Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/124 K.2024/558

...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 17/02/2022

KARAR TARİHİ : 17/07/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 19.07.2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinden özetle: Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi kapsamında 01.11.2006-18.01.2010 tarihleri arasında Teşekküle bağlı ... Esas sayılı dosyası üzerinden tahsil edildiğini, müvekkil idarenin 06.06.2018 tarihinde icra dosyasına 9.708,99 TL ödeme yaptığını, davacının ödediği bedelin davalıların sorumluluğunda olduğunu ileri sürüp fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 9.708,99 TL'nin en yüksek mevduat faiziyle birlikte davalılardan sorumlulukları oranında müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılara usulüne uygun tebligat yapıldığı halde cevap vermedikleri görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan alacağın rücuen tahsili isteminden ibarettir.

Taraflarca gösterilen deliller toplanmış; ... sayılı kesinleşmiş kararı uyap üzerinden gelmiş, davacı vekilince sözleşme ihale şartnameleriyle ilgili CD dosyaya sunulmuş, dava dışı işçi Hüseyin Köken'in hizmet döküm cetveli, işyeri unvan listesi ve işe giriş çıkış bildirgeleri, hizmet alım sözleşmeleri, ödeme belgeleri ve diğer belgeler dosyaya kazandırılmış, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Dava dışı işçi ... hizmet döküm belgesi incelendiğinde, alt işveren şirketlerde 01.11.2006-18.01.2010 ve 19.03.2010-04.04.2011 tarihleri arası dönemde kesintili olmak üzere toplam 1174 gün çalışmasının bulunduğu tespit edilmiş olup kesinleşen İş Mahkemesi kararına göre dava dışı işçinin 2.dönem çalışması bakımından herhangi bir alacağa hükmedilmediği, hesaplama ve alacakta dava dışı işçinin 01.11.2006-18.01.2010 tarihleri arasındaki çalışmasının dikkate alındığı, yıllık izin ücreti bakımından da ıslah tarihi itibariyle zamanaşımı söz konusu olduğundan 10,00-TLya hükmedildiği görülmüştür.

Davadaki uyuşmazlığa esas olmak üzere ... karar sayılı ilamında; ''Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.'' ...Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.''

Mahkememizce dosya üzerinden bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Nitelikli Hesaplamalar Bilirkişisi ...den aldırılan 03/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; Taraflar arasındaki sözleşme gereğince davacı şirketin davalılardan rücuen tahsil talep edebileceği kanaatinin hasıl olması halinde;

1-) .... son işveren olarak; feshe bağlı hak olan kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti ödemelerinden sorumlu olabileceği,

2-) Dava dışı işçiye ödenen alacak kalemleri yönünden; takdir edilmesi halinde son alt işveren dışındaki davalı firmaların sınırlı sorumluluğu olduğu, bu firmalarda çalıştığı süreye ilişkin ve o dönem ki ücret üzerinden yapılan tutar bakımından rücu edilebileceği,

3-) Sayın Mahkemece kanaat getirilmesi halinde davacı tarafından 9.708,99 TL'nin takdir edilmesi halinde rücu edilebileceği,

¸ Hususlarındaki işbu raporu Sayın Mahkeme'ye saygılarımla arz ederim" bildirmiştir.

Nitelikli Hesaplamalar Bilirkişisi .... aldırılan 05/12/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle. "Nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; toplam 9.708,99 TL'nin rücu edilebileceği tespit edilmiştir.

