Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/464 K.2024/770

...

ON İKİNCİ ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO : 2023/464

KARAR NO : 2024/770

BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ...

ÜYE

Dr. ... ... KATİP : ... ...

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/07/2023

KARAR TARİHİ : 13/12/2024

G. KARAR YAZIM TARİHİ : 07/01/2025

Mahkememizde açılan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili ile davalı şirket arasında " kök, dal, budak, talaş cipsi, çam kökü, palmiye kökü, gövde ve benzeri", ürün satışı ile zaman zaman kamyon, tartım ve kepçe çalışması hizmetleri verildiğini, müvekkili tarafından satılan ürünler ve verilen hizmetler karşılığında faturaların düzenlendiğini, ürünlerin ve hizmetlerin tam olarak ifa edildiği ve faturalar tanzim edildiği halde, takip konusu edilen faturaların ödenmediğini, bu nedenle toplam 1.694.590,97 TL ' nin tahsili amacıyla ...

22. İcra Dairesi'nin 2023/13827 sayılı dosyası ile ilamsız takibe geçildiğini, davalı tarafın haksız takibe itirazı üzerine takibin durduğu belirtilerek, itirazın iptali ile takibin devamına ve davalı aleyhinde asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilme- sine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili tarafından, davacı şirketten temiz ve topraksız olduğu, taahhüt edilen malzemelerin satın alındığı ve malzemeleri kırmak/yakmak üzere deposunda istiflediğini, bu süreçte davacının teslim etmediği malzeme ve vermediği hizmet bakımından fatura tanzim ettiğinin tespiti üzerine 20/04/2023 tarih ve 25/04/2023 tarihli faturalara itiraz edildiği ve iade faturaları kesindiğini, ancak akabinde davacının iade edilen faturalar kapsamında yeninden 30/04 2023 tarihli 418.911,21TL'lik ve 30/04/2023 tarihli faturaları düzenlediğini, faturaların kendilerine tebliğ edilmediğini, elektronik sistemde öğrenilmesi üzerine derhal itiraz edildiğini,

davacının kesilen iade faturalarına iade etmediği halde, yeniden aynı konuda fatura düzenlediğini, bunlara da itiraz edildiğini, faturaların tek başına hizmetin verildiğini kanıtlamadığını, müvekkili tarafından bu süreçte malzemelerin kırma işleminin yapılmayarak, .... .... ... D.iş sayılı dosyası üzerinde durum tespiti yaptırdığını.

Alınan rapor ile teslim edilen yaklaşık 700 ton ürünün %20'sinin topraklı olduğu ve gerçek oranın kırma/yakma işlemi sırasında tespit edileceği belirtilmekle, bu sırada yapılan bilirkişi incelemesi ve tespitinde de ürünün %30'unun topraklı olduğunun tespit edildiğini, bu nedenlerle faturada belirtilen şekilde ürün teslim edilmediği ve hizmet verilmediğinden, ürünün gizli ayıplı olduğunun Sulh Hukuk Mahkemesi'nce tespit ettirildiğinde davanın reddine ve davalı aleyhinde %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına karar verilmesini talep ve cevap ettmiştir.

DELİLLER, DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, Ticari mal/ hizmet satımından kaynaklı faturalara dayalı ilamsız takipte itirazın iptali istemine ilişkindir. Davacı vekili delil olarak; ... 22. İcra Dairesi'nin 2023/13827 sayılı dosyasına, ticari defter ve kayıtlara, faturalara, ürün teslimine ilişkin belgelere, hizmet fişlerine, bilirkişi, keşif, tanık, isticvap ve yemine, davalı vekili ise; Tarsus 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2023/47 D.İş dosyasına, tanık, yemin, bilirkişi, ihtarname ve isticvaba dayanmıştır.

... 3.Genel İcra Dairesinin 2023/80944 (kapatılan ... 22. İcra Dairesinin 2023/ 13827) sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilerek incelenmesinde.

