Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/174 K.2025/16

T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas - Karar No: 2023/174 Esas - 2025/16 T.C. ... 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/174 Esas

KARAR NO : 2025/16

TÜRK MİLLETİ ADINA

KARAR

DAVA

Alacak (Kooperatif Yönetim Ve Denetim Kurulu Üyelerinin Sorumluluğundan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/03/2023

KARAR TARİHİ : 15/01/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 15/02/2025

Mahkememizde görülen yukarıda yazılı davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin davalı kooperatifinin yüklenici olduğu inşaatın fenni mesulini yaptığını, hizmet bedeline karşılık bir miktar nakdi ödeme de yaparak davalı kooperatife üye olduğunu, kooperatife 2005 yılında istifa dilekçesi vermiş ise de, dilekçesinin karşılıklı iradeleri ile işleme alınmadığını, devam eden süreçte genel kurula çağrıldığını, toplantılara katıldığını, 2018 yılında yeni aidat borcunun çıkarılıp gönderildiğini, davacının aidat borcunun fenni mesul alacağı dikkate alarak yeniden hesaplanmasını istediği,

2020 yılında 500 TL aidat ödemesi yaptığını, bir kısım davalılar yüzünden kooperatif inşaatının durakladığını, kooperatifin arsasının değer kazandığını, kooperatif başkanının usulsüz işlemler ile üye sayısını azaltmaya çalıştığını, davacının hesap hareketlerini incelerken 29/04/2022 tarihinde ... adlı şahıs tarafından hisse devir bedeli açıklamasıyla 9.391,82 TL para yatırıldığını fark ettiğini, davacının üyeliğini devretmediğini, üyelikten ihraçla ilgili bir kararda tebliğ edilmediğini, öncelikle davacının kooperatif üyeliğinin devam ettiğinin tespiti,

fenni mesuliyet hizmet bedellerinin mahsubu sonrasında varsa davalı kooperatife olan borcunun çıkarılmasını, üyelik sona ermiş ise fenni mesuliyet ücreti ile kooperatife yaptığı nakdi ödemelerin tespiti, davacının hesabına aktarılan tutar düşüldükten sonra bakiye kısmın davacıya faizi ile birlikte ödenmesini istemiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, taraflar arasında taşeron sözleşmesi fenni mesul anlaşması ve kooperatif üyeliği şeklinde birden fazla hukuki ilişki bulunduğunu, davacının taşeronluk sözleşmesi ile ilgili Asliye Hukuk Mahkemesinde açtığı davanın derdest olduğunu, üyelik kapsamında yaptığı savunmada 2000 yılında kooperatife üye olduğu,

2004 yılına kadar aidat ödediğini sonrasında çıkarılma tarihine kadar herhangi bir ödeme yapmadığını, davacıya 2013 yılında aidat borcu için 1. Ve 2. İhtarnamelerinin gönderildiğini, ödeme yapılmayınca 22/01/2014 tarihinde üyelikten çıkarılmasına karar verilmiş, bu kararın davacıya tebliğ edildiğini, fenni mesuliyet alacağının zamanaşımına uğradığını, davalının arsa sahibi ile yapmış olduğu sözleşme kapsamında bir kısım davalar açıldığını, fenni mesul tüm ücretlerin davacı tarafından imzalanan belge ile kooperatife ibra ettiğini, davacının fenni mesul alacağının kalmadığını, davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

DELİLLER

... .... ... Esas sayılı dosyası, bilirkişi raporu, dava dosyasında bulunan diğer deliller.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kooperatif üyeliğinin devam ettiğinin tespiti, varsa kooperatife olan borcun hesaplanması, üyeliği sona ermiş ise davacının ödediği aidat ve fenni mesul olarak vermiş olduğu hizmete karşılık ödene bedelin iadesi istemi ile açılmış terditli menfi tespit alacak davasıdır.

Tarafların gösterdiği delillerin toplanmasından sonra bilirkişi incelemesine başvurulmuş, 22/03/2024 tarihli bilirkişi raporunda, davalı kooperatif tarafından davacı ...'ın kooperatif ortaklığından çıkarılması ile ilgili olarak gönderilen ihtarnamelerinin ayrıntılı olarak incelendiğini, davacının kooperatif ortaklığından çıkarılması ile ilgili işlemlerin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunun 16. ve 27. maddeleri ile davalı ... ...konut yapı kooperatifi ana sözleşmesinin 14. maddesi hükümlerine uygun olduğu,

bu sebeple de davacı ...'ın davalı kooperatife olan ortaklığının da 22/01/2014 tarihi itibariyle sona erdiğinin kabul edilmesi gerektiğini, davalı ......Konut Yapı Kooperatifi yönetim kuruşlu tarafından, ...

