Ankara 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/938 K.2026/43

T.C. ...4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/938 Esas - 2026/43

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C.

ANKARA

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2025/938 Esas

KARAR NO : 2026/43

DAVA

Genel Kurul Kararının İptali (Kooperatif Genel Kurul Kararının İptali)

DAVA TARİHİ : 02/12/2025

KARAR TARİHİ : 21/01/2026

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 23/01/2026

Mahkememizin yukarıdaki esasına kayden açılan Kooperatif Genel Kurul kararlarının yokluğunun veya batıl olduğunun tespiti aksi takdirde iptali davasında davacılar vekili Av. ... dava dilekçesinde ihtiyati tedbir talep etmekle; Dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE İSTEK

Davacılar vekili sunduğu Av. ... dava dilekçesinde özetle; dava dilekçesinde ayrıntılı olarak açıkladığı maddi olgulara dayalı olarak davalı kooperatifin 28/06/2025 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların sahte imza ile tutanak oluşturulması veya hile ile müvekkili davacılar arasında yer alan katip üye ...den imza alınarak oluşturulması nedenleriyle yokluğunun veya mutlak butlan ile hükümsüz olduğunun tespitine, aksi takdirde TTK 445 v.d.m. gereğince yasa, ana sözleşme ve dürüstlük kuralına aykırılık nedeni ile iptaline karar verilmesini, öncelikle aynı kararların telafisi güç veya imkânsız zararların doğmamasını teminen icrasının tedbiren durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı kooperatif yetkili temsilcisi Necdet Erslan cevap dilekçesini ve ekinde delillerini klasör halinde sunarak davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER

-Kooperatif kayıt ve belgeleri -Davalı kooperatifin 28/06/2025 tarihli genel kurul toplantı tutanağı

DELİLLERİN DEĞERLENDİİRLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalı şirketin olağan genel kurul toplantısında alınan kararların yokluğunun veya butlan nedeni ile hükümsüzlüğünün tespiti aksi takdirde iptali istemine ilişkindir.

Davacılar vekili ön inceleme duruşmasında karşı tarafın süresinde sunmadığı delillerini ve cevaplarını kabul etmediklerini, davacılardan Dilek Yücel yönünden vekaletnameleri veya yetki belgelerinin mevcut olmadığını, HMK 77. m. kapsamında vekaletname veya yetki belgesi sunmak üzere süre de talep etmediklerini beyan etmiştir.

Davalı kooperatifin sicil kaydı ile dava konusu genel kurul tutanağı ile hazirun cetveli ...Ticaret Sicil Müdürlüğü ile Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğünden celp edilerek incelenmiştir.

Dava konusu 28/06/2025 tarihli genel kurul toplantı tutanağının incelenmesinde; davalı kooperatifin 2024 yılına ait ve 28/06/2025 tarihinde yapılan Olağan Genel Kurul Toplantısının belirtilen tarihte ve toplantı tutanağında belirtilen yerde saat 14:00’de yapılmasının kararlaştırıldığı, ancak Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı temsilcisinin gelmemesi üzerine toplantının temsilcinin katılımı için 1 saat beklendikten sonra saat 15:00’de başlatıldığı, genel kurul toplantısında genel kurul tutanağında belirtilen kararların alındığı anlaşılmıştır.

Hemen belirtmek gerekir ki; dava dilekçesinde ileri sürülen maddi ve hukuki olguların ve buna bağlı olarak genel kurul kararlarının hükümsüzlüğü iddialarının değerlendirilmesinden önce genel kurul toplantısının 1136 sayılı Kooperatifler Kanunun emredici nitelikteki düzenlemelere uygun olarak yapılıp-yapılmadığının irdelenmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda bilindiği üzere; 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun “Ticaret Bakanlığı temsilcileri ve kararların yürürlük şartı” başlıklı 87. maddesinin 2. Fıkrasında aynen; “Genel Kurul toplantıları Bakanlık temsilcisinin huzuru ile açılır ve devam eder” hükmüne; son fıkrasında ise “Ancak usulüne uygun müracaat yapıldığı halde, temsilci toplantıya gelmez ise toplantı icrasını temin etmek üzere, mahalli idare amirine durum bildirilir. Temsilci yine gelmez ise bir saat sonunda toplantıya başlanır” düzenlemesine yer verilmiştir.

