Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/622 K.2023/322

Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/12/2019

Birleşen .... Esas Sayılı Dava Dosyası DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/12/2019

Birleşen .... Esas Sayılı Dava Dosyası DAVACI :.... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/12/2019

Birleşen .... Esas Sayılı Dava Dosyası DAVACI :.... VEKİLİ : Av. .... DAVALI :.... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/12/2019

Birleşen .... Esas Sayılı Dava Dosyası DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/12/2019

Birleşen .... Esas Sayılı Dosyası DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/12/2019

Birleşen .... Esas Sayılı Dosyası DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 02/12/2019

KARAR TARİHİ : 09/05/2023

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 21/06/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket aralarında 16/08/2017 tarihinde "...." imzalandığını, davalı şirketin ... kabulünü (geçici kabulünü) 14/12/2017 tarihine kadar gerçekleştirmesi gerekirken, 18/06/2018 tarihinde geçici kabulü gerçekleştirebildiğini, buna göre davalı şirketin yapımını üstlendiği ... tesislerini ancak 186 gün sonra teslim edebildiğini, yine davalının kusuru sonucunda ilk geçici kabul reddedildiğinde mükerrer harç ödemek zorunda kaldıklarını ileri sürerek 5.000,00 USD gecikme cezası, 5.000,00 USD üretim kaybı,

50,00 USD bakım hizmet bedeli olmak üzere şimdilik 10.050,00 USD'nin temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak devlet bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı şirketten tahsiline, şimdilik 5.000,00 TL geçici kabul tekrar harcının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirketten tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; borcun doğumu için kararlaştırılan geciktirici koşulun gerçekleşmediğini, ifanın cezai şart alacağı saklı tutulmaksızın kabul edildiğini, üretim kaybı olarak tanımlanan zarar kalemine yönelik olarak eseri teslim borcunun doğmadığını, temerrüt olgusunun gerçekleşmediğini, ... tarafından düzenlenen geçici kabul tutanakları incelendiğinde işin davacı vekilince iddia olunan tarihten önce teslim edildiğinin anlaşılacağını, müvekkilinin eseri teslim borcunda temerrüde düşse dahi üretim kaybından değil ancak geç başlayıp oradan gelecek gelire geç kavuşmaktan doğan zararı talep edebileceğini,

ve davacı tarafından ne de üçüncü şahıs olan ... tarafından ilgili şartnamenin teslim edilmediğini, davacı tarafından bakım onarıma dair talepleri olmadığından kesilen faturaların da reddedildiğini, davanın haklı olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili ... esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle.

Davacı ile davalı şirket arasında 16/08/2017 tarihinde "...." imzalandığını, yüklenicinin, ... tesisinin şebekeye bağlanmasından sorumlu olacağını ve ...'a ve ...'a ödenecek masraf ve ücretler hariç olmak üzere tüm giderleri karşılayacağını, ek olarak ... tesisinin yapımı, bakım ve onarımı için gerekli tüm ruhsat, izin ve ilgili diğer tüm belgelerin ve yetki belgelerinin alınmasından sorumlu olacağını, davalı şirketin sözleşmede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmediğini, davalı şirketin ... kabulünü diğer anlatımla geçici kabulü her iki santral için 18/06/2018 tarihinde geçici kabulü gerçekleştirebildiğini, buna göre davalı şirketin,

yapımını üstlendiği ... tesisini ancak 186 gün sonra teslim edebildiğini, belirterek geç teslimden kaynaklanan 5.000,00 dolar, ... tesisinin geç teslimi sebebiyle davacı şirketin bu sürede üretim yapamamasından dolayı 186 günlük gecikmeye bağlı olarak üretim kaybının hesaplanarak şimdilik 5.000,00 dolar, bakım hizmet bedeli olarak 50,00 dolar olmak üzere şimdilik 10.050,00 doların temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak devlet bankalarının dolar ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı şirketten tahsiline, ayrıca şimdilik 5.000,00 TL tutarındaki geçici kabul harcının da tahsiline,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili ... esas sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; borcun doğumu için kararlaştırılan geciktirici koşulun gerçekleşmediğini, ifanın cezai şart alacağı saklı tutulmaksızın kabul edildiğini, üretim kaybı olarak tanımlanan zarar kalemine yönelik olarak eseri teslim borcunun doğmadığını, temerrüt olgusunun gerçekleşmediğini, ... tarafından düzenlenen geçici kabul tutanakları incelendiğinde işin davacı vekilince iddia olunan tarihten önce teslim edildiğinin anlaşılacağını,