25. Noterliğinde keşide edilerek, kooperatif ortağı ...'a gönderilen 06/11/2013 tarih ve 30569 yevmiye nolu 1. İhtarname ve 09/12/2013 tarih ve 33698 yevmiye nolu 2. İhtarname de yer alan 10.100,00 TL birikmiş borcun kooperatifin yasal defter ve muhasebe kayıtlarına göre davalı kooperatif genel kurulları tarafından kooperatif ortaklardan tahsil edilmesine karar verilen aidatların 31/07/2013 tarihi itibari ile birikmiş toplamından ibaret olduğunu, ...'a söz konusu havaleyi yapan İbrahim Yükçü'nün kooperatif ortağı ya da ...'ın kooperatif ortaklığını devralmış bir kişi değil,

kooperatifin muhasebecisi olduğu yapılan ödemenin de kooperatif adına yapılan ödeme olduğunun tespit edildiğini, davacı vekilinin beyan ettiği gibi ...'a ait kooperatif ortaklığının İbrahim Yükçü'ye devredilmesi gibi bir durumun söz konusu olmadığını, davacı ... tarafından, davalı ......Konut Yapı Kooperatifine 18/11/2000-01/04/2004 tarihleri arasında makbuz karşılığında yapılan ödemelerin genel toplamının 17.850,00 TL olduğunu, dava kapsamında ..., ... .... ... için fenni mesuliyet ücreti 1998 yılı itibari ile İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) tabloları kullanılarak 2.412,35 TL olarak hesaplandığı; belirtilmiştir.

15/10/2024 tarihli bilirkişi raporunda, davacı ...'ın davalı kooperatife olan ortaklığından 22.01.2014 tebliğ tarihi itibariyle konu ile ilgili cari mevzuat hükümlerine uygun olarak çıkarıldığı, 1163 sayılı KK'nun 16. ve Anasözleşmenin 14. maddesi uyarınca özetle:” çıkarma tarihinden itibaren üç ay içinde itiraz davası açması ya da genel kurula itiraz etmesi” gerekirken, bunun yerine aradan yıllar geçtikten sonra 10.03.2023 tarihinde huzurdaki davanın açıldığı, bu durumda davacı ...'ın davalı ... ortaklığından çıkarılma kararının 3 aylık yasal süre geçtikten sonra açıldığının kabul edilmesi gerektiğini belirtilmiştir.

Kooperatifler Kanunu Madde 16; "Kooperatif ortaklığından çıkarılmayı gerektiren sebepler anasözleşmede açıkça gösterilir. Ortaklar anasözleşmede açıkça gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar.

Ortaklıktan çıkarılmaya yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulca karar verilir. Anasözleşme, çıkarılanın genel kurula başvurma hakkı saklı kalmak üzere, bu hususta yönetim kurulunu da yetkili kılabilir.

Çıkarılma kararı gerekçeli olarak tutanağa geçirileceği gibi, ortaklar defterine de yazılır. Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere, on gün içinde notere tevdi edilir. Bu ortak tebliğ tarihinden itibaren üç ay içinde itiraz davası açabilir. Tebliğ edilen karar, yönetim kurulunca verilmiş ise ortak, üç aylık süre içinde genel kurula da itiraz edebilir. Bu itiraz, ilk toplanacak genel kurula sunulmak üzere, yönetim kuruluna noter aracılığı ile tebliğ ettirilecek bir yazı ile yapılır. Genel kurula itiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun çıkarma kararı aleyhine itiraz davası açılamaz. İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı itiraz davası hakkı saklıdır.

Üç aylık süre içinde, genel kurula veya mahkemeye başvurmak suretiyle itiraz edilmiyen çıkarılma kararları kesinleşir.

Haklarındaki çıkarma kararı kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarılma kararı kesinleşinceye kadar devam eder."

Madde 27; "Ortakların yüklendikleri paylar için ödiyebilecekleri para tutarını anasözleşme belirtir. Kooperatif, sermaye yüklemlerinde borçlu veya sair ödemelerle yükümlü bulunan ortaklarından elden yazılı olarak veya taahhütlü mektupla, bu husus mümkün olmazsa ilanla ve münasip bir süre belirterek yükümlerini yerine getirmelerini ister. İlk isteğe uymıyan ve ikinci istemeden sonra da bir ay içinde yükümlerini yerine getirmiyenlerin ortaklığı kendiliğinden düşer. Ortaklığın düşmesi alakalının, anasözleşme veya diğer suretlerle doğmuş borçlarının yok olmasını gerektirmez." şeklinde düzenlenmiştir.

