Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/645 K.2025/376

Av. ... - ....

DAVALILAR

1- ... - ... ... 2- ... - ... ... 3- ... - ... ... 4- ... - ... .... 5- ... - ... ...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 19/09/2024

KARAR TARİHİ : 27/05/2025

GEREKÇELİ KARAR TARİHİ : 29/05/2025

Mahkememizde görülmekte bulunan davanın yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özet olarak; hizmet alım işini ihale yasalarının ilgili maddeleri gereğince davalı şirketlerin üstlendiğini, davalı şirketler bünyesinde çalışan işçilerden ..., ..., ..., ...'in işçilik alacaklarının tahsili istemi ile açtığı dosyalara dayalı olarak başlatılan icra takipleri neticesinde dava dışı işçilere 211.862,21 TL ödeme yapıldığını, ihale evrakı ve sözleşmeler gereğince davalı şirketlerin çalıştırdıkları dönemlere ilişkin işçi alacaklarından sorumlu oldukları iddiası ile şimdilik 500,00 TL kurum alacağının ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı şirketlerden tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 27/03/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile, davalı ... Tem şirketi ile davalı ... şirketinden 6.579,64 TL, davalı ... Tem şirketinden 721,05 TL, davalı ... şirketinden

27.316,56 TL, davalı ... şirketinden 18.992,38 TL, davalı ... şirketinden 114.987,54 TL talep ettiğini bildirmiştir.

Davalılara dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya karşı herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığı gibi duruşmalara da katılmadıkları görülmüştür.

DELİLLER

Tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, .... esas, .... esas, .... esas, .... esas, .... esas, .... esas, .... esas, .... esas sayılı dosyaları, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeleri ve şartnameler, dava dışı işçiye ait ... kayıtları ve işçiye yapılan ödemelere ilişkin evrak dosya arasına konulmuştur.

Hesap uzmanı bilirkişi tarafından verilen 24/03/2025 tarihli raporda; dava dışı işçilerin davalılar nezdinde çalıştığı dönemlerle sınırlı olmak kaydı ile hesaplama yapılarak, dava dışı işçi ... yönünden 47.815,12 TL ödemenin 31.339,41 TL'sinin davalılara rücu edebileceği, 2.389,21 TL'nin davalı ... Tem şirketi ve davalı ... şirketi, 261,83 TL'nin davalı ...

Tem şirketi, 4.778,41 TL'nin davalı ... şirketi, 602,21 TL'nin davalı ... şirketi, 23.307,75 TL'nin davalı ... şirketinden talep edilebileceğini, dava dışı işçi ... yönünden 81.913,53 TL ödemenin 68.102,85 TL'sinin davalılara rücu edebileceği, 2.217,85 TL'nin davalı ... Tem şirketi ve davalı ... şirketi, 243,05 TL'nin davalı ...

Tem şirketi, 11.502,70 TL'nin davalı ... şirketi, 8.376,26 TL'nin davalı ... şirketi, 45.762,99 TL'nin davalı ... şirketinden talep edilebileceği, dava dışı işçi ... yönünden 44.172,01 TL ödemenin 44.114,06 TL'sinin davalılara rücu edebileceği, 7,56 TL'nin davalı ... Tem şirketi ve davalı ... şirketi, 0,83 TL'nin davalı ...

Tem şirketi, 7.105,40 TL'nin davalı ... şirketi, 9.518,62 TL'nin davalı ... şirketi, 27.481,66 TL şirketinden talep edilebileceği, dava dışı işçi ... yönünden 37.961.54 TL ödemenin 25.040,84 TL'sinin davalılara rücu edebileceği, 1.965,02 TL'nin davalı ... Tem şirketi ve davalı ... şirketi, 215,34 TL'nin davalı ... Tem şirketi, 3.930,05 TL'nin davalı ... şirketi, 495,29 TL'nin davalı ... şirketi, 18.435,14 TL'nin davalı ... şirketinden talep edilebileceği bildirilmiştir.

Rapor oluşa ve dosya içeriğine bulunarak hükme esas alınmıştır.

DEĞERLENDİRME

Dava; işçilik alacaklarının rucuen tahsili istemine ilişkindir. Yapılan yargılama, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; davacı kurum ile davalı şirketler arasında hizmet alım sözleşmelerinin imzalandığı, sözleşme gereğince davalı şirketlerin belirlenen süre içerisinde işe başlayıp işçi çalıştırdıkları, dava dışı işçinin işçilik alacaklarının tahsilini talep ettiği, davacı kurumun da davalı şirketlerle yapmış olduğu sözleşme gereğince davalı şirket çalışanına ödeme yaptığı, eldeki dava ile ödemenin rücuen tahsilini talep ettiği görülmüştür.

Davacı idare ile davalılar arasında asıl işveren-alt işveren ilişkisi mevcut olup, davacı asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak İş Kanunu’nun 2/6 maddesinde belirtildiği şekilde, alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu olacağı, ancak bu sorumluluğun dış ilişki itibariyle (dava dışı işçiye karşı) müseselsilen sorumluk niteliğinde olduğu, asıl ve alt işveren arasındaki ilişkide ise iş hukukunun değil, Borçlar Kanunu ve sözleşme hukukunun esas alınacağı, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 167.

(Mülga Borçlar Kanunu’nun 146.) maddesinde düzenlenen, “Aksi karalaştırılmadıkça veya borçlular arasındaki hukuki ilişkinin niteliğinden anlaşılmadıkça, borçlulardan her biri, alacaklıya yapılan ifadan, birbirlerine karşı eşit paylarla sorumludurlar.

Kendisine düşen paydan fazla ifada bulunan borçlunun, ödediği fazla miktarı diğer borçlulardan isteme hakkı vardır,” şeklindeki hükümde de, müteselsil borçlulardan her birinin alacaklıya yapılan ifadan birbirlerine karşı genel olarak eşit paylarla sorumlu oldukları ve ancak bunun aksinin kararlaştırılabileceğinin açıkça belirtildiği, tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacağından, dış ilişkide kanundan doğan teselsül gereğince borcu ödemiş olan müteselsil borçlunun, ödediği miktarın iç ilişkide borcun nihai yükümlüsü olan borçludan rücuen tahsilini talep edebileceği anlaşılmıştır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından da son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır ( .... sayılı ilamı).

İşçilik alacakları ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekeceğinden ( .... sayılı ilamı) ve taraflar arasındaki sözleşmede açık hüküm bulunmasa dahi, bedeli önceden kararlaştırılan iş yönünden, işçilerinin işçilik alacaklarından, iç ilişkide davalı yanın sorumlu olduğunun kabulü gerekeceği değerlendirilmiştir ( .... sayılı ilamı).

Yukarıda açıklandığı üzere hükme esas alınan hesap uzmanı bilirkişi tarafından düzenlenen rapor uyarınca dava dışı işçinin davalılar nezdinde çalıştığı dönem itibari ile hesaplanan bedel üzerinden davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, ödeme tarihi itibari ile ( .... sayılı, .... sayılı ilamı) iş dosyasında ihbar olunan sıfatı ile taraf olan davalılardan avans faizi ile tahsiline karar vermek gerekmiş ve takdiren aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... ¸¸ ¸¸