Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/246 K.2023/783

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda, dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki ... binası inşaatının mekanik ve elektrik tesisat işleri yapımına ilişkin sözleşme uyarınca hakedişe bağlanarak faturası düzenlenen alacaklarının ödenmediğini, alacaklarının tahsili amacıyla ... sayılı dosyasında başlattıkları icra takibinin davalının haksız itirazı üzerine durduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile icra inkar tazminatının tahsilini talep ve dava etmiştir.

Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki sözleşme uyarınca davacının yüklendiği iş kapsamında işe başladığını, bir kısım işleri tamamlayarak hakedişe bağlanan işlere dair fatura düzenlendiğini ve anılan fatura bedellerinin davalı tarafça ödendiğini, davacının başkaca bir alacağı bulunmadığını, davacının düzelendiği dört hakedişten sonra usulüne uygun bir hakediş talebi bulunmadığı gibi sözleşme kapsamında yüklendiği işleri tamamlamadığını, davacının sözleşmeye aykırı davranışları sebebiyle davalı ile idare arasında problemler yaşandığını, davacının ihtarlarına rağmen eksik bıraktığı işleri tamamlamadığını,

davacının yokluklarında yaptırdığı tespit sonucu düzenlenen bilirkişi raporunu kabul etmediklerini, tespit raporunda yer alan bir kısım işlerin davacı tarafından yapılmadığını, ... tesisatının davacı tarafça yapıldığını, işin bedeli olarak 28.500+KDV 'nin karalaştırıldığını, davacının hak ettiği iş bedelinin mekanik işler için 119.705,24 TL, elektrik işleri için 136.161.25 TL olmak üzere toplam 255.866,49 TL olduğunu, bu bedelden sözleşme gereğince yapılması gereken kesinti ve cezalar düşüldüğünde davacının 225.888,99 TL alacağı kaldığını, davalı tarafça toplam 262.329,40 TL ödendiğini,

buna göre davacının alacaklı olmayıp davalıya borçlu olduğunu savunarak davanın reddi ile kötüniyet tazminatının tahsilini talep etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki asıl davaya konu sözleşme uyarınca davacının yüklendiği işi % 98 oranında tamamlandığını, ... D.İş sayılı dosyası üzerinden mahalinde yapılan keşif sonucu düzenlenen bilirkişi raporunda sözleşme kapsamında davacı tarafça yapılan işlerin tespit edildiğini, buna göre davacının yaptığı toplam imalat bedelinin 382.499,12 TL + KDV olduğunu, davacının yapılan iş nedeniyle düzenlediği ve asıl davanın konusunu oluşturan fatura tutarları düşüldüğünde davacının 59.783,00 TL + KDV (toplam 70.543,94) alacağının kaldığını ileri sürerek anılan miktarın davalının temerrüde düştüğü 21/03/2015 tarihinden işleyecek ticari faiziyle tahsilini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davalı vekili, asıl davaya sunduğu cevap dilekçesindeki savunmalarını tekrarla davacının alacağı bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Asıl dava eser sözleşmesine dayalı faturaya nedeniyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali, birleşen dava eser sözleşmesine dayalı alacak istemlerine ilişkindir.

Mahkememizin 22/06/2020 tarihli ... sayılı ilamı ile; asıl davanın reddine, davacı icra takibi yapmakta haksız olsa da kötü niyetli kabul edilemeyeceğinden davalının kötüniyet tazminatı talebinin de reddine, birleşen davanın kısmen kabulü ile 40.481,49 TL'nin 22/03/2015 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.

Mahkememiz 22/06/2020 tarihli ... sayılı ilamının taraflarca istinaf edilmesi üzerine, ... sayılı kaldırma ve gönderme kararı ile; mahkememizce bilirkişi raporundan bazı yönlerden ayrılındığı gerekçesiyle re'sen hesaplama yapılarak karar verilme yoluna gidilmiş ise de gerekçeli kararda bilirkişi raporundan hangi yönlerden ayrılındığı, hangi yönlerden benimsendiği konusunda yeterli ayrıntı ve gerekçe bulunmadığı, değerlendirmelerde zaman zaman maddi hata ve delillerle bağlantı kurulması yönünde eksiklik bulunduğu,

