Ankara 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/34 K.2024/711

Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; .... .... ... ... ... ... arızası nedeniyle Ticari işletmemde ticari e-defterlerinin ilgili dönemlerdeki fatura kayıtları ,vergiye esas muhasebe kayıtları ve sair her türlü belge ve evrakları zayi olduğundan TKK madde 82, (7) numaralı fıkra uyarınca Mahkemenizden, 2020 e-defter, fatura kaydının vesair belge kayıtlarının zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Mahkememizin tensip ara kararı ile Davacı yetkilisinin muhasebe kaydına ilişkin veri kaydını hangi defterlere ilişkin olduğunu ayrıntılı şekilde açıklamasının istenilmesine, bilgisayarda kayıtlı sair belgelerin zayi şekilde talep olamayacağından bu talebin kaybolan defterler yönünden kalem kalem açıklaması için 2 haftalık süre verildiği, ...

Gelir İdaresi Başkanlığına müzekkere yazılarak davacı şirketin araştırılarak bir e-defterine tabi olup olmadığı, e-deftere tabi ise verilen tüm e-defter beratlarını bildirilmesinin müzekkere ile istenilmiş, Cumhuriyet Vergi Dairesine müzekkere yazılarak davacı şirketin vergi kaydı veya veri borcu olup olmadığı sorulmuş, ...

Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığına müzekkere yazılarak davacı şirketin prim ve sigorta tahakkuna ilişkin tahkiyat ve işlem bulunup bulunmadığı sorulmuş, ... Cumhuriyet Başsavcılığı Anayasal Suçlar Bürosuna müzekkere yazılarak davacı şirket ve yetkilileri hakkında soruşturma açılıp açılmadığı hususu sorulmuş olup gelen yazı cevapları dosya içerisine alınmıştır.

Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya SMMM bilirkişisi Banu KILINÇARSLAN'a tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 03/07/2024 tarihli raporda, Hukuki değerlendirme ve nihai takdiri Mahkemeye ait olmak üzere; yukarıda yapılan inceleme ve değerlendirmeler sonucunda; Davacı şirketin Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine yüklemesi yapılmayan/yapılamayan Defter-i Kebir ve Yevmiye Defteri ve dönemlerinin; 2020/04,05,06,07,08, 11,12 (İlk 3 m dönem hariç ) 2021/01,02,03,04,05,06,07, 08,09,10,11,12 (Tüm dönemler) 2022/01 ,02,03,04,05,06,07,08,09,10,11,12 (Tüm dönemler) 2023/01,02, 03,04,05,06,07,08,09,10,11,12 (Tüm dönemler) 2024/01,02,03 (İlk 3 dönem rapor tarihi itibariyle) sonuç ve kanaatine varılmıştır.

SMMM Bilirkişi Banu KILINÇARSLAN ile Bilgisayar Yüksek Mühendisi Bilirkişisi Mehmet Naim BULUT tarafından düzenlenen 07/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Dosya kapsamı belgeler üzerinde yapılan inceleme, tespit ve değerlendirme sonucunda. Davacı Habesis Haberleşme Sistemleri Sanayi ve Tic. Ltd.

Şti.'nin muhasebe işlemlerinin tutulduğu adreste 30.07.2024 tarihinde saat: 12:00 sularında inceleme gerçekleştirilmiş olup, Firmanın muhasebe işlemlerinin tutulduğunun belirtildiği CRUCİAL BX500 2.5 ...

480 GB 1943E3DOO93E seri numaralı harddiskin atıl bir şekilde durduğunu, ... disk fiziki olarak incelendiğinde disk üzerinde herhangi bir darbe, kırık, fiziksel bütünlüğünde bir bozukluk olmadığını, ... diskin donanım parçalarından denetleyici yonga ve hafiza entegresinin arızalanmasından kaynaklı verilere ulaşılamadığını, Belirtilen ... di: okunamadığı için muhasebe kayıtlarının bu disk içerisinde olup olmadığına dair bir tespit yapılamadığı.

Dava konusu ... diskin içindeki verilere ulaşılamadığı için ... diskin, SMMM'nin muhasebe programını kullandığı bilgisayara ait olup olmadığına dair bir tespit dosyadaki bilgiler ve yapılan yerinde inceleme ile ... 'nin arızalanmasının enerji kaynaklı olup olmadığının tespitinin mümkün olmadığını, Adli bilişim teknikleri ve veri kurtarma yöntemleri ile verilerin kurtarılmasının imkânının bulunmadığını, Yüklenmiş olan e-defter beratlarının muhasebe bürosunda bulunan bilgisayarın harddiskinin yanması sonucu inmesine sebebiyet verip/vermeyeceğinin Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından teyit edilmesi gerekdiğini,

Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine 2020/04 döneminden 2024/04 dönemine kadar (toplam 4 yıl) Defter-i Kebir ve Yevmiye Defteri e-defter berat yüklemelerinin yapıl(a)madığı sonuç ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ana bilgisayar harddisc yanması ve veri kaybı nedeniyle ticari e- defterlerinin ilgili dönemlerdeki fatura kayıtları ,vergiye esas muhasebe kayıtları ve sair belge ve evrakları zayine ilişkindir. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Belgelerin saklanması, saklama süresi” başlıklı TTK 82. Maddesinde:“Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.” Şekilnde düzenlenmiştir.

