Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/354 K.2023/60

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...

Sigorta Şirketi tarafından (12642717210001) numaralı Zorunlu Trafik Sigortası (ZMMS) poliçesi ile sigortalanan işleten ...'a ait ... plakalı aracın, sürücüsü ... yönetiminde olduğu sırada 21.09.2021 tarihinde yaya olan müvekkil ...'a çarparak park halinde bulunan ... plakalı araç arasına sıkıştırması üzerine müvekkilinin köprücük kemiğinin kırıldığını, davaya konu olaya karışan motorlu araç sigortalı olduğundan, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 92. Maddesi uyarınca davalı sigorta şirketine başvurulduğunu,

müvekkilde dava konusu olay nedeniyle meydana gelen maddi zararlar karşılığı olmak ve fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak üzere şimdilik 1.000,00-TL tutarındaki maddi tazminatın, davalılardan müteselsilen tahsiline ve bu tazminat miktarına olay tarihinden (21.09.2021) itibaren bankalarca Türk Lirası mevduata işletilen en yüksek faiz oranında faiz işletilmesine,

müvekkilde dava konusu olay nedeniyle meydana gelen manevi zararlar karşılığı 100.000,00-TL tutarındaki manevi tazminatın, sırasıyla araç sürücüsü ve araç işleteni olan davalılar ... ve ...'dan müteselsilen tahsiline ve bu tazminat miktarına olay tarihinden (21.09.2021) itibaren bankalarca Türk Lirası mevduata işletilen en yüksek faiz oranında faiz işletilmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle: Dava konusu kazaya karıştığı ifade edilen ... plakalı aracın 1264271721 numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkil şirketin ancak sigortalısının kusuru oranında ve ancak teminat limitleriyle sorumlu olduğunu, kusur oranının ve maluliyet oranının tespiti için dosyanın bilirkişiye gönderilmesinin gerektiğini beyanla davanın reddini savunmuştur. Diğer davalılar, dava dilekçesi kendilerine usulüne uygun tebliğ edildiği halde davaya cevap vermemişlerdir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, davalı ...'ın sürücüsü olduğu, davalı ...'ın işleteni olduğu ve davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu aracın yaya konumundaki davacıya çarparak yaralanmasına neden olması nedeniyle açılan maddi ve manevi tazminat isteminden ibarettir.

Trafik kazası tespit tutanağı, Ankara 43. Asliye Ceza Mahkemesinin 2022/11 esas sayılı dosyası, ZMMS poliçe örneği, Ankara Atatürk Sanatoryum Eğitim ve Areştırma Hastanesi kayıtları, kurum ve müzekkere yazı cevapları, sosyal ekonomik araştırma müzekkere cevapları, poliçe, hasar dosyası, bilirkişi raporları ve diğer belgeler dosyada mevcuttur.

ZMMS poliçesinin incelenmesinde; ... plakalı aracın ZMMS poliçesi ile kaza tarihini de kapsar şekilde 17/06/2021-17/06/2022 tarihleri arasında davalı sigorta şirketine sigortalı olduğu, kişi başına ölüm/sakatlık bedelinin 430.000,00 TL olarak belirlendiği anlaşılmıştır.

2918 sayılı KTK'da ZMMS (trafik) sigortası ile ilgili ayrıntılı düzenleme yapılmıştır.

Yapılan düzenlemeler uyarınca; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar(2918 sayılı KTK m. 85/1).

Zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartları, teminat tutarları ile tarife ve talimatları Hazine Müsteşarlığının bağlı bulunduğu Bakanlıkça tespit edilir ve Resmi Gazetede yayımlanır (m. 93/1). Zarar gören, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde doğrudan doğruya sigortacıya karşı talepte bulunabilecegi gibi dava da açabilir (m. 97).

Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz (8 iş günü) iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar (m. 99).

Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre, maddi tazminat talepleri için de geçerlidir (m. 109/1,2).

Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi kazanın vuku bulduğu yer mahkemesinde de açılabilir (2918 sayılı KTK m. 110/2). Meydana gelen kazada ölüm veya yaralanma meydana gelmesi halinde hak sahipleri ölüm halinde, destekten yoksun kalma tazminatı talep edebilirler (TBK m. 53).

Bedensel zarar meydana gelmesi durumunda daimi veya geçici iş göremezlik nedeni ile tazminat talep edilebilir (TBK m. 54, 55). Ayrıca yasal koşulların oluşması halinde kaza nedeniyle ölüm veya yaralanma halinde manevi tazminat talep edilebilir (TBK m. 56).

ZMMS sigorta poliçesinden kaynaklanan kaza sonucu meydana gelen zararlardan sigorta şirketi azami poliçe teminat limiti dahilinde, sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında, gerçek zararın tazmini ile sınırlıdır (bkz Y.11 H.D. 09/06/2003, 2003/269 E, 2003/6111 K,).

