Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/439 K.2023/299

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2022/439 Esas

KARAR NO : 2023/299

BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ...

DAVACILAR : 1- ... (T.C. ... )

2- ... (T.C. ... ) 3- ... (T.C. ... ) 4- ... (T.C. ... )

VEKİLLERİ

Av. ... - ... Av. ... -...

DAVALI

... - ... ...

DAVA

Genel Kurul Kararının İptali

DAVA TARİHİ : 19/06/2022

KARAR TARİHİ : 27/04/2023

Mahkememizde görülmekte olan Genel Kurul Kararının İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacılar tarafından deniz kenarındaki arsa ile ilgili kooperatife üye olunduğunu, kooperatife küçük parseller halinde arsa alınırken yönetim kurulu başkanı ...'ın ... arazilerine satışa çıkardığını, ortaklardan bir grubun müştereken alıp imar gelir ise daire yapılacağını teklif ettiğini, davacılar tarafından peşin olarak istenilen bedelin ödendiğini, daha sonra öğrendikleri kadarıyla ... arazisinin ... adına satın alındıktan sonra ...'nin kurulmuş olduğunu,

yeni alınan arazinin 20 kişilik ... değilde yeni kurulan 22 kişilik ... devredilmesinin seffaf ve hesap verilebilir bir yönetimin bulunmadığını ve üyelere gerçek bilgilerin yansıtılmadığını gösterdiğini, davacıların ... üye olmak için müracaatının dahi bulunmadığını, davalı kooperatifin 21.05.2021 tarihinde yapılan olağan genel kurul toplantısında alınan kararların kanunun emredici hükümlerine, ana sözleşmeye ve iyi niyet kurullarına aykırı olması hasebiyle butlanın/iptali gerektiğini,

KK 53. maddesi gereğince alınacak kararların gündemde açıkça belirlenmesi gerekirken ek ödemeyle ilgili gündem maddesi olmamasına rağmen hisse başına 10.000,00 TL ek ödeme kararı alınmasının KK 52. maddesine göre 22 kişilik kooperatifte 8 kişiyle ek ödeme kararı alınmasının batıl olduğu için yok hükmünde olduğunu, yönetim kurulu başkanının diğer üyenin ise eşi olması sebebiyle usule uygun teşekkül etmeyen yönetim kurulu tarafından huzur hakkı konusunda karar aldırmasının kanuna aykırı olduğunu, bir ortaklık hissesinden daha fazla yani %10 huzur hakkının fahiş bir miktar olduğunu,

KK 52. maddesi gereğince bütün ortakların 3/4'ünün rızası gerektiğinden batıl olduğunu, tutanağın 4. ve 5. maddelerinin de yasaya aykırılık nedeniyle iptalinin gerektiğini belirterek genel kurul tutanağının 4. ve 5. maddelerinin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle.

Açılan davanın tamamen suiniyetli bir dava olduğunu, davacıların kooperatif üyesi olmadıklarına dair iddialarını kabul ettiklerini, davanın pasif husumet ehliyeti nedeniyle reddi gerektiğini, davanın aktif husumet ehliyeti nedeniyle reddi gerektiğini, davacıların toplantıya katılmadığını, muhalefet şerhi verilmesi de söz konusu olmadığından dava şartı yokluğu sebebiyle davanın reddi gerektiği, birinici derecede akraba olanların aynı yönetim kurulunda bulunabileceğini, kooperatif hisselerinin %50'den fazlasının aynı aile ve akrabalara ait olmadığını,

huzur hakkının kooperatifin kuruluşundan beri devam eden 25.01.2002 tarihli genel kurulda da güncellenen karar olduğunu, ek ödeme adı altında alınan bir paranın hukuka aykırı olmadığını, burada alınanın kooperatifin kuruluşundan biri alınmayan zorunlu aidatların toplamından ibaret olduğunu, kooperatif için alınan arsaların kooperatif adına tapulandığını, arazilerin alınma sürecinde usule aykırı bir husus bulunmadığını, davacılara her türlü bilginin verildiğini, 10.000,00 TL ödeme talebinin kooperatifin cari ve zaruri ihtiyaçların için birikmiş aidatların toplamından ibaret olduğunu,

... adresinin ... adresi ile aynı yerde olmasının hukuka aykırı bir tarafının bulunmadığını belirterek davanın pasif husumet yönünden kabul edilmediği takdirde toplantıya katılıp şerh vermedikleri yani dava şartı bulunmadığı gerekçesiyle aktif husumet gerçekleşmediğinden bu da olmadığı takdirde yapılan işlemlerin hukuka ve kanuna uygun olduğundan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Deliller toplanmış, ... davalı kooperatifin 21.05.2022 tarihli genel kurul toplantısına ilişkin gündem, toplantı tutanağı, hazirun cetveli örneği getirtilmiş, ... davalı kooperatifin sicil özeti ve ana sözleşme ile sicil dosyasından bir örnek temin edilerek dosya kapsamına alınmıştır.

Tüm dosya kapsamı ile davalı kooperatifin defter kayıt ve belgeleri üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş, mali müşavir ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişiler tarafından düzenlenen raporda özetle.

"Bakanlık temsilcisinin katılımı ile yapılan 21.05.2022 tarihli genel kurul toplantısına çağrının ortaklar listesine kayıtlı 21 ortağın taahhütlü mektupla gönderildiği, davacılara da taahhütlü mektupla çağrı yapıldığı anlaşılmakla genel kurula çağrıda yasa ve ana sözleşmeye aykırı bir yön tespit edilmediği, hazirun cetvelinde davacıların genel kurula katılmadığının tespit edildiği,

gündemin 4. maddesinde ilk kısımda ortaklardan aylık 50,00 TL aidat toplanmasına karar verilmiş ise de kooperatifte 21 ortak ve 22 hisse bulunduğundan aylık 1.100,00 TL yıllık ise 13.200,00 TL gelirin kooperatifin muhasebeci tutması gerektiği dikkate alındığında toplanan paranın ancak muhasebe giderini karşılayacak nitelikte olduğunu, davalı kooperatifin 2016 yılında kurulduğu ve bu genel kurula kadar genel gider aidatı toplanmadığının anlaşıldığı, aylık 50,00 TL aidatın rutin giderleri karşılayamayacağının açık olduğu,

genel kurulda 10.000,00 TL ek ödeme alınmasına karar verilmiş olduğunu, ana sözleşmeni 21. maddesinde belirtilen giderlerin alınması kararlarında atıfta bulunulan 33/2 maddesine göre 1/4 ortağın hazır olduğu genel kurulda yarıdan fazlasının oyuyla karar alınması gerektiği, somut olayda oy birliği ile karar alındığı, genel kurulda her ne kadar ek ödeme tabiri kullanılmış ise teknik anlamda ek ödeme niteliğinin tespit edilemediği ayrıca bu hususun ayrı bir gündem maddesi açılması gerekmeksizin tahmini bütçe kapsamında görüşülmesine engel bir durum bulunmadığı,

huzur hakkının genel olarak yönetim kurulunun emek ve mesaisine karşılık verilen bir ücret olduğu, yönetim kurulu üyelerine hangi ad altında ödeme yapılacağının yasanan 56/son maddesinde tek tek sayıldığını, bunların aylık ücret huzur hakkı risturn ve yolluk olmak üzere 4 çeşit olduğunu, bunların dışında hiç bir ad altında başkaca bir ödeme yapılamayacağını, ana sözleşmenin 49. maddesinde de yapılacak ödemelerin açıklanarak belirtildiğini, iptale konu genel kurulda yönetim kuruluna arsa ve inşaat maliyetinin %10'u oranında huzur hakkı verilmesi kararının ana sözleşmede düzenlenen aylık ücret veya huzur hakkı tanımı ile uyuşmadığını,

gündemin 5. maddesinde yönetim kuruluna verilen yetkilerin rutin yetkiler olduğu anlaşılmakla yasa ve ana sözleşmeye aykırı bir yön tespit edilemediği" ifade edilmiştir.

