Ankara 3. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2023/211 K.2024/26

2- ... - .... Av. ...- ...

DAVA

Marka (Marka İle İlgili Kurum Kararlarının İptali)

DAVA TARİHİ : 19/04/2023

KARAR TARİHİ : 30/01/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 27/02/2024

TALEP

Davacı vekili 19/04/2023 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkilinin merkezi ...’de olan ve ... de dahil olmak üzere dünyanın 72 ülkesinde distribütörü bulunan global ölçekte faaliyet gösteren bir şirket olduğunu, “...” kelimesinin müvekkili şirketin ticaret unvanının esas unsurunu oluşturduğunu, ayrıca müvekkili şirketin ... nezdinde “...” ibareli sadece 7’si şu an için aktif olmayan, sadece 5’i başvuru aşamasında, 15’i ise tescilli ve aktif olan, 8, 12, 18, 21, 25 ve 28. sınıflarda yer alan eşyalar için 27 adet marka başvurusu/tescili bulunduğunu,

davalı şahsın müvekkili markası ile karıştırma ihtimali bulunacak derecede benzer nitelikteki "...." ibaresini marka olarak tescil ettirmek üzere davalı ...’e başvuruda bulunduğunu, ... kod numarasını alan başvurunun, ... ilanı üzerine müvekkili tarafından ... itirazda bulunulduğunu, ancak itirazın yerinde görülmeyerek reddedildiğini, bu kararın yeniden incelenmesi talebinin nihai olarak ... (...) tarafından kısmen kabulüne karar verilerek "Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler.

Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler" malları ve "Bisikletler ve bunların gövdeleri, gidonları, çamurlukları" mallarının satış hizmetleri yönünden (Sınıf: 35) marka başvurusunun reddine karar verilmesine rağmen çelişki oluşturacak şekilde "Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler.

Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler.

Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler" mallarının satış hizmetleri yönünden itirazın reddine ve tescil işlemlerinin devamına karar verildiğini, müvekkilinin “...” ibaresi üzerinde gerçek hak sahipliği olduğunu ileri sürerek ... sayılı ... karar ile ... tescil numaralı davalı markasının 35. Sınıftaki "Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler.

Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler" ve "bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler" yönünden iptal ve hükümsüzlüğünü talep ettiği görülmektedir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Alınan kararlar ve yapılan işlemlerin usule ve yasaya uygun olduğunu belirterek, davanın reddini talep etmiştir. Davalı şahıs, usulüne uygun dava dilekçesi ve duruşma gününü bildiren tebligat yapıldığı halde davaya cevap vermemiş, yargılamaya katılmamıştır.

MUHAKEME

HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR

Dava; 6769 sayılı SMK'nın 6/3, 6/6'ya dayalı taraf markalarının benzediği iddiası temelinde; davalı başvurusu olan ... sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak ... ... tarafından alınan ... sayılı karar ile ... sayılı markanın 35. Sınıftaki "Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler" ve "bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler" yönünden iptal ve hükümsüzlüğü istemlerine ilişkindir.

Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler ...'ten celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş,

06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, UYGULANACAK HÜKÜMLER ve GEREKÇE

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davalı şahsın ... başvuru sayılı markası ile davacı tarafın tescilsiz "..." kullanımları arasında SMK 6/3 maddesine göre eskiye dayalı kullanım iddiasının, SMK 6/6 maddesine göre ticaret unvanına dayalı hak iddiasının alınan ... kararına ve hükümsüzlüğe etki edip etmeyeceği ...'in ... sayılı ... kararının iptali ile dava konusu markanın hükümsüzlüğünün gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır.

İptali istenen ... kararının davacıya 09/03/2023 tarihinde tebliğ edildiği, 19/04/2023 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ve Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.

... ...'in ... sayılı kararında; "... başvuru numaralı "..." ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın reddi yönündeki ... kararına karşı, başvurunun 6769 s. SMK'nın 6/3 ve 6/6 maddeleri uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir. ...