Davacı vekili vasıtasıyla, davalı aleyhinde 18/05/2023 tarihinde (14/03/2023 tarihli 237.958,80 TL'lik, 03/04/2023 tarihli 320.818,40 TL'lik, 22/03/2023 tarihli 158.979,04 TL'lik, 07/03/2023 tarihli 263.772,48 TL'lik, 23/03/2023 tarihli 95.551,68 TL'lik, 20/04/2023 tarihli 180.564,78 TL'lik ve 25/04/2023 tarihli 418.911,21 TL'lik ) 7 adet faturaya dayalı olarak, işlemiş faizleriyle birlikte toplam 1.694.590,97 TL'nin tahsilinin ilamsız icra yoluna ilişkin örnek 7 nolu ödeme emriyle talep edildiği, ödeme emri tebliği üzerine borçlunun süresi içinde borcu, faize ve tüm ferilerine itirazı nedeniyle takibin durdurulduğu,

iş bu davanın yasal hak düşürücü süre içinde açıldığı, anlaşılmıştır.

Dava konusu faturalar incelendiğinde; bir kısmının kök, dal , budak bir kısmının talaş cipsi, bir kısmının bunların yanında kepçe çalışması, kamyon tartımı, kepçe kiralaması, gibi hizmetleri de kapsadığı, görülmüştür. Davacı vekilince, TTK 'nun 5/A Maddesi ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunun uyarınca anlaşamamaya dair 12/06/2023 tarihli son tutanak ibraz edilmiştir.

... .... .... D.İş dosyasında; davalı tarafından davacı aleyhinde tespit istemi nedeni ile; dava konusu olan kök, dal, budak..

Vs'nin de depolandığı alanda fen ve ziraatçı bilirkişi vasıtasıyla yapılan keşif sonrası hazırlanan raporda, söz konusu depo alanında bulunan bitki atıklarının işlenmemiş halinde yapılan gözlemlemede kurumuş dallar ve bitki köklerinden olması gerekenden fazla toprak bulunmadığı ancak işlenmiş cisp haline getirilmiş atıklarda %20 oranında toprak temasının olduğu, yine öğütülmemiş sahada bulunan kütlenin 700 ton civarında olduğu,

ayrıca temiz kırılmış bitki atıkları ile temizlenmemiş kısımda öğütülen alanda rastgele alınan numunelerin yakılması sonucu, kalan kül ve toprak kalıntısının mukayesesi neticesinde, depolama alanı içinde bulunan bitki atıklarının ortalama %30 oranında toprakla karışık olduğu rapor edilmiştir.

Davacı şirketin ticari kayıt ve defterleri üzerinde, ...

3. Asliye Ticaret Mahkemesince aldırılan mali müşavir bilirkişi raporunda; taraflar arasındaki cari açık hesap ilişkisinin mevcut olduğu takip konusu edilen e-faturaların defterlerde kayıtlı olduğu, 20/04/2023 tarihli 180.564,78 TL'lik ve 25/04/2023 tarihli 418.911,21 TL'lik iki adet faturanı e- fatura olduğundan davalı defterlerine kayıt edilmiş ise de 8 günlük süre içinde 30/04/2023 tarihli aynı miktarda iade faturaları düzenleyerek davacıya gönderdiği,

faturalar konusu malların davacı tarafından davalı adına düzenlenen sevk irsaliyelerine rastlanmadığını, ancak inceleme sırasında ibraz edilen kamyon kantar fişlerinin üzerinde kg olarak teslim edilen mallara ilişkin bilginin bulunduğu, her bir fatura kısmı için faturadan belirtilen miktardan daha azı miktarda teslim edilmiş malzeme olduğu tespit edilmiştir.

Mahkememizce tarafların delilleri toplandıktan sonra elektrik mühendisi, ziraat mühendisi ve mali müşavirden oluşan bilirkişi heyetine dosya tevdi edilerek ve davalı ticari defter ve kayıtları üzerinde yerinde inceleme yetkiside verilerek alınan 13/09/2024 tarihli raporda; davalı defterleri incelendiğinde; tarafların defter kayıtlarının, davacı tarafça tekrar düzenlenen 30/04/2023 tarihli toplam 599.475,99 TL bedelli 2 adet

fatura haricinde birebir örtüştüğü, taraflar arasındaki ticari ilişkinin takip konusu faturalarla sınırlı olmadığı, takip

öncesinde davacı tarafça düzenlenen 7 adet ve takip konusu 7 adet olmak üzere toplamı 4.153.212,12TL bedelli

14 adet fatura her iki taraf defterinde kayıtlı olduğu, yine davalı tarafça yapılan toplam 2.476. 654, 76TL’lik ödemenin de her iki taraf defterinde

kayıtlı olduğu, yine davalı tarafça düzenlenen toplam 599.475,99TL bedelli 2 adet iade faturasınında her iki

taraf defterinde kayıtlı olduğu ve bu hususlarda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığını. Buraya kadar birebir örtüşen kayıtlar ışığında davacının bakiye (4.153.212,12- 2.476.654,76-599.475,99)=1.077.081,37TL alacaklı olduğu hususunda taraf

kayıtlarında uyuşmazlık bulunmadığı, davalı defterinde 1.077.081,37 TL borç kaydına karşılık, davacı defterinde 1.676.557,36

