Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/181 K.2024/170

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2021/181 Esas

KARAR NO : 2024/170

BAŞKAN : ... ÜYE : ... ÜYE : ... KATİP : ...

DAVACI :... VEKİLLERİ : Av. .... Av. .... Av. .... Av. ...

DAVALI :... VEKİLİ : Av. ...

DAVA : Alacak

DAVA TARİHİ : 25/03/2021

KARAR TARİHİ : 07/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

6446 Sayılı ...’nun ''Özelleştirme'' başlıklı 18. maddesinin 2. fıkrasında da ''...’ın faaliyet alanında yer alan ve dağıtım faaliyeti için gerekli olan işletme ve varlıklar üzerinde, mülkiyeti saklı kalmak kaydı ile ... ile belirlenen dağıtım bölgelerinde faaliyet göstermek üzere kurulan elektrik dağıtım şirketleri arasında ... düzenlenebilir.'' hükmü bulunduğunu, ...'nin ''Tanımlar ve kısaltmalar ''başlıklı 2. Maddesinde ''İşletme Hakkı'';

''Şirket'in, Dağıtım Tesisleri ve Dağıtım Tesisleri'nin işletilmesinde kullanılması gerekli diğer ilave unsurlar üzerinde bu sözleşme'de yer alan hükümlerle sınırları belirlenen hakkı ve bu hakkın tanınması nedeniyle yürürlükteki mevzuattan ve bu sözleşme'den doğan bütün sorumlulukları'' şeklinde tanımlandığını, yine aynı şekilde İşletme Hakkı Devrinin;

''dağıtım tesisleri ve dağıtım tesisleri'nin işletilmesinde kullanılması gerekli diğer ilave unsurlar üzerindeki işletme hakkı'nın bu sözleşme hükümleri kapsamında devrini'' ifade ettiği açık bir biçimde kararlaştırıldığını, kanun ve sözleşme hükümlerine göre dağıtım tesislerinin, dağıtım sisteminin, tesislerin üzerinde bulunduğu taşınmazların, dağıtım faaliyeti için gerekli olan işletme ve varlıkların mülkiyeti ... ait olduğunu, ...’ni imzalayan elektrik dağıtım şirketleri ve dolayısıyla davalı şirket, mülkiyeti ...’a ait olan sistem, tesis,

taşınmaz ve varlıkların işletme hakkını ''sadece ve sadece'' 36 kv ve altı gerilim seviyesindeki elektrik enerjisinin hatlar üzerinden nakli amacıyla devraldığını, mülkiyet hakkı uyarınca taşınmaz ve tesisler üzerinde her türlü kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma hakkı Genel Müdürlüğüne ait olduğunu, ... dahilindeki koşul, izin ve kısıtlamalar dışında elektrik dağıtım şirketlerince herhangi bir iş ve işlem yapılmasının mümkün olmadığını, ...’nde işletme hakkı devredilen varlıkların dağıtım şirketlerince dağıtım faaliyeti dışında kullanılabileceğine ilişkin bir hüküm bulunmadığını,

dağıtım şirketlerinin elde etmiş oldukları gelirlerinin nasıl paylaştırılacağı Dağıtım Sistemi Gelirlerinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ hükümleri çerçevesinde belirlendiğini, elektrik dağıtım şirketleri tarafından elde edilen reklam, kira vb. gelirlerin iç ilişkideki uygunluğu, paylaşımı, sözleşme ve mevzuata uygun olup olmadıkları ... düzenlemesi kapsamına girmediğini, 12.09.2005 tarihinde 25934 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren ve ... tarihi olan 24.07.2006 tarihinde yürürlükte olan ''...

Tesis ve Basılı Evraktan Reklam Amacıyla Yararlanma Esasları Hakkında Yönetmelik''in yürürlüğü devam ettiğini, 'Reklam Ücretinin Belirlenmesi başlıklı 11. maddesinde elektrik direklerinin, bina tipi trafo ve kesici ölçü kabinlerinin reklam amacıyla kullanımlarından doğan hak ve ücretlerini belirlemeye, sözleşme süresi sonunda değiştirmeye ... ’nun yetkili olduğunu, 12. maddesinde taleplerin uygun görülmesi halinde istek sahibi ile ''Elektrik Direkleri ve Bina Tipi Trafo Merkezleri” sözleşmesinin imzalanacağının hüküm altına alındığını, gelinen bu aşamada davalı şirketin davacı teşekkülümün mülkiyet hakkını hiçe sayarak,

... ile kendisine tanınan hak ve yükümlülüklerin açıkça dışına çıkarak, 6446 Sayılı ..., ...

Tesis ve Basılı Evraktan Reklam Amacıyla Yararlanma Esasları Hakkında Yönetmelik ve açıklamalarımızda yer alan tüm mevzuat hükümlerine aykırı bir şekilde elde ettiği reklam bedellerinin, baz istasyonu, telsiz ve TV aktarıcısı vb kurulumuna ilişkin bedellerin ve taşınmazların kiraya verilmesinden elde ettiği bedellerin tahsili için dava şartı niteliğinde arabuluculuğa başvurulduğunu anlaşma sağlanamadığını belirterek şimdilik 1.000,00-TL’nin ... tarihi baz alınarak tahsil tarihlerinden itibaren işleyecek avans faizleri ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davanın zamanaşımı yönünden reddinin gerektiğini, davalı şirketin denetimini davacı ... elinde yapılmakta olduğunu, denetimin periyodik olarak her yıl en az bir kez yapılmakta olup denetim kapsamında şirketlerin satın alma ve satış işlemleri ile ilgili faaliyetler mali konularında yer aldığını, kabul manası taşımamak kaydıyla şayet davalı şirketin satın alma faaliyetlerinde ... hükümlerine aykırılık olması halinde bu durumu yapmış olduğu denetimler kapsamında öğrenebilecek durumunda olduğunu, davada yetkili mahkemenin ....

Mahkemesi olduğunu, elektrik piyasasında reklam ve kira geliri ile dava konusu diğer gelirlerin elde edilmesine yönelik faaliyet gösterilmesi, işletme hakkı devir sözleşmesinin değil; dağıtım faaliyetinin konusu olduğunu ve bu faaliyet ile lisansın tüm çerçevesi ... ile ikincil mevzuatında düzenlendiğini, bu nedenle, davacı ...'ın ...'ye aykırılık iddiası yerinde olmadığını, ...'nin “Devir” başlıklı 5'inci maddesinde; dağıtım tesislerinin üzerinde yer aldığı ... mülkiyetindeki veya kullanımındaki taşınmazların kullanım haklarının davalı şirkete devredildiğinin açıkça belirlendiğini, 12. maddesinde ise;

sözleşmenin herhangi bir nedenle sona ermesi halinde şirketin dağıtım tesisleri üzerinde sahip olduğu bütün hakları kaybedeceğinin kararlaştırıldığını, dolayısıyla, devre konu varlıkların mülkiyet dışında tüm hakları ile birlikte özel hukuk tüzel kişilerine devredilmiş olup, ... yürürlükte bulunduğu sürece, şirketimizin, elektrik dağıtım tesisleri ve dağıtım sistemi ile bunların üzerinde yer aldığı taşınmazlar üzerine reklam alınması,

baz istasyonu, telsiz ve TV aktarıcısı vb. tesis İş ve işlemlerine ilişkin tasarruflarında ...'tan izin alması gerekmediği açıkça görülmekte olduğunu, 20.02.2001 tarihli ve 4628 Sayılı ...'nun mülga 14. maddesi uyarınca 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun çerçevesinde yapılan işletme hakkı devir sözleşmeleri ile ...'a ait dağıtım tesislerinin işletme amacıyla kullanılmasını söz konusu olduğunu, bu sözleşmeler elektrik piyasası faaliyetleri kapsamında “dağıtım faaliyeti” yapma hak ve yetkisini vermediğini,

dolayısıyla etektrik piyasasında reklam ve kira geliri ile dava konusu diğer gelirlerin elde edilmesine yönelik faaliyet gösterilmesi, İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin değil dağıtım faaliyetinin konusudur ve bu faaliyet ile lisansın tüm çerçevesi ... ile ikincil mevzuatında düzenlenmekte olduğunu,

İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin “Tanımlar ve Kısaltmalar” başlıklı 2'nci maddesinde işletme hakkı: “Şirket'in Dağıtım Tesisleri ve Dağıtım Tesisleri'nin işletilmesinde kullanılması gerekli diğer ilave unsurlar üzerinde bu sözleşmede yer alan hükümlerle sınırları belirlenen hakkı ve bu hakkın tanınması nedeniyle yürürlükteki mevzuattan ve bu sözleşmeden doğan bütün sorumlulukları” olarak tanımlandığını, bu tanımdan hareketle reklam ve kira geliri elde edilmesini yasaklayan şekilde İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinde hüküm bulunmaması nedeniyle bu kapsamdaki sorumluluğu ve hakkı belirleyecek olan mevzuata bakılması gerekmekte olduğunu,

bu mevzuat ise ancak aşağıda etraflıca belirtilecek olan ... ve ona dayalı olarak çıkarılan ikincil mevzuat olduğunu, kabul ve ikrar manası taşımamak kaydıyla bir an için davanın dağıtım faaliyeti konusu değil ... konusu olduğunun kabulü halinde dahi, davalı şirketin taraflar arasında imzalanan ... ve 4046 sayılı kanun ile sahip olduğu “işletme hakkı”, dava konusu edilen gelirleri elde etmesine cevaz vermekte olduğunu, her halükarda ... hükümleri incelendiğinde davalı şirkete devredilen hakların “sınırlı sayma” yoluyla sayılmadığı, yalnıza “mülkiyet hakkı”nın saklı tutulduğu,

“işletme hakkı” ve “kullanım hakkı”nın davalı şirkete devredildiğinin görülmekte olduğunu, söz konusu devredilen haklar sınırlandırılarak sayılmadığı ve açıkça “işletme hakkı” ile “kullanım hakkı”nın devredildiği belirtildiğinden,

devrin tabiatı gereği, saklı tutulan mülkiyet hakkı haricinde işletmeye ve kullanmaya bağlı tüm haklar davalı şirkete devrolunduğunu, dava konusu edilen bedeller, ... ile özelleştirme uygulamaları ve elektrik piyasasını düzenleyen ilgili mevzuat uyarınca davalı şirketin elde etmesine izin verilen gelirlerdir ve bu gelirlerin ...'a ödenmesinin söz konusu olmayacağını, Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlenmesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (...

Tebliği) hükümleri kira ve reklam gelirlerini de içine alacak şekilde düzenlemeye esas işletme gideri, düzenlemeye esas net işletme gideri ve tarife dışı işletme gelirlerini içeren kuralları ortaya koyduğunu, 31.12.2015 tarihine kadar yürürlükte kaldığı dönem boyunca ...

Tebliği kapsamında dağıtım şirketinin düzenlemeye esas net işletme gideri, kira ve reklam gelirlerinin de içinde yer aldığı tarife dışı işletme gelirinin düşülmesinden hareketle belirlendiğini, dolayısıyla 1.1.2016'ya kadar dağıtım şirketlerinin gelir gereksinimi elde ettikleri ve edeçekleri gelirlerden hareketle belirlenerek tarifeye yansıtıldığını, bu gelirlerin ...'a aktarılması, mükerrer bir şekilde dağıtım şirketlerinden alınmasına sebep olacak ve haksızlığa yol açacağını, davacı ...'ın elektrik dağıtım varlıklarından reklam ve kira geliri elde etmesi mümkün olmadığını, 14 Şubat 2018 tarihli ve 30332 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ...

A.Ş Ana Statüsünde ...”ın elektrik dağıtım varlıklarından reklam ve kira geliri elde etmesine izin verilmediğini, her ne kadar “Teşekkülün amacı ve faaliyet konusu” başlıklı 6 ncı maddesinin (ş) bendinde ...'ın faaliyet konuları ile ilgili menkul ve gayrimenkuller ile her türlü ayni ve fikri hakları tasarruf etmek, menkul ve gayrimenkul satmak, satın almak,

kiralamak ve kiraya vermek hak ve yetkisi ...'ın kendi faaliyetlerine özgülenmiş olup elektrik dağıtım faaliyetini yürütmek hak ve yetkisine sahip olmayan ...'ın elektrik dağıtım varlıklarından kira geliri elde edebilmesi de hukuken mümkün olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraf delilleri toplanmış, ... cevabi yazısı temin edilmiş, davalı yanın ticari defter kayıt ve belgelerinin incelenmesi yönünde yazılan talimat gereğince düzenlenen mali müşavir bilirkişi raporunda özetle; "davalının 2006 ile 2022 yılının 1. dönemi arasında reklam, lojman kirası, araç kirası, arazi ve diğer kira gelirlerinin toplamının 4.111.134,16 TL olduğu" ifade edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı tarafların ticari defter kayıt ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup elektrik mühendisi, mali müşavir ve borçlar hukuku öğretim üyesi bilirkişiler tarafından yapılan inceleme sonucu düzenlenen kök ve ek raporda özetle; "kurum kayıtlarında davalı şirketin 01.01.2017-31.12.2020 tarihleri arasında toplam 2.179.890,30 TL reklam ve kira gelirinin