Yine, aynı Kanunun 87/6. maddesi uyarınca temsilcinin niteliği ve görevi ile ilgili olarak 24.04.1969 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe konulan "Kooperatif ve Üst Kuruluşların Genel Kurullarında Bulundurulacak Ticaret Bakanlığı Temsilcisinin Nitelik ve Görevleri Hakkında Tüzük"ün 4. maddesinde ise.

"Ancak, usulüne uygun şekilde istemde bulunulduğu halde temsilci toplantıya gelmezse, durum, o yerin mülkiye amirine bildirilir ve temsilci onun tarafından atanır." hükmüne yer verilmiştir. Öte yandan, Kooperatifler Kanununun 98. maddesi yollamasıyla TTK'nın anonim şirketler ile ilgili “Sermaye Şirketlerinin Genel Kurul Toplantıları ve Komiserleri Hakkında Yönetmelik” hükümlerinin de davalı kooperatif hakkında kıyasen uygulanması gerekmektedir.

Bahse konu Yönetmeliğin “Komiser Bulundurma Zorunluluğu” başlıklı 8. maddesinde genel kurul toplantılarında komiser bulundurulmasının zorunlu olduğu, komiserin yokluğunda yapılan toplantılarda alınan kararların muteber olmadığı ve 16. maddesinde de genel kurul toplantılarında bakanlık komiserinin bulundurulması için; toplantının yer, gün ve saati bildirilmek suretiyle toplantı tarihinden en az 10 gün önceden şirketi temsil ve ilzama yetkili kişilerce imzalanmış bir dilekçe ile müracaat edilmesi gerektiği düzenlenmiştir.

Bu düzenlemelere paralel olarak 1163 sayılı Kooperatifler Kanununun 45/4 ve 87/4.m. ile kooperatif ana sözleşmesinin 30. maddesinde de genel kurul toplantısının tarihi, yeri ve gündeminin en az 15 gün önce ilgili Bakanlık İl Müdürlüğü'ne bildirilerek temsilci atanması talebinde bulunulması ve ücretinin yatırılması gerektiğinin de öngörüldüğü anlaşılmaktadır.

Anılan mevzuat düzenlemelerinin lafzı ve niteliği birlikte dikkate alındığında; söz konusu düzenlemelerin emredici nitelikte olduğunda duraksama bulunmamaktadır.

Buna göre; bakanlık temsilcisinin kooperatif genel kurul toplantılarına katılımı zorunlu olup toplantı öncesinde kooperatif tarafından ücreti yatırılarak toplantıya katılımının usulüne uygun şekilde talep edilmesine rağmen toplantı saatinde hazır bulunmaması halinde kooperatif yöneticileri tarafından toplantının yapıldığı yerde görevli mülki amire durumun iletilerek temsilci atanmasının talep edilmesi ve akabinde toplantının 1 saat beklendikten sonra bakanlık temsilcisi genel kurul toplantısına katılmasa dahi genel kurul toplantısına başlanarak toplantının icrası zorunludur.

Ayrıntılı olarak açıklanan bu hususlar, yasal bir prosedürü ifade etmekte olup davalı kooperatif yönetimi tarafından eksiksiz şekilde yerine getirilmek durumundadır. Aksi takdirde usulüne uygun şekilde yapılan bir genel kurul toplantısından söz edilemeyecek olup bu toplantıda alınan kararların yokluk yaptırımına tabi olacağı tartışmasızdır.

