Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/341 K.2022/1041

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkilin 233 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında iktisadi devlet teşekkülü olduğunu, Genel müdürlüğün hizmet personeli alımı işini 2012-2021 yıllarında imzalanan sözleşmelerle davalıların aldığını, bu yıllarda davalıların işçisi olarak çalışan dava dışı işçi ... ın 28.10.2013- 16.04.2021 tarihleri arasında davalı ve dava dışı şirketler de çalıştığını, 16.04.2021 tarihinde emekliye ayrıldığını, 4857 Sayılı kanun 112. maddesine gereğince dava dışı işçi ...'a kıdem tazminatının 14.06.2021 tarihinde 26.074.38TL ödendiğini,

yükleniciler ile idare arasında imzalanan idari ve teknik şartnamelerde yüklenicinin hak ve yükümlülüklerinin ayrıntılı olarak düzenlendiğini, idari ve teknik şartnameler ile sözleşmeler incelendiğinde dava dışı işçiye müvekkil idare tarafından yapılan ödemelerden davalı yüklenici firmaların sorumlu bulunduğunu ileri sürerek fazlaya ilişkin hakların saklı kalmak kaydıyla davalılar nezdinde yüklenici işçisi olarak çalışan ... a müvekkil idare tarafından yapılan 14.06.2021 tarihinde ödenen kıdem tazminatının 8.208.14 sinin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte bilirkişi incelemesi neticesinde açığa çıkacak sorumluluk

oranları oranında davalı yüklenicilerden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar ... ... İnş. vekili cevap dilekçesinde özetle: talebin zamanaşımına uğradığını, ödemeden itibaren iki yıllık süre geçtiğini, kabul anlamına gelmemek üzere aksi kabul edilse dahi müvekkillerin kendi dönemi ile sınırlı olmak üzere ancak sözleşmesinde açık hüküm varsa sorumlu olabileceğini, dava dışı işçilerin asıl işveren döneminde çalışmaları karşılığı tazminattan asıl işveren davacının sorumlu olduğunu, ödeme tarihinden itibaren faiz talebinin yersiz olduğunu belirterek davacının davasının reddini savunmuşlardır.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatının hizmet alım sözleşmelerindeki yüklenici davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmesinde kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. SGK kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır.

Dava dışı ...'ın SGK Hizmet dökümü getirtilmiş, davacının sunduğu ödeme belgeleri ve sözleşmeler üzerinden bilirkişiden rapor alınmıştır.

02/12/2022 tarihli hesap uzmanı Fatma Bektaş'tan aldırılan bilirkişi raporunda özetle; "

¸

-Davacı Tarım İşletmeleri Genel Müdürlüğü ...ile davalı şirketler arasında Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, imzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yüklenicilerin sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı,

- Dava dışı işçi ... in hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun yürürlükte bulunan 14.maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini gerektirecek şekilde sona erdiği, Mahkemenin dava dışı işçinin kıdem tazminatından davalı şirketin kendi dönemi ile sorumlu olduğu kanaatine varılması durumunda:

Dava dışı işçiye davacı ...tarafından 14.06.2021 tarihinde toplam 26074.38 TL kıdem tazminatı ödemesinin 8.208.14 TL, nin davalılardan rücuen tazminini talep edebileceği hesaplanmış olup, işletilecek faizin mahkemenin takdirinde olduğu, kanaatine varıldığı" rapor edilmiştir.

Tarım İşçilikleri Hizmet Atımlarına Ait Sözleşmenin İş Kanunu, SGK ve Diğer Kanunlar ile Yönetmeliklerle İlgili Hükümler başlıklı 7. maddesi: "İş Kanunu, SGK ve diğer Kanunlar ile Yönetmeliklerle ilgili hükümler idari şartnamenin 36. maddesinde belirtilmiştir..." ve İdari Şartnamenin 36.3. maddesi "Yüklenici çalıştıracağı işçilerin ücretlerini ve SGK primlerini mevzuatlar çerçevesinde ödeyecektir. İşçiler Yüklenici nam ve hesabına İdareden bağımsız çalışmakta olup, ödenmeyen ücret, SGK primleri, meydana gelebilecek tüm iş kazalarından münhasıran Yüklenici sorumludur." hükmünü içermektedir.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiş, davalılardan ... ... İnşaat firmaları bilirkişi raporuna itiraz etmişlerdir

Sözleşmede rücu ve sorumluluk oranları ile ilgili özel bir hüküm bulunmadığı takdirde işçilik alacak ve tazminatlarının tamamından yükleniciler sorumludur (Yargıtay ...HD 2017/732 E, 2020/2372 K; 2019/952 E, 2020/2536 K; 2019/1417 E, 2020/2515 K; 2019/782 E, 2020/1037 K).

Öte yandan dava, taraflar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinden kaynaklı olup 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 146.maddesi uyarınca, kanunda aksine hüküm bulunmadığı sürece her alacak 10 yıllık zamanaşımına tabi olup ödeme tarihine göre zamanaşımı dolmadığından davalının zamanaşımı itirazı reddedilmiştir.

Netice olarak davacının davasının kabulüne, dava dışı işçinin çalıştığı dönemlere isabet eden miktarlarının davalılardan ( iş ortaklığı olan davalıların da iş ortaklığının tüzel kişiliği olmadığından ortaklığı oluşturan şirketlerden tahsilde tekerrür olmamak üzere müteselsilen) ödeme tarihinden itibaren (rücu davalarının niteliği gereği ayrıca temerrüt aranmayacağından) işleyecek avans faizi (taraflar tacir olduğundan ticari faiz) tahsiline karar verilmiştir.