Konut Yapı Kooperatifleri Tip Anasözleşmesi’nin “Ortaklıktan Çıkarma” kenar başlıklı 14. maddesinde:”Durumları aşağıda gösterilen hallere uyanlar yönetim kurulu kararı ile ortaklıktan çıkarılır. 1-10 ncu maddede yazılı odaktık şartlarını kaybedeler.

2-Parasal yükümlülüklerini 30 (Otuz) gün geciktirmeleri Üzerine, yönelim kurulunca noter

aracılığı İle yapılacak ihtarı takip eden 10 (On) gün İçinde bu yükümlülüklerini yerine getirmeyenlere

yine aynı kurulca İkinci ihtar yapılır. İkinci İhtarı takip öden 1 (Bir) ay İçerisinde de yükümlülüklerini

yerine getirmeyenler.

3-Kura çekimi sonunda kendilerine düşen konutları kabul etmeyenler.

4-Tapuda kendi adlarına tescilinden Önce konutlarında yaptıkları tahribat veya tadilatı yazılı

İhtara rağmen düzeltmeyenler,

5-Kooperatifin para, mal ve belgeleri üzerinde İşledikleri suçlardan dolayı mahkum olanlar. Çıkarma kararı gerekçeli olarak yönetim kurulu karar defteri İle ortaklar defterine kaydedilir.

Kararın onaylı örneği, çıkarılan ortağa tebliğ edilmek üzere 10 (On) gün içinde notere verilir Ortak,

çıkarma kararının tebliğ tarihinden İtibaren 3 (Üç) ay İçinde İptal davası açabilir veya genel kurula

itiraz edebilir. Bu itiraz, İlk toplanacak genel kurula sunulmak üzore yönetim kuruluna noter aracılığı

İle tebliğ ettirilecek bir yazı İle yapılır. Genel kurula İtiraz edildiği takdirde, yönetim kurulunun

çıkarma kararı aleyhine iptal davası açılamaz İtiraz üzerine genel kurulca verilecek karara karşı İptal

davası hakkı saklıdır.

3 (Üç) aylık süre içinde Genel Kurula veya mahkemeye başvurmak sureliyle İtiraz edilmeyen çıkarma kararları kesinleşir. Ortaklar, bu maddede gösterilmeyen sebeplerle ortaklıktan çıkarılamazlar. 2 nci fıkrada belirtilen koşullar birden fazla ortaklık payına sahip ortağın paylarından herhangi birine ve /veya payların toplamına ait parasal yükümlüklerini geciktirmesi halinde do geçerlidir. Haklarındaki çıkarma karan kesinleşmeyen ortakların yerine yeni ortak alınamaz. Bu kişilerin ortaklık hak ve yükümlülükleri, çıkarma kararı kesinleşinceye kadar devam eder.” hükümlerinin yer aldığı görülmüştür.

Bu açıklamalar ışığında dosya kapsamı değerlendirildiğinde, bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere davacının kooperatif üyeliğinin usulünce yapılan ihtarname tebliğlerinden sonra gerçekleştiği, ihtarnamelerde talep edilen alacak kalemlerinin doğru olduğu, buna karşın davacının ödeme veya itirazda bulunmaması nedeniyle 22/01/2014 tarihinde üyelikten çıkartıldığı görülmektedir.

Yine davacının beyan ettiği gibi hisse devrinin söz konusu olmadığı, davacının hesabına gönderilen bedelin bakiye fenni mesuliyet alacağına ilişkin olduğu tespit edilmiş olup usulünce ve haklı gerekçelerle yapılan üyelikte çıkarma işlemi nedeniyle üyeliğin tespiti talebinin reddi gerektiğine kanaat getirilmiştir.

Davacı ... tarafından, davalı ......Konut Yapı Kooperatifine 18/11/2000-01/04/2004 tarihleri arasında makbuz karşılığında yapılan ödemelerin genel toplamının 17.850,00 TL olduğu, dava kapsamında ...,... ... .... blok için fenni mesuliyet ücreti 1998 yılı itibari ile İnşaat Mühendisleri Odası (İMO) tabloları kullanılarak 2.412,35 TL olarak hesaplandığı anlaşılmakla,

Kooperatifler Kanunu 17/2 maddesince 5(beş) yıllık zamanaşımı süresinin üyelikten çıkarılma tarihi olan 22/01/2014 tarihinden itibaren başlayacağı ve dava tarihi itibariyle zamanaşımı süresinin dolduğu ve bu nedenle reddi gerektiği anlaşıldığından aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ... ¸ e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır