Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/627 K.2024/414

...

DAVA

Ticari Şirket (Hisse Devir İşleminin İptali)

DAVA TARİHİ : 03/10/2022

BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2024/48 ESAS SAYILI DOSYASI

...

DAVA

Ticari Şirket (Hisse Devir İşleminin İptali)

DAVA TARİHİ : 22/01/2024

KARAR TARİHİ : 30/04/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 14/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Hisse Devir İşleminin İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ...'ın babası olduğunu, kendisi tarafından .... 225.000,00 TL'ye karşılık gelen 9.000 adet hissesini ... yev. nolu limited şirket pay devir sözleşmesi ile davalı ... yev. nolu ihtarname ile davalı azlettiğini, bunu da 18/02/2015 tarihinde bildirdiğini, yapılan devir işleminin usulsüz olduğunu belirterek, ...yev. nolu limited şirket pay devir sözleşmesi ile T....'ye devrinin iptaline ve adına tesciline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... kızdığı için yaptığını, şuan bu işlem yanlış olduğunu kabul ettiğini, dava dilekçesinde yazılı tüm hususların doğru olduğunu bildirerek bu doğrultuda karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

Davalı ...TMK md. 429 gereği yasal danışmanı... beyan dilekçesinde özetle; davalının 11/10/2022 tarihinde asaleten, vekili aracılığıyla 27/12/2022 tarihinde vekaleten sundukları davayı kabul beyanına yasal danışman olarak muvafakatının olduğunu, bu dilekçelerin bizzat kendisiyle görüşülerek verildiğini belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; kardeşi ... ile yapılan görüşmede, payların bedelini mi yoksa şirket hisselerini mi geri istiyorsun diye sorulduğunda şirket hisselerini geri istediğini beyan ettiğini, vekaletnamenin geçersizliğine dair bilgilerinin olmadığını, devrin yapıldığı tarihte babası ... şirketin münferiden yetkilisi olduğunu belirterek davayı kabul ettiklerini bildirdiği görülmüştür.

Asli Müdahale talebinde bulunan ...vekili dilekçesinde özetle; davacının bu davadaki taleplerinin tamamen haksız ve hukuka aykırı olduğunu, hem usul hem esas yönünden reddi gerektiğini, davacının aynı taleple ... Esas dosyasından da dava açtığını ve davanın reddedilerek kesinleştiğini, bu davanın eldeki dava bakımından kesin hüküm teşkil ettiğini, kabul beyanlarının da hukuka aykırı olduğunu, davalı ...

Esas sayılı dosyasında kısmen kısıtlandığını kendisine Nuran Altunbaş'ın yasal danışman olarak atandığını, davanın yasal danışmana ihbar edilmesi gerektiğini, davacının müvekkili aleyhine çok sayıda dava açtığını ve zarara uğratma kastıyla hareket ettiğini, asli müdahale talepleri bakımından hukuki yararın gerçekleşmiş olduğunu belirterek, dava konusu hisse devir işleminin hukuka uygun bir şekilde devredildiğinin ve hisselerin ...ye ait olduğunun tespitine, davacı tarafça açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı yanında feri müdahale talebinde bulunan...'nin de %27 pay ortağı olduğunu, davalı ...Esas dosyasından da dava açtığını ve davanın reddedilerek kesinleştiğini, bu davanın eldeki dava bakımından kesin hüküm teşkil ettiğini, davacı tarafından ikame edilen davanın mesnetsiz olduğunu belirterek, HMK madde 66 gereği davalılar .... yanında davaya katılma konusunda hukuki yararının olması sebebiyle müdahale talebinin kabulüne ve kesin hükümler nedeni ile kamusal menfaat gözetilerek davacının davasının reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

BİRLEŞEN DAVA

Birleşen davada davacı dava dilekçesinde özetle; ...Karar sayılı ilamı ile kaldırıldığı, kaldırma ilamı uyarınca mahkemenin ... esasına kaydedilen davada 17/10/2023 tarih ve...Esas sayılı tensip tutanağı uyarınca Turaç Dış Ticaret Limited Şirketi'ne husumet yöneltilerek dava açılmasına karar verildiğinden işbu davanın açıldığı belirtilerek, öncelikle dosyanın aralarında fiili ve hukuki bağlantı bulunması sebebiyle ...vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının bu davadaki taleplerinin tamamen haksız ve hukuka aykırı olduğunu, hem usul hem esas yönünden reddi gerektiğini, davacının aynı taleple ...