Yine Elektronik Defter Genel Tebliği 7/1. madde: "e-Defter tutanlar, Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” halleri nedeniyle e-Defter veya beratlarına ait kayıtlarının bozulması, silinmesi,zarar görmesi veya işlem görememesi ve e-Defter ve berat dosyalarının muhafaza edildiğie-Defter saklama hizmeti veren özelentegratör kuruluşlardan veya Başkanlıktan ikincil örneklerinin temin edilemediği hallerde, söz konusu durumların öğrenilmesinden itibaren tevsik edici bilgi ve belgeleri ile birlikte 15 gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yetkili mahkemesine başvurarak kendisine bir zayi belgesi verilmesini istemelidir.

Mahkemeden zayi belgesinin temin edilmesini müteakip, zayi belgesi ile birlikte durumun Başkanlığa yazılı olarak bildirilmesi ve Başkanlık tarafından istenilen bilgi ve belgelerin (talep edilecek bilgi ve belgeler e-Defter Uygulama Kılavuzunda açıklanır) ibrazedilmesi halinde, mükelleflerin zayi olan e-Defter kayıtlarının yeniden oluşturulması ve bunlara ait yeni oluşturulan e-Defter ve berat dosyalarının e-Defter uygulaması aracılığı ile Başkanlık sistemine yeniden yüklenmesi için Başkanlık tarafından yazılı izin verilir" şeklinde düzenlenmiştir.

Tüm dosya kapsamı, iddia, toplanan tüm deliller ile birlikte alınan bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; bilirkişilerin raporunda belirtildiği üzere; ... disk fiziki olarak incelendiğinde disk üzerinde herhangi bir darbe, kırık, fiziksel bütünlüğünde bir bozukluk olmadığını, ... diskin donanım parçalarından denetleyici yonga ve hafiza entegresinin arızalanmasından kaynaklı verilere ulaşılamadığını, Belirtilen ... di: okunamadığı için muhasebe kayıtlarının bu disk içerisinde olup olmadığına dair bir tespit yapılamadığını, Dava konusu ... diskin içindeki verilere ulaşılamadığı için ... diskin,

SMMM'nin muhasebe programını kullandığı bilgisayara ait olup olmadığına dair bir tespit Dosyadaki bilgiler ve yapılan yerinde inceleme ile ... 'nin arızalanmasının enerji kaynaklı olup olmadığının tespitinin mümkün olmadığını, Adli bilişim teknikleri ve veri kurtarma yöntemleri ile verilerin kurtarılmasının imkânının bulunmadığını, Yüklenmiş olan e-defter beratlarının muhasebe bürosunda bulunan bilgisayarın harddiskinin yanması sonucu inmesine sebebiyet verip/vermeyeceğinin Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından teyit edilmesi gerekdiğini,

Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine 2020/04 döneminden 2024/04 dönemine kadar (toplam 4 yıl) Defter-i Kebir ve Yevmiye Defteri e-defter berat yüklemelerinin yapıl(a)madığı belirtilmiş olup bu kapsamda kanun uyarınca tutulması zorunlu olan defterlerin üçüncü kişi uzmanlara makul bire süre içerisinde yapacakları incelemede işletmenin faaliyetleri ve finansal durumu hakkında fikir verebilecek şekilde tutulması önem arz etmekte olup fiziki defterliren noter onayı ile e-defterlerin ise Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine yüklenmesi gerektiği, muhasebe bilgisayarındaki ... diskin içindeki verilere ulaşılamayıp ... diskin,

SMMM'nin muhasebe programını kullandığı bilgisayara ait olup olmadığına dair bir tespit yapılamadığı gibi yerinde yapılan inceleme ile ... 'nin arızalanmasının enerji kaynaklı olup olmadığının tespitinin mümkün olmadığı bilirkişilerce tespit edilmiş olup Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” hallerine davacı şirketin durumu girmediğinden, davacı şirketin 2020/04 döneminden 2024/04 dönemine kadar (toplam 4 yıl) Defter-i Kebir ve Yevmiye Defteri e-defter berat yüklemelerinin yapıl(a)madığı bilirkişi tarafından belirtilmiş olup e-defterlerin Gelir İdaresi Başkanlığı sistemine yüklenmediği tespit edildiğinden,

usulüne uygun e-defter kaydı davacı şirket/muhasebicisi tarafından tutulmadığından, Vergi Usul Kanununda belirtilen “Mücbir Sebep” hallerine girmediğinden, buna göre zayi talebinde bulunulmayacağından, davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.