Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/189 K.2024/731

Türk Ulusu Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO

2022/189 Esas

KARAR NO : 2024/731

DAVA : TAZMİNAT (HAKSIZ REKABETTEN KAYNAKLANAN)

DAVA TARİHİ : 17/03/2022

KARAR TARİHİ : 05/11/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 20/11/2024

Mahkememizde açılan Tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili.

Davalının "https://kargosubeleri.net" adlı internet sitesi üzerinden sözde "kargom nerede" şeklinde bir hizmet verdiğini, bu hizmette müvekkilinin ...markasını ve başka kargo firmalarının da markalarını kullandığını, ...Kargo amblemine tıklandığında müşterileri 11840 şeklinde bir numaraya yönlendirerek sorgu yapmalarına imkan tanıdığını, bu sorguda müşterilerin telefon faturalarına 130-140 TL gibi ücret yansıtıldığını, müvekkilinin böyle bir hizmet anlaşması olmadığı gibi tüketicilerin ödemek zorunda kaldığı bedeller nedeniyle tüketici hakem heyetine çok sayıda şikayet yapıldığını, müvekkilinin ticari itibarının zedelendiğinibelirtip,

davanın kabulüne, haksız rekabetin tespitine ve men'ine, söz konusu sitenin erişiminin kaldırılmasına, hükmün ilanına, şimdilik 1.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

YANIT

Davalı vekili ; "https://kargoşubeleri.net" adlı site içerisinde "Bilinmeyen Numaralar ve Rehberlik Hizmetleri" olarak 118xy numarasının reklamı yapıldığını, 11840 numarasını arayan kişilere sadece davacı ...şirketi ile ilgili değil, Türkiye'deki tüm kargo şirketleri ile ilgili kargo durumu, posta durumu gibi işlemler için hizmet verildiğini, müvekkilinin Telekomat Haberleşme ve İletişim Hizmetleri Tic. Ltd.

Şti'nin ortağı olduğunu, 11840 numarasının bu şirkete lisanslı bir şekilde BTK tarafından verildiğini, müvekkilin 11840 numarasını kullanırken hukuka aykın şekilde hizmet verdiğine dair davacının iddiasının gerçeği yansıtmadığını, rehberlik hizmetine yönelik olan lisansın 29/06/2021 tarihinde BTK tarafından iptal edildiğini, bu numaralarda çağrının başında ücret anons bilgisi bulundurulmasının zorunlu olduğunu, reklamların bulunduğu sayfalarda da 11840'ı aramanın dakikasının 9,90 TL olduğunun yazdığını, davacı tarafça sunulan ek belgelerde şikayetlerin müvekkilin firması olan Telekomat Haberleşme adına yapıldığını,

davacı yanın bu şikayetlerden bir zararı olmadığını belirterek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

-Site bilgileri ve site kayıtları, -...aleyhine yapılan şikayet kayıtları, -Taraf kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu düzenlenen asıl ve ek raporlar, -Tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Davadaki talep, davanın TTK'nin 54 ve devamı maddelerinde düzenlenen haksız rekabet hükümleri uyarınca açılan haksız rekabetin tespiti, meni, haksız rekabetin sonucu oluşan maddi durumun ortadan kaldırılması ve manevi tazminat talebine ilişkindir.

Davadaki talep, davalının "https://kargosubeleri.net" adlı internet sitesi üzerinden sözde "kargom nerede" şeklinde bir hizmet verdiği, bu hizmette müvekkilinin ...markasını ve başka kargo firmalarının da markalarının kullanıldığı, ilk bakışta kullanışlı ve yetkili gibi aldatıcı bir görüntü veren sitenin içeriğinde hiçbir şey bulunmayan bir dolandırıcılık aracı olduğu, ...Kargo amblemine tıklandığında müşterileri 11840 şeklinde bir numaraya yönlendirerek sorgu yapmalarına imkan tanıdığı, bu sorguda müşterilerin telefon faturalarına 130-140 TL gibi ücret yansıtıldığı,

davacının böyle bir hizmet anlaşması olmadığı gibi tüketicilerin ödemek zorunda kaldığı bedeller nedeniyle tüketici hakem heyetine çok sayıda şikayet yapıldığı, bu şikayetlerle davacının muhatap olmak zorunda kaldığı, bu eylemler ile davacının itibarının zedelendiği, tüm bu eylemlerin haksız rekabet oluşturduğu gerekçesi ile haksız rekabetin tespitine ve men'ine, söz konusu sitenin erişiminin kaldırılmasına, hükmün ilanına, şimdilik 1.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmesi istemi ile ilgilidir.

Davacı adına tescili yapılmış markalarda bulunmakla birlikte somut olayda tescili yapılmış markalara yönelik haksız saldırıdan dolayı değil, kargo takibi için davacı tarafından oluşturulan sistem kullanılarak işlem yapılıp gelir elde edilmesi yolu ile TTK daki haksız rekabet hükümlerine dayanıldığı için ticaret mahkemelerinin görevli oldukları kabul edilmiştir.

İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2019/141342 soruşturma sayılı dosyasında dosyamız davalısının şüpheli sıfatında bulunduğu, soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığı kararının verildiği anlaşılmıştır. ... Cumhuriyet Başsavcılığı Fikri ve Sınai Haklar Soruşturma Bürosunun 2023/786 soruşturma sayılı dosyasında dosyamız davalısının cezalandırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

... 1. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi'nin 2023/117 ceza dava dosyasında dosyamız davalısının adli para cezası ile cezalandırılmasına ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, kararın kesinleştiği anlaşılmıştır.

... 1. Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi'nin 2023/117 ceza dava dosyasında bilirkişiler .... .... .... tarafından düzenlenen bilirkişi raporları temin edilmiş, ayrıca mahkem görevlendirdiği bilirkişi ...' den rapor alınmıştır.

Bilirkişi ... tarafından düzenlenen, denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporu ile, https://kargosubeleri.net intenet sitesinin halen erişilebilir olmadığı, dosya kapsamındaki mevcut bilgi ve belgeler, ...

Fikri ve Sınai Haklar Ceza Mahkemesi 2023/117 Esas - 2024/220 Karar sayılı dosyası içerisinde alınan bilirkişi raporları gözetildiğinde, söz konusu web sitesinde, davacı yanın tanınmış “PTT” markasının, yine davacı tarafından kargo hizmetlerinde kullanılan logosu ile birlikte kullanıldığı, bu kullanım ile davacı markasını kullanmak suretiyle kargo gönderisi yapan tüketicilere, kargolarının durumu hakkında bilgi almaları için ...şubelerinin telefon numarası, ...müşteri hizmetleri numaralarına erişimin sağlanmasına aracılık edildiği,

bu aracılıkta ülkemizde yaygın olarak kullanılan “118xy” şeklindeki telefon numaralarından birinin ücretli bir biçimde kullandırıldırılmıştır.

Davalı yanın 11840 şeklindeki rehberlik hizmeti telefon numarası ile sunduğu hizmetin kendisi bir ihlal veyahut haksız rekabet sebebi değildir. Çünkü 118'li numaralar ülkemizde uzun yıllardır kullanılmakta olup, bu numaraları arayan tüketicilerin anılan numaraların ücretli olduğunu bildikleri kabul edilmelidir. Başka bir ifadeyle tüketicinin, 11840 şeklindeki bilinmeyen numaralar hattı aracılığıyla davacı şirket iletişim numaralarından birini edinmek istemesi ve bu rehber uygulamasının yönlendirmesi sonucunda ilgili telefona bağlanarak iletişimi gerçekleştirmiş olmasının sonucunda ücret ödeme külfetiyle karşı karşıya kalması, normal şartlarda davacı yanın ticari anlamda bir zarar görmesi sonucunu doğurmamaktadır.

Ancak somut olayda tartışılması gereken ve özellikle www.sikayetvar.com web sitesinde yer aldığı görülen kullanıcı şikayetlerinden de anlaşılan, davalı yanın davacı şirket üzerinden kargo gönderisi yapmış müşterilerin, kargo durumlarını sorgulamak için Google arama motoru aracılığıyla davacı şirkete ait iletişim bilgilerine ulaşmaya çalışırken, bu amaçlarında tüketicileri kendi web sitesine yönlendirilmelerini sağlayacak şekilde davacı şirketin markalarını bir anahtar kelime, yönlendirici kod kullanımı ya da metatag kullanmak suretiyle kullanmış olmasındır ki, bu açıkça haksız rekabet oluşturmaktadır.

Ortalama bir tüketicinin, söz gelimi herhangi bir kargo firması ile gönderdiği kargosunun durumunu öğrenmek veyahut herhangi bir konuda bilgi edinmek için şüphesiz ilk başvuracağı kaynak arama motorları olup bu arama motorları aracılığıyla ulaşmak istediği firmanın müşteri hizmetlerini/şube iletişim bilgilerini edinmeye çalışacaktır. Davalı tarafça oluşturulan web sitesi gibi internet siteleri yukarıda örneklenenler gibi aracı yönlendiriciler sayesinde tüketicilerin hedeflediği asli kaynağa ulaşmasını engelleyen, tüketiciyi bilinçli bir şekilde kendisine yönlendiren ve site içeriğinde kullandığı yapı itibariyle de sanki tüketicinin aslen erişmek istediği sitenin kendisi veya firmaya ait gerçek siteyle doğrudan bağlantılı bir siteymiş gibi hareket eden sitelerdir.

İnternet arama motorlarındaki bu gibi kullanımlar, tüketicinin kolay bir şekilde yanılgıya uğramasına neden olabilmektedir. Zira internet kullanıcıları hemen her kesimden tüketiciler olabileceği gibi tüketicilerin bilinçli bir şekilde hareket etmeye çalıştıkları durumlarda dahi, arama motorlarında üst sıralarda çıkan bu tür sitelerin yönlendirici sonuçlarından ötürü tercihlerinde yanılgı yaşamaları son derece muhtemeldir.

Nitekim somut uyuşmazlıkta da davalı web sitesini kullanan ve bu sitenin aslen davacı şirkete ait olduğunu düşünerek hareket eden birçok tüketicinin olduğu, başka bir ifadeyle iradesi yanıltılmış tüketicilerin varlığı, www.sikayetvar.com web sitesindeki tüketici yorumlarından anlaşılabildiği gibi yine davacı aleyhine tüketicilerce gerçekleştirildiği görülen hakem heyeti şikayetlerinden de anlaşılabilmektedir.

Anılan web sitesindeki “...KARGO NEREDE?" ve başlıklı rapor içerisinde de görseline yer verilen ekran görüntüsü, doğrudan doğruya davacı şirketle kurumsal bir bağlantı içerisinde olunduğu, davacı yanın izniyle bu hizmetin verildiği konusunda bir algıyı, ortalama zekadaki herhangi bir tüketiciye verebilecek şekildeki bir kullanımdır. Başka bir ifadeyle, davalı web sitesi tüketicinin davacı şirkete (veyahut taraf dilekçelerinde bahsi geçen sair firmalara) de ulaşımın mümkün olduğu yönünde dürüstçe kullanım ilkesi çerçevesinde değerlendirilebilecek bir kullanım değil aksine yetkili bir çağrı merkeziymiş gibi tasarlanmıştır.

Bu tespitler çerçevesinde somut olayda bir tüketicinin davacı şirket müşteri hizmetlerini veya ulaşmak istediği şubenin telefon numarasını arama motoru ile aramakta, karşısına çıkan sonuçlarda davalı web sitesine dair bilgiler üst sırada çıkmakta, bu siteye tıkladığında ise açılan ekrandaki görüntü gereği sitenin davacı şirketin izniyle bu rehberlik/çağrı merkezi hizmetini veren bir site olduğunu düşünerek bu sitedeki 118'li numarayı aramakta, bu noktada verilen hizmetin ücretli olduğu konusunda bilgilendirise dahi buradaki ücretlendirmenin davacı tarafça yapıldığını düşünmekte,

nihai anlamda beklenenin ötesinde bir ücretin yansıtılması ve esasen 11840 şeklindeki bu numaranın yer aldığı web sayfasında bir yönlendirme olmasaydı davacı şirketin müşteri hizmetlerine veya şube numaralarına ücretsiz bir şekilde ulaşma imkanı varken, yapılan yönlendirme sonucunda maddi zarara uğramasına yol açan bir kurgudur.

Nitekim tüketicilerin kullandığı hizmet karşılığında ödemekle yükümlü olduğu ücreti davacı şirketten talep ettiği emsaller dahi davacı şirketin bu nedenle karşı karşıya kaldığı maddi zarar ve bunun yanı sıra ticari itibar kaybının göstergesi olarak görülebilir.

Tüm bu tespitler çerçevesinde, davalı eylemlerinde davacı yan tanınmış markasını izinsiz bir şekilde ticari menfaat temin etmesine yol açacak nitelikte https: //kargosubeleri.net internet sitesinde kullandığı, bu durumun davalı yanın, davacı markalarının ticari itibarından yararlanması ve bu sayede ticari menfaat elde etmesini sağladığı, yapılan bu eylemin TTK 55/1-a 4 ve 5 fıkralarında yer alan haksız rekabet oluşturan eylemler arasında değerlendirilmesi gerektiği kabul edilip, davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki hüküm oluşturulmuştur.