Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/730 K.2023/808

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/730 Esas - 2023/808 T. C.

ANKARA

12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO : 2022/730

KARAR NO : 2023/808

DAVA

Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 02/11/2022

KARAR TARİHİ : 21/12/2023

GEREKÇELİ KARARIN YAZIM TARİHİ : 03/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Kara Taşımacılığı Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket ... Nakliyat ve Taşımacılık Ltd.

Şti. arasında 18.11.2021 tarihinde İzmir'den ...'ya iki adet panel halinde (Malzeme Cinsi: Paslanmaz Cephe Teli 850 X 3100 X 2,5 X 3100MM - 96 Adet) gönderilmek üzere anlaşma sağlandığı, tarafların söz konusu ürünlerin İzmir'den ...'ya tek bir sevkiyat aracıyla gönderilmesi hususunda anlaştığı, ancak davalı firmanın iki araç aktarmalı olarak ürünleri gönderdiği, söz konusu ürünlerin niteliği gereği dik bir şekilde taşınması gereken ürünler olması nedeniyle, müvekkili şirket yetkililerinin gözetiminde İzmir'de ilk araca dik olarak yerleştirildiği, ürünlerin ...'da ikinci kez aktarma yapılan araca yatay bir şekilde hatalı olarak yüklendiği,

bu nedenle teslim edilmesi gereken doksan altı üründen birçoğunda ciddi oranda zarar meydana geldiği, ayrıca ürünlerde net bir şekilde görüleceği üzere ürünlerin menteşelerinin kırık olarak geldiği, söz konusu ürünlerin müvekkili şirket tarafından Euro üzerinden satın alındığı, hatalı sevk işlemleri sebebiyle müvekkilinin zararının çok yüksek olduğu, ...

10. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/141 Değişik iş sayılı dosyasında yapılan delil tespiti dosyasında düzenlenen 02.12.2021 tarihli Bilirkişi Raporunda hatalı nakliyat sonucunda meydana gelen toplam Zararın 106.5S0,40 TL değerinde olduğunun tespit edildiği, yapılan tespit üzerine ...

50. Noterliğinin 00198 yevmiye numaralı 10.01.2022 tarihli ihtarnamesi ile söz konusu ürünlerin nakliyesi sırasında hatalı yükleme nedeniyle ürünlerde meydana gelen zararın tazmini, aksi halde yasal yollara başvurulacağı hususunun davalı tarafa ihtar edildiği, ancak davalı tarafça herhangi bir cevap verilmediği, akabinde Arabuluculuk görüşmesinde bir anlaşma sağlanamadığı, şeklinde hususlara yer verilerek;

yargılama sonucunda zarar miktarı tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL maddi tazminatın ihtarnamenin tebliği tarihi olan 12.01.2022 tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yüklenmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın dava dilekçesinde dikey bir şekilde taşınması gereken ürünlerin yatay taşınmasından dolayı zarara uğradığını iddia ettiğini, ancak bu durumda taşıyıcının herhangi bir sorumluluğunun olmadığı, göndericinin sorumlu olduğu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanun'unun 863. maddesi ve Yargıtay'ın 11. Hukuk Dairesi'nin 21/10/2014 tarihli kararı dikkate alındığında, taşıyıcının malın yüklenmesinden ve güvenliğinden herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığı,

gönderen veya gönderilenin fiilinden yahut emir ve talimatından ileri geldiğinin aşikar olduğunu, taşınan emtianın niteliği, ambalaj ve işaretlenmesi dikkate alınmadan doğrudan “taşımadan” kaynaklı malın zarar gördüğünü iddia etmenin gerçek dışı ve hukuka aykırı olduğu, CMR Konvansiyonu, m.17/4-b maddesi ve bendinde ambalajlanmadıkları veya kötü ambalajlandıkları zaman, mahiyetleri icabı fire veren veya hasara uğrayan malların ambalajlanmaması yada hatalı ambalajlanmış olması, c bendinde ise, malların gönderici, alıcı veya bunların adına hareket eden şahıslar tarafından taşınması, yüklenmesi,

