Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/487 K.2022/792

... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2020/618 Esas

KARAR NO : 2022/775

HAKİM :... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...

VEKİLİ

Av. ... -... DAVALI : ... - ... VEKİLLERİ :...

DAVA

Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 01/12/2020

KARAR TARİHİ : 11/10/2022

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 09/11/2022

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE İSTEK

Davacı vekili, taraflar arasında "... ili sınırları içerisinde bulunan parklar, refüjler, yan bantları yeşil alanları, piknik alanları, rekreasyon alanları, mezarlıklar, havuzlar ve göletler ile belediyemize ait tesislerin bitkisel, inşaat, tesisat, elektrik bakım ve onarım işi bünyesinde bulunan 2016/81 bölge bitkisel, inşaat, tesisat, elektrik bakım ve onarım işi" konulu sözleşme akdedildiğini, bu sözleşmeye göre müvekkili şirketin davalının taahhüdü altında bulunan 2016/81 Bölge bitkisel, inşaat, tesisat, elektrik bakım ve onarım işinin davalı ...'nın ...

Büyükşehir Belediyesine vermiş olduğu teklifteki pozların birim fiyatları üzerinden yüzde 14,95 kırım karşılığında yapmayı kabul ve taahhüt ettiğini, yine müvekkili şirket ile davalı şirket arasında "... ili sınırları içerisinde bulunan parklar, refüjler, yan bantları yeşil alanları, piknik alanları, rekreasyon alanları, mezarlıklar, havuzlar ve göletler ile belediyemize ait tesislerin bitkisel, inşaat, tesisat, elektrik bakım ve onarım işi bünyesinde bulunan 2017 yılı ...

13. Bölge bakım, onarım hizmet alım işi" konulu sözleşme akdedildiğini, bu sözleşmeye göre müvekkili şirketin davalının taahhüdü altında bulunan 2017 yılı ... 13. Bölge bakım, onarım, hizmet alım işinin davalı ...'nın ...

Büyükşehir Belediyesine vermiş olduğu teklifteki pozların birim fiyatları üzerinden yüzde 13,77 kırım karşılığında yapmayı kabul ve taahhüt ettiğini, müvekkili şirketin akdetmiş olduğu her iki sözleşmede yer alan yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiğini ve bakım ve onarımını yaptığı alanları davalıya teslim ettiğini, 05.04.2018 tarih ve 007 sayılı, 10.07.2018 tarih ve 008 sayılı ve 10.08.2018 tarih ve 009 sayılı yazılar ile kesin kabule hazır olduklarını, kabul işlemlerinin bir an önce başlatılmasının talep edildiğini,

ayrıca bakım ve onarımı yapılan alanların davalıya teslim edildiği tarihten sonra davalı tarafından yetersiz bakım yapılması nedeniyle oluşan kuruma, ezilme gibi zararların fotoğraflanarak davalıya iletildiğini ve bu zararların teslim tarihinden sonra oluştuğunu bu sebeple sorumluluk kabul etmediklerine dair hususunun davalıya bildirildiğini, müvekkili şirketin 03.03.2020 tarihi itibari ile davalıdan 113.000,00 TL hak ediş bedeli, 2016 yılı 219.508,61 TL teminat mektubu bedeli, 2016 yılı 182.920,84 TL emanet alacağı, 2017 yılı 231.935,01 TL teminat mektubu bedeli,

2017 yılı 193.279,17 TL emanet alacağı olmak üzere toplam 747.557,73 TL alacağı bulunduğunu, bu alacakların ödenmesi amacıyla 03.03.2020 tarihli yazı ile davalıya başvurulduğunu ve 3 gün içerisinde alacakların ödenmesinin talep edildiğini, ancak davalı tarafından müvekkiline gönderilen 09.03.2020 tarih ve E.1229 sayılı yazı ile 113.000,00 TL tutarında cari hesap alacağının kabul edildiğinin belirtildiğini ancak herhangi bir ödeme yapılmadığını, bu sebeple işbu davayı açma zarureti hasıl olduğunu belirterek davanınm kabulü ile davalı tarafça ödenmeyen hak ediş bedeli, 2016 yılı teminat mektubu bedeli, 2016 yılı emanet alacağı,