müvekkilinin eseri teslim borcunda temerrüde düşse dahi üretim kaybından değil ancak geç başlayıp oradan gelecek gelire geç kavuşmaktan doğan zararı talep edebileceğini, davacı tarafından ne de üçüncü şahıs olan ... tarafından ilgili şartnamenin teslim edilmediğini, davacı tarafından bakım onarıma dair talepleri olmadığından kesilen faturaların da reddedildiğini, davanın haklı olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili .... esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket arasında 16/08/2017 tarihinde "...." imzalandığını, yüklenicinin, ... tesisinin şebekeye bağlanmasından sorumlu olacağını ve ...'a ve ...'a ödenecek masraf ve ücretler hariç olmak üzere tüm giderleri karşılayacağını, ek olarak ... tesisinin yapımı, bakım ve onarımı için gerekli tüm ruhsat, izin ve ilgili diğer tüm belgelerin ve yetki belgelerinin alınmasından sorumlu olacağını, davalı şirketin sözleşmede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmediğini,

davalı şirketin ... kabulünü diğer anlatımla geçici kabulü her iki santral için 18/06/2018 tarihinde geçici kabulü gerçekleştirebildiğini, buna göre davalı şirketin, yapımını üstlendiği ... tesisini ancak 186 gün sorna teslim edebildiğini, belirterek geç teslimden kaynaklanan 5.000,00 Dolar, ... tesisinin geç teslimi sebebiyle müvekkili şirketin bu sürede üretim yapamamasından dolayı 186 günlük gecikmeye bağlı olarak üretim kaybının hesaplanarak şimdilik 5.000,00 Dolar, bakım hizmet bedeli olarak 50,00 dolar,

olmak üzere şimdilik 10.050,00 Dolar'ın temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak devlet bankalarının Dolar ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili ... esas sayılı dava dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; borcun (eserin teslimi) doğumu için kararlaştırılan geciktirici koşulun gerçekleşmemiş olduğunu, ifa cezai şart alacağı saklı tutulmaksızın kabul edildiğini, eseri teslim borcu doğmadığını ve muaccel olmadığını, davacı tarafından, yükleniciyi temerrüte düşürmek maksadıyla bir temerrüt ihtarında bulunulmadığını, eserin dava dilekçesinde gösterilen tarihten önce teslim edildiğini belirterek davanın reddine. vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacı üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili .... esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket aralarında 16/08/2017 tarihinde "...." imzalandığını, davalı şirket ... kabulünü (geçici kabulünü) her 2 santral için de 14/12/2017 tarihine kadar gerçekleştirmesi gerekirken, 18/06/2018 tarihinde geçici kabulü gerçekleştirebildiğini, buna göre davalı şirket yapımını üstlendiği ... tesislerini ancak 186 gün sonra teslim edebildiğini, yine davalının kusuru sonucunda ilk geçici kabul başvurusu reddedildiğinden mükerrer harç ödemek zorunda kaldıklarını ileri sürerek 5.000,00 USD gecikme cezası, 5.000,00 USD üretim kaybı,

50,00 USD bakım hizmet bedeli olmak üzere şimdilik 10.050,00 USD'nin temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak devlet bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı şirketten tahsiline, şimdilik 5.000,00 TL geçici kabul tekrar harcının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirketten tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili ... esas sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; borcun (eserin teslimi) doğumu için kararlaştırılan geciktirici koşul gerçekleşmediğini, Dava dilekçesinde de belirtildiği gibi, taraflar arasında, 16.08.2017 tarihinde akdedilen sözleşmenin 5.2. numaralı maddesi uyarınca; “işin süresi, iş emri sözleşmesinin imzasından itibaren …. 120 gündür”.

Anlaşılacağı üzere, bu hükümle borç (eserin teslimi), hem gerçekleşip gerçekleşmeyeceği şüpheli bir olay (iş emri sözleşmesinin akdi) niteliğindeki geciktirici koşula hem de bu koşulun gerçekleşmesi halinde vadeye (yüz yirmi gün) bağlandığını, bu durumda, taraflarca "iş emri sözleşmesinin akdi" olarak tayin edilen geciktirici koşulun gerçekleşip gerçekleşmediği hususu önem arz eder ki, anılan bu geciktirici koşulun somut olayda gerçekleşmediğini ve bu gerekçeyle 120 günlük sürenin işlemeye başladığını ve eseri teslim borcunun doğduğu kabul edilemeyeceğini, zaten dava dilekçesi incelendiği takdirde, hatalı olarak,

120 günlük sürenin, taraflar arasında mevcut eser sözleşmesinin akdedildiği tarih olan 16.08.2017 tarihinden başlamak suretiyle hesap edildiğinin anlaşıldığını, somut olayda ne doğmuş bir teslim borcu ne ifanın iş sahibi tarafından talebi (muacceliyet bildirimi) mevcut olduğunu, açıklanan gerekçelerle, taraflar arasındaki sözleşmenin 9. Maddesinde ifadesini bulan ceza koşulu (cezai şart), talep edilemeyeceğini, TBK m. 179/f.2 uyarınca;

“ceza, borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi durumu için kararlaştırılmışsa alacaklı, hakkından açıkça feragat etmiş veya ifayı çekincesiz olarak kabul etmiş olmadıkça, asıl borçla birlikte cezanın ifasını da isteyebilir.”, kabul tutanakları incelendiği takdirde, davacı tarafından yüklenicinin ifasının edime uygun olduğu hususunun çekincesiz olarak kabul edildiği ve cezai şartı talep hakkının da yitirildiğinin anlaşılacağını, eseri teslim borcu doğmamış ve ifa da iş sahibi tarafından -muacceliyet bildirimi ile- talep edilmediğini, davacı tarafından, yükleniciyi temerrüte düşürmek maksadıyla bir temerrüt ihtarında bulunulmadığını,

... tarafından düzenlenen geçici kabul tutanakları incelendiği takdirde, eserin, 20.12.2017 tarihinde bitirildiğini, davalı gerçekten de eseri teslim borcunda temerrüde düşseydi dahi davacı üretim kaybını değil, ancak üretime geç başlayıp oradan gelecek gelire geç kavuşmaktan doğan zararını talep edebileceğini, sözleşmenin 13.3.1 maddesi incelendiğinde santralin bakım ve onarım hizmetlerinin, ... kabulünden sonraki ilk iki yıl süre ile davalı tarafından verileceğinin kararlaştırıldığını, sözleşmenin, 13.3.2 numaralı maddesi uyarınca, bakım onarım fiilleri, üçüncü şahıs olan ... tarafından hazırlanmış şartnameye göre yapılacağını,

... ne de davacı, ilgili şartnameyi davalıya iletmediğini, ileri sürerek davanın reddini ve vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacı üzerine yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili .... esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle.

Davacı ile davalı şirket arasında 16/08/2017 tarihinde "....'' imzalandığını, yüklenicinin, ... tesisinin şebekeye bağlanmasından sorumlu olacağını ve ...'a ve ...'a ödenecek masraf ve ücretler hariç olmak üzere tüm giderleri karşılayacağını, ek olarak ... tesisinin yapımı, bakım ve onarımı için gerekli tüm ruhsat, izin ve ilgili diğer tüm belgelerin ve yetki belgelerinin alınmasından sorumlu olacağını, davalı şirketin sözleşmede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmediğini, davalı şirketin ... kabulünü diğer anlatımla geçici kabulü her iki santral için 18/06/2018 tarihinde geçici kabulü gerçekleştirebildiğini, buna göre davalı şirketin,

yapımını üstlendiği ... tesisini ancak 186 gün sonra teslim edebildiğini, belirterek geç teslimden kaynaklanan 5.000,00 dolar, ... tesisinin geç teslimi sebebiyle davacı şirketin bu sürede üretim yapamamasından dolayı 186 günlük gecikmeye bağlı olarak üretim kaybının hesaplanarak şimdilik 5.000,00 dolar, bakım hizmet bedeli olarak 50,00 dolar olmak üzere şimdilik 10.050,00 doların temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak devlet bankalarının dolar ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı şirketten tahsiline, ayrıca şimdilik 5.000,00 TL tutarındaki geçici kabul harcının da tahsiline,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili .... esas sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; borcun doğumu için kararlaştırılan geciktirici koşulun gerçekleşmediğini, ifanın cezai şart alacağı saklı tutulmaksızın kabul edildiğini, üretim kaybı olarak tanımlanan zarar kalemine yönelik olarak eseri teslim borcunun doğmadığını, temerrüt olgusunun gerçekleşmediğini, ... tarafından düzenlenen geçici kabul tutanakları incelendiğinde işin davacı vekilince iddia olunan tarihten önce teslim edildiğinin anlaşılacağını,

müvekkilinin eseri teslim borcunda temerrüde düşse dahi üretim kaybından değil ancak geç başlayıp oradan gelecek gelire geç kavuşmaktan doğan zararı talep edebileceğini, davacı tarafından ne de üçüncü şahıs olan ... tarafından ilgili şartnamenin teslim edilmediğini, davacı tarafından bakım onarıma dair talepleri olmadığından kesilen faturaların da reddedildiğini, davanın haklı olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili .... esas sayılı dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı şirket aralarında 16/08/2017 tarihinde "...." imzalandığını, davalı şirketin ... kabulünü (geçici kabulünü) 14/12/2017 tarihine kadar gerçekleştirmesi gerekirken, 18/06/2018 tarihinde geçici kabulü gerçekleştirebildiğini, buna göre davalı şirketin yapımını üstlendiği ... tesislerini ancak 186 gün sonra teslim edebildiğini ileri sürerek 5.000,00 USD gecikme cezası, 5.000,00 USD üretim kaybı,