Yapılan inceleme sonucunda, muterizin -....- ... menşeli, dünya çapında distribütör firmalar aracılığıyla satışları ve uluslararası tescilleri olan "bisiklet ve bisiklet aksesuarları" üreticisi bir firma olduğu, ...'de ... distribütörü ... San ve Tic. A.Ş. aracılığı ile ''bisiklet, bisiklet için giyim ve aksesuar ürünleri'' mallarının ''...'' adlı sitede satışlarının yapılmakta olduğu, sunulan faturalar ve diğer bilgi ve belgelerden anlaşılmıştır.

Bu kapsamda, başvuruya konu markanın muterizin ticaret ünvanında ve internet sitesinde yer alan ''...'' ibaresini de ihtiva etmesi hususları birlikte dikkate alındığında, ... firmanın ''...'' ibaresi üzerinde ''bisiklet, bisiklet için giyim ve aksesuar ürünleri'' malları ve bağlantılı mal/hizmetler bakımından eskiye dayalı kullanım hakkı bulunduğu kanaatine varıldığından itirazın kısmen kabulü gerekmiştir.

KARAR

İtirazın kısmen kabulüne ve başvurunun "Sınıf 25: Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler. Sınıf 35: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Bisikletler ve bunların gövdeleri, gidonları, çamurlukları." mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.) bakımından kısmen reddine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.

6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU (10/01/2017 yürürlük) Madde 6 (Marka tescilinde nispi ret nedenleri) "(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir. (6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir."

Madde kapsamında SMK 6/3 'e ilişkin olarak;

Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine marka başvurusu reddedilir. SMK 6/3 kapsamında sağlanması gereken bir koruma için markaların tescilli olması gerekmediği gibi ...’de satış yapılmasının dahi gerekmediği yönünde doktrinde görüşler ve ...kararları bulunmaktadır. Örneğin, ...2009 yılında verdiği 07/07/2009 tarihli ve .... sayılı ilamı ile ...’de tescili bulunmayan ve ...’de satılmamış olan “...” markasına yönelik olarak yurt dışında var olması ve gerçek hak sahibi olduğunun tespit edilmesi dahilinde davalı markasının tescilin mümkün olmadığı yönündeki yerel mahkeme kararını onamıştır.

Madde kapsamında SMK 6/6 maddesi anlamında bahsedebilmek için ; Bu halde ticaret unvanına dayalı olarak bir markanın tesciline itiraz ediliyor ise tescilli ticaret unvanına ait sicil kaydındaki faaliyet konuları ile tescil edilmek istenen markanın kapsayacağı mal ve/veya hizmet listesinin karşılaştırılarak, başvurunun önceki sınai hak kapsamında kalıp kalmadığı incelenecektir. (...)

Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında şu şekildedir: Davalı başvuru Markası Davacının Tescilsiz Marka Kullanımı "..." "..." (... ) 35. sınıf

Bilirkişi heyetinden alınan 12/10/2023 havale tarihli raporda konu ayrıntılı irdelenmiş olup özetle; "...1. Dava konusu markanın, davaya konu “35.sınıf: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" hizmetleri bakımından, gerçek hak sahipliğine dayalı hükümsüzlüğü koşullarının oluştuğu, 2. Dava konusu markanın davacıya ait ticaret unvanı sebebi ile reddi için gerekli koşulların oluşmadığı..." ifade edilmiştir.

Dosya, davacı vekilinin rapora itirazlarını karşılar nitelikte ek rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; 29/11/2023 havale tarihli ek raporda özetle; "...Bilirkişi heyetine verilen görev dâhilinde, yukarıda ayrıntılı şekilde yapılan değerlendirmeler sonucunda; kök raporda varılan sonucu değiştirmeyi gerektirir bir husus olmadığı, takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere..." ifade edilmiştir.

TARAF MARKALARI ARASINDA İLTİBAS TEHLİKESİNİN/ KARIŞTIRILMA İHTİMALİNİN OLUŞUP OLUŞMADIĞI HUSUSUNDA DEĞERLENDİRME

1.SMK 6/3 MADDESİ UYARINCA YAPILAN DEĞERLENDİRME

Hak elde etme, ancak marka üzerinde başvuruya konu mallarla/hizmetlerle ilgili olarak ...'de kesintisiz ve süreklilik arz eder biçimde, ticari etki oluşturacak şekilde ve yeterli düzeyde kullanımla ortaya çıkar. Hak elde etmek için bu kullanımın üç açıdan değerlendirilmesi gerekir:

- Kullanımın niteliği- Markanın temel işlevine uygun kullanım

- Kullanım alanı- Yurtiçinde kullanım

- Kullanımın yoğunluğu

İşaret ile mal arasında fiziksel bağlantı kurulamadığı durumlarda, işaretin kullanıldığı mal ya da hizmetle bağlantı kurulabilecek şekilde kataloglarda, reklamlarda ve işletme evraklarında kullanım da yeterli kabul edilir. Hak elde etmek için kullanımın mutlaka ...'de olması gerekir.

Hak elde etmek için ise önemli olan diğer kıstas kullanımın yoğunluğudur. Kullanım yoğunluğunun yeterli olup olmadığı somut olayın özelliklerine göre belirlenir:

- İşaretin üzerinde kullanıldığı mal veya hizmetin türü

- Satış miktarı

- İşaretin markanın temel işlevine uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı

- İlgili mal veya hizmetler bakımından pazar payı yaratılıp yaratılmadığı

- Hitap ettiği müşteri çevresi.

Bu açıklamalar doğrultusunda somut olayda davacı delil olarak;

-... firmasına ait internet sayfası ekran görüntüsü (Görüntüde ... markası yer almaktadır.)

-... SAN. VE TİC. A.Ş. firmasına düzenlenmiş 2014-2021 tarih aralığına ilişkin 16 adet fatura

- ... SAN. DIŞ. TİC. A.Ş. firmasına düzenlenmiş 09/26/13 tarihli 1 adet fatura (6 sayfa) gibi belgelerin sunulduğu görülmektedir.

Faturalarda açıklama olarak “... (...), ... (el pompası), ... (tekerlek takımı), ... (sap, tutak), ... (tekerlek), ... (tamir kiti)” açıklamaları yer almakta, faturaların açıklama kısmında herhangi bir marka bulunmamakla birlikte, faturaların sol üst kısmında “... ...” unvanı bulunmaktadır.

SMK 6/3 kapsamında değerlendirme yapabilmek için markalar arasında emtia benzerliği değerlendirmesi yapıldığında;

A. Emtiaların Benzerliği Yönünden Değerlendirme

Dava konusu davalı başvuru markası

25/08/2021 başvuru tarihli ... sayılı "... " ibareli markanın tescil kapsamında 35. sınıftaki "35. Sınıf: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler. Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" mal ve hizmetlerin yer aldığı anlaşılmıştır.

Davacının sunduğu faturalar incelendiğinde, davacının, dava konusu edilen hizmetler bakımından “...” markasını kullandığını gösterir bir belge bulunmamaktadır. Fakat davacının sunduğu belgeler, bisiklet aksesuarlarından olan “..., tekerlek, tamir kiti, el pompası” gibi ürünlere ilişkin olup, bu ürünler ile dava konusu edilen “bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler” emtiasının satışına yönelik 35. Sınıf hizmetler, ilişkili/benzer hizmetler olduğu anlaşılmıştır.

Zira bu ürünler de “..., tekerlek, tamir kiti, el pompası” gibi, bisiklet ile ilgili ürünlerdir. Tüm bu ürünlerin tüketicisi, ürünlerin satış ve dağıtım kanalları benzer olup, ürünler birbirini tamamlayıcı nitelik göstermektedir. Dolayısıyla, davacının satışını yaptığı “..., tekerlek, tamir kiti, el pompası” ürünleri ile “bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler” emtiasının satışına yönelik 35. Sınıf hizmetler, birbiri ile benzer/ilişkili mal ve hizmetlerdir.

Ayrıca 35. Sınıf: Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler.

Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.) hizmetlerinin ... kararı ile dava konusu marka başvurusu kapsamından çıkartılan 25. Sınıftaki "Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler.

Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler." emtiaların satışına yönelik hizmetler olduğu anlaşılmıştır.

Sonuç olarak dosya kapsamında, davacının “...” ibaresi ile “..., tekerlek, tamir kiti, el pompası” emtialarının satışını yaptığı, davacının kullandığı bu ürünler ile dava konusu edilen markanın “bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler” emtiasının satışına yönelik 35. Sınıf hizmetlerinin benzer olduğu, “...” markası ile dava konusu “...” ibaresinin işaretsel olarak benzer olduğunun ... kararı ile hali hazırda kabul edildiği, dolayısıyla dava konusu marka kapsamında yer alan 35. Sınıf "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için bisiklet ve kayak taşıyıcıları, seleler. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri;

(belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetleri bakımından gerçek hak sahipliğine dayalı hükümsüzlük koşullarının oluştuğu değerlendirilmiştir.