2017 yılı teminat mektubu bedeli ve 2017 yılı emanet alacağından fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00 TL alacağın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek en yüksek banka mevduat faizi ile birlikte tahsiline, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili, taraflar arasında yapılan sözleşmenin 6. Maddesinde "yüklenicinin sözleşme bedelinin yüzde 6 sı tutarında teminat vereceği, teminat mektuplarının kesin ve süresiz olacağı, teminat mektubu vermemesi durumunda, toplam teminat tutarı kadar hakedişlerden yüzde 6 oranında nakit kesinti yapılacağı, yüklenici işbu sözleşme konusu işleri sözleşme hükümlerine, sözleşmenin eklerine ve teknik şartname hükümlerine uygun bir biçimde ifa etmesi,

vergi ... borçlarının olmadığını tesvik eden güncel resmi belgeleri ...'ya teslim etmesi ile ...'nın İDARE'YE işin kabulünü yaptırması aşamasında çıkabilecek noksanlıklar ve yüklenicinin ...'ya yatırdığı prim tutarlarının ...'nın işbu sözleşmede yazılı keşif bedeline göre belirleyeceği prim tutarları arasındaki fark ceza ve muhtelif borçların çıkması riskine ve bu işte çalıştırdığı işçilerin her türlü ücrete ilişkin muhtemel alacaklarına karşı ...'da tutulacağı,

bu teminatın ...'nın bu işle ilgili ...'dan soğuk damgalı ilişiksiz belgesini alarak İDAREDEN TEMİNATI ÇÖZDÜRMESİNDEN SONRA ve yukarıda bahsedilen konularda bir soruna rastlanmaz ise kendisine iade edilir" hükmünün düzenlendiğini, davacının bahsetmiş olduğu teminat alacakları ile ilgili olarak ilgili işin kabulünü yapmamış ve teminatları çözmemiş olduğunu, ilgili işin bütünüyle alakalı olarak ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından, verilen zararlarla alakalı hukuki süreçlerin yürütülmekte olduğunu, kesin kabulü yapılmamış bir işin teminatları çözülerek yükleniciye vermesinin uygun olmayacağını, zira teftiş aşamasında usulsüzlük ve yolsuzluk tespiti noktasında teminatın alınma nedenine uygun olarak kesintilerin bu teminatlar üzerinden yapılacağını, kaldı ki; davacı şirketin basiretli bir tacir olarak sözleşmede açıkça işin

İDAREDEN kesin kabulü ve teminatların çözülmesinden sonra kendisine iade edileceğini kabul etmiş olduğunu, müvekkil şirket ve davacı şirketle imzalanan sözleşmenin 7.maddesinde belirtildiği üzere 'YÜKLENİCİ'nin her hakedişten hakediş bedelinin yüzde 5'i kadar emanet kesintisi yapacağı, yapılan bu kesintilerin;

yüklenicinin ... ile işin kabulünü yapması ve kesin hakedişin onaylanmasından sonra kesilen emanet tutarının YÜKLENİCİYE iade edileceğini, sözleşme hükümlerinde açıkça kabul edildiği üzere davacının talep ettiği teminat dışı kesintilerin ( davacının bahsettiği 113.000,00 TL cari hesap alacağı ) sözleşme hükümlerine uygun olarak yapıldığını ve yine sözleşme hükümlerindeki oransal tutarları geçmediğini, teftişte olan hususlar sebebiyle ... ile İDARE arasında kesin kabul yapılamadığını, ayrıca müvekkilinin İDARE tarafından teminatlarının çözülmemiş olduğunu, ...'nın sözleşmeye uygun olarak Teminatları ve kesintileri de iade etmediğini,

teftiş sonucunda daha büyük kesintiler ve hukuki yaptırımların çıkması halinde sözleşmede kendisini koruyan hükümlere dahi riayet etmemiş olacağını ve ilgili personelin hukuki müeyyideleri ile karşı karşıya kalacağını ve belkide yeni bir teftiş konusu oluşturacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasında yapılan sözleşmeye istinaden davacının sözleşme kapsamında yükümlülüklerini yerine getirdiği halde bedelin ödenmediği iddiasıyla davalı aleyhine açılan alacak istemine ilişkindir.

Taraf delilleri toplandıktan sonra Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 1. bilirkişi kurulu raporunda özetle. Davacı ticari defterlerinin TTK ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış tasdiklerinin süresinde yapıldığı, defter sonuçlarının birbiri ile ve ilgili belgelerle uyum arz ettiği, defterlerin delil niteliği taşıdığı, Davacının yapılan inceleme sonucu defter kayıtlarında.

31.12.2019 tarihinde davalıdan 113.000,00 TL Kalan Hakediş, 376.200,01 TL %5 Emanet Kesinti, 451.443,62 TL % 6 Teminat Kesinti olmak üzere 940.643,63 TL alacağının mevcut olduğu, Dosyada yer alan bilgi ve belgelere göre davacının ediminin ifa ettiğinin anlaşıldığı, Sözleşmesinin 5.maddesine göre, davacının alacağını talep hakkı olduğu ve bu maddede yer alan koşula göre ödemenin yapılabileceği, mütalaa edilmiştir.

Bilirkişi raporu tetkik edildikten sonra, mahkememizce kurulan ara kararla; Taraflar arasındaki sözleşmenin 5. Maddesinin F bendinde gösterilen ... ve vergi dairesine borcunun olup olmadığını bildirir tüm belgelerin sunulması için davacı vekiline 2 haftalık kesin süre verilmesine karar verilmiş ve ayrıca ilgili ... müdürlüğünden dava konusu iş ile ilgili ilişiksiz belgesi verilip verilmediği veya verilmesinin koşullarının oluşup oluşmadığı sorulmuştur.

Daha sonra aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmıştır. 05/09/2022 tarihli ek bilirkişi raporunda; Dava dışı iş sahibi ... Büyükşehir Belediye Başkanlığınca henüz kesin hesapların onaylanmadığı, ilgili sosyal güvenlik müdürlüklerinden gelen yazılarda ise, davacı şirket için borcu olmadığı hususunun bildirildiği ancak bu belgelerin ilişiksizlik belgesi olmadığının da belirtildiği, bu kapsamda sözleşmenin 6.maddesine göre teminatların iadesi koşulunun henüz oluşmadığı bildirilmiştir.

Bu çerçevede öncelikle sözleşmenin hükümlerine değinilmesi gerekmektedir.

Taraflar arasında 12/02/2016 tarihinde imzalanan davaya konu sözleşmenin, “ Kesintiler “ başlıklı 7.maddesinde;

“..., YÜKLENİCİ’nin her hakedişinden (KDV hariç) hakediş bedelinin % 5’i kadar emanet kesintisi yapacaktır. Yapılan bu kesintiler, YÜKLENİCİ’nin ... ile işin kabulünü yapması ve kesin hakedişinin (sözleşme bitim tarihinde düzenlenen ve Büyükşehir Belediyesince onaylanmış hakedişin) onaylanmasından sonra kesilen emanet tutarı YÜKLENİCİ’ye iade edilecektir.” hükmü düzenlenmiş,