Kıdem tazminatı bakımından işçinin çalıştığı işverenlere kendi çalıştırdıkları dönemler bakımından sorumluluğu bulunduğu, buna göre her bir ren bakımından kıdem tazminatı açısından ayrı ayrı hesap yapıldığı, bu işverenlerin sadece belirtilen tutarlar bakımından sorumluluğu olduğu, aldıkları ücret ve hizmel süresi farklı olduğundan tutarların farklılık göstereceği, Bununla birlikte dava dışı işçinin kıdem tazminatı toplam tutarının 3.314,91 TI, olduğu,

davacı işçiye lesih ile birlikte yapılan ödemenin dava dışı işçinin ikamc ettiği dava tarihi itibariyle işlemiş faizi ile birlikte 1.316,07 TL BRÜT kıdem tazminatı ödemesi yapıldığından mahsubun bu şekilde yapıldığının ... mahkemesi dosyası içeriğinden tespit edildiği, mahkemenin kesinleşen kararında bu şekilde yaptığı hesaba göre bakiye 1.998,84 TL BRÜT, 1.983,67 TLNET sorumluluğu bulunduğu,

söz konusu rücuya konu yargılamada ödenen kıdem tazminatının faizi ile birlikte mahsubu yapıldığından tutar bakımından söz konusu farkın oluştuğu, davalıların sorumluluklarının kök rapordaki gibi olduğu husuşlarındaki işbu ek raporu saygılarımla arz ederim.

¸ Hususlarındaki işbu ek raporun sunulduğu," bildirmiştir.

Nitelikli Hesaplamalar Bilirkişisi...aldırılan 13/03/2024 tarihli ikinci ek raporda özetle;...kararına göre dava dışı işçi lehine hükmedilen alacaklara esas alınan çalışma dönemi olan 01,11.2006-18.01.2010 tarihleri arasında davalılardan. ... adi ortaklığı 01.11.2006-31.12.2006, ... 01.01.2007-31.12.2008, ... İnşaat 01.01.2009-02.01.2010, Kürşad 01.01,2019- 18.01.2010 arasında çalıştığı tespit edilmiştir.

Kıdem tazminatı bakımından:

... adi ortaklığı sorumluluğu: 01.11.2006-31.12.2006 tarihleri arasmda ... kayıtlarında yer alan ücret bilgisine göre günlük 17,70 TL ücret aldığı, bu işverenlik nezdinde 60 gün çalıştığı, buna göre; (531,00 TL/365)*60-:87.29 TL BRÜT 86,63 TL NET

Oğuzhan Temizlik sorumluluğu: 01.01.2007-31.12.2008 tarihleri.... kayıtlarında yer alan ücret bilgisine göre günlük 21,29 TL ücret aldığı, bu işverenlik nezdinde 710 gün çalıştığı, buna göre; (638,70 TL/365)*710=1.242,40 TL BRÜT, 91,08 TL ödeme yapıldığı belirtildiğinden, bakiye 1,151,32 TL BRÜT, 1.142,58 NET

... İnşaat sorumluluğu: 01.01.2009-02.01.2010 tarihleri arasında ... İnşaat'ın sorumluluğu; ... kayıtlarımda yer alan ücret bilgisine göre günlük 29,16 TL ücret aldığı, bu işverenlik nezdinde 345 gün çalıştığı, buna göre; (874,80 TL/365)*345=826,86 TL BRÜT, 820,59 TL NET Bu tutarın ödendiği ... yapılan inceleme ile kesinleştiğinden sorumluluğu bulunmamaktadır.

Kürşad sorumluluğu: 01.01.2010-18.01.2010 tarihleri arasında Kürşad'ın sorumluluğu; ... kayıtlarında yer alan ücret bilgisine göre günlük 35,66 TL ücret aldığı, bu işverenlik nezdinde 17 gün çalışması bulunmakla birlikte, son işveren olması sebebiyle tüm kıdem tazminatı tutarından sorumlu olduğu, buna göre; 17 günlük sorumluluğu; (1.069,80 TL/365)*17=49,82 TL BRÜT, 49,44 TL NET

Tüm süre yönünden sorumluluğu; (1,069,80 TL/365)*113=3,314,91 TL BRÜT, Davacıya fesih ile birlikte yapılan ödemenin dava dışı işçinin ikame ettiği dava tarihi itibariyle işlemiş faizi ile birlikte 1.316,07 TL BRÜT kıdem tazminatı ödemesi yapıldığı ... dosyası içeriğinden tespit edildiğinden; bakiye 1.998,84 TL BRÜT, 1.983,67 TL NET sorumluluğu bulunmaktadır. Kesinleşen Eskişehir 2.iş mahkemesinde bu tutar 1.938,67 TL olarak hesaplanıp kesinleştiğinden bu tutar dikkate alınmıştır,