Ayrıca 35. Sınıf: "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler. Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler.

Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)" hizmetlerinin ... kararı ile dava konusu marka başvurusu kapsamından çıkartılan 25. Sınıftaki "Koruyucu amaçlı olanlar hariç her türlü malzemeden yapılmış iç-dış giysiler, çoraplar, fularlar, şallar, bandanalar, eşarplar, kemerler.

Ayak giysileri: ayakkabılar, terlikler, sandaletler. Baş giysileri: şapkalar, kasketler, bereler, takkeler, kepler." emtiaların satışına yönelik hizmetler olduğu anlaşılmış, bu emtiaların da dava konusu marka kapsamından çıkartılması gerektiği değerlendirilmiştir.

2.SMK 6/6 MADDESİNE HUSUSUNDA YAPILAN DEĞERLENDİRME

SMK 6/6 maddesi “tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi halinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.” hükmünü içermektedir. Başkasına ait ticaret unvanı, işletme adı, tasarım tescili ve coğrafi işaret gibi sına hak sahiplerinin de bu hak konularının bir başkası tarafından izinsiz olarak tescil taleplerine itirazda bulunarak tescili engelleme veya tescil gerçekleşmiş ise hükümsüzlüğünü talep etmeleri mümkündür.

Bu açıklamalar ışığında somut olayda; davacının ticaret unvanının "ek” unsuru “...” ibaresidir. Dava konusu marka başvurusunun esas unsuru ise “...” ibaresidir. Bu ibarelerin benzer olduğu dava konusu ... kararında kabul edilmiştir. Taraf unvan ve markasının, ayırt edici/esas unsurunun benzer olduğunun tespiti akabinde, tarafların faaliyet alanlarının aynı veya benzer olup olmadığının araştırılması gerekmektedir.

6769 s. SMK 6/6 uyarınca ticaret unvanlarına tanınan koruma, unvanın fiilen kullanıldığı faaliyet konularını kapsar nitelikte olup, fiilen kullanılmayan faaliyet konularında unvan sahibine koruma sağlanması halinde, ticaret unvanlarının markalara karşı gereğinden fazla koruma sağlanmış olur. Ticaret unvanı sahibine koruma sağlanabilmesi için, bu işaretin ticaret unvanı kullanımından öte ayırt edici özellik kazanacak şekilde tek başına veya baskın unsur olarak aynı tür mal ve hizmetler bakımından markasal kullanımın ispatı gerekir (.... 20.01.2001 tarih .... sayılı kararı).

Dosya kapsamında, davacının ticaret sicil kayıtları bulunmamaktadır. Dolayısıyla, davacının faaliyet alanlarının tespiti ve bu faaliyet alanlarının dava konusu markanın kapsamında yer alan mal ve hizmetler ile benzer olup olmadığı bakımından karşılaştırma yapılması mümkün olmamıştır.

Sonuç olarak, davalı markası ile davacı ticaret unvanı arasında görsel ve işitsel olarak benzerlik bulunmakla birlikte, davacının ticaret sicil gazetesinde ilan edilen faaliyet alanlarını gösterir bir belgenin de dosya kapsamında bulunmadığı, dolayısıyla dava konusu markanın davacıya ait ticaret unvanı sebebi ile reddi için gerekli koşulların oluşmadığı kanaatine varılmıştır.

Taraflarca sunulan belgeler ile tüm deliller incelenmiş, alınan rapor ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilmiş olup, yukarıda açıklanan gerekçelerle davanın kabulüne karar vermek gerekmiş (hükümsüzlük koşulları da aynı gerekçelerle oluşmuş olmakla beraber, marka tescilli olmadığından aşağıdaki gibi karar verilmiştir), aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸ Hakim ... · ¸ Davacı Masraf Dökümü: · İlk Masraf 385,40.-TL · Posta Masrafı 571,00.-TL · Bilirkişi Ücreti 3.300,00.-TL · Toplam 4.256,40-TL