Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/720 K.2025/201

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında 01.12.2022 Tarihinde 5 Yıl süreli olmak üzere 1 adet Ciro Ortaklık Paylaşım Sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye göre.

Davalı'ya ait olan Kumlama, Boyama, Kaplama, Talaşlı, Kaynaklı, Mekanik İmalat ve Montaj alanlarında faaliyet gösterecek olan İşletmesindeki hizmetleri karşılığında Davacı'ya; sözleşme'nin 2. Maddesi uyarınca ... tesisinden toplam ciro üzerinden %3 ve metal işleme tesisine getireceği işler için de getirdiği İş'in yarattığı ciro üzerinden %2 Ciro Payı ödeneceği, Sözleşme'nin 3. Maddesi uyarınca 01.12.2022 Tarihinden itibaren ve 6 ayda bir minimum enflasyon oranında güncellenmek şartıyla davacıya 30.000,00-TL danışmanlık ücreti ödeneceği,

Sözleşme'nin 6. Maddesi uyarınca "Davalı'nın haklı bir gerekçe olmaksızın davacının firma'daki danışmanlığını sonlandırması halinde ise 50.000,00-Amerikan Doları ödemekle yükümlü olduğu kararlaştırıldığını, taraflar arasında akdedilen sözleşmedeki davalı Şirketin yükümlülüklerini belirleyen hükümlerin varlığına rağmen davalı taraf, davacının haketmiş olduğu ciro payını ve danışmanlık ücretini ödemediğini, hiçbir haklı sebep olmamasına rağmen davacının danışmanlığı 31.07.2024 tarihinde davalı tarafça sonlandırılmış olup 6.3 Maddesi ile belirlenen cezai şart bedeli de davalı tarafça ödenmediğini, bu kapsamda Sözleşme tarihinden,

danışmanlığın son bulduğu tarihe kadar ki davalı şirketin banka hesaplarının, Ciro bilgilerinin, hesap hareketlerinin ticari defterlerinin incelenerek Davacı Müvekkilin haketmiş olduğu Ciro Payının Bilirkişi marifetiyle hesaplanmasını, davacıya ödenmesi gerekip de ödenmeyen danışmanlık ücretinin 6 ayda bir olmak üzere enflasyon oranında artırılmış hali ile hesaplanmasını ve Sözleşmenin 6.3 Maddesinde belirlenen cezai şart bedelinin hesaplanarak davalıdan tahsili için işbu davanın açılması zarureti hasıl olduğunu,

tüm bu nedenlerle davalının ... tesisinden toplam ciro üzerinden %3 ve metal işleme tesisine getireceği işler için de getirdiği İş'in yarattığı ciro üzerinden %2 Ciro Payına karşılık gelen ücretin hesaplanarak şimdilik 100,00-TL'sinin danışmanlığın sona erdirildiği 31.07.2024 Tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, Sözleşmenin 3.2 Maddesi ile kararlaştırılan ancak ödenmeyen Danışmanlık Ücretinin hesaplanarak şimdilik 100,00-TL'sinin danışmanlığın sona erdirildiği 31.07.2024 Tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,

Sözleşmenin 6.2 Maddesi ile kararlaştırılan ancak ödenmeyen Cezai Şart Bedelinin hesaplanarak şimdilik 10,00-USD'nin (21.10.2024 Tarihindeki ...

Efektif Satış Kuruna göre (1,00-USD = 34,29-TL) 342,90-TL) fiili ödeme tarihindeki Amerikan Doları kuru üzeriden Danışmanlığın sona erdirildiği 31.07.2024 Tarihinden itibaren döviz kuruna işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin 27.01.2025 tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin adresi .... yetki sınırları içerisinde olduğundan, davanın da .... adliyesinde açılması gerektiğini, bu nedenle yetki itirazında bulunduklarını, davacı, taleplerini sözleşmeye dayandırdığından,

belirli olan talepleri bakımından eksik harcın tamamlatılması gerektiğini, davacının anılan sözleşmede yer alan yükümlülüklerini yerine getirmediğini, vaat ettiğinin aksine, şirkete hiç bir müşteri getirmemiş, işi geciktirmiş, müvekkil şirketin müşterilerle ilişkilerini geliştirmek bir tarafa, itibarını sarsacak ve ilişkilerini bozacak mahiyette, ticari etiğe ve hukuka aykırı davranışlarda bulunduğunu, bu çerçevede, çalıştığı süre içerisinde müvekkil şirketin zarar etmesine neden olduğunu, davacı, söz konusu eylemlerini kabul ettiğini, özür dilediğini, ancak bu konunun yüz kızartıcı olduğunu,

bu gerekçe ile işten çıkarılması halinde mesleki kariyerinin ve piyasa itibarının sona ereceğini belirtmiş, normal şekilde iş akdinin sonlandırılmasını kendisi hakkında suç duyurusu ve dava yoluna gidilmemesini rica ettiğini, müvekkil şirket yetkilileri de birlikte çalışılan dönemin hatırına kendisinden davacı olmamış ve normal şekilde iş akdine son verdiklerini, dolayısıyla davacı, tümüyle kendi kusuru ile sözleşmeye ve iş kanununa, etik ve hukuka aykırı davranmış ve sözleşmenin sonlandırılmasına neden olduğunu, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

-08/10/2024 tarihli Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Sonu tutanağı, - 01.12.2022 Tarihili Ciro Ortaklık Paylaşım Sözleşmesi - .... E, sayılı dosyası, - .... , .... , .... yazılan müzekkere cevabı,

MAHKEMENİN GEREKÇESİ

Dava; taraflar arasında imzalanan "Ciro Ortaklık Paylaşım Sözleşmesi" kapsamında; ciro payı, danışmanlık ücreti ve cezai şart bedeline ilişkin alacak davasıdır.

01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren TTK.nun 4. maddesinde ticari davalar belirtilmiş olup, buna göre, bir davanın ticari dava sayılabilmesi için; Kanuni düzenleme ile görevin Ticaret Mahkemesine verilmesi, veya TTK 4. maddesinde sayılan unsurları taşıması (TTK'da yer alması veya TTK.nun 4/1 a,b,c,d,e,f fıkralarındaki davalardan olması), yada her iki tarafında ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan dava olması gerekmektedir.

TTK.nun 5. maddesinde, ticari davalara ticaret mahkemelerinde bakılacağı, ticaret mahkemeleri ile diğer mahkemeler ve Asliye Hukuk Mahkemesi arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu, göreve ilişkin usul hükümlerinin uygulanacağı düzenlenmiştir.

.... E, sayılı dosyası incelendiğinde; ...'IN davacı, .... ŞİRKETİNİN davalı olduğu, davacının davalı yanında 03-02-2023-31/07/2024 tarihlerinde davalı yanında genel müdür yardımcısı olarak çalıştığını, iş akdinin haklı gerekçe olmaksızın feshedildiğini, bu nedenle kıdem, ihbar tazminatı ödenemeyen maaş alacakları ve yıllık izin alacaklarının tahsili talep ettiği davanın halen devam edip neticelenmediği, tarafların mahkememiz dosyasındaki taraflarla aynı olduğu anlaşılmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır.

Örneğin, ödünç para verme işlemlerine ilişkin uyuşmazlıklar Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, iflas davaları ise 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 154 ve devamı maddeleri hükmünce ticari dava sayılır.

Buna karşılık Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın ticari dava sayılan havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin uyuşmazlıklardan doğan davalar herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmiyorsa, ticari dava vasfını kaybedecektir.

Diğer taraftan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir.

Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

TTK 14.maddesinde "bir ticari işletmeyi, kısmen dahi olsa kendi adına işleten kimseye tacir denir. Bir ticari işletmeyi kurup açtığını, sirküler, gazete, radyo ve sair ilan vasıtaları ile halka bildirmiş veya işletmesini ticaret siciline kaydettirerek keyfiyeti ilan etmiş olan kimse fiilen işletmeye başlamamış olsa bile tacir sayılır." denilmektedir.

Davalı tacir ise de, davacı tacir değil davalının işçisidir.

Somut olayda; davacı "Ciro Ortaklık Paylaşım Sözleşmesi" kapsamında; ciro payı, danışmanlık ücreti ve cezai şart bedeline ilişkin alacak davası açmış ise de davacını davalının işçisi olduğu, tacir olmadığı, .... E, sayılı dosyası, gelen müzekkere cevapları ve dosya kapsamından anlaşıldığı ve uyuşmazlığın mutlak ticari dava niteliğinde de olmadığından, genel hükümler dikkate alınarak) davaya bakmakla görevli mahkeme asliye hukuk mahkemesi olduğundan mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın HMK 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

Katip .... · ¸[e-imzalıdır] Hakim .... · ¸[e-imzalıdır]