Değinilen yasal düzenlemeler kapsamında dava konusu genel kurul tutanağı incelendiğinde ise; yukarıda da değinildiği üzere davalı kooperatifin genel kurul toplantısında toplantıya katılımı zorunlu olan bakanlık temsilcisinin genel kurul toplantısına katılmadığı belirgindir.

Nitekim, dosyamıza Davalı kooperatif yetkili temsilcisi Necdet Halil Eraslan tarafından sunulan cevap dilekçesi ekindeki klasörde yer alan belgeler arasında davalı kooperatifin 28/06/2025 tarihinde yapılacak olan dava konusu genel kurul toplantısının belirlenen gün ve saatte yapılamaması durumunda Bakanlıktan yeniden temsilci tayini talep edileceğinin açıkça belirtildiği anlaşılmaktadır.

Yine, davalı kooperatifin ...Valiliğine muhatap 03/07/2025 tarihli ve 2025/17 sayılı yazısında ise; işbu dava konusu genel kurul toplantısına Bakanlık temsilcisinin katılmadığının bildirildiği saptanmıştır.

Söz konusu yazı içeriklerine dayalı olarak dava konusu genel kurul toplantısı öncesinde davalı kooperatif yetkililerinin bakanlık temsilcisinin toplantıya katılımı hususunda usulüne uygun şekilde yetkili mercilere başvurdukları ve bu konuda idari görevlendirme yapıldığı ancak buna rağmen bakanlık temsilcisinin toplantı gün ve saatinde hazır bulundurulmadığının ileri sürülmesi mümkündür.

Ancak genel kurul toplantı içeriğinde bakanlık temsilcisinin hazır bulunmaması üzerine davalı kooperatif yöneticileri tarafından mülki amire başvuruda bulunularak temsilci atanmasının talep edildiği ve 1 saat beklenmesine rağmen temsilcinin katılımının sağlanamaması üzerine genel kurul toplantısına başlanarak dava konusu genel kurul toplantısının icra edildiği yönünde herhangi bir açıklık ve somut bir ifade yer almadığı gibi cevap dilekçesi ekindeki klasörde yer alan deliller arasında da bu konuda davalı yanın bir delil sunmadığı görülmektedir.

Bu durumda, davalı kooperatifin değinilen yasal prosedürün gereğini yerine getirmeksizin başlattığı dava konusu genel kurul toplantısında kararların alındığı saptanmıştır.

Bilindiği üzere; usulüne uygun şekilde toplantının yapılmadığı durumda ortada hukuken geçerli bir genel kurul toplantı mevcut olmadığından, toplantıda alınan kararların da hukuken yokluk yaptırımına tâbi nitelikte hükümsüz olacağı kabul edilmektedir. (emsal nitelikteki ...Bölge Adliye Mahkemesi 23.H.D. Başkanlığı’nın 03/04/2024 tarih, 2020/1420E., 2024/560K. ve 28/05/2025 tarih, 2020/1212E., 2025/525K. ve Yargıtay 6.H.D. Başkanlığı’nın 28.11.2023 tarih, 2022/5447E., 2023/3945K. sayılı ilamları)

Bu itibarla, açıklanan tüm bu maddi ve hukuki olgular ile yasal düzenlemelere göre dava konusu genel kurul toplantısında alınan kararların yoklukla malul olduğu kanaatine varılmakla; açıklanan gerekçelerle davacılardan Dilek Yücel tarafından açılan davada davacı vekilinin geçerli vekalet ehliyeti ve sunduğu vekaletnamesi mevcut olmamakla; HMK 114/1-f.m. delaleti ile 115/2.m. gereğince dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine, diğer davacılar tarafından açılan davanın kabulü ile; davalı kooperatifin dava konusu 28/06/2025 tarihli genel kurul toplantısında alınan kararların ayrı ayrı yok hükmünde olduğunun tespitine dair aşağıdaki şekilde karar vermek ve hüküm kurmak gerekmiştir.

YARGILAMA GİDERİ DÖKÜMÜ

Posta ve davetiye gideri : 1.522,90-TL