50,00 USD bakım hizmet bedeli olmak üzere şimdilik 10.050,00 USD'nin temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak devlet bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı şirketten tahsiline, şimdilik 5.000,00 TL geçici kabul tekrar harcının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirketten tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili .... esas sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; borcun doğumu için kararlaştırılan geciktirici koşulun gerçekleşmediğini, ifanın cezai şart alacağı saklı tutulmaksızın kabul edildiğini, üretim kaybı olarak tanımlanan zarar kalemine yönelik olarak eseri teslim borcunun doğmadığını, temerrüt olgusunun gerçekleşmediğini, ... tarafından düzenlenen geçici kabul tutanakları incelendiğinde işin davacı vekilince iddia olunan tarihten önce teslim edildiğinin anlaşılacağını,

müvekkilinin eseri teslim borcunda temerrüde düşse dahi üretim kaybından değil ancak geç başlayıp oradan gelecek gelire geç kavuşmaktan doğan zararı talep edebileceğini, davacı tarafından ne de üçüncü şahıs olan ... tarafından ilgili şartnamenin teslim edilmediğini, davacı tarafından bakım onarıma dair talepleri olmadığından kesilen faturaların da reddedildiğini, davanın haklı olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

BİRLEŞEN DAVA

Davacı vekili ... esas sayılı dava dosyasına sunduğu dava dilekçesinde özetle.

Davacı ile davalı şirket arasında 16/08/2017 tarihinde ".... ve ...." imzalandığını, yüklenicinin. ... tesisinin şebekeye bağlanmasından sorumlu olaücağını ve ...'a ve ...'a ödenecek masraf ve ücretler hariç olmak üzere tüm giderleri karşılayacağını, ek olarak ... tesisinin yapımı, bakım ve onarımı için gerekli tüm ruhsat, izin ve ilgili diğger tüm belgelerin ve yetki belgelerinin onarımı için gerekli tüm ruhsat, izin ve ilgili diğer tüm belgelerin ve yetki belgelerinin alınmasından sorumlu olacağını, davalı şirketin sözleşmede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmediğini,

davalı şirketin ... kabulünü diğer anlatımla geçici kabulü her iki santral için 14/12/2017 tarihinde geçici kabulü gerçekleştirebildiğini, buna göre davalı şirketin, yapımını üstlendiği ... tesisini ancak 186 gün sonra teslim edebildiğini, belirterek geç teslimden kaynaklanan 1.000,00 Dolar, ... tesisinin geç teslimi sebebiyle davacı şirketin bu sürede üretim yapamamasından dolayı 186 günlük gecikmeye bağlı olarak üretim kaybının hesaplanarak şimdilik 1.000,00 dolar,

bakım hizmet bedeli olarak 50,00 dolar olmak üzere şimdilik 10.050,00 doların temerrüt tarihinden itibaren uygulanacak devlet bankalarının dolar ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalı şirketten tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili .... esas sayılı dosyasına sunduğu cevap dilekçesinde özetle; borcun (eserin teslimi) doğumu için kararlaştırılan geciktirici koşulun gerçekleşmemiş olduğunu, ifa cezai şart alacağı saklı tutulmaksızın kabul edildiğini, eserin teslim borcu doğmadığını ve muaccel olmadığını, davacı tarafından, yükleniciyi temerrüte düşünmek maksadıyla bir temerrüt ihtarında bulunulmadığını, eserin dava dilekçesinde gösterilen tarihten önce teslim edildiğini belirterek davanın reddine, vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacı üzerinde yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Asıl ve birleşen dava, taraflar arasında imzalanan eser sözleşmesi kapsamında gecikme cezası, üretim kaybı ve bakım onarım bedeli ile mükerrer ödenmek zorunda kalınan geçici kabul harcının tahsili istemine ilişkin olup taraflarca dayanılan deliller toplanmış, asıl ve birleşen davada taraflar arasındaki sözleşme ve ekleri, uyuşmazlık konusu işe dair ... ve ... kayıtları celp edilmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Asıl davada taraflar arasında 16/08/2017 tarihinde imzalanan ".... (5.940,00 kWp) ...." incelendiğinde, davacının işveren (yatırımcı), davalının ... olduğu, sözleşmenin .... santrallerinin mühendislik, satın alma, mobilizasyon, inşaat işleri, mekanik ve elektrik montaj işleri ve devreye alma, demobilizasyon işlerine ilişkin olduğu,