Esas dosyasından da dava açtığını ve davanın reddedilerek kesinleştiğini, bu davanın eldeki dava bakımından kesin hüküm teşkil ettiğini, kabul beyanlarının da hukuka aykırı olduğunu, işbu davada kabul beyanında bulunan ...'de yönetim kurulu üyesi olarak bulunurken, davalı ...'nin hukuka uygun olarak temsil edilebilmesi amacıyla Türk Medeni Kanunu uyarınca davalı ....'ye kayyım atanması gerektiğini, ayrıca davacı tarafça müvekkili şirket aleyhine açılmış çok sayıda dava bulunmakta olup, davacı tarafın müvekkili şirketi hasım olarak görmekte ve işbu dava ile müvekkili şirketi zarara uğratmayı amaçladığını,

davacı tarafın tüm eylemlerinin dürüstlük kuralına aykırı ve kötüniyetli olduğunu, davacının dürüstlük kuralına aykırı ve kötüniyetli nitelikteki hileli eylemlerle işbu dava ile kendisine haksız olarak menfaat temin etmeye çalışmakta ve bunca zamandır hasım gördüğü müvekkili şirketin hukuki hak ve menfaatlerini zarara uğratmaya çalışmakta olduğunu,

kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte davacının iddia ettiği şekilde paylarının haksız olarak ....'nin %10 oranında paydaşı ve daha önemlisi yönetim kurulu üyesi olması nedeniyle oluşan menfaat çatışması sebebiyle işbu davada şirketi temsil etmek üzere ...ye ait olduğunun tespiti ile davacı tarafça açılan haksız ve hukuka aykırı davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hisse devir işleminin iptali istemine ilişkin olup mahkememizce tesis edilen 21/03/2023 tarih ve ...

Karar sayılı ilamı ile; "...Harçlar Kanunu'nun 28.,30 ve 31. maddeleri ve HMK'nın 31. maddesindeki hakimin davayı aydınlatma ödevi gereği Asli Müdahale talebinde bulunan ... açıkça davadaki talebini açıklattırıp davada asli müdahale talebinde bulunulması halinde asli müdahale davasının açılabilmesi için talepte bulunan 3.kişinin ayrıca dava harcını ödemesi gerekeceğinden dava değeri üzerinden harcın tamamlanması için Asli Müdahale talebinde bulunan ... asli müdahale talebinin mahkemece incelenemeyeceğinin ihtar edilmesi gerekmektedir.

Harç kamu düzenine dair olmakla, istinaf nedeni olarak ileri sürülmese bile ... tarafından da gözetilmesi gerekmekle, ilk derece mahkemesince bu yöndeki eksikliğin giderilmeden karar verilmiş olması usul ve yasaya aykırıdır.

Öte yandan, açılan davada davacı yanca davaya konu limited şirket hisse pay devir sözleşmesinin devrinin iptali ve davacı adına tesciline karar verilmesi de talep edilmiş olmakla açılan davada tescil talebi de bulunduğundan pay defterini tutma yükümlülüğü şirket yönetim kuruluna aittir. Bu talep gözetildiğinde hisse devir sözleşmesinin tarafı olan davalı şirketle birlikte dosyada Asli Müdahale talebinde bulunan...r.

Bu bakımdan davacı tarafa, ... husumet yönelterek dava açmak üzere mehil verilmesi, dava açılması halinde eldeki dava ile birleştirilerek sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken yalnızca hisse devir sözleşmesinin tarafı olan davalı şirkete husumet yöneltilerek yargılama yapılıp hüküm kurulması doğru değildir (...sayılı kararı emsal mahiyettedir.)..." gerekçesiyle mahkememiz kararı kaldırılmış olup bu nedenle dosyanın yeniden ele alınması gerekmiştir.

Kaldırma ilamı sonrasında öncelikle mahkememizce 17/01/2024 tarih ve 1. no.lu tensip ara kararı ile davacıya ... Esas sayılı dosyası üzerinden ikame edilen davanın eldeki dava ile birleştirilmesi sağlanmış, böylece kaldırma ilamı çerçevesinde taraf teşkilindeki eksiklik giderilmiştir.