Mahkememizce kusur bilirkişilerden rapor aldırılmıştır.

27/11/2022 tarihli kusur bilirkişi Kenan Çetin'den aldırılan bilirkişi raporunda özetle; "... plakalı araç sürücüsü ...'ın 2918 sayılı karayolları trafik kanununun asli kusurlardan 84/f, 67/a -md kuralını ihlalen % 75 oranında ASLİ KUSURLU olduğu kanaatine varılmıştır.

2-Yaya ... yukarıda açıklanan 2918 sayılı karayolları trafik kanununun 68/c kural ihlali ile % 25 oranında TALİ KUSURLU olduğu kanaatine varılmıştır.

3-Yayanın müterafik kusuru olmadığı kanaatine varılmıştır.

4-Kazanın meydana gelmesinde başkaca unsur görülmediği" rapor edilmiştir.

Somut olayda; davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan, davalı ...'a ait olup davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç sürücüsünün '%75 kusurlu olarak, %25 oranında kusurlu olduğu tespit edilen davacı yaya ...'a çarptığı anlaşılmıştır.

Davacı vekili yargılama sırasında 05/01/2023 verdiği dilekçe ve 10/02/2023 tarihli oturumda tekrar ettiği beyanında; davalı ... Sigorta şirketi ile maddi tazminat konusunda sulh olduklarını, maddi tazminat davasının konusuz kaldığını, araç sürücüsü ve araç işleteni davalı şahıslar hakkındaki manevi tazminat davasının devam ettiğini bildirmiştir.

Dosya içerisinde toplanan tüm deliller, kaza tutanağı, adli tıp raporu, sigorta poliçesi, bilirkişi kurulu raporu ve tüm dosya içeriğine göre; olay tarihinde davalı sigorta şirketine ZMMS sigortası ile sigortalı davalı araç sürücüsünün kullandığı aracın yaya olan davacıya çarpması nedeniyle davacının yaralandığı, dosyada yazılan SGK dahil müzekkere cevapları, davacının olası kazancının asgari ücret olması,

davacı hakkında düzenlenen ve geçerli bulunan maluliyet raporu, dava dilekçesi ile yargıtay içtihatları uygun olarak davalıların davacının maddi tazminat talebinden müteselsilen sorumlu oldukları anlaşılmış ise de vekaletnamesinde yetkisi bulunan davacı vekili ile davalı sigorta şirketinin yargılama sırasında sulh olmaları nedeniyle maddi tazminat davasının konusunun kalmadığı anlaşılmıştır.

Davacının haksız fiil sorumlusu ve işletenden talep ettiği manevi tazminat miktarının tayinine gelindiğinde; bilindiği üzere 6098 sayılı TBK'nun 56.(818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 47.) maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır.

Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

22.6.1976 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Bu bilgiler ışığında, tarafların sosyal ve ekonomik durumu, kazanın oluşumu, davacı ...'ın yaralanması, davacının meydana gelen yaralanma nedeniyle yaşadığı elem, keder, ızdırap, kazanın meydana geldiği tarih ile olay tarihindeki paranın alım gücü göz önünde bulundurularak davacının davalı ...'dan 25.000,00-TL, davalı ... için 25.000,00TL'nin, kaza tarihi olan 21/09/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte adı geçen davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesi gerektiği anlaşıldığından manevi tazminat davasının kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

I- Manevi tazminat talebi bakımından vekalet ücretleri

a)Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN DAVALILAR ... ve ...'dan ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

4)Yargılama giderleri:

(a) Dava açılışında alınan 80,70 TL peşin harç ile 345,00 TL harcın yargılama gideri olarak kabulü ile MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN DAVALILAR ... ve ...'dan ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

(b) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 80,70 TL başvurma harcı, 19,00 TL posta gideri, olmak üzere toplam 99,70 TL yargılama giderinden davanın kabul oranı dikkate alınmak suretiyle 49,85 TL'sinin MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN DAVALILAR ... ve ...'dan ALINARAK DAVACIYA VERİLMESİNE,

4) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak YATIRANLARA İADESİNE,

5)Dosya adli yardımlı olduğundan suç üstü ödeneği tarafından karşılandığı anlaşılan 800,00-TL bilirkişi ücretinin davanın kabul red oranı dikkate alınarak hesaplanan 400,00TLsinin MÜŞTEREKEN ve MÜTESELSİLEN DAVALILAR ... ve ...'dan alınarak, bakiye kalan 400,00TLsinin ise davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

6)) 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 5/A ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, 660,00 TL'sinin DAVACIDAN ; 660,00 TL'sinin DAVALIDAN ALINARAK HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

İlişkin, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde Ankara Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı.10/02/2023

Katip...

Hakim ...

"Bu Evrak 5070 Sayılı Kanun Hükümlerine Göre UYAP Sistemi Üzerinden Elektronik Olarak İmzalanmıştır."