sözleşmenin 5.1 maddesinin "Yatırımcılar, ... ve ... tarafından iş emri sözleşmesinin (bundan böyle "İş Emri Sözleşmesi" ya da "...." olarak anılacaktır.) imzalandığı tarihte tarafların tüm sorumlulukları ve fiili yapıma dair tarafların hak ve yükümlülükleri başlar." hükmünü, işin süresi başlıklı 5.2 maddesi "İşin süresi, iş emri sözleşmesinin imzalanmasından itibaren madde 15'de belirtilen mücbir sebepler hariç olmak üzere 120 (yüzyirmi) gündür." hükmünü, gecikme cezası başlıklı 9. maddesi "İşin bitiş tarihinin belirtilen iş süresini aşması durumunda ... her gün için MWp başına yüz (100) USD gecikme cezası ödeyecektir." hükmünü,

bakım onarım başlıklı 13.3 maddesi "...'in bakım ve onarım hizmeti ... kabulünden sonraki ilk 2 (iki) yıl süre ile ... tarafından verilecektir. ....'in bakım ve onarım hizmetlerini ... tarafından hazırlanmış olan bakım ve onarım şartnamesine uygun olarak yapacaktır." hükmünü içerdiği, sözleşmenin 17 madde ve eklerinden oluştuğu anlaşılmıştır.

Birleşen .... esas sayılı davasının, birleşen .... esas sayılı davasının, birleşen .... esas sayılı davasının, birleşen .... esas sayılı davasının ve birleşen ... esas sayılı davasının tarafları arasında 16/08/2017 tarihinde imzalanan "....(5.940,00 kWp) ...." incelendiğinde, davacıların işveren (yatırımcı), davalıların ... olduğu, sözleşmenin .... santrallerinin mühendislik, satın alma, mobilizasyon, inşaat işleri, mekanik ve elektrik montaj işleri ve devreye alma, demobilizasyon işlerine ilişkin olduğu,

sözleşmenin 5.1 maddesinin "Yatırımcılar, ... ve ... tarafından iş emri sözleşmesinin (bundan böyle "İş Emri Sözleşmesi" ya da "..." olarak anılacaktır.) imzalandığı tarihte tarafların tüm sorumlulukları ve fiili yapıma dair tarafların hak ve yükümlülükleri başlar." hükmünü, işin süresi başlıklı 5.2 maddesi "İşin süresi, iş emri sözleşmesinin imzalanmasından itibaren madde 15'de belirtilen mücbir sebepler hariç olmak üzere 120 (yüzyirmi) gündür." hükmünü, gecikme cezası başlıklı 9. maddesi "İşin bitiş tarihinin belirtilen iş süresini aşması durumunda ... her gün için MWp başına yüz (100) USD gecikme cezası ödeyecektir." hükmünü,

bakım onarım başlıklı 13.3 maddesi "...'in bakım ve onarım hizmeti ... kabulünden sonraki ilk 2 (iki) yıl süre ile ... tarafından verilecektir. ... ...'in bakım ve onarım hizmetlerini ... tarafından hazırlanmış olan bakım ve onarım şartnamesine uygun olarak yapacaktır." hükmünü içerdiği, sözleşmenin 17 madde ve eklerinden oluştuğu anlaşılmıştır.

Birleşen .... esas sayılı davasının tarafları arasında 16/08/2017 tarihinde imzalanan ".... (4.752,00 kWp) ...." incelendiğinde, davacının işveren (yatırımcı), davalının ... olduğu, sözleşmenin ...., santrallerinin mühendislik, satın alma, mobilizasyon, inşaat işleri, mekanik ve elektrik montaj işleri ve devreye alma, demobilizasyon işlerine ilişkin olduğu,

sözleşmenin 5.1 maddesinin "Yatırımcılar, ... ve ... tarafından iş emri sözleşmesinin (bundan böyle "İş Emri Sözleşmesi" ya da "..." olarak anılacaktır.) imzalandığı tarihte tarafların tüm sorumlulukları ve fiili yapıma dair tarafların hak ve yükümlülükleri başlar." hükmünü, işin süresi başlıklı 5.2 maddesi "İşin süresi, iş emri sözleşmesinin imzalanmasından itibaren madde 15'de belirtilen mücbir sebepler hariç olmak üzere 120 (yüzyirmi) gündür." hükmünü, gecikme cezası başlıklı 9. maddesi "İşin bitiş tarihinin belirtilen iş süresini aşması durumunda ... her gün için MWp başına yüz (100) USD gecikme cezası ödeyecektir." hükmünü,

bakım onarım başlıklı 13.3 maddesi "...'in bakım ve onarım hizmeti ... kabulünden sonraki ilk 2 (iki) yıl süre ile ... tarafından verilecektir. ... ...'in bakım ve onarım hizmetlerini ... tarafından hazırlanmış olan bakım ve onarım şartnamesine uygun olarak yapacaktır." hükmünü içerdiği, sözleşmenin 17 madde ve eklerinden oluştuğu anlaşılmıştır.

Elektrik mühendisi, mali müşavir ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişilerden oluşan üç kişilik bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 01/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

"Asıl davada; davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazi kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikme tazminatı (cezai şart) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 17.100,00 USD hesaplandığı, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazı kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikmeye bağlı üretim kaybı tazminatı (müspet zarar) da bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 132.046,20 USD hesaplandığı, TBK'nun 180.maddesinin gözetilmesi konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu,

dosyada davalının bakım-onarım hizmetlerini bila bedel vereceğine ve davacının da davalıdan almadığı bakım-onarım hizmetini piyasadan rayiç değerin üzerinde ödeme yaparak almak zorunda kaldığına dair bir delil olmadığı, ayrıca ... şartnamesine ilişkin bir bilgi de bulunmadığı için davacının davalıdan talep edebileceği bir zararın hesaplanamadığı,

fakat mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ... kabulü sonrası başka şirkete yaptırılan bakım onarım işlerine ilişkin imzalı hizmet sözleşmesi ve tüm faura ve ödeme dekontlarının dosyaya sunulması gerektiği, dosyada davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedildiği ve ikinciye tekrar başvuru yapıldığı, reddedilen başvuru nedeniyle fazladan ve fuzulen geçici kabul harcı ödendiği iddiasını ispatlar bir delil tespit edilemediği için hukuki takdirin mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan 12.865,00 TL'yi talep edemeyeceği sonucuna varıldığı, Birleşen ... esas sayılı dosyasında;

davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazi kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikme tazminatı (cezai şart) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 17.100,00 USD hesaplandığı, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazı kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikmeye bağlı üretim kaybı tazminatı(müspet zarar) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 132.046,20 USD hesaplandığı, TBK'nun 180.maddesinin gözetilmesi konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu,

dosyada davalının bakım-onarım hizmetlerini bila bedel vereceğine ve davacının da davalıdan almadıı bakım-onarım hizmetini piyasadan rayiç değerin üzerinde ödeme yaparak almak zorunda kaldığına dair bir delil olmadığı, ayrıca ... şartnamesine ilişkin bir bilgi de bulunmadığı için davacının davalıdan talep edebileceği bir zararın hesaplanamadığı,

fakat mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ... kabulü sonrası başka şirkete yaptırılan bakım onarım işlerine ilişkin imzalı hizmet sözleşmesi ve tüm faura ve ödeme dekontlarının dosyaya sunulması gerektiği, dosyada davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedildiği ve ikinciye tekrar başvuru yapıldığı, reddedilen başvuru nedeniyle fazladan ve fuzulen geçici kabul harcı ödendiği iddiasını ispatlar bir delil tespit edilemediği için hukuki takdirin mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan 12.865,00 TL'yi talep edemeyeceği sonucuna varıldığı, birleşen... esas sayılı dosyasında;

davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazi kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikme tazminatı (cezai şart) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 17.100,00 USD hesaplandığı, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazı kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikmeye bağlı üretim kaybı tazminatı(müspet zarar) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 132.046,20 USD hesaplandığı, TBK'nun 180.maddesinin gözetilmesi konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu,

dosyada davalının bakım-onarım hizmetlerini bila bedel vereceğine ve davacının da davalıdan almadıı bakım-onarım hizmetini piyasadan rayiç değerin üzerinde ödeme yaparak almak zorunda kaldığına dair bir delil olmadığı, ayrıca ... şartnamesine ilişkin bir bilgi de bulunmadığı için davacının davalıdan talep edebileceği bir zararın hesaplanamadığı,

fakat mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ... kabulü sonrası başka şirkete yaptırılan bakım onarım işlerine ilişkin imzalı hizmet sözleşmesi ve tüm faura ve ödeme dekontlarının dosyaya sunulması gerektiği, dosyada davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedildiği ve ikinciye tekrar başvuru yapıldığı, reddedilen başvuru nedeniyle fazladan ve fuzulen geçici kabul harcı ödendiği iddiasını ispatlar bir delil tespit edilemediği için hukuki takdirin mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan 12.865,00 TL'yi talep edemeyeceği sonucuna varıldığı,

birleşen ... esas sayılı dosyasında, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazi kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikme tazminatı (cezai şart) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 17.100,00 USD hesaplandığı, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazı kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikmeye bağlı üretim kaybı tazminatı(müspet zarar) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 132.046,20 USD hesaplandığı, TBK'nun 180.maddesinin gözetilmesi konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu,

dosyada davalının bakım-onarım hizmetlerini bila bedel vereceğine ve davacının da davalıdan almadıı bakım-onarım hizmetini piyasadan rayiç değerin üzerinde ödeme yaparak almak zorunda kaldığına dair bir delil olmadığı, ayrıca ... şartnamesine ilişkin bir bilgi de bulunmadığı için davacının davalıdan talep edebileceği bir zararın hesaplanamadığı,

fakat mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ... kabulü sonrası başka şirkete yaptırılan bakım onarım işlerine ilişkin imzalı hizmet sözleşmesi ve tüm faura ve ödeme dekontlarının dosyaya sunulması gerektiği, dosyada davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedildiği ve ikinciye tekrar başvuru yapıldığı, reddedilen başvuru nedeniyle fazladan ve fuzulen geçici kabul harcı ödendiği iddiasını ispatlar bir delil tespit edilemediği için hukuki takdirin mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan 12.865,00 TL'yi talep edemeyeceği sonucuna varıldığı, birleşen ... esas sayılı dosyasında;

davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazi kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikme tazminatı (cezai şart) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 17.100,00 USD hesaplandığı, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazı kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikmeye bağlı üretim kaybı tazminatı(müspet zarar) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 132.046,20 USD hesaplandığı, TBK'nun 180.maddesinin gözetilmesi konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu,

dosyada davalının bakım-onarım hizmetlerini bila bedel vereceğine ve davacının da davalıdan almadıı bakım-onarım hizmetini piyasadan rayiç değerin üzerinde ödeme yaparak almak zorunda kaldığına dair bir delil olmadığı, ayrıca ... şartnamesine ilişkin bir bilgi de bulunmadığı için davacının davalıdan talep edebileceği bir zararın hesaplanamadığı,

fakat mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ... kabulü sonrası başka şirkete yaptırılan bakım onarım işlerine ilişkin imzalı hizmet sözleşmesi ve tüm faura ve ödeme dekontlarının dosyaya sunulması gerektiği, dosyada davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedildiği ve ikinciye tekrar başvuru yapıldığı, reddedilen başvuru nedeniyle fazladan ve fuzulen geçici kabul harcı ödendiği iddiasını ispatlar bir delil tespit edilemediği için hukuki takdirin mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan 12.865,00 TL'yi talep edemeyeceği sonucuna varıldığı, birleşen ... esas sayılı dosyasında;

davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazi kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikme tazminatı (cezai şart) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 17.100,00 USD hesaplandığı, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazı kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikmeye bağlı üretim kaybı tazminatı(müspet zarar) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 132.046,20 USD hesaplandığı, TBK'nun 180.maddesinin gözetilmesi konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu,

dosyada davalının bakım-onarım hizmetlerini bila bedel vereceğine ve davacının da davalıdan almadıı bakım-onarım hizmetini piyasadan rayiç değerin üzerinde ödeme yaparak almak zorunda kaldığına dair bir delil olmadığı, ayrıca ... şartnamesine ilişkin bir bilgi de bulunmadığı için davacının davalıdan talep edebileceği bir zararın hesaplanamadığı,

fakat mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ... kabulü sonrası başka şirkete yaptırılan bakım onarım işlerine ilişkin imzalı hizmet sözleşmesi ve tüm faura ve ödeme dekontlarının dosyaya sunulması gerektiği, dosyada davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedildiği ve ikinciye tekrar başvuru yapıldığı, reddedilen başvuru nedeniyle fazladan ve fuzulen geçici kabul harcı ödendiği iddiasını ispatlar bir delil tespit edilemediği için hukuki takdirin mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan 12.865,00 TL'yi talep edemeyeceği sonucuna varıldığı, birleşen ... esas sayılı dosyasında;

davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazi kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikme tazminatı (cezai şart) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 17.100,00 USD hesaplandığı, davacının geç teslim ispatlanmadığı ve teslimde ihtirazı kaydı bulunmadığı için davalıdan talep edebileceği hesaplanabilir bir gecikmeye bağlı üretim kaybı tazminatı(müspet zarar) bulunmadığı, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde 132.046,20 USD hesaplandığı, TBK'nun 180.maddesinin gözetilmesi konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu,

dosyada davalının bakım-onarım hizmetlerini bila bedel vereceğine ve davacının da davalıdan almadıı bakım-onarım hizmetini piyasadan rayiç değerin üzerinde ödeme yaparak almak zorunda kaldığına dair bir delil olmadığı, ayrıca ... şartnamesine ilişkin bir bilgi de bulunmadığı için davacının davalıdan talep edebileceği bir zararın hesaplanamadığı,

fakat mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ... kabulü sonrası başka şirkete yaptırılan bakım onarım işlerine ilişkin imzalı hizmet sözleşmesi ve tüm faura ve ödeme dekontlarının dosyaya sunulması gerektiği, dosyada davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedildiği ve ikinciye tekrar başvuru yapıldığı, reddedilen başvuru nedeniyle fazladan ve fuzulen geçici kabul harcı ödendiği iddiasını ispatlar bir delil tespit edilemediği için hukuki takdirin mahkemeye ait olmak üzere davacının davalıdan 12.865,00 TL'yi talep edemeyeceği sonucuna varıldığı" yönünde kanaat bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde; asıl ve birleşen davalarda davalı ... tarafından her bir davaya ilişkin sözleşme konusu işlerin bitirildiği, bu hususta ... bildirimlerinin yapıldığı, ... tarafından geçici kabul işlemininin 18/06/2018 tarihinde gerçekleştirildiği, takiben asıl ve birleşen davalarda davacıların bağlantı anlaşmalarını yaparak dava dışı ...'a elektrik vermeye başladığı,

özetle tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, asıl ve birleşen davalar bakımından taraflar arasında imzalanan eser sözleşmesi kapsamında yer alan işlerin bitirildiğinin ve asıl ve birleşen davada davacılar tarafından sözleşme konusu eserin teslim alındığının anlaşıldığı, esasen asıl ve birleşen davalarda temel uyuşmazlığın da geç teslimin söz konusu olup olmadığı noktasında toplandığı,

ne var ki, asıl ve birleşen davalarda taraflar arasındaki eser sözleşmelerine konu olup davalı ... tarafından bitirilen eserin çekince koymak suretiyle teslim alındığına ilişkin asıl ve birleşen davalarda davacı tarafından herhangi bir delil sunulamadığı gibi mezkur sözleşmelerin 5.1 maddesine göre 120 günlük iş bitim süresinin iş emri sözleşmesinin imzalanması ile başlayacağının kararlaştırıldığı, taraflar arasında kararlaştırılan bu hüküm delil sözleşmesi mahiyetinde olup sözleşmenin 5.1 maddesi uyarınca iş emri sözleşmesinin imzalandığına dair herhangi bir iddianın bulunmayıp buna ilişkin herhangi bir delilin de dosyaya sunulmadığı,

buna göre asıl ve birleşen davalarda taraflar arasındaki sözleşme hükümleri bağlamında başlama süresinin kanıtlanamamış olmaması nedeniyle işin gecikme ile bitirildiğinin kabulüne de olanak bulunmadığı,

yine mezkur sözleşmelerin 13.3 maddesi ile işin bitirilmesinden sonra 2 yıl süre ile bakım onarım hizmetinin dava dışı ... tarafından hazırlanacak şartname hükümlerine göre ... tarafından yerine getirilmesi kararlaştırılmış ise de işin ücretsiz olarak yapılacağına dair bir hükmün bulunmadığı ve dava dışı ... tarafından bakım ve onarım işine ilişkin olarak şartnamenin hazırlandığına ve yükleniciye bildirildiğine ilişkin herhangi bir iddianın bulunmadığı gibi buna dair bir delilin de asıl ve birleşen davalarda dosya kapsamına sunulmadığı, son tahlilde;

asıl ve birleşen davalarda sözleşme konusu işin çekincesiz olarak kabul edilmesi karşısında TBK'nin 179/2. maddesinde yazılı şartların oluşmaması nedeniyle gecikme cezasına ilişkin talebin, işin başlama tarihinin tespitine yarar iş emri sözleşmesinin dosyaya sunulmaması,

işin yapılmasında gecikme olduğu hususunun da dosya kapsamına sunulan belgelerden anlaşılamaması nedeniyle üretim kaybına yönelik talebin, bakım onarım işine ilişkin olarak yapılacak işin ücretsiz yapılacağına dair hükmün bulunmaması ile bu işe ilişkin işin yapımını düzenleyen şartnamenin dosyaya sunulamamış olması nedeniyle bakım hizmet bedeline ilişkin talebin ve nihayet davalının kusuruyla geçici kabul başvurusunun reddedilip bu nedenle mükerrer olarak geçici kabul harcının ödendiğinin usulüne uygun delillerle kanıtlanamamış olması nedeniyle geçici kabul harcına dair talebin reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmış,

son tahlilde asıl ve birleşen davaya konu tüm talepler yönünden asıl ve birleşen davaların ayrı ayrı reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip .... · E-imzalı Hakim .... · E-imzalı