Kaldırma ilamı öncesinde ve sonrasında yapılan tahkikat çerçevesinde mahkememizce tüm deliller toplanmış, eldeki dava ile bağlantılı ..Esas sayılı dosya sureti ile ....kesin hüküm itirazı yönünden.

6100 sayılı HMK'nın 303. maddesi gereğince kesin hükmün varlığından bahsedilebilmesi için, her iki davanın taraflarının, dava sebeplerinin ve ilk davanın hüküm fıkrası ile ikinci davaya ait talep sonucunun aynı olması gerekmekte olup bir hüküm, davada veya karşılık davada ileri sürülen taleplerden, sadece hükme bağlanmış olanlar hakkında kesin hüküm teşkil eder. ... yevmiye nolu hisse devir sözleşmesinin de aralarında bulunduğu 5 adet hisse devir sözleşmesine dair ikame ettiği davaların işlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve nihayetinde mahkemece yapılan yargılama,

atiye terk edilmeyen hisse devir sözleşmelerine dair talepler yönünden yürütülerek hüküm tesis edilmiştir. Dolayısıyla HMK'nın 303/2. maddesi kapsamında eldeki dava bakımından kesin hükmün varlığından bahsetmeye olanak bulunmadığı ve mevcut hukuki durum karşısında davacı tarafından, eldeki davaya konu ......

Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davalılardan ...n, TMK'nın 429. maddesi gereğince kısmen kısıtlanmasına, kendisine eşi ... yasal danışman olarak atanmasına dair 02/11/2022 tarihli kararın 02/01/2023 tarihinde kesinleştiği anlaşılmış olup mahkememizce de davalının yasal danışmanı ... yargılamadan haberdar olunması sağlanarak davaya dair beyanı alınmıştır.

Davacı tarafından asıl davada davalı olan vekili .. tarafından asıl davada davalı ... yapılan hisse devir işleminin iptaline yönelik olarak işbu dava açılmış olup, uyuşmazlık, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri niteliktedir. Bilindiği üzere kabul, HMK'nın 308 ve 309. maddesi uyarınca istemde bulunanın talep sonucuna muvafakat etmesidir.

Davayı kabul, HMK'nın 310. maddesi uyarınca hüküm kesinleşinceye değin yapılabilecek olup karşı tarafın kabulüne bağlı olmadığı gibi yapıldığı anda kesin hükmün sonuçlarını doğurmaktadır. Asıl davada davalı ...., 20/10/2022 tarihli cevap dilekçesinde, davalı ....

11/10/2022 tarihli cevap ve vekili aracılığıyla sunmuş olduğu 27/12/2022 tarihli beyan dilekçesinde davayı kabul etmiş etmiş olup, davalı ....'ye iadesinin, 225.000,00-TL tazminatın davalılardan tahsiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Her ne kadar ... vekili tarafından ilgili davada kabul beyanının iptali talep edildiğinden eldeki dava yönünden bekletici mesele yapılması talep edilmiş ise de adı geçen davanın eldeki davada bekletici mesele yapılmasını gerektirir bir etkisi bulunmamaktadır.

Zira; bilindiği üzere TTK'nın 365. maddesi gereğince anonim şirket, yönetim kurulu tarafından yönetilir ve temsil olunur; yönetim işlevi iç ilişkide gündeme gelirken temsil yetkisi ortaklığın dış ilişkileriyle ilgilidir ve bu kapsamda etkilerini doğurur. Ticaret sicil dosyasının incelenmesinden davalı .... adına kabul beyanında bulunan yönetim kurulu üyesi .... adına tek başına davayı kabul yetkisini haiz olduğu anlaşılmaktadır.

Dış ilişkide davalının kabule ilişkin irade beyanının mahkemeye ulaşmasıyla dava sona erer; bu nedenle sonrasında kabulden geri dönülemeyeceği gibi yerindelik denetimi ile iptali de mümkün değildir.

Üstelik daha geniş bir bakış açısıyla da; kural olarak, bir anonim şirket yönetim kurulu kararının butlanının tespitine karar verildiği ihtimalinde dahi yönetim kurulu, batıl olduğuna hükmedilen yönetim kurulu kararına dayanarak üçüncü kişilerle birtakım hukukî ilişkilere girmiş ise, butlanın tespiti kararının bu hukukî ilişkileri etkilemeyeceği, geçmişe etkili olmayacağının da kabulü gerekir (Bu hususta benzer şekilde bkz., ...

