Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/469 K.2023/53

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2022/449 Esas

KARAR NO : 2023/41

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/06/2022

KARAR TARİHİ : 20/01/2023

KARAR YAZIM TARİHİ : 02/02/2023

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 30.06.2022 tarihli ... seri numaralı 50.000 TL tutarlı ve 23.07.2022 tarihli ...seri numaralı 75.000 TL tutarlı çekler Giyimkent ...

Kargo Şubesi'ne ulaştığı sırasında kaybolmuş ve davacının elinden rızası dışında çıktığını, Bu hususta lehdar olan davalı şirket tarafından Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/296 esas sayılı dosyası üzerinden çek zayi davası açılmış ve çeklerin ödenmemesine ilişkin ilgili bankaya talepte bulunulduğunu, Çek zayi davasında ilan süreleri henüz dolmadığından çeklerin iptaline karar verilemediğini,

ancak 30.06.2022 tarihi itibariyle dava konusu çeklerden birinin vadesi dolacağından çek üzerinden icrai takibi başlatılabileceğinden ve ihtiyati haciz kararı çeki eline geçiren kötüniyetli kişilerce alınabileceğinden çekler üzerinde herhangi bir icrai işlem yapılamaması,

ihtiyati haciz kararı verilememesi ve açılacak takiplerin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, zira dava konusu çeklerden önce vadesi gelen yine dava konusu çeklerle birlikte kargoda kaybolan 31.05.2022 tarihli 18.618 TL tutarlı .... seri numaralı çekle ilgili olarak Bursa 18. İcra Müdürlüğü'nün 2022/5459 takip numaralı dosyası üzerinden işlem yapılmış ve icra borcu cebri icra tehdidi ile ödenmek zorunda bırakıldığını, Aynı hususun dava konusu çekler bakımından da gerçekleştirilecek olması son derece olası olduğunu belirterek öncelikle ihtiyati tedbir kararı verilmesini,

davanın kabulü ile davacının davacının elinden rızası dışında çıkan çekler bakımından borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalıya usulüne uygun yapılan tebligata rağmen cevap dilekçesi sunulmamıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava kambiyo senedinin kaybolması nedeniyle menfi tespit talebine ilişkin olup takipten önce açılmıştır. Davacı dava konusu 30.06.2022 tarihli 50.000,00 TL tutarlı, 23.07.2022 tarihli 75.000,00 TL tutarlı çeklerin kargo şubesinde iken kaybolduğunu ve rızası hilafında elinden çıktığını beyanla çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Dava dilekçesine ekli çek suretlerinin incelenmesinde, ... Şentepe Şubesi'ne ait 30.06.2022 keşide tarihli 50.000,00 TL bedelli lehtarı davalı ... Elektirik Hır. San. Tic. Ltd Şti ve aynı banka, şubeye ait ve aynı lehtar için düzenlenen 23.07.2022 keşide tarihli 75.000,00 TL bedelli çekler olduğu anlaşılmaktadır.

Tüm dosya kapsamının bir bütün halinde incelenmesinde; davacının talebinin dava konusu çekler nedeniyle menfi tespite ilişkin olup, dava çekin lehtarına karşı açılmıştır. Çek kambiyo senetlerinden olup, sebepten mücerrettir. Yasa gereği kambiyo senetlerinin sebepten bağımsız olduğu, çek hamilinin çeki edinmesine sebep olan ticari ilişkiyi ispatlama yükümlülüğünün bulunmadığı, hamilin kötü niyetli olduğunun bu iddiayı ortaya atan tarafça ispatlanması gerektiği açıktır.

Davacı, davalı tarafın kötü niyetli hamil olduğunu iddia etmediği gibi talep çekin kargo aşamasında kaybolması nedeniyle eldeki davayı açmıştır, nitekim Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nce de davalı tarafından çeklerin zayi olması nedeniyle iptal davası açıldığı anlaşılmaktadır. TTK.

792. maddesinde "Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin, çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür" şeklinde düzenleme bulunduğu görülmektedir.

Davacı, çekin çalındığını iddia etmiş ancak davayı lehtara karşı açmış olup, çekin çalınması ya da kaybolması lehtara karşı menfi tespit davası açma imkanı vermemekte olup davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.