Ankara 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/285 K.2026/85

Mahkememizde görülmekte olan davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 21/10/2010 tarihinde, davalı yanın müvekkilinin sigortalısı aracın karıştığı trafik kazasında dava dışı kişinin yaralanarak zarar gördüğünü, müvekkilince dava dışı kişinin zararının giderildiğini, kazanın oluşumunda kusurlu olan davalı sigortalının sürücüsünün ehliyetsiz olması nedeni ile zarardan sorumlu olduğunu, 35.687,00 TL alacağın ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davalıdan rücuen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın kusurlu araç sürücüsüne yöneltilmesi gerektiğini, davaya konu aracı 26/07/2009 yılında sürücü ...'a sattığını, devrini gerçekleştiremediğini, olayla ilgili ... 'na suç duyurusunda bulunduğunu, 2018 yılında aracı terk edilmiş halde bulduğunu ve aracı trafikten men ettirdiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, sigoracının dava dışı kişiye ödediği tazminatın sigortalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir. Tarafların bildirdikleri deliller, sigorta poliçesi ve hasar dosyası, aracın Tramer kayıtları dosya arasına alınmıştır.

... sayılı davanın reddine ilişkin verilen kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine ... sayılı ilamı ile, "Bu kapsamda rücu talebinde bulunan sigorta şirketi eldeki davada; kazaya karışan sigortalı araç sürücünün, sürücü belgesi olmadığını, kaza tarihinde aracın kendisi tarafından ZMMS ile sigortalı olduğunu, yapılan ödemenin teminat kapsamında ve gerçek zarar ile uyumlu olduğunu ispatlamakla yükümlüdür.

Sigorta şirketinin bu kapsamda davasını ispatlaması durumda, buna rağmen zararın teminat kapsamında olmadığı, sigortalı tarafından ileri sürülmesi halinde, iddiasını ispat yükü sigortalıda olduğundan, sigortalının ileri sürüdüğü iddiaların aksini ispat yükü sigorta şirketine yüklenemez.

Öte yandan; taraflar arasında sigorta sözleşmesinin bulunduğu durumda KTK'nın 95. maddesi gereğice, sigorta şirketi rücu hakkını sigortalısına (akidine) karşı ileri sürebileceğinden, sigortalı araç haricen satılsa dahi, sigorta şirketinin sigortalısına karşı rücudan kaynaklanan sorumluluğu devam eder. Yeter ki sigorta şirketi sorumluluğu kapsamında olmayan bir zararı ödemesin. (Ör: KTK m. 104, 107'den kaynaklanan durumlar, yapılan ödemenin gerçek zarara uygun olmaması gibi).

Somut olayda, davalı aracını haricen sattığını, ancak tüm iyiniyetine rağmen aracın devrini sağlayamadığını, bu nedenle de sigorta poliçesi kapsamında oluşan zararlardan sorumlu olmayacağını ileri sürmüş, iddiasına yönelik olarak da ... ile imzaladığını iddia ettiği 26/07/2009 tarihli harici satış sözleşmesini ve 21/10/2010 tarihinde meydana gelen kazadan sonra 2013 yılında alıcının aracı haricen satın almasına rağmen devrini almaması nedeniyle şikayetlerine yönelik suç duyurusu dosyasını delil olarak bildirmiştir.

KTK'nın 20/d maddesi gereğince, KTK'ya tabi motorlu araçların devri resmi şekle tabi olup, harici satışlar geçersizdir. Davalı (araç maliki) adına tanzim edilen ZMMS poliçesi kapsamında, sigorta şirketinin yapılan ödeme nedeniyle rücu hakkı bulunması durumunda, araç haricen satılmış olsa dahi sigortalıya rücu edilebilir.

Ayrıca her zaman tanzim edilebilecek harici satış sözleşmesi de davalının sorumluluğunun sona erdiğini kanıtlamaya elverişli bir savunma olmadığı gibi, davacı tarafından araç malikinin ve sigortalının davalı olduğunun kanıtlanması durumunda, davalının haricen satım iddiasından hareket ile bu iddianın aksinin (harici satım olmadığı yahut harici satım iddiasının kötü niyetli olduğunun) ispatlanması, davacıya yüklenemez.

Davacı, davasını araç maliki ve sigortalısına yönelttiğinden ve meydana geldiği iddia edilen zararın da poliçenin bulunduğu dönemde meydana geldiği, davacı tarafından kanıtlandığından, rücuen talep edilen tazminatın gerçek zarara uygun olup olmadığı,

sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi kapsamında yapılması gereken bir ödeme olup olmadığı hususlarında deliller toplanmak ve bu kapsamda davacının ödeme yaptığı tarihteki veriler çerçevesinde sorumlu olduğu gerçek zarar miktarına yönelik bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, deliller toplanılmadan, eksik inceleme ile davanın reddine karar verilmiş olması" nedeni ile kararın kaldırılmasına karar verilmiştir.

Mahkemece yeniden yapılan yargılama neticesinde Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğuna ilişkin verilen kararın davacı tarafça istinaf edilmesi üzerine ... sayılı ilamı ile Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin görevli olduğuna karar vermiş, dosya Mahkememize tevzi edilmiştir.

Trafik kazasından anlar makine mühendisi bilirkişi, aktüer, doktor bilirkişi tarafından düzenlenen 08/08/2025 tarihli raporda, davalı sürücüsünün kazanın oluşumunda %75 kusurlu olduğunu, yapılan ödemenin 23.686,98 TL'lik kısmının rücu edilebileceğini bildirmiştir. Taraf itirazları üzerine alınan 22/11/2025 tarihli ek raporda, kök rapordaki beyanlarını tekrar ettikleri bildirilmiştir. Rapor ve ek raporlar oluşa ve dosya kapsamına uygun bulunarak hükme esas alınmıştır. Kusura ve tazminat hesabına ilişkin görevsiz mahkemede alınan raporlara olayın oluş şekline ve ödeme tarihindeki verilere göre hesap yapılmamış olması nedeni ile itibar edilmemiştir.

Davalı yan her ne kadar aracın haricen satımı nedeni ile sorumlu olmadığını savunmuş ise de, ilk istinaf ilamı dikkate alındığında, taraflar arasında sigorta sözleşmesinin bulunduğu durumda KTK'nın 95. maddesi gereğice, sigorta şirketi rücu hakkını sigortalısına (akidine) karşı ileri sürebileceğinden, sigortalı araç haricen satılsa dahi, sigorta şirketinin sigortalısına karşı rücudan kaynaklanan sorumluluğu devam edeceğinden davalının bu yöndeki savunmasına itibar etmek mümkün olmamıştır. Davalı ile dava dışı alıcı arasındaki ilişkinin eldeki davada değerlendirilmesi mümkün değildir.

Davalı yan her ne kadar zamanaşımı savunmasında bulunmuş ise de, davacı yanın ödemeyi 12/06/2020 tarihinde yapmış olduğu dikkate alındığında dava tarihi itibariyle zamanaşımının dolmadığı anlaşılmıştır.

Toplanan delillere göre, davacı trafik sigortacısının davalı sigortalının aracının karıştığı trafik kazasında dava dışı kişiye 12/06/2020 tarihinde 34.990,90 TL ödeme yaptığı, sigortalı aracın sürücüsünün ehliyetsiz olduğu iddiası ile ödemenin rücuen iadesi istemi ile eldeki davanın açıldığı, hükme esas alınan bilirkişi raporları ile dosyadaki tutanaklar dikkate alındığında sürücünün ehliyetsiz olduğunun sabit olduğu, bu hale göre ZMMS Genel Şartları'nın B.4 maddesi uyarınca sigortacının gerçek zarara ilişkin yapmış olduğu ödemeyi sigortalı davalıdan rücu talebinin yerinde olduğu anlaşılmıştır.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunda sigortalı araç sürücüsünün kusurunun %75 olarak belirlendiği, görevsiz Mahkemece alınan kusur raporunun olayın oluş şekline uygun olmadığı kanaati ile Mahkememizce de sigortalı araç sürücüsünün %75 kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, dava dışı kişinin maluliyetine ilişkin raporun dosya kapsamında bulunduğu, hükme esas alınan raporda "ödeme tarihindeki verilere göre" dava dışı kişinin kaza tarihi itibariyle 18 yaşından küçük olması nedeni ile geçici işgöremezlik talep hakkı bulunmadığı, talep edebileceği sürekli işgöremezlik tazminatının 31.582,64 TL olarak hesaplandığı,

ödeme tarihindeki verilere göre davacının 18 yaşından önceki ve sonraki dönem gelir durumu ayrı ayrı olmak üzere yapılan mahkememizce hükme esas alınan aktüer raporu doğrultusunda, davalının %75 kusura denk gelen 23.686,98 TL ödemeden sorumlu olduğu ve davanın bu miktar üzerinden kısmen kabulü gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... · ¸¸ ¸¸