Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2023/102 K.2024/111

T.C. ANKARA 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR ... MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/102 Esas - 2024/111

TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ

T.C.

ANKARA

3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR ... MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/102

KARAR NO : 2024/111

HAKİM : ... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : ... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

Marka (Marka Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 20/08/2022

KARAR TARİHİ : 21/03/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 21/04/2024

TALEP

Davacı vekili 07/12/2022 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarında özetle: Müvekkili şirketin 10/07/2007 tarihinde kurulduğunu, müvekkilinin “...” markasını kuruluş tarihinden itibaren marka olarak kullandığını ve zaman içerisinde markasının ticari korunurluğunu da sağlamak için tescilini yaptırdığını, müvekkili şirketin “...” markasının da sahibi olduğunu müvekkilinin seri marka geliştirmeye çalıştığını, davalının 17.03.2021 tarihinde tescilini yaptırmış olduğu “... ...+...” markasının müvekkili markaları ile ayırt edilemeyecek kadar benzer olduğunu ve müvekkilinin seri markalarından biri sanılabileceğini,

söz konusu markanın müvekkili adına kayıtlı marka ile görsel ve işitsel açılardan bağlantı kurulması ihtimali de dahil karıştırılma ihtimaline yol açabilecek derecede benzer olduğunu, müvekkili markası ile kısmen aynı, aynı tür veya benzer malları/hizmetleri kapsadığından, markaların bütünsel anlamda bıraktığı algı itibariyle benzer olduklarının göz önüne alındığında davalının kötü niyetli olduğunu ileri sürerek; davalı adına ... sayı ile tescilli olan markanın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı şahıs vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı şirketin "..." uzantılı internet sitesinden de anlaşılacağı üzere otomobil yedek parçaları sektöründe faaliyet gösterdiğini, oto yedek parçaları dışında herhangi bir faaliyet alanı bulunmamasına rağmen 45.sınıf mal ve hizmetler bakımından markasını tescil ettirdiğini, söz konusu mal hizmetlerde aktif olarak faaliyet göstermediği gibi geleceğe yönelik olarak böyle bir plânlamasının bulunmadığını, müvekkilinin 45.sınıf mal ve hizmetleri arasında bulunan ... sektöründe 2007 yılından beri aktif olarak faaliyette bulunduğunu,

aynı tarihten itibaren “... ...” kelime ve şeklini tescilsiz olarak ve marka mahiyetinde kullanıldığını ve ... sektöründe tanınır hale geldiğini, müvekkilinin söz konusu markayı 2007 yılından beri kullandığını, müvekkilinin bu marka üzerinde hak sahibi olduğunu, davalının 45.sınıftaki hizmetler bakımından tescili olmayan markaya dayanarak müvekkiline ait tescilli markanın hükümsüzlüğünün talep edemeyeceğini, müvekkili markasının hükümsüzlüğüne karar verilebilmesi için davacının 45.sınıf mal ve hizmetleri Türkiye’de ciddi biçimde kullandığını kanıtlaması gerektiğini, ancak davacının bu yönde herhangi bir bilgi,

belge ve delil sunmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

MUHAKEME

HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR

Dava; davalı adına tescilli ... sayılı markanın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir.

Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler ...'den celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, UYGULANACAK HÜKÜMLER ve GEREKÇE

Tarafların sav ve savunmaları dinlenmiş, ...’den davalı şahısa ait ... sayılı marka işlem dosyası getirtilmiş, sunulan deliller incelenmiş, çözümü teknik ve özel bilgiyi gerektirdiği düşünülen konularda bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan rapor dosyadaki kanıtlarla tutarlı, delillerin değerlendirilmesi aracı olarak denetim ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilmiştir.

Markanın hükümsüzlüğü davasında, davacı tarafından hangi hükümsüzlük sebebine dayanılıyorsa bunun açıkça belirtilesi gerekmektedir. Zira, mahkemece sadece dayanılan hükümsüzlük sebebi ile sınırlı olarak inceleme yapılabilecektir. ...'a göre; mutlak red sebepleri hariç, hangi hükümsüzlük sebebine bağlı olarak dava açılmış ise mahkeme bununla bağlı olup, dava dilekçesinde yazılı olan hükümsüzlük sebebinden başka bir sebebe bağlı dayanılarak hükümsüzlük kararı veremez (.... 'nin, 12.06.2008 tarihli, .... sayılı kararı).

Bu kapsamda somut davada, davacı vekili tarafından SMK 25/1 yollaması ile SMK 6/1'e dayanıldığı anlaşılmış ve Mahkememizce SMK 6/1 ile sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

6769 sayılı SMK'nın 25. Maddesi; “Hükümsüzlük hâlleri ve hükümsüzlük talebi” başlığı altında, 1. Bentte; “5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir.” hükmünü haizdir.

SMK 6/1 maddesinde düzenlenen “aynı veya benzer bir marka bulunmasının yanı sıra aynı veya benzer mal-hizmet sınıfında kullanılması ve halk tarafından bu iki marka arasında ilişkilendirilme/karıştırılma ihtimali mevcut olması” unsurları bir arada gerçekleştiği takdirde, sonradan tescil edilmiş markanın SMK 25/1 bendine göre hükümsüzlüğü talep edilebilir.

SMK 6/1 maddesi anlamında markaların karıştırılmasından söz edebilmek için; mal/hizmet benzerliğinin yanı sıra, dava konusu marka ile itiraza mesnet marka/markalar arasında hedef tüketici kitlesi (orta düzeydeki) yönünden markaların “görsel”, “işitsel” ve “kavramsal” özellikleri dikkate alarak genel ve bütünsel açıdan benzerlik ihtimali olması , yine tescilli marka ile tescil olunmak istenen işaret arasında markayı taşıyan her iki ürünün işletmesel kökeninin aynı veya birbirleriyle bağlantılı (idari-ekonomik) işletmeler tarafından üretilmiş olabileceği noktasında bağlantı kurulması (ilişkilendirilme) ihtimalinin bulunması gerekir. Karıştırılma kavramının varlığı için “somut bir karıştırma” eyleminin varlığı şart olmayıp böyle bir tehlikenin varlığı dahi yeterli olacaktır.

Yukarıdaki kriterler, taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Dava Konusu Davalı Markası Davacı Markaları "... ..." "... Tekstil San. ve Dış Tic. Ltd. Şti." (...) (...) 45. sınıf 45. sınıf

Bilirkişi heyetinden alınan 21/09/2023 havale tarihli raporda özetle; "... sayılı "... ...+..." ibareli davalı markası ile ... ibareli davacı markasının benzer olduğu, davalı markasının kapsadığı 45. Sınıftaki hizmetler bakımından taraf markalarının hizmet listelerinin aynı/aynı tür hizmetlerden oluştuğu ve markalar arasında davalı markasının kapsadığı hizmetlerin tamamı itibariyle SMK m. 6/1 anlamında iltibas ihtimali ve hükümsüzlük nedeni BULUNDUĞU" ifade edilmiştir.

Davalı vekilinin itirazlarını karşılar nitelikte ek rapor tanzimi üzerine, bilirkişi heyetinden alınan 09/02/2024 havale tarihli ek rapordan özetle; "... sayılı ibareli davalı markası ile ... ibareli davacı markasının benzer olduğu, davalı markasının kapsadığı 45. Sınıftaki hizmetler bakımından taraf markalarının hizmet listelerinin aynı/aynı tür hizmetlerden oluştuğu ve markalar arasında davalı markasının kapsadığı hizmetlerin tamamı itibariyle SMK m. 6/1 anlamında iltibas ihtimali ve hükümsüzlük nedeni BULUNDUĞU yönündeki Kök Rapordaki görüşlerimizde bir değişiklik olmadığı" ifade etmişlerdir.