bulunduğunun tespit edildiği, ... 'nın mahkemeye

sunulan 26.04.2022 tarih ve 434366 sayılı yazısı içeriğinde yer alan bilgilerden tespit edilen

bilgilere göre ise davalı şirketin 2007 – 2020 yılları itibariyle reklam gelirleri, lojman kira geliri, araç kira geliri ve arazi ve diğer kira geliri olmak üzere toplamı 2.858.431,31 TL tutarında reklam ve kira gelirinin bulunduğunun hesaplandığı, İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin amacının davacının uhdesinde bulunan Dağıtım Sistemi'nin, Dağıtım Tesislerinin ve Dağıtım Tesisleri'nin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer taşınır ve

taşınmazların, mülkiyet hakkı saklı kalmak koşuluyla ... A.Ş.'ne işletme Hakkının

devredilmesi şeklinde belirlendiği, sözleşmenin konusunu Elektrik Dağıtım Sistemi'nin, Dağıtım Tesisleri 'nin işletilebilmesi için

varlığı zorunlu diğer taşınır ve taşınmazların Dağıtım Faaliyetleri için işletme hakkının devri

oluşturulmakta olduğu, ayrıca devir, Dağıtım Bölgesi'nde yer alan mülkiyeti ve/veya kullanma hakkı ...'a ait olan Dağıtım Tesisleri ve Dağıtım Sistemi ile bunların üzerinde yer aldığı mülkiyetindeki ve/veya kullanımındaki taşınmazlar, bu taşınmazlar üzerindeki kullanım hakları, Dağıtım Tesisleri'nin gereği gibi

işletilebilmesi için varlığı zorunluluk arz eden taşınmaz, tesisi araç gereç, iş makinaları, telsiz cihazları ve

bunların mütemmim cüzlerinin mülkiyet hakları saklı kalmak kaydıyla, işletme haklarının hali hazır fiili ve

hukuki durumu ile ġirkete devredilmesini ifade etmekte olduğu, bu hükümlerden de anlaşılacağı üzere; İşletme Hakkı Devir Sözleşmesi ile davalıya, sadece

"işletme hakkı" kapsamında kalan ve sadece bu amaca hizmet eden taşınır ve taşınmaz malvarlığı değerlerinin işletme amacıyla sınırlı olmak üzere tahsisi öngörüldüğü, mülkiyet hakkı davacıda kalma şartı

ile işletme hakkının devri amaçlandığı, ...'nde mülkiyeti davacıya ait olan tesisler üzerinde davalının

herhangi bir reklam ve kira geliri elde etme hakkı düzenlenmediği, bu nedenle mülkiyeti davacıya ait olan

tesislere üzerinde; İşletme hakkı kapsamına girmeyen reklam ve kira gelirleri gibi semerelerin de malike ait

olacağı konusunda bir şüphe bulunmadığı, ...'nın 26.04.2022 tarihli yazı ekinde dava konusu uyuşmazlığa ilişkin ... tarihi olan 24.07.2006 tarihinden sonra dağıtım şirketleri hakkında gerçekleştirilen kurum tarife düzenlemeleri konusunda bilgilerin yer aldığı, buna göre 01.09.2006 - 31.12.2010 birinci uygulama döneminde ... tarafından yapılan tarife tekliflerinin teklif edildiği şeklinde kurulca onaylandığı, 24.1.2003 tarihli

ve 25003 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Mülga Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında

Tebliğ'in "Düzenlemeye Esas Tarife Dışı İşletme Gelirleri" başlıklı 5 inci maddesinde;

"Düzenlemeye esas tarife dışı işletme gelirleri, aşağıda yer alan gelirlerden oluşur ... c.) Birinci uygulama dönemi öncesinde tesis edilmiş duran varlıklardan sağlanan kira, iştirak

ve bağlı ortaklıklardan sağlanan temettü ve benzeri gelirler ..." hükümünün yer aldığı, bu dönemde, elektrik dağıtım şirketlerinin bilanço ve gelir tablolarının verilerini oluşturan

mizanlarında yer alan, dağıtım şebekesi üzerinden elde edilen reklam ve kira gelirlerine (baz

istasyonu, araç, bina, arazi, veri transferi iletişim alt yapısı kullanım gelirine) ilişkin Kurumumuza

sunulan değerlerden ...'a ait olanlar aşağıdaki tabloda cari yıl değerleriyle sunulduğu, 01.01.2011 - 31.12.2015 İkinci Uygulama Dönemi

mülga Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi

Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'in "Düzenlemeye esas tarife dışı işletme

gelirleri" başlıklı 5 inci maddesi, 29.12.2010 tarihli ve 27800 (6. mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de

yayımlanan Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi

Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğin değiştirildiği "c" maddesinin "c) Birinci uygulama dönemi öncesinde tesis edilmiş duran varlıklardan kira ve benzeri elde

edilen gelirleri kapsar."

denildiği, ...'ın 2007-2009 baz dönem gerçekleşen reklam ve kira gelirleri,

aynı dönem gerçekleşen işletme giderlerinden düşülerek 2011-2015 dönemi için işletme giderleri

karşılığında Şirketin elde etmesi gereken gelirin hesaplandığı, 0l.0l.2016 - 31.12.2020 arası üçüncü uygulama döneminde

19/12/2015 tarihli ve 29567 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ'in "Diğer gelirlerin kapsamı" başlıklı 25. Maddesi

"Madde 25 - (1) Dağıtım şirketleri tarafından dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedeller dışında kullanıcılara tahakkuk ettirilen bedeller kapsamında toplanan gelirler ile üçüncü

taraflara sunulan hizmetlerden elde edilen gelirler aşağıdaki şekilde sınıflandırılır:

...

e) Dağıtım şirketinin bölgede işlettiği dağıtım şebekesi üzerinden elde ettiği reklam ve kira

(baz istasyonu, araç, bina, arazi, veri transferi iletişim alt yapısı kullanım geliri) gelirler ... (4) Birinci fıkranın (a), (ç), (e), (/), (i) ve (k) bentlerinde yer alan gelirlerin %75'i ile (h)

bendinde yer alan gelirlerin %20'si gelir farla hesaplamaları kapsamı dışında tutulduğu, diğer

bentlerde yer alan gelirler, tümüyle gelir farla hesaplamalarında dikkate alınır."

bu gelirlerin şirketin işletme giderlerine karşılık elde etmesi gereken gelirlerin hesaplamasında

dikkate alındığı, ancak bu gelirler tarife yoluyla elde edilen sistem kullanım gelirleriyle aynı

kapsamda değerlendirildiği, üçüncü uygulama dönemi mevzuatı çerçevesinde 2016-2020 yıllarının kapsayan dönemde anılan Şirketin elde ettiği bir gelir olarak kabul edilen reklam ve kira gelirlerinin

%25'i tarife hesaplamalarında dikkate alınarak tüm tüketicilere yansıtıldığı %75'nin ise şirkete

bırakıldığı, 01.01.2021 - 31.12.2025 arası dördüncü uygulama döneminde mevzuatının bir parçası olan ve 19.11.2020 tarihli ve 31309

sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Dağıtım Tarifesinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ'in 26 ncı

maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında ise reklam, kira ve benzeri gelirlerin% 50'sinin

tarife hesabında dikkate alınması %50'sinin Şirkete bırakılması yönünde düzenleme yapılmış olduğu, elektrik dağıtım şirketleri Kuruma altı ayda bir düzenleyici hesap planlarını sundukları " ifade edilmiştir.

Uyuşmazlığa ilişkin ... yazılan yazı cevabında kurumun 4628 sayılı kanun ve 6446 sayılı kanun uyarınca düzenlemeye tabi tarifeleri onaylamakta olduğu, lisans sahibi tüzel kişilerin gelir ve gider kalemlerinden hareketle şirketlerin sürdürmekte olduğu dağıtım faaliyeti kapsamında elde etmesi gereken gelirlerin bir nevi gelir ihtiyacı/gereksinimin hesaplandığı, kurumun tarife düzenlemeleri bakımından 01.09.2006 - 31.12.2010 birinci uygulama döneminde 4628 sayılı kanunun geçici 9. maddesi kapsamında ... tarafından yapılan tarife tekliflerinin teklif edildiği şekli ile kurulca onaylandığı, 24.01.2003 tarihli ve 25003 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Mülga Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında

Tebliğ'in "Düzenlemeye Esas Tarife Dışı İşletme Gelirleri" başlıklı 5 inci maddesinde;

"Düzenlemeye esas tarife dışı işletme gelirleri, aşağıda yer alan gelirlerden oluşur ... c.) Birinci uygulama dönemi öncesinde tesis edilmiş duran varlıklardan sağlanan kira, iştirak

ve bağlı ortaklıklardan sağlanan temettü ve benzeri gelirler ..." hükümünün yer aldığı, bu dönemde, elektrik dağıtım şirketlerinin bilanço ve gelir tablolarının verilerini oluşturan mizanlarında yer alan, dağıtım şebekesi üzerinden elde edilen reklam ve kira gelirlerine (baz

istasyonu, araç, bina, arazi, veri transferi iletişim alt yapısı kullanım gelirine) ilişkin Kurumumuza

sunulan değerlerden ...'a ait olanların tablo halinde gösterildiği, 01.01.2011 - 31.12.2015 ikinci uygulama döneminde

mülga Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi

Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ'in "Düzenlemeye esas tarife dışı işletme

gelirleri" başlıklı 5 inci maddesinin 29.12.2010 tarihli ve 27800 sayılı Resmi Gazete'de

yayımlanan Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi

Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ ile değiştirildiği "düzenlemeye esas tarife dışı işletme gelirleri ... c) Birinci uygulama dönemi öncesinde tesis edilmiş duran varlıklardan kira ve benzeri elde

edilen gelirleri kapsar."

denildiği, ...'ın 2007-2009 baz dönemi gerçekleşen reklam ve kira gelirleri,

aynı dönem gerçekleşen işletme giderlerinden düşülerek 2011-2015 dönemi için işletme giderleri

karşılığında şirketin elde etmesi gereken gelirin hesaplandığı, 0l.0l.2016 - 31.12.2020 arası üçüncü uygulama döneminde

19/12/2015 tarihli ve 29567 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ'in "Diğer gelirlerin kapsamı" başlıklı 25. maddesi

"Madde 25 - (1) Dağıtım şirketleri tarafından dağıtım sisteminin kullanımına ilişkin bedeller dışında kullanıcılara tahakkuk ettirilen bedeller kapsamında toplanan gelirler ile üçüncü

taraflara sunulan hizmetlerden elde edilen gelirler aşağıdaki şekilde sınıflandırılır:

...

e) Dağıtım şirketinin bölgede işlettiği dağıtım şebekesi üzerinden elde ettiği reklam ve kira

(baz istasyonu, araç, bina, arazi, veri transferi iletişim alt yapısı kullanım geliri) gibi gelirler ... (4) Birinci fıkranın (a), (ç), (e), (f), (i) ve (k) bentlerinde yer alan gelirlerin %75'i ile (h)

bendinde yer alan gelirlerin %20'si gelir farkı hesaplamaları kapsamı dışında tutulur, diğer

bentlerde yer alan gelirler, tümüyle gelir farkı hesaplamalarında dikkate alınır." denildiği,

bu gelirlerin şirketin işletme giderlerine karşılık elde etmesi gereken gelirlerin hesaplamasında

dikkate alınmadığı, ancak bu gelirler tarife yoluyla elde edilen sistem kullanım gelirleriyle aynı

kapsamda değerlendirildiği, üçüncü uygulama dönemi mevzuatı çerçevesinde 2016-2020 yıllarının kapsayan dönemde anılan şirketin elde ettiği bir gelir olarak kabul edilen reklam ve kira gelirlerinin

%25'i tarife hesaplamalarında dikkate alınarak tüm tüketicilere yansıtıldığı %75'nin ise şirkete

bırakıldığı, 01.01.2021 - 31.12.2025 arası dördüncü uygulama döneminde mevzuatının bir parçası olan ve 19.11.2020 tarihli ve 31309

sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Dağıtım Tarifesinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğ'in 26 ncı

maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi kapsamında ise reklam, kira ve benzeri gelirlerin% 50'sinin

tarife hesabında dikkate alınması %50'sinin şirkete bırakılması yönünde düzenleme yapıldığı, elektrik dağıtım şirketlerinin Kuruma altı ayda bir düzenleyici hesap planlarının sundukları .... 'ın 2021 yılının ilk yarısı için sunduğu düzenleyici hesap planına göre elde ettiği reklam ve kira gelirlerinin 347.228,28 TL olduğu bildirilmiştir.

Davacı vekili 25.05.2023 tarihli dava değerinin artırılması talebini içerir dilekçesinde 2.101.658,37 TL'nin tahsil tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsili talebinde bulunduğu, artırılan dava değerine ilişkin peşin harcın ikmal edildiği anlaşılmıştır.

Dava; mülkiyeti davacıya ait olan ve ... ile davalıya devredilen dağıtım tesisleri ve bunların üzerindeki taşınmazlardan elde reklam, ve kira gelirlerinin ödenmesi talebine ilişkindir.

Taraflar arasında imzalanan İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 14.1 maddesinde .... Mahkemelerinin yetkisi taraflarca kabul edilmiş olmakla davalı yanın yetki itirazı yerinde görülmemiş uyuşmazlığın niteliği gereği dava 10 yıllık zaman aşımına tabi olduğundan davalının zamanaşımı def'inin reddine karar verilmiştir.

Davacı yan, ... ile ... uhdesinde bulunan dağıtım sisteminin, dağıtım tesislerinin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer taşınır ve taşınmazların mülkiyet hakkı saklı kalmak koşuluyla davalıya işletme hakkının devredildiği mülkiyet hakları kapsamında davalı tarafından elde edilen reklam ve kira gelirlerinin davacıya ait olduğu iddiası ile alacak talebinde bulunmuştur.

Taraflar arasında imzalanan 24.07.2006 tarihli İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin amaç başlıklı 1.1 maddesi "1.1.... Şirketi (...) ile ... Şirketi arasında imzalanan bu Sözleşme'nin amacı; .... illerinden oluşan ...'nde yer alan ve ... uhdesinde bulunan Dağıtım Sistemi'nin, Dağıtım Tesisleri'nin ve Dağıtım Tesisleri'nin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer taşınır ve taşınmazların, mülkiyet hakkı saklı kalmak koşuluyla ...

Şirketi'ne İşletme Hakkının devredilmesi ile Dağıtım Tesisleri'nin ve gerekli diğer unsurların iyileştirilmesi, güçlendirilmesi ve yeni Dağıtım Tesisi yapımının esaslarını ve tabi olduğu hükümleri belirlemektir." 2.1. maddesi "... İşletme Hakkı.

Şirket'in, Dağıtım Tesisleri ve Dağıtım Tesisleri'nin işletilmesinde kullanılması gerekli diğer ilave unsurlar üzerinde bu Sözleşme'de yer alan hükümlerle sınırları belirlenen hakkı ve bu hakkın tanınması nedeniyle yürürlükteki mevzuattan ve bu Sözleşme'den doğan bütün sorumlulukları, İşletme Hakkı Devri. Dağıtım Tesisleri ve Dağıtım Tesisleri'nin işletilmesinde kullanılması gerekli diğer ilave unsurlar üzerindeki İşletme Hakkı'nın bu Sözleşme hükümleri kapsamında devrini...

İfade eder." devir başlıklı 5.1 maddesi "Devir, Dağıtım Bölgesi'nde yer alan, mülkiyeti ve/veya kullanma hakkı ...'a ait olan Dağıtım Tesisleri ve Dağıtım Sistemi ile bunların üzerlerinde yer aldığı mülkiyetindeki ve/veya kullanımındaki taşınmazlar, bu taşınmazlar üzerindeki kullanım hakları, Dağıtım Tesisleri'nin gereği gibi işletilebilmesi için varlığı zorunluluk arz eden taşınmaz, tesis, araç-gereç, iş makinaları, telsiz cihazları ve bunların mütemmim cüzlerinin mülkiyet hakları saklı kalmak kaydıyla, İşletme Haklarının halihazır fiili ve hukuki durumu ile Şirket'e devredilmesidir." şeklinde düzenlenmiştir.

Öte yandan ...'nin 21.2 maddesinde "21.2. Bu sözleşmede yer almayan hususlarda yürürlükteki mevzuat hükümleri kurul ve kurum kararları uygulanır." denilmektedir.