Aynı sözleşmenin 6. Maddesinde ise; YÜKLENİCİ Sözleşme bedelinin % 6’sı tutarında teminat verecektir. Teminat olarak; geçerli olan tedavüldeki Türk Parası, Bankalar ve Özel finans kurumlan tarafından verilen teminat mektupları, Hazine Müsteşarlığınca ihraç edilen Devlet İç Borçlanma Senetleri ve bu senetler yerine düzenlenen belgeler, İlgili mevzuatına göre Türkiye'de faaliyette bulunmasına izin verilen yabancı bankaların düzenleyecekleri teminat mektupları ile Türkiye dışında faaliyette bulunan banka veya benzeri kredi kuruluşlarının düzenleyecekleri teminat mektupları Türkiye'de faaliyette bulunan bankaların veya özel finans kurumlarının kontrgarantisi şartı ile düzenleyecekleri belgeleri teminat karşılığı olarak ...’ya verecektir. Teminat Mektupları kesin ve süresiz olacaktır.

Teminat mektubu vermemesi durumunda, toplam teminat tutarı kadar hakedişlerinden %6 oranında nakit kesinti yapılacaktır. Bu kesintilerin, teminat mektubu İle değiştirilebilmesi için YÜKLENİCİ’nin Sözleşme bedelinin %6’sı tutarında kesin ve süresiz olarak düzenlenmiş, teminat mektubu vermesi zorunludur.

YÜKLENİCİ işbu sözleşme konusu işleri sözleşme hükümlerine, sözleşmenin eklerine ve teknik şartname hükümlerine uygun bir biçimde ifa etmesi, vergi ve ... borçlarının olmadığını tevsik eden güncel resmi belgeleri ...’ya teslim etmesi ile ...’nm İdareye işin kabulünü yaptırması aşamasında çıkabilecek noksanlıklar ve YÜKLENİCİ’nin ...’ya yatırdığı prim tutarının ...’nın işbu sözleşmede yazılı keşif bedeline göre belirleyeceği prim tutan arasında fark, ceza ve muhtelif borçların çıkması riskine ve bu işte çalıştırdığı işçilerinin her türlü ücrete ilişkin muhtemel alacaklarına karşı ...’da tutulur.

Bu teminat ...'nın bu işle ilgili ...’dan soğuk damgalı ilişiksizlik belgesini alarak idareden teminatını çözdürmesinden sonra ve yukarıda bahsedilen konularda bir soruna rastlanmaz ise kendisine iade edilir." Hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıda değinilen sözleşme hükümleri ile yerleşik içtihatlar ile birlikte dosya kapsamı dikkate alındığında;

Dava dışı asıl işveren ... Büyükşehir Belediyesinin 24/06/2021 tarihli müzekkere cevabı ve eklerine ve ... 7.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/174 E. Sayılı dosyasına gönderilen yazı içeriğine ve eklerine göre, Dava dışı iş sahibi ... Büyükşehir Belediye Başkanlığınca henüz kesin hesapların onaylanmadığı tespit edilmiştir.

Öte yandan ... İl Müdürlüğünün 13/04/2022 tarihli müzekkere cevabında ise; davacı tarafça ... için düzenlenen yazının ilişiksiz belgesi niteliğinde olmayıp Ana işverene ibraz edilmek üzere düzenlenmiş taşeron borcu yoktur yazısı niteliğinde olduğu belirtilmiştir.

Bu bilgiler ışığında; davaya konu alacak kalemlerinin istenebilir olması için gerekli koşulların, taraflar arasında yapılan sözleşmenin özellikle 5., 6. Ve 7. Maddeleri dikkate alındığında, somut uyuışmazlıkta gerçekleşmediği anlaşıldığından haklılığı kanıtlanamayan davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-) Davanın REDDİNE,

2-) Alınması gerekli karar ve ilam harcı maktu 80.70-TL olup davacı tarafından peşin yatırılan 54,40TL harçtan mahsubu ile bakiye 26,60 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye gelir kaydına,

3-) Davacı tarafından yapılan giderlerin kendi üzerinde bırakılmasına,

4-) Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükteki AAÜT 13/2 maddesi gereğince belirlenen 1.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-) HMK 333.m. gereğince artan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,

Dair; davalı vekilinin yüzüne karşı, davacı vekilinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

11/10/2022 Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · E-imzalıdır.