istif edilmesi veya boşaltılması hallerinden hasardan taşıyıcının sorumlu olmayacağının öngörüldüğü, bu hususta ayrıca 6102 sayılı TTK'nın 862. maddesi hükmü de dikkate alındığında somut uyuşmazlıkta, yüklemenin gönderen tarafından gerçekleştiği ve emtiada ambalaj konusunda hata edildiği ve kötü bir şekilde ambalajlandığı takdirde zararın ortaya çıkması kaçınılmaz olan mal olduğundan dolayı müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığı, ürünlerin ambalajsız bir şekilde teslim edildiği ve ürünlerin yükleniş biçimine itiraz ileri sürülmediği, ürünlerin davacı işyerinde yüklendiğinde;

yüklendiği kamyonet ile İstanbul-İzmir arası seferin yüklenen araçla yapılacağını bilmesi hayatın doğal akışına uygun olduğu, ürünlerin muhtemelen ikinci el olduğu, ürünlere ait faturanın davacı tarafından ibraz dahi edilmediği, ambalajsız olarak yüklemesi gerçekleştirilen ürünlerden davalının kusurundan söz etmenin söz konusu olamayacağı, ayrıca davacı tarafından yapılan tek taraflı delil tespitinin taraflar arasında uyuşmazlığı aydınlatıcı nitelikte olmadığı, kendilerince süresi içerisinde itiraz edilen raporun hükme esas teşkil etmediği,

kökleşmiş Yargıtay kararları gereğince de itiraza uğramış olan delil tespiti raporunun hükme esas alınamayacağı, bu yönden de yüklemenin kime ait olduğu, ürünlerin faturası, hasarın meydana gelmesinde yükleme hatasının olup olmadığı, ürünlerin ambalajlanmasında eksik olup olmadığı, tazminat talebine konu hasarın yükleme ve istif hatasından mı yoksa taşıma kusurundan mı kaynaklandığı,

eğer zararlı istiften kaynaklanmışsa, müvekkili taşıyanın yükleme işlemine nezaret yönünden kusurunun bulunup bulunmadığının tespit edilmesi gerektiği, bu incelemeler gereği gibi yapıldığı takdirde davalının herhangi bir kusuru olmadığının ortaya çıkacağını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

... 10. Sulh Hukuk Mahkemesine müzekkere yazıldığı görüldü.

İzmir Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine 15/03/2023 tarihinde talimat yazıldığı görüldü.

Talimat mahkemesince tanık ... tanık olarak dinlenilmiş olup, tanık beyanında; ''Ben davacı şirkette koordinatör olarak çalışmaktayım, İzmir Ticaret Odasının binasının cephesinin paslanmaz hareketli cephe sistemi işini davacı şirket yaptı, bu işe ilişkin malzemeler yurt dışından gelmişti, malzemelerin revizyon işlemleri için malzemeler ...'ya davalı şirketin taşıması suretiyle gönderildi, taraflar arasındaki anlaşma taşımanın malzemelerin tek ara yüklenerek direkt olarak tek araç üzerinde ...'ya gönderilmesi şeklinde yapıldı ve ürünler davacı şirket olarak bizim tarafımızdan araca bizzat yerleştirildi,

ürünlerin mahiyeti itibariyle ürünleri dik olarak araca yerleştirdik ve davalı şirketin yetkilileri ve çalışanlarına ben bizzat ürünlerin yerleştirdiğimiz şekilde taşınması gerektiğini ve hiçbir şekilde müdahalede bulunmamalarını istediğimizi söyledim, sonrasında ürünler ...'ya geldiğinde büyük zarar görmüş haldeydi, bunu personelimiz tarafından gönderilen fotoğraf üzerinde bizzat gördüm, sonrasında davalı şirketi aradım ve malzemelerin zarar gördüğünü, sigorta şirketleri var ise tespit yaptırmaları gerektiğini, davacı şirketin bu malzemeleri bu haliyle kullanamayacağını ve yeniden alması gerektiğini söyledim,