bu kapsamda tarafların ilk defa gerekçeli kararda karşılaştığı tespit ve hesaplama yöntemlerine karşı beyan ve itiraz haklarından da mahrum bırakılarak hukuki dinlenilme haklarının da ihlal edildiğinden bahisle ve ayrıca eser sözleşmelerinde kuralın sözleşmenin ayakta bulunduğu ve hukuken varlığını muhafaza ettiği sürece gerçekleştirilen imalâtın, yapımı üstlenen yüklenici ya da taşeron tarafından ifa edilmiş ve gerekçeleştirilmiş olması olduğu,

bunun aksini ileri süren iş sahibi, yüklenicinin işi bırakıp kalan işi başkalarına tamamlattığını ya da kendisinin tamamladığını yasal delillerle kanıtlamak zorunda olduğunu belirterek konusunda uzman inşaat mühendisi, makine mühendisi, elektrik mühendisi, serbest muhasebeci mali müşavir bilirkişi ile teknik bilgiler ile sözleşme ve ekleri hükümleriyle bağlantı kurulması için hukukçu bilirkişiden oluşturulacak bilirkişi heyetiyle mahallinde keşif yapılarak alınacak denetime elverişli ve tespit raporu ile dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu arasındaki çelişkileri giderir bilirkişi raporuyla;

taraf defterlerinin uyumlu kısımlarının HMK'nın 222. Maddesi kapsamında değerlendirilerek tartışılması, asıl davada uyuşmazlık konusu olan sözleşme kapsamındaki işlerin sözleşmenin ayakta olup olmamasına göre ispat koşulları da dikkate alınarak sözleşme birim fiyatları ve metrajlara göre hesap yapılması, asıl iş sahibi idare ile davalı arasındaki hak edişlerle karşılaştırma yapılması,

sözleşmenin 5. maddesindeki hak ediş hükümleri ve diğer hükümlerin dikkate alınmasım birleşen davada sözleşme dışı işler yönünden ise öncelikle sözleşmedeki birim fiyatlardan karşılığının uygulanmasım sözleşmede karşılığının bulunmaması halinde ise yapıldığı yıl serbest mahalli piyasa rayiçlerine göre, içerisinde KDV ve yüklenici kârı bulunduğundan ayrıca eklenmeksizin, bedelinin bulunması, davalının sözleşme dışı işe ilişkin ödeme iddiasının mükerrerlik yaratılmadan değerlendirilmesi,

cezai şart yönünden idare ve davalı arasında düzenlenen belgeler de incelenerek ve davacının eksikliklerin geç bildirildiği yönündeki itirazları da tartışılarak değerlendirme yapılması, varsa eksik belgeler de temin edilerek ... prim ödemelerine ilişkin davalının mahsup talebinin değerlendirilmesi, mahkemece raporun yetersiz olduğunun değerlendirilmesi halinde gerekirse yeni sorular düzenlemek suretiyle ihtimalli ek rapor alınması veya yeniden rapor alınması,

bu şekilde denetime elverişli, tarafların iddia ve itirazlarını karşılar bilirkişi raporu ile sonuca gidilmesi gerektiği gerekçesiyle mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

... sayılı kaldırma ve gönderme kararı doğrultusunda mahallinde keşif icra olunmuş, bilirkişi kök ve ek raporları alınmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından 28/03/2023 tarihinde hazırlanan bilirkişi kök raporu ile; tarafların iddia ve savunmaları, dosya kanıtları ve istinaf ilamı doğrultusunda asıl ve birleşen dava dosyaları bakımından yapılan nihai hesaplama sonuçlarının; asıl dava yönünden hesaplanan mekanik ve elektrik işleri toplamının 332.129.9 TL, taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan bedelin (davacının davalıya inşaat imalatının dışında inşaat malzemesi satışı da yaptığı bunun için 7 adet fatura düzenlediği,

bu faturaların davalının ticari defter kayıtlarına da intikal ettiği tespit edilmiştir) 297.049,07 TL olmak üzere toplam bedelin 629.178,97 TL olduğu, davalı tarafından yapılan ödemenin 609.815.76 TL, asıl dava yönünden nihai alacak tutarının 19.363.21 TL olduğu, birleşen dava yönünden hesaplanan mekanik işler ilave imalat bedelinin 47.636,00 TL olduğu rapor edilmiştir.

Bilirkişi kök raporuna yönelik taraf itirazları üzerine