TL alacak kaydı mevcut olmakla arada (1.077.081,37-1.676.557,36)=599. 475, 99 TL’lik fark

Mevcut olup bu farkın; takip konusu faturalar içinde yer alan toplam (180.564,78 + 418.911,21) =

599. 475, 99 TL bedelli 2 adet davacı faturasından kaynaklandığını, davacı tarafından 20.04.2024 ve 25.04.2024 tarihlerinde düzenlenen 2 adet faturanın,

davalı tarafından düzenlenen 30.04.2024 tarihli 2 adet faturayla iadesi üzerine, davacı tarafça tekrar aynı malzemeye ilişkin düzenlenen 30.04.2024 tarihli faturalar olup, bu iki adet faturaya karşı TTK nun 23. Maddesinde belirtilen şekilde süresinde bir itiraz yada ayıp ihbarının bulunmadığını, yine takip konusu edilen fatura kapsamında ki mal teslimi ve hizmet sunumuna ilişkin taraflar arasında yapılmış sözleşme ya da şartnameye rastlanmadığını, .... .... ....

Hukuk Mahkemesinin dosyasında alınan bilirkişi raporunda ; davaya konu biyokütlenin öğütülmek üzere depolandığı yerin tarla vasfında olduğu, toprak ile kirliliği temizlenmiş ve temizlenmemiş, fakat öğütülmeye hazırlanmış biyokütle atıklarında yapılan deneysel çalışma da toprak oranının %30 olduğunun tespit edildiğinin belirtildiğini, ancak söz konusu testin tek tekrarla yapıldığı görüldüğünden istatistiki olarak anlamlı bulunmadığı,

oysa öğütülmeye hazırlanmış metaryalin çok değişik yerlerden en az 10 tekrarla hem temiz hem de toprakla temaslı ürünlerde bu deney yapılarak sonuçtaki ortalama değerin alınması gerektiği, yine malzemeyi öğütmeye hazırlayan operatörlerin ifadesi değerlendirildiğinde, ögütülmüş metaryelde (cisp ) ve toprak oranının ortalama %25 olacağı, depolamanın bir tarlada toprak yüzeylerde yapılması,

boşaltma, doldurma, öğütme ortamına doğru iş makinalarıyla sürükleme esnasında bir takım toprağında adı geçen biyokütle metaryaline karışabileceği bu şekilde toprak ile buluşmasının olabileceği, tüm bu nedenlerle biyokütlenin esas yetiştiği ortamdan toplanması, bulundukları ortamdan nakliye araçlarına yüklenmesi esnasında toplam % 20 oranında toprakla buluşacağı, ürünün öğütülmek üzere depo edildiği tarlada öğütülmek üzere hazırlandığı esnada ise %5 oranında toprakla karışmasının muhtemel olduğu kabul edilerek, dosyada mevcut ve takip konusu yapılan toplam

1.676.556,39 TL bedelli 7 adet fatura içeriklerinin;

kök dal budak, kamyon tartım, kepçe çalışması, talaş cipsi, çam kökü, palmiye kök

gövde ve stablize olduğu, tarafların ticari defter kayıtları, davacı tarafça tekrar düzenlenen toplam (180.564,78 + 418.911,21=) 599. 475,99

TL bedelli 2 adet fatura haricinde birebir örtüştüğü, bu kayıtlar ışığında davacının bakiye 4.153.212,12 alacağından her iki taraf kayıtlarına göre ödenen 2.476.654,76 mahsubu ve uyuşmazlık konusu olan iki adet fatura bedeli

599.475,99TL ni mahsubu neticesinde 1.077.081,37TL alacaklı olduğunda

uyuşmazlık bulunmadığı, davacı tarafından 20.04.2024 ve 25.04.2024 tarihlerinde düzenlenen işbu 2 adet

fatura, davalı tarafından düzenlenen 30.04.2024 tarihli 2 adet faturayla iade edildikten

sonra davacı tarafça 30.04.2024 tarihinde tekrar düzenlenmiş olup bu 2 adet faturaya ilişkin olarak teslim edilen üründe ortalama % 20 oranında toprakla bulaşma (toprak

bulunduğu) olduğu, % 5 toprak bulaşmasının ise uygulama esnasında

oluştuğu, yani davacının teslim ettiği malzemede ortalama % 20 oranında ayıp oluştuğu nazara alınarak, takdiri Mahkemeye ait olmak üzere, uyuşmazlık konusu 599. 475,99 TL bedelli 2 adet faturanın

kabul edilmemesi durumunda, davacının takipte bakiye 1.077.081,37 TL alacaklı

olduğu, ancak uyuşmazlık konusu 599.475,99 TL bedelli 2 adet faturanın

kabul edilmesi durumunda; % 20 ayıp oranının tenziliyle (599.475,99 TL % 20 =

119.895,20) = 479.580,79 TL’lik kısmının eklenmesi gerekeceği ve davacının takipte

bakiye (1.077.081,37 + 479.580,79) = 1.556.662,16 TL alacaklı olacağı hesap ve tespit edilmiştir.

6102 sayılı TTK'nun 23. Maddesi c bendinde; " c) Malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı iki gün içinde durumu satıcıya ihbar etmelidir. Açıkça belli değilse alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya incelettirmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Diğer durumlarda, Türk Borçlar Kanununun 223 üncü maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. "hükmü düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı, dava, cevap, takip dosyası, takip konusu faturalar, iade faturaları, Tarsus 2. Sulh Hukuk Mahkemesi 2023/47 D.İş dosyası kapsamı, davacı defterleri üzerinde hazırlanan mali müşavir bilirkişi raporu ve Mahkememizce oluşturulan heyetten alınan rapor birlikte değerlendiril diğinde; takip konusu edilen 7 adet faturadan 5 adetinin her iki taraf defterlerinde kayıtlı ve bu faturalar toplamının 1.077.081,37 TL olduğu ve bu faturalara ilişkin süresi içinde yapılmış eksik teslim yada ayıplı teslim iddiasının bulunmadığından bu faturalar konusu bedelin davalıdan talep edilebileceği anlaşılmıştır.

Yine ihtilaf konusu 2 adet faturanın davalıya gönderilen vede davalı tarafından iade edilen faturalar konusu mal ve hizmete ilişkin olarak tekrar 30/04/2023 tarihli düzenlenen e-faturaları olduğu ve davalı defterinde kayıt edildiği halde, davalının TTK'nun 23. Maddesinde belirtilen 8 günlük süreyi aşarak 22/05/2023 tarihili noter ihtarı ile bu faturalara itiraz ederek iade ettiğinden, HGK kararlarında na zara alınarak ispat yükünün, yani malın teslim edilmediği iddiasının ispatın yükünün davalıya geçtiği,

ancak davalı tarafından bu 2 adet toplam 599.475,99 TL bedelli fatura konusu malın teslim edilmediği iddiasını ispat yükü yerine getirilmediğinden, bu fatura konusu malı teslim aldığı ve de bedelinin ödemediği kabul edilmiştir.

Ancak bilirkişi raporunda, söz konusu malın/ ürünün olması gerekenden fazla toprağın karışmasından kaynaklı ayıp durumunun bulunduğu ve bu ayıbın yakım aşaması/ kullanım aşamasında ortaya çıktığı yani gizli ayıplı olduğu ve bu nedenle süresi içinde ayıp ihbarının yapıldığı anlaşılmakla bu 2 fatura yönünde , bedelinde %20 oranında ayıp indirimi yapılması gerektiği nazara alınarak (599.475,99 %20=) 119.895,20 TL lik indirim yapılması neticesinde davacının toplamda1.077.081,37TL+ 599.475,99 - 119.895,20 =) 1.556.662,16 TL ödenmeye alacağının bulunduğu görülmekle,

davacının bu miktar asıl alacak yönünden davalının takipteki itirazının iptali isteminin kabulü gerekmiştir.

Yine davacının takip öncesi işlenmiş faiz isteminin, taraflar arasında imzalanmış yazılı sözleşme veya davacı tarafça keşide edilmiş ihtarname örneği sunulmadığı ve de TTK'nun 1530.maddesinin uygulanma olanağı bulunmadığından yerinde olmadığı anlaşılmış, yine alacak likit olduğu gözetilerek kabul edilen miktar üzerinde %20 oranında davalı aleyhinde icra inkar tazminatına hükmetmek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde davanın kısmen kabulü yönünde hüküm kurulmuştur.