İşletme Hakkı Devir Sözleşmesinin 1,2 ve 5. maddeleri kapsamında davacı idarenin uhdesinde bulunan dağıtım sisteminin dağıtım tesislerinin ve dağıtım tesislerinin işletilebilmesi için varlığı zorunlu diğer taşınır ve taşınmazların mülkiyet hakkı saklı kalmak koşulu ile işletme hakkının davalıya devredildiği,

sözleşme içeriğinde dava konusu edilen reklam ve kira gelirlerine ilişkin açık bir düzenleme bulunmamakla birlikte özellikle ...'nin 5.1 maddesi içeriğine göre dağıtım tesislerinin çıplak mülkiyeti dışında kalan taşınmazlar üzerindeki kullanım haklarının dağıtım tesislerinin gereği gibi işletilebilmesi için varlığı zorunluluk arz eden taşınmaz tesis araç-gereç iş makinaları telsiz cihatları ve bunların mütemmim cüzlerinin işletme haklarının hali hazır fiili ve hukuki durumu ile davalı şirkete devredilmiş olduğu anlaşılmıştır.

...'nin 21.2 maddesinde sözleşmede yer almayan hususlarda yürürlükteki mevzuat hükümleri kurul ve kurum kararlarının uygulanacağı ön görülmüş olmakla .... 26.04.2021 tarihli cevabi yazısında dağıtım şirketleri hakkında gerçekleştirilen tarife düzenlemeleri bakımından 01.09.2006 - 31.12.2010 birinci uygulama dönemi ile 01.01.2011 - 31.12.2015 ikinci uygulama döneminde, Elektrik Piyasası Tarifler Yönetmeliği hükümleri gereğince gelir düzenlemesine tabi lisans sahibi tüzel kişilerin gelir ve tarife düzenlemesine ilişkin usul ve esasları kapsayan Mülga Elektrik Piyasasında Gelir ve Tarife Düzenlemesi Kapsamında Düzenlemeye Tabi Unsurlar ve Raporlamaya İlişkin Esaslar Hakkında

Tebliğ'in 5. maddesinde düzenlemeye esas tarife dışı işletme gelirleri içerisinde tesis edilmiş varlıklardan elde edilmiş gelirler ile kira, iştirak ve bağlı ortaklıklardan sağlanan temettü ve benzeri gelirleri kapsadığı belirtilerek reklam ve kira gelirlerinin davalının tarife hesaplamalarına dahil edildiği anlaşılmış,

yine 01.01.2026 - 31.12.2020 arası üçüncü ve 01.01.2021 tarihinden itibaren dördüncü uygulama döneminde ise tarife dışı gelirlerin işletme giderleri hesaplamasında dikkate alınması uygulamasına son verilerek bu kez Dağıtım Sistemi Gelirinin Düzenlenmesi Hakkında Tebliğin diğer gelirlerin kapsamı başlıklı 25. maddesinin e bendi gereğince dağıtım şirketinin bölgede işlettiği dağıtım şebekesi üzerinden elde ettiği reklam ve kira gelirleri gibi gelirlerin tarife yolu ile elde edilen sistem kullanım gelirleri ile aynı kapsamda değerlendirilerek üçüncü uygulama döneminde reklam ve kira gelirlerinin %25'inin tarife hesaplamalarında dikkate alınması

ve tüketicilere yansıtılması, %75'inin ise şirkete bırakılması düzenlenmiş, dördüncü uygulama döneminde ise farklı olarak reklam kira ve benzeri gelirlerin %50'sinin tarife hesabında dikkate alınarak %50'sinin şirkete bırakılması ön görülmüş olmakla davalı tarafından elde edilen reklam ve kira gelirlerinin ... kararına bağlı dönemsel tebliğler gereğince davalının gelir tarifesi içerisinde yer aldığı,

6446 sayılı kanun kapsamında ... kararları ve tebliğler yürürlükte olduğu sürece tarafların bu kararlara uyma yükümlülüğü bulunduğu hususu da gözetilerek davacı tarafından davalıya ilgili dağıtım bölgesindeki dağıtım tesislerinin kullanılması ve işletilmesi haklarının sözleşme ile devredilmiş olması karşısında mülkiyet hakkı kapsamında reklam ve kira gelirlerinin davacıya ödenmesi talebinin yerinde olmadığı sonuç ve kanaatine varıldığından bilirkişi heyeti mütalaasına itibar edilmeyerek davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Başkan .... Üye ... Üye ... Katip ...