Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/132 K.2025/110

... DAVA : Çek İptali

DAVA TARİHİ : 22/07/2024

KARAR TARİHİ : 21/02/2025

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 24/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan "Çek İptali" davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, ... ait, 20/07/2024 keşide tarihli, keşide yeri... olan, 400.000,00 TL bedelli, ... seri numaralı çekin, müvekkili tarafından ... teslim edildiğini ve işbu çekin kargoda zayi olduğunu, müvekkili tarafından yapılan tüm aramalara rağmen bulunamadığını, çekin üçüncü şahısların ellerine geçmesi halinde müvekkilinin mağdur olacağını, kötü niyetli üçüncü kişilerin haksız şekilde yararlanarak sebepsiz zenginleşmesine mahal vermemek ve müvekkilinin mağdur olmaması için ihtiyati tedbir kararı verilerek ödeme yasağı konulmasına ve çekin kayıp nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Müdahale talebinde bulunan vekili tarafından sunulan 09/08/2024 tarihli dilekçe ile, 20/07/2024 keşide tarihli, keşide yeri ... olan, 400.000,00 TL bedelli, ...seri numaralı çekin, ... tarafından ... keşide edildiğini, bu çekin ... tarafından ciro edilerek ... ..." denilmek suretiyle taahhüt edilerek müvekkili şirkete verildiğini, çekin müvekkilinde olması ve müvekkilinin alacaklı konumunda olması sebebiyle davaya müdahale talebinde bulunulmuştur.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, zayi nedeniyle çek iptali talebinden ibarettir.

Öncelikle ifade etmek gerekir ki, kıymetli evrak türü olan çeklerin iptalinin dava edilebilmesinin ilk koşulu, senedin zayi olması, ikinci koşulu, senette yer alan hakkın halen mevcut olması, üçüncü koşulu, iptal talebinde bulunanın hak sahibi olması, dördüncü koşulu, senet zilyetliğinin yeniden iktisabının mümkün olmaması, beşinci koşulu ise iptali dava edilen senedin kıymetli evrak niteliğini taşımasıdır. Bunun yanı sıra, sayılan maddi koşullara ek olarak, 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 818/1-s fıkrası atfı ile TTK'nın 757 ve devamı maddeleri uyarınca ilan yaptırılması ve ilan metinlerinin Mahkemeye sunulması da çekin iptaline karar verilebilmesi için elzemdir.

Çek iptali davaları özelliği itibariyle hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda çek iptali davasını açan davacıya mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmesi istirdat davasının açılması halinde çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulması gerekmektedir.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde eldeki dosya incelendiğinde, ... yazılan müzekkere uyarınca dosyaya kazandırılan cevabi yazıdan çekin ibraz süresi içerisinde ... takas odası aracılığıyla ibraz edildiği anlaşılmış, çeki bankaya ibraz eden .... tarafından da dosyaya beyan dilekçesi ve çekin bir suretinin sunulduğu görülmüştür.

Çek sureti incelendiğinde çekin dava dışı .... tarafından işbu davanın davacısı ...'e ciro edildiği, adı geçen kişi tarafından da sırasıyla ...'ye ve çekin hamili .....'ye ciro edildiği görülmüştür.

Bu kapsamda, davacı vekiline, 15/11/2024 tarihli celsede çek hamili ortaya çıktığı için çek istirdadı davası açmak üzere 2 haftalık kesin süre verilmesine karar verilmiş, belirlenen sürede çek istirdadı davası açılmaması halinde mevcut dosya kapsamına göre değerlendirme yapılarak karar verileceği hususunda ihtar yapılmıştır.

Yapılan usulüne uygun ihtara rağmen davacı vekili tarafından 21/02/2024 tarihli celsede çek istirdatı davası açılmadığına ilişkin beyanda bulunulduğu görülmüştür.

Buna göre, Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, her ne kadar davacı tarafça davaya konu çekin zayi nedeniyle iptali istemli olarak işbu hasımsız dava açılmış ise de, yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıktığı, bu sebeple kendisine mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verildiği ancak davacı tarafından istirdat davası açılmadığı anlaşılmakla, Mahkememizce davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

...