Dava; davalı kooperatifin 21.05.2022 tarihli genel kurul toplantısının 4. ve 5. maddelerinde alınan kararların iptali talebine ilişkindir.

Davalı kooperatifin 21.05.2022 tarihli genel kurul toplantı tutanağının tetkikinde; toplantının açılışında ortaklar listesinde kayıtlı 21 ortakdan 7 ortağın asaleten 1 ortağın vekaleten olmak üzere toplam 8 ortağın toplantıda hazır bulunduğu, hazirun listesinin tetkikinde davacıların toplantıya katılmamış oldukları görülmüştür.

1163 sayılı ... 53. maddesi uyarınca genel kurulda alınan kararların geçersiz olması (yokluğu) hali, oyunu kullanmasına haksız yere izin verilmemesi, çağrının usulsüzlüğü, gündemin gereği gibi ilan veya tebliğ edilmemesi veya toplantıya yetkili olmayan kimselerin karara iştirak etmesi iddiaları dışında yasa, ana sözleşme ve afaki iyi niyet kurallarına aykırılık halleri ileri sürülerek iptal isteminde bulunabilmek için toplantıya katılan üyenin ret oyu kullanması ve oylama sonrasında karara muhalif kalarak keyfiyeti tutanağa geçirtmesi ve davanın bu iddiaların tümü bakımından toplantıyı izleyen bir ayın içinde açılması gerekmektedir.

1163 sayılı ...'nun 45/2. maddesi, "Genel kurul sözleşmede gösterilen şekil ve surette toplantıya çağrılır. Toplantı nisabı sözleşmede gösterilir.

Ancak yapı kooperatiflerinin genel kurul toplantısında ortakların en az 1/4'ünün şahsen veya temsilen hazır bulunmaları şarttır." hükmünü; aynı Kanun'un 51/1. maddesi ise "Kanun veya anasözleşmede aykırı hüküm bulunmadıkça, genel kurul kararlarında ve seçimlerde oyların yarıdan bir fazlasına itibar olunur" hükmünü; anasözleşmenin 33. maddesinin 1. fıkrası, "Genel kurulun toplanabilmesi ve gündemdeki konuları görüşebilmesi için, kooperatife kayıtlı ortaklardan genel kurula katılma hakkına sahip olanların en az 1/4'ünün şahsen veya temsilen toplantıda hazır bulunması gerekir.

İlk toplantıda nisap temin edilmediği takdirde ikinci toplantıda nisap aranmaz" hükmünü. 2. fıkrası ise "Genel kurulda kararlar, ortaklar cetvelinde imzası bulunanların yarıdan fazlasının oyu ile alınır." hükmünü içermektedir. Anılan hükümler emredici nitelikte olup, bu hükümlere aykırılık teşkil eden genel kurul kararları, BK'nın 19 ve 20. maddeleri hükümlerine göre mutlak butlanla batıldır ve mahkemece de re'sen dikkate alınır.

Batıl hükmünde olan kararlar, baştan beri hüküm ifade etmezler ve bunların batıl olduğunun tespiti için açılacak davalarda genel kurulda muhalefette bulunmuş olma şartı aranmayacağı gibi, bir aylık hak düşürücü süre içinde açılmış olmaları da dinlenmeleri yönünden zorunlu değildir.

Somut uyuşmazlıkta davacıların ortağı olduğu davalı kooperatifin 21.05.2022 tarihli olağan genel kurul toplantısında 4. ve 5. maddelerinde alınan kararların iptaline karar verilmesi talebinde bulunduğundan davanın yasal 1 aylık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı tespit edilmekle birlikte 1163 sayılı ...

53. maddesi uyarınca yasa, ana sözleşme ve afaki iyi niyet kurallarına aykırılık halleri ileri sürülerek iptal isteminde bulunabilmek için toplantıya katılan üyenin ret oyu kullanması ve oylama sonrasında karara muhalif kalarak keyfiyeti tutanağa geçirtmesi gerekir iken davacıların usulüne uygun çağrı yapılmış olmasına rağmen 21.05.2022 tarihli genel kurul toplantısına katılmadıkları öte yandan davacı yanın çağrıda usulsüzlük yapıldığı iddiasınında bulunmadığı görülmekle alınan genel kurul kararlarının hiç birisinde davacıların olumsuz oyları ve muhalefet şerhleri bulunmadığı anlaşıldığından iptal talebine ilişkin yasal dava açma

koşullarının oluşmadığı mahkememizce kabul edilmiştir.