TARAF MARKALARI ARASINDA İLTİBAS TEHLİKESİNİN/KARIŞTIRILMA İHTİMALİNİN OLUŞUP OLUŞMADIĞI HUSUSUNDA DEĞERLENDİRME

1. 6769 SAYILI SMK 6/1 MADDESİ YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRME

A) Emtiaların Sınıfsal Benzerliği Kapsamında Değerlendirme

Dava konusu davalı adına tescilli marka:

23.06.2021 başvuru tarihli, ... sayılı "... ibareli markanın tescil kapsamında dava konusu edilen 45. sınıftaki "45. sınıf:45/02 Güvenlik hizmetleri. 45/03 Evlendirme büroları hizmetleri. 45/04 Cenaze hizmetleri. 45/05 Giysi kiralama hizmetleri. 45/06 Yangın söndürme hizmetleri. 45/07 Refakat etme hizmetleri. 45/08 İş güvenliği konularında danışmanlık hizmetleri. 45/09 Sosyal ağ oluşturma hizmetleri." mal ve hizmetler bakımından 27.10.2022 tarihinde tescil edildiği anlaşılmıştır.

Davacının ... nezdinde tescilli markası:

... sayılı "... ... San. ve Dış Tic. Ltd. Şti." ibareli markanın tescil kapsamında 45.sınıftaki: "45/01 Hukuki hizmetler (sınai ve fikri mülkiyet hakları konusunda danışmanlık hizmetleri dahil). 45/02 Güvenlik hizmetleri. 45/03 Evlendirme büroları hizmetleri. 45/04 Cenaze hizmetleri. 45/05 Giysi kiralama hizmetleri. 45/06 Yangın söndürme hizmetleri. 45/07 Refakat etme hizmetleri. 45/08 İş güvenliği konularında danışmanlık hizmetleri. 45/09 Sosyal ağ oluşturma hizmetleri." mal ve hizmetlerin yer aldığı anlaşılmıştır.

Sonuç olarak; davalının markasının kapsamına giren mal/hizmetler, hükümsüzlüğe mesnet gösterilen davacı markasında aynı sınıfta ve aynen yer almakla, mal/hizmetlerin tamamı bakımından emtia ayniyeti/benzerlği/türdeşliği şartının sağlandığı anlaşılmıştır.

Hedef Tüketici Kesimi Değerlendirmesi

Markalar arasındaki karıştırılma ihtimalinin tespitinde kural olarak ortalama tüketiciler dikkate alınacak olup; doktrinde kabul edilen kritere göre malın hitap ettiği makul düzeyde bilgi ve dikkate sahip tüketicilerin tamamının ya da büyük bir bölümünün karışıklık yaşaması değil, bu tüketicilerin bir kısmının karışıklık yaşama ihtimali bulunması, benzerlik ve iltibas bulunduğunun kabulü için yeterli bulunmaktadır.

Yukarıdaki hususlar dâhilinde somut olayda, “45. sınıf: 45/02 Güvenlik hizmetleri. 45/03 Evlendirme büroları hizmetleri. 45/04 Cenaze hizmetleri. 45/05 Giysi kiralama hizmetleri. 45/06 Yangın söndürme hizmetleri. 45/07 Refakat etme hizmetleri. 45/08 İş güvenliği konularında danışmanlık hizmetleri. 45/09 Sosyal ağ oluşturma hizmetleri.”dir.

Bu hizmetler gündelik değil, spesifik ihtiyaçları gideren ve yetişkinlere hitap eden hizmetler olup; ilgili tüketicilerin söz konusu hizmeti satın alırken ortalamanın üzerinde dikkat ve özen gösterecekleri, dolayısıyla da tüketim sürecindeki farkındalıklarının oldukça yüksek seviyede oluştuğu değerlendirilmiştir.

Marka İşaretlerinin Görsel/İşitsel ve Kavramsal Benzerliği Yönünden Değerlendirme

İşaretlerin benzer olup olmadığı kapsamında; önceki markanın ayırt edicilik düzeyi, tescil kapsamındaki mal/hizmetler yönünden tanımlayıcılığı ve bu nedenle zayıflığı ya da kullanımla sonradan yüksek ayırt edicilik veya tanınmışlık kazanıp kazanmadığı önemli birer faktördür. Ayrıca değerlendirme yapılırken, işaretler parçalara ayrılmadan ve bütüncül olarak değerlendirilmeli, ancak markayı oluşturan baskın ya da ayırt edici unsurlar akılda tutulmalıdır. Görsel, sescil ve kavramsal benzerlik ya da farkların, markanın genel izleniminde bıraktığı etki esas alınmalıdır.

