydanları Genel Müdürlüğü olduğu, işçilik alacaklarından kaynaklı yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile 7.517,00-TL brüt fark ücret alacağının kabulüne, yerel mahkeme kararının temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin 2018/15554 esas, 2018/25998 karar sayılı ve 03.12.2018 tarihli ilamı ile onanarak kesinleştiği anlaşılmıştır.

Dava dışı işçinin yukarıda belirtilen ve onanan bahse konu mahkeme ilamının ...12. İcra Müdürlüğünün 2019/1056 takip sayılı dosyası ile takibe konulduğu, davacının dava dışı işçiye 24.01.2019 tarihinde 13.268,84-TL ödemede bulunduğu anlaşılmıştır.

Davalılardan ... Güvenlik Hizmetleri A.Ş. ile davacı arasında 01/01/2014-31/12/2014 tarihlerini kapsayan Bursa-Yenişehir Hava Meydanı için özel güvenlik hizmet alım işi için yapılan sözleşmeye göre, dava dışı işçi ...'ın 01.01.2014-13.10.2014 tarihleri arasında, dava dışı işçi ...'ın 01.01.2014-31.12.2014 tarihleri arasında, dava dışı işçi ...'in 01.01.2014-31.12.2014 tarihleri arasında davalı ... Güvenlik Hiz.A.Ş. Bünyesinde çalıştıkları anlaşılmıştır.

Sözleşme içerikleri incelendiğinde; sözleşme bedeline dahil olan giderler başlıklı 7. maddesinde taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin ulaşım, sigorta, vergi, resim ve harç giderleri ile personel ücretleri, vergi, sigorta primleri, personele ilişkin yasal yükümlülükler, personelin yemek, yol, kıyafet, teçhizat bedelleri, silahlı atış eğitim bedeli, müteahhit karı, mali sorumluluk sigortası, sigorta bedeli, sözleşme bedeline dahildir denildiği,

yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları başlıklı 22. maddesinde, yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve genel şartnamenin 6. bölümünde belirlenmiş olup, yüklenicinin bunları aynen uygulamakla yükümlü olacağının belirtildiği, teknik şartnamenin 10.11 maddesinde ise yüklenicinin, istihdam ettiği personelin İş Kanunu, SSK mevzuatı diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, tüm hak ve alacaklar bakımından sorumlu ve muhatap olduğu,

personelin 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden doğan tüm ekonomik ve sosyal haklarını yerine getirmekle yükümlü olacağı, yüklenici tarafından istihdam edilen personele ilişkin davacıya herhangi bir sorumluluk yüklenemeyeceğinin belirtildiği anlaşılmaktadır.

Taraflar arasında kurulan sözleşmede yapılan yukarıda belirtilen düzenleme uyarınca, davacı taraf, İş Kanunu'ndan kaynaklanan sorumluluğunun gereği olarak, dava dışı işçilere ödemek zorunda kaldığı tazminatların tamamını davalı yüklenicilerden rücuen tahsilini istemekte haklıdır. Taraflar arasında kurulan sözleşme her iki taraf yönünden bağlayıcıdır (bkz. Yargıtay 13 HD'nin, 27/06/2013 tarihli, 2013/190 Esas, 2013/17701 Karar sayılı ilamı).

Dosya üzerinde bilirkişi marifeti ile inceleme yapılmıştır.

15/08/2022 tarihli hesap bilirkişi ... 'den aldırılan bilirkişi raporunda özetle; "Hukuki durumun tayin ve takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;

1- Davacının talebinin şimdilik 45.000,00.-TL olduğu,

2- Davacının dava dışı işçiler ..., ... ... için ödediği toplam 47.698,69.-TL miktardan talep edebileceği toplam tutarın 47.698,69.-TL olduğu, bu tutarın;

* Tamamından son alt işveren olan ... Yatırım Holding A. Ş. (Eski Ticaret Unvanı: ... Güvenlik Hiz. A. Ş.)'nin sorumlu olaca

* Davalılardan ...Özel Güv. Kor. ve Eğt. Hizm. Ltd. Şti. ve ...Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti.'nin dönemine isabet eden işçilik alacağı belirlenemediği için sorumluluklarının tespit edilemediği,

2- Mahkemece davalıların yarı yarıya sorumlu olacaklarının kabulü halinde yarı yarıya sorumluluk tutarının 23.849,35.-TL olduğu, bu tutarın;

* Tamamından son alt işveren olan ... Yatırım Holding A. Ş. (Eski Ticaret Unvanı: ... Güvenlik Hiz. A. Ş.)'nin sorumlu olacağı,

* Davalılardan ...Özel Güv. Kor. ve Eğt. Hizm. Ltd. Şti. ve ...Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti."'nin dönemine isabet eden işçilik alacağı belirlenemediği için sorumluluklarının tespit edilemediği,

3- Mahkemenin kabulüne göre belirlenen tutara ödeme tarihlerinden (34.429.85.-TL'nin ödeme tarihi olan 04.05.2021 tarihinden; 13.268,84 TL'nin ödeme tarihi olan 24.01.2019 tarihinden) itibaren faiz yürütülebileceği" rapor edilmiştir.

Bilirkişi rapor dosya kapsamı ve delil durumuna uygun olup hükme esas alınmıştır.

Somut olayda; davacı taraf ile davalı şirketler arasında Bursa Yenişehir Hava Meydanı Özel Güvenlik Hizmet Alım işi için hizmet alım sözleşmesi kurulmuş olup bu sözleşme uyarınca, iş yerinde çalışan dava dışı işçiler tarafından, davacıya yönelik İş Kanunu'ndan kaynaklanan müteselsil sorumluluk hükümlerine göre, iş mahkemesinde dava açılmış olup, yapılan yargılama sonucunda mahkeme işçilik haklarının davacıdan tahsiline karar vermiştir.

Taraflar arasında kurulan sözleşme uyarınca, davacı taraf, işçilik veya sosyal güvenlik hakları ve düzenlemeler kapsamında yapılacak her türlü ödemeden davalı tarafın sorumlu olduğuna yönelik sözleşme ve teknik şartnamede yapılan düzenleme nedeniyle yaptığı ödemeleri rücuen davalılardan ... Güvenlik Hiz. A.Ş.den talep etme hakkına sahiptir.

Müteselsil sorumluluk hükümlerine dayanarak yapılan ödemenin, taraflar arasında paylaştırılmasının talep edilemeyeceği, tüm sorumluluğun davalı şirkete ait olacağı, bu suretle bilirkişi marifetiyle tespit edildiği üzere dava dışı işçilerin davalılardan ...Özel Güvenlik Hiz.A.Ş. Ve ...Özel Güv.Hiz.Ltd.Şt. Bünyesinde çalışmadıkları anlaşıldığından bu davalılar yönünden açılan davanın reddine, bilirkişinin belirlediği 47.698,69.'nın davalı .... A.

Ş.'den tahsilinin gerektiği anlaşılmıştır.

Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, icra dosyalar, iş mahkemesi kararları taraflar arasında kurulan sözleşme örnekleri, bilirkişi raporu ve tüm dosya içeriğine göre; davacı tarafından, dava dışı işçilere yapılan ödemelerden, taraflar arasında kurulan sözleşmede yapılan düzenleme uyarınca davalı yüklenici ... Güv.Hiz.A.Ş.nin ilgili ücret farkı alacağının ödenmesinden sorumlu olacağı, bu nedenle bilirkişi marifetiyle tespit edilen alacak miktarından davalı ... ....A.Ş şirketinin sorumlu olduğu anlaşıldığından davanın kabulüne, yapılan ödemelerin ödeme tarihlerinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... Hakim ...