Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/805 K.2023/181

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirketlere ait pay defterlerinin genel temizlik sırasında bulunamadığını, Emniyet Müdürlüğü'ne çalıntı/kayıp bildiriminde bulunulduğunu, müvekkil şirketlere ait pay defterinin zayi olduğuna karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ticari şirket defter ve kayıtlarının zayi olduğunun tespiti istemine ilişkindir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 82/1. maddesine göre; “Her tacir; a)Ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, b)Alınan ticari mektupları, c)Gönderilen ticari mektupların suretlerini, d)64 üncü maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.”

TTK'nun 82/7. maddesinde, "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir," hükmünün düzenlendiği görülmüştür.

Davacı, şirket pay defterlerinin işyerinde bulunamaması nedeni ile zayi olduğunun tespiti amacıyla eldeki davayı açmış ise de, davacı yanın tacir olup ticari defter ve kayıtlarının korunmasında özen yükümlülüğünün bulunduğu, zayi belgesi verilmesine ilişkin hallerin TTK'nun 82/7 maddesinde tahdidi olarak sayıldığı,

bununla birlikte tacirin bu maddeden yararlanabilmesi için, somut olayın özelliği de gözetilerek hem defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilmiş olması hem de ziyaa uğramanın onun iradesinin dışında meydana gelmiş olması gerektiği (Ankara BAM 21. HD 2021/1967 esas 2021/1673 karar sayılı ilamı), davacının defterlerin ne şekilde kaybolduğunu tespit edemediği, tanık anlatımlarından da çalışanlar tarafından yanlışlıkla atılmış olabileceğinin anlaşıldığı,

maddede sayılan tahdidi sebeplerin bulunduğunun iddia ve ispat edilemediği ve davacının gerekli dikkat ve özeni göstermiş olmasına rağmen iradesi dışında meydana gelmiş başkaca bir sebebe dayanılmadığı anlaşılmakla zayi kararı şartları oluşmadığından davanın reddine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.