davalı şirket yetkilisi tarafından ürünleri doğru yüklendiği ve doğru taşıdığı iddiasıyla talebimizi reddettiler, nakliyeci ...'daki çalışanımıza ürünlerin iki araç değiştirilmek suretiyle taşındığını söylemiş, zaten bizim ürünleri yüklediğimiz aracın plakası ile ürünlerin ...'daki atölyeye teslimi sırasında yüklü bulunduğu aracın plakaları farklıydı, biz iyi niyetle çözüme kavuşturmaya çalıştık ancak davalı şirket anlaşmaya yanaşmadı, bunun üzerine tespit yaptırdık, olay tarihi itibariyle ürünlerin yeniden temini amacıyla davalı şirket tarafından 10.000 € civarında para harcandı, tanıklık ücreti istemiyorum,

benim bilgim ve gördüm bundan ibarettir.'' şeklinde beyanda bulunduğu görüldü.

Mahkememizce Bilirkişi Mehmet Kaleli ve Sırrı Süleyman Koçak'dan 27/07/2023 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Davacı vekilinin 03/11/2023 tarihinde ıslah dilekçesi gönderdiği, dilekçenin davalıya tebliğ edildiği görüldü.

Dava, taşıma işinden kaynaklı oluşan zararın tahsili isteminden kaynaklıdır.

... 10. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/141 değişik iş sayılı dosyası, tanık beyanları, bilirkişi raporu ile celbi gerekli tüm deliller dosyaya getirtilmiştir.

TTK'nın 863. maddesinin 1. fıkrasında; "Sözleşmeden, durumun gereğinden veya ticari teamülden aksi anlaşılmadıkça; gönderen, eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorundadır. Taşıyıcı, ayrıca yüklemenin işletme güvenliğine uygun olmasını sağlamakla yükümlüdür."

875. maddesinde; “Taşıyıcı, eşyanın taşınmak üzere teslim alınmasından teslim edilmesine kadar geçecek süre içinde, eşyanın zıyaından, hasarından veya teslimindeki gecikmeden doğan zararlardan sorumludur.”

876. maddesinde;'' Zıya, hasar ve gecikme, taşıyıcının en yüksek özeni göstermesine rağmen kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği sebeplerden meydana gelmişse, taşıyıcı sorumluluktan kurtulur.''

880. maddesinde; Taşıyıcı, eşyanın tamamen veya kısmen zıyaından dolayı tazminat ödemekle sorumlu tutulduğunda, bu tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki değerine göre hesaplanır.'' denilmektedir.

... 10. Sulh Hukuk Mahkemesinin 2021/141 değişik iş sayılı dosyasının incelenmesinde; dava konusu taşıma işi sebebiyle davacı tarafından davalı aleyhinde delil tespiti talep edildiği, mahkemece talebin kabul edilmesi sonrası keşif yapılarak bilirkişi Elveda Onay'dan 02/12/2021 tarihli bilirkişi raporu alındığı, alınan rapora göre; ... Ostim İvedik Organize Sanayi Bölgesi, Yuva Yolu üzerinde yer alan depoda, üst üste, yatay şekilde istiflenmiş durumda bulunan ve nakliye aşamasında (hatalı taşıma sonucunda) paslanmaz cephe tellerinin kasalarında ve tellerinde hasarların meydana geldiği (ezilmiş, eğrilmiş, kısmen telleri çıkmış, kopmuş ve deformasyona uğramış olduğu), oluşan zararların toplamının 106.550,40-TL olduğu belirtilmiştir.

Tazminat hesabı ve uyuşmazlığın çözümü teknik incelemeyi gerektirdiğinden heyet bilirkişiden rapor aldırılmış olup, aldırılan rapora göre; Dava konusu taşımacılık nedeniyle ortaya çıkan zarar miktarı, taşınan emtianın KDV dahil satış tutarı ile KDV dahil hurda değeri arasındaki fark olan (106.550,40TL - 21.499,13-TL) 85.051,27-TL olduğunu,

Dava konusu emtianın taşıma esnasında zarar görmesinde; yükleme ve istifleme esnasında gerekli uyarı ve ikaz bildirim yükümlülüğünü göstermediği anlaşılan davacı göndericinin sorumluluğunun bulunduğu,

Ancak yüke nezaret etme yükümlülüğünü yerine getirmeyen davalı taşıyıcının da müterafik kusurunun bulunduğu,

Bilirkişi Heyetince kusur oranı konusunda değerlendirme yapılamadığı, kusur oranının belirlenmesinin Mahkemenin yetki ve takdirinde olduğu ve Yargıtay'ın yerleşik içtihadı uyarınca somut olayın özelliklerine göre belirlenmesi gerektiğini rapor etmişlerdir.

Deliller değerlendirilmiştir. Somut olayda, taraflar arasında 96 adet paslanmaz cephe telinin (850 X 3100 X 2,5 X 3100MM ebatlarında) davalı tarafından taşınması için anlaşıldığı, eşyanın anlaşmanın aksine aktarmalı olarak iki araçla yapılması ve davalının hatalı yükleme yapması gibi sebeplerle taşınan malzemenin bir çoğunun zarar gördüğünden bahisle zararın tazmini için eldeki davanın açıldığı anlaşılmıştır.

Yukarıda belirtilen TTK hükümlerine göre, gönderenin, eşyayı, taşıma güvenliğine uygun biçimde araca koyarak, istifleyerek, bağlayarak, sabitleyerek yüklemek ve aynı şekilde boşaltmak zorunda olduğu belirtilmiştir.

Taşımanın yapıldığı aracın yol ve trafik durumuna göre fren yapması veya benzeri ani hareketler yapması, kaza veya arıza gibi nedenlerle yükün araçtan araca aktarma yapılması gibi durumlara muhtemel olduğundan, gönderici tarafından taşınan eşyanın taşıma esnasında zarar görmemesi için yükleme ve istiflemede gerekli dikkat ve özenin gösterilmesi, bu konuda taşıyıcıyı ispatı mümkün bir şekilde bilgilendirmesi, uyarması veya emtia üzerine taşıma-yükleme- boşaltma esnasında dikkat edilmesi gereken (dik taşınması gibi) hususları gösteren ikazları koyması gerekmektedir.

Aksi halde meydana gelen zarardan göndericinin sorumlu olacağı değerlendirilmektedir.

Yargıtay kararlarında da yükleme ve istifin gönderene ait olsa da, yükün sağlıklı taşınabilmesi, hasara uğramaması için taşıyanın yükleme ve istiflemeyi basiretli bir tacir gibi gözetmesi, hatalı bir yükleme varsa buna karşı çıkması ve yükün güvenli taşınabilmesi için gereken her türlü önlemin alınması gerektiği, yüke nezaret etme yükümlülüğünü yerine getirmeyen taşıyıcının en azından müterafik kusurlu kabul edilmesi gerektiği belirtilmiştir. (bkz. Y.

11. HD.'nin 2016/1927 esas ve 2016/9321 karar sayılı ilamı)

Anılan mevzuat hükümleri ve yüksek yargı kararları göz önüne alındığında; gönderici tarafından taşınan eşyanın taşıma esnasında zarar görmemesi için yükleme ve istiflemede gerekli dikkat ve özenin gösterilmesi, bu konuda taşıyıcıyı ispatı mümkün bir şekilde bilgilendirmesi, uyarması veya emtia üzerine taşıma-yükleme-boşaltma esnasında dikkat edilmesi gereken hususları gösteren ikazları koymayan davacı tarafın gerekli dikkat ve özeni göstermediğinden hasarın oluşmasında sorumluluğunun bulunduğu,

bununla birlikte yükleme ve istiflemeye ilişkin herhangi bir ihtirazı kayıtta bulunmayan ve yüklemeye nezaret etme yükümlülüğünü yerine getirmeyen taşıyıcının da kusurlu kabul edilmesi gerektiği, tarafların tespit olunan bu hususlara riayet etmemesi sebebiyle zararın ortaya çıkmasında yüzde 50 kusurlu olduğuna kanaat getirildiği,

bu suretle bilirkişi raporunda taşınan malzemenin KDV dahil satış tutarı ile KDV dahil hurda bedeli arasındaki fark olan ve davacının zararı olarak belirlenen 85.051,27-TL'den 42.525,63-TL'nin davalıdan tahsil edileceği, taraflar tacir olduğundan ve dava öncesi davalı temerrüde düşürülmediğinden kabul olunan tutara dava tarihinden avans faizi işletileceği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.