Dava konusu edilen genel kurul kararlarında yokluk ve butlan sebeplerinin varlığı halinde davacıların toplantıya katılmaları olumsuz oy ve muhalefet şerhlerinin varlığı aranmayacağından bu yöne ilişkin yapılan değerlendirmede; davalı kooperatife kayıtlı ortak sayısı 21 olup genel kurula katılan ortak sayısının 8 olduğu,

dava konusu edilen 4. ve 5. gündem maddeler ile alınan kararlar oy birliği ile alınmış olduğundan toplantı ve karar nisabının gerçekleştiği anlaşılmış olup 4. gündem maddesine alınmasına karar verilen aylık 50,00 TL aidat ve bir defaya mahsusu hisse başına 10.000,00 TL ek ödeme alınmasına ilişkin karar yönünden aylık 50,00 TL aidat ile davalı kooperatifin rutin giderlerinin karşılanamayacağı açık olduğundan 2016 yılında kurulan ve dava konusu genel kurula kadar genel gider aidatı toplanmadığı anlaşılan davalı kooperatifin yapılan bilirkişi incelemesinde teknik anlamda ek ödeme niteliği taşımadığı ifade edilen 10.000,00 TL'nin genel

giderlerin karşılanması yönünde ortaklardan alınmasına karar verilmiş olduğu tespit edilmekle ana sözleşmenin 21. maddesi ile 33/2 maddesi kapsamında nisaplara uygun olarak kararın alındığı, keza gündemin 5. maddesinde yönetim kuruluna verilen yetkilerin rutin yetkiler olduğu tespit edilmekle bu kararlara ilişkin yokluk ve butlan koşullarının gerçekleşmediği anlaşılmıştır.

1163 sayılı ... 56/5. maddesinde "Yönetim kurulu üyelerine genel kurulca belirlenen aylık ücret, huzur hakkı, risturn ve yoluk dışında hiç bir ad altında başkaca ödeme yapılamaz ..." düzenlemesi ve ana sözleşmenin 49. maddesinde "Yönetim kurulu başkan ve üyeleri murahhas üyelere bu sıfatla yapacakları hizmet için aylık ücret veya katılacakları her toplantı için bir huzur hakkı ve yapacakları görev seyahatleri için yolluk ödenir.

Ödemenin miktar ve şekli genel kurulca kararlaştırılır.

Yönetim kurulu üyelerine genel kurulca kararlaştırılan yukarıdaki nev'i ve miktarı dışında hiç bir ödeme yapılamaz." düzenlemesi bulunmakta olup dava konusu genel kurul toplantısının 4. gündem maddesinde yönetim kurulu üyelerine huzur hakkı olarak arsa alımında tapu değeri üzerinden net %10'nuna tekabül eden kısmı arsanın real artışı üzerinden veya emsal artışı vaya bağış alınması durumunda o kısma tekabül eden kısmının %10'nunun inşaat yapılması durumunda bayındırlık birim fiyatları üzerinde çıkacak toplam inşaat maliyetinin net %10'nunun huzur hakkı ücreti olarak ödenmesine yine arazinin veya arsanın satış veya değerlendirilmesi durumunda

tespit edilecek bedelin net %10'u kadar huzur hakkı ödenmesine ilişkin alınan kararın Kooperatifler Kanununu yukarıda ifade edilen emredici nitelikteki hükmü ve ana sözleşme hükmüne aykırı olduğundan batıl olduğu ve baştan itibaren hüküm ifade etmeyeceği sonuç ve kanaatine varılmış olmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir

27/04/2023 Gerekçeli kararın yazıldığı tarih: 12.05.2023 Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...