Esas sayılı dosyanın bekletici mesele yapılmasına gerek duyulmamıştır. Kaldı ki aynı davalı yönünden 30/04/2024 tarihli duruşmada da kabul beyanı tekrar edilmiştir.

Davalı ...vekilinin davalı .....'ye temsil kayyumu atanması gerektiğine dair beyanı yönünden ise; yine ticaret sicil dosyasının tetkikinden, davalı ....’nin davacı dışında münferiden temsile yetkili yönetim kurulu üyesinin bulunduğu görülmekle, davalı ....’nin işbu davada temsili bakımından kayyum tayinini gerektirir menfaat çatışmasının bulunmadığı, bu nedenle eldeki davada davacı vekiline temsil kayyumu tayini yönünde dava açmak üzere süre verilmesine de yer olmadığı anlaşılmakla, bu şekilde yargılamanın icrası ile hüküm tesisine karar verilmesi uygun bulunmuştur.

Sonuç olarak; mevcut hukuki durum karşısında, usulüne göre yapılan kabul beyanının davayı sona erdiren usuli işlemlerden olması, asıl davada uyuşmazlığa konu hisse devir işleminin taraflarınca yapılan kabul beyanının sonucu itibariyle taraf teşkilinin temini açısından ikame edilen birleşen davaya da sirayet edeceğinin tabii bulunması nedeniyle asıl ve birleşen davanın kabulü ile, ...adına kayıt ve tesciline karar vermek gerekmiştir.

... asli müdahale davasına gelince; bu hususta kaldırma ilamı çerçevesinde dosyanın tetkikinde, asli müdahale talep eden tarafından sunulan 22/11/2022 tarihli dilekçe ile "dava konusu hisse devir işleminin hukuka uygun bir şekilde devredildiğinin ve hisselerin ...'ye ait olduğunun tespitine" karar verilmesinin talep edildiği, 12/12/2022 tarihinde de 80,70-TL başvuru harcı ile 3.843,00-TL karar harcı yatırıldığı görülmüş, kaldırma ilamı çerçevesinde 17/10/2024 tarih ve 2 no.lu tensip ara kararı ile talep sonucunun açıklanması ve asli müdahale nedeniyle harcın yatırılması hususunda asli müdahale talep edene meşruhatlı davetiye gönderilmiştir.

Bunun üzerine asli müdahale talep eden tarafından 05/03/2024 tarihli dilekçe ile "dava konusu hisse devir işleminin hukuka uygun bir şekilde devredildiğinin ve hisselerin ....'ye ait olduğunun tespitine" şeklindeki talebini tekrar ettiği, 05/03/2024 tarihinde de 3.843,00-TL peşin harç ile 427,60-TL başvurma harcı yatırdığı görülmüş olup bu şekilde kaldırma ilamının gereği yerine getirilmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 65/1. maddesi, bir yargılamanın konusu olan hak veya şey üzerinde kısmen ya da tamamen hak iddia eden üçüncü kişinin, hüküm verilinceye kadar bu durumu ileri sürerek, yargılamanın taraflarına karşı aynı mahkemede dava açabileceği hükmünü haizdir. Asli müdahale talep edilip harcın yatırılması ile asli müdahale gerçekleşir ve dava açılmasıyla doğan sonuçlar ortaya çıkar.

Bu bağlamda asli müdahale talebinin kabulü hususunda bir ara karar verilmesine gerek olmaksızın bu sonuçlar doğar; asli müdahale talebi yönünden deliller toplanıp karar verilmesi gerekir (Bu hususlarda bkz.....'ye ait 9000 adet payın devri konusunda HMK'nın 65/1. maddesi anlamında hak iddiası söz konusu olmadığı gibi asli müdahale dilekçesinde de açıkça davaya konu 9000 adet payın, davalı ....'ye ait olduğunun tespitini talep etmiştir.

Bu bağlamda 6100 sayılı HMK'nın 65/1. maddesi kapsamında asli müdahale talebinin yerinde olmadığı açık olduğu gibi asıl ve birleşen davada yapılan yargılama ile varılan sonuca göre de asli müdahale davasının kabulüne olanak bulunmadığından son tahlilde asli müdahale davasının reddine karar verilmesi gerekmiştir.

30/04/2024 ...