... sayılı "... ... + ..." ibareli davalı markası; alt alta yazılmış “...” ve “... “kelimeleri ile bunların üzerinde yer alan beş adet dalgalı çizgi şeklinden oluşmaktadır. Hükümsüzlüğe mesnet gösterilen davacı markası ise "... ... San. ve Dış. Tic. Ltd. şti" şeklindedir. ... kelimesi her iki taraf markasında da ortak ve ayırt edici esaslı unsurdur. Markalarda ortak ibare olarak yer alan ... kelimesi, ... Güncel Türkçe Sözlük uyarınca “1- Temel düşünce, temel inanç; umde, prensip. 2- Temel bilgi. 3- Öge. 4- Davranış kuralı. 5- Her türlü tartışmanın dışında sayılan öncül; mebde, umde, prensip.” anlamını haiz olup, 45. Sınıftaki çekişme konusu hizmetler bakımından ayırt ediciliği yüksek bir marka işaretidir.

Görsel benzerlik açısından değerlendirme yapıldığında; davalı markası "... ... + ..."; hükümsüzlüğe mesnet gösterilen davacı markası "... ... San. ve Dış. Tic. Ltd. şti" ise şeklindedir. Markalardaki düz yazım stilinin yanı sıra, iki markada da bulunan dalgalı çizgiden oluşan ... unsusunun varlığı ve ... ibaresinin markalardaki görsel algısı sebebiyle taraf markalarının görsel açıdan düşük düzeyli benzer oldukları değerlendirilmiştir.

İşitsel benzerlik açısından değerlendirme yapıldığında; dava konusu markaların, ortak ibare olan ... ibaresinin okunuşundan kaynaklı olarak, işitsel açıdan da benzer oldukları sonucuna varılmıştır. Zira markalar birbirlerinden farklı olarak sadece ... ve ... şeklinde tali unsurular içermekte olup, bu kelimelerin hem anlamı hem de fonetik olarak sonra oluşu ... ibaresini ön plana çıkarmaktadır. Dolayısıyla markadaki ek sözcükler, işitsel benzerliği ortadan kaldırmamaktadır.

Kavramsal benzerlik açısından değerlendirme yapıldığında; ... ibaresinin anlam kaybına uğramadan iki taraf markasında aynen yer alması, markaların kavramsal kurgulanışı itibariyle benzer oldukları imajı yaratmaktadır. Her ne kadar davalı markasında ... kelimesinin yanı sıra ... kelimesi, davacı markasında ise ... kelimesi yer almaktaysa da işbu sözcükler, markaların kapsadığı bir kısım mal ve hizmet yönünden tanımlayıcılık içeren tali unsurlar olduğundan, markaların bütünü içinde markasal ayırt edicilik ve vurgunun ... kelimesinde olduğu değerlendirilmiştir.

Somut olayda, orta düzeydeki bir tüketicinin, “...” ibaresini marka olarak öğrendikten ve belleğine kaydettikten sonra, “seçici tutmayla” davalının ... ... ibareli markasına kolaylıkla yönelebileceği açıktır.

Davacıya ait “...” esas unsurlu markanın varlığı dikkate alındığında, tüketicilerin dava konusu markayı oluşturan ibareyi, davacıya ait “...” markasının serisi olarak algılayabileceği ya da iki işletme arasında idari, ekonomik anlamda bir bağlantı kurabileceği değerlendirilmiştir.

Markalar arasındaki benzerliğin, alıcıları, satın almayı düşündükleri hizmet yerine başka hizmet almak durumunda bırakması kadar, alıcıların iki farklı marka karşısında bulunduklarını anlamalarına rağmen bu markaların aynı kişiye ait olduğunu sanmaları ya da bu malları üreten işletmeler arasında idarî-ekonomik anlamda bir bağlılığın bulunduğu düşüncesine kapılmaları da iltibas tehlikesi içinde ele alınmaktadır.

Sonuç olarak; alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup, yukarıda açıklanan gerekçelerle, somut olayda iltibas ihtimaline dayalı hükümsüzlük koşullarının oluştuğu kanaatine varılarak, davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim .... · e-imzalıdır. Davacı Masraf Dökümü: · İlk Masraf 161,40-TL · Posta Masrafı 60,00.-TL · Bilirkişi Masrafı 3.300,00.-TL · Toplam 3.521,40.-TL