İhbar Tazminatı Bakımından; İhbar tazminatından son alt işveren sorumlu olduğundan. bu tutar bakımından Kürşad'ın sorumlu olduğu, buna göre; (1.069,80 TL/30)*56—1,996,967TL ERÜT 1.684,25 TL NET

Yıllık İzin Ücreti Bakımından: 10,00 TL net yıllık izin ücreti bakımından ... sorumluluğu bulunduğu tespit edilmiştir.¸

Hususlarındaki işbu ek raporu Sayın Mahkeme'ye saygılarımla arz ederim." denmiştir.

Deliller değerlendirilmiştir.

Yukarıda belirtilen olgular ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

Dava dışı işçinin eldeki davadaki taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden davalılar yanında çalıştığı, işçiye bu çalışması nedeniyle davacı tarafından kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin ücreti alacağının ödendiği, yukarıda belirtilen Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarına dahil olması,

işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçilik alacakları nedeniyle ödediği bedeli davalılardan talep etme hakkı bulunduğunun kabulünün gerektiği, bahse konu yargısal denetime elverişli olarak hazırlanan bilirkişi raporuna mahkememizce itibar edildiği, davalılardan ...

İnşaatın davacının rücuen tazminat talep ettiği dönemde dava dışı işçiyi yanında çalıştırmadığı anlaşıldığından bu davalı yönünden açılan davanın reddine, diğer davalıların toplam 9.048,98-TL'den sorumlu oldukları, davalıların sorumlu olduğu tutarlara ödeme tarihi olan 06.06.2018 tarihinden itibaren taraflar tacir olduğundan avans faizi işletileceği, dava değeri dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verileceği anlaşılmış olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

DAVANIN KISMEN KABULÜNE

Davalı ... İnşaat yönünden açılan davanın REDDİNE,

-Alınması gereken 427,60 TL peşin harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

-Davacı tarafından yatırılan harçların üzerinde bırakılmasına,

-Davalı tarafından yapılan masraf olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

-Davacı tarafından ... İnşaat yönünden yapılan masrafların üzerinden bırakılmasına,

Diğer davalılar yönünden açılan davanın KISMEN KABULÜ ile,

3.769,05 TL'nin davalı ...,

3.167,94 TL 'nin davalı ...nden,

2.111,99 TL'nin davalılar ... iş ortaklığından müştereken ve müteselsilen 06/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte ... İnşaat dışındaki davalılardan tahsili davacıya ödenmesine,

-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 618,14-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 165,81-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 452,33-TL harcın ... İnşaat dışındaki davalılardan müştereken müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına,

-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T (Madde-13) göre hesaplanan 9.048,98-TL vekalet ücretinin ... İnşaat dışındaki davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 165,81-TL Peşin/nisbi Harcı, olmak üzere toplam 246,51 TL harcın ... İnşaat dışındaki davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, ,

-Davacı tarafından yapılan; 1.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 1.548,00-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar, olmak üzere toplam 2.548,00-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 2.374,79-TL lik kısmının ... İnşaat dışındaki davalılardan müştereken müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise Davacı üzerinde bırakılmasına,

-6325 sayılı yasanın 18/A maddesi ve Arabuluculuk Asgari Ücret Tarifesi gereğince 1.400,00-TL arabuluculuk ücretinin 1.304,83-TL'sinin ... İnşaat dışındake davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 95,17-TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

- Fazla yatan gider avansı ile delil avansı var ise 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Adalet Bakanlığı Hukuk Muhakemeleri Gider Avansı Tarifesinin 5.maddesine göre karar kesinleştikten sonra istek halinde ve taraflar hesap numarası bildirilmiş ise iade elektronik ortamda hesaba aktarılmasına, hesap numarası bildirilmemiş ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak taraflara İADESİNE,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar yönüyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.17/07/2024

...