Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/686 K.2025/562

Mahkememizde görülmekte olan Mülkiyet (Tespit İstemli) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirketin 2021 yılında ... Model, ... marka ... şasi numaralı, ... motor numaralı ... türündeki iş makinesini davalı firmadan satın aldığını, iş makinesinin bedelini davalı tarafa ödediğini, dava konusu iş makinesinin satın alındığı tarihten itibaren kesintisiz bir şekilde müvekkil şirketin yedinde ve fiili hakimiyetinde bulunduğunu, iş makinesinin henüz ....Siciline tescil edilmediğini, tescilin tamamlanması için Mahkemece düzenlenen sahiplik belgesine ihtiyaç olduğunu ileri sürüp .... Model ... Marka .... iş makinesinin mülkiyetinin Müvekkil şirket lehine tespitine, iş makinesi için müvekkil şirket adına sahiplik belgesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Dava dilekçesi ve tensip zaptı davalıya usulüne uygun tebliğ edildiği halde cevap vermediği görülmüştür.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava araç mülkiyetinin tespiti ve sahiplik belgesi düzenlenmesi isteiğine ilişkindir.

Toplanan Deliller;İş makinasına ait 27.09.2023 tarihli teknik belge ve 22.01.2021 tarihli faturanın dosyada mevcut olduğu, ....'e davalının defterlerinin incelenmesi için yazılan talimatın davalı tarafından defter ve belgelerinin Mahkemeye sunulmadığı sebebiyle bila ikmal Mahkememize iade geldiği, davacının defterlerinin SMMM bilirkişi marifetiyle incelendiği, Makine Mühendisi bilirkişisinden rapor aldırıldığı ve dosyamız içerisine kazandırıldığı görülmüştür.

Mahkememizce SMMM Bilirkişi ...'dan aldırılan 05.04.2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Davacı tarafça sahiplik belgesi talep edilen .... Model, ... Marka, .... şasi numaralı, ... motor numaralı ... türündeki iş makinesinin;

Sahibi lehine delil olma vasfına haiz olan davacı şirkete ait ticari defterlerde 19.01.2021 tarih ... nolu yevmiye maddesi ile kayıtlı olduğu, 19.01.2021 tarihli 15.000,00.-TL tutarlı iş makinesine ilişkin davalı faturası bedelinin tamamının 2 adet EFT işlemi ile ödenmiş olduğu, dava tarihi itibariyle iş makinesinin davacı şirketin envanterinde kayıtlı olduğu," bildirilmiştir.

Mahkememizce Makine Mühendisi ve SMMM Bilirkişiden aldırılan 08.07.2024 tarihli Bilirkişi Ek Raporunda özetle; "Dava konusu iş makinesinin rayiç bedelini belirlemek için emsal iş makinelerinin yoğun olarak 2.el alım-satım ticaretinin yapıldığı .... gidilerek yapılan araştırmalar sonucunda söz konusu ... marka ... model ve yukarıda teknik özellikleri belirtilen bina yıkım Ekskavatörün rayiç bedelinin makas tabir edilen yıkım aparatının olması halinde 1.500.000,00 TL, aparatının olmaması halinde ise 1.300.000,00 TL olduğu,

Mali yönden yapılan incelemeler neticesinde ise, davalı tarafın bu aşamada da ticari defterlerinin bulunduğu adrese yönelik mahkemeye beyanda bulunmadığı, dosya kapsamında ve UYAP içeriğinde tarafların BA-BS bildirimlerinin yer almadığı, dosya kapsamına alınan 28.05.2024 tarih ....sayılı ... yazısından, davalının vergi dairesi kaydının bulunduğu ve dava tarihi itibariyle bilanço esasına tabi 1. sınıf tacir olduğu," bildirilmiştir.

...'nun .... sayılı ilamında "... Tespit davası, hukukî ilişkide bir kaygı, güvensizlik ve endişe olan hâllerde başvurulabilecek bir araçtır. Bu dava ile hukukî ilişki hakkındaki kuşku ve tereddütler giderilebilir. Tespit davaları hakların istikrarını temin etmekle toplumsal bir yarar sağlar.

Bu davanın amacı hukukî belirsizliği gidermek, yani hukukî ilişkilerin taraflar açısından belirli hâle getirmekten (hukukî belirliliği sağlamaktan) ve bu yolla hukukî barışı sağlamaktan ibarettir ( ....)...mahkeme tarafından tespit davasının esasına girilerek davacının talebi hakkında bir hüküm verilebilmesi için usul hukukundaki genel dava şartlarına ek olarak, dava konusunun bir hakka veya hukukî ilişkiye yönelik olması ve davacının tespit davası açmakta hukukî yararının bulunması gerekmektedir...dava konusu aracın sahte vekâletname ile davacı adına tescil edildiği, aracın fiilen davalının elinde bulunduğu,

ancak araç üzerindeki mali yükümlülüklerin (ör; vergi vs.) davacı tarafından yerine getirildiği anlaşılmaktadır..." eldeki davada davaya konu aracın davalı adına kayıtlı olması, araç üzerindeki hacizlerin kaldırılma talebi nazara alındığında tespit davası açılmasında davacıların hukuki yararları olduğu kabul edilerek yargılamaya devam olunmuştur. (emsal ....Dairesi'nin 0/04/2012 tarih, .... sayılı ilamı)

Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde değerlendirildiğinde; eldeki davada davacı tarafından davaya konu iş makinesinin tescilinin davacılara ait olduğunun tespitinin talep edildiği anlaşılmakla tespit istemi yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, her ne kadar davacı tarafından sahiplik belgesi düzenlenmesi talep edilmiş ise de, sahiplik belgesi düzenlemenin mahkememizin görev ve yetkileri arasında bulunmadığı anlaşılmakla bu talep yönünden davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı