Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/92 K.2022/764

3- ... DAVA...

DAVA TARİHİ : 07/02/2022

KARAR TARİHİ : 04/10/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 05/10/2022

Mahkememizde görülmekte olan alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİDÜŞÜNÜLD Ü

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...Temizlik İşlerinin değişik zamanlarda davalı şirketlere ihale edildiğini, davalılar bünyesinde çalışan işçilerden ... için 27.03.2019 tarihinde 20.877,24 TL ve... için 11.01.2019 tarihinde 8.980,14 TL kıdem tazminatı ödendiğini, Davalılar ile imzalanan muhtelif tarihli sözleşme eklerinde yer alan teknik şartnamelerin 5.1 maddesinde, özel şartnamelerin 8.1.2, veya 7.10 maddelerinde yer aldığı şekli ile “Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin.

İş Kanunu, SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusunun yüklenici olduğunu fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla işçilere ödenen paranın şimdilik 10.000,00TL'sinin ödeme tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı .... Vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu bakımından zamanaşımı süresi geçtiğini, yetki itirazlarının bulunduğunu, davacının arabuluculuğa başvurmadığını, dava dışı işçilerin alacakları ve sözleşmeleri devralan firmaya geçtiğini, kıdem tazminatının davacının ödemesi gerektiğini, davanın reddini talep etmiştir. Davalı .... cevap dilekçesinde özetle; Yetki ve görev itirazı olduğunu, yönetmeliğe göre aralıksız olarak aynı kurum ve kuruluşta çalışan işçilerin kıdem tazminatı kamu kurum ve kuruluşları tarafından ödenmesi gerektiğini, davanın zamanaşımına uğradığını , davanın reddini talep etmiştir.

HUKUKİNİTELENDİRME - GEREKÇE

Dava, davacı idare ile davalılar arasında yapılan hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalıştırılan işçilere davacı tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinin davalıdan tahsili için açılan rücuen tazminat isteminden ibarettir. Dava şartı olan arabuluculuk görüşmesinin yapıldığı görülmüştür. Davacı ve davalılar tacir niteliğinde olduğundan görevli mahkemenin Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu, sözleşme hükmüne göre ...Mahkemelerinin yetkili olduğu kabul edilerek davalının itirazları reddedilerek yargılamaya devam olunmuştur. TBK nun 146. Maddesindeki süre dolmadığından zamanaşımı itirazı reddedilmiştir.

Somut olayda, davalı ...Ana Statüsü'nün 1. maddesi, " Bu Ana Statünün amacı. 8.6.1984 tarih ve 233 Sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak ve söz konusu Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde faaliyette bulunmak üzere.

Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü ( ... ) adı altında teşkil olunan Kamu İktisadi Kuruluşu'nun hukuki bünye, amaç ve faaliyet konuları, organları ve teşkilat yapısı, müessese, bağlı ortaklık ve iştirakleriyle bunlar arasındaki ilişkileri ve ilgili diğer hususları düzenlemektedir." hükmüne yer verilmiştir. ...adı altında teşkil olunan İktisadi Devlet Teşekkülü'nün hukuki bünye, amaç ve faaliyet konuları, organları ve teşkilat yapısı, müessese, bağlı İktisadi Devlet Teşekkülleri 233 Sayılı K.H.K.'de saklı tutulan hususlar dışında özel hukuk hükümlerine tabidirler ( 233 Sayılı K.H.K.. madde 4/2 ).

Şu durumda davacı ...İle davalılar tacir konumunda olduğundan mahkememiz yargılamada görevli durumundadır.

Somut olayda; Taraflar arasında hizmet alımına ilişkin sözleşmeler bulunduğu, yüklenici davalı şirketler bünyesinde çalışan dava dışı işçilerin kıdem tazminatından kaynaklı işçilik alacağının davacı tarafından ödendiği hususlarında anlaşmazlık bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki anlaşmazlık; Davacı tarafından ödenen işçilik alacağından davalıların sorumluluğunun bulunup bulunmadığı ve davacı tarafından rücuen tahsilinin talep edilip edilemeyeceği noktalarında toplanmaktadır.

857 sayılı İş Kanunu'nun 2/6. maddesinde, "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir.

Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur. " hükmü bulunmaktadır. Burada Kanundan kaynaklanan bir teselsül hali söz konusu olup, asıl ve alt işverenler, dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumludurlar.

Dosyaya delil olarak sunulan sözleşmeler ve şartnameler incelenmiş, Teknik Şartnamede, Yüklenicinin istihdam ettiği personelin İş Kanunu, SSK ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenin hak ve alacaklar bakımından sorumlusu yüklenici gösterilmiştir.

Sözleşmede rücu ve sorumluluk oranları ile ilgili özel bir hüküm bulunmadığı takdirde işçilik alacak ve tazminatlarının tamamından yükleniciler sorumludur (Yargıtay ... K). Şeklinde emsal kararlar bulunmaktadır.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması ve yukarıda açıklanan sebeplerle davacı işverenin işçiyi çalıştıran yükleniciden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekmekle bu esaslara göre düzenlenen bilirkişi raporu hükme esas alınarak yapılan hesaplamaya itibar edilmiştir.

Bilirkişi raporunda Kartopu Temizlik 972,92 TL den , ...iş ortaklığı ise 9.662,32 TL dan sorumlu oldukları hesap edilmiş olup davacının dava dilekçesindeki talebi 10.000 TL olduğundan garame hesabı ile orantı kurularak 10.000 TL dava değeri olan taleple bağlılık ilkesi gereği davalı Kartopu temizlik şirketinin 914,80 TL, iş ortaklığının ise 9.085,20 TL den sorumlu olduğuna karar verilmiştir.

Müteselsil sorumlulukta ödeyenin diğerine rücu durumunda ayrıca temerrüt ihtarı gerekmediğinden ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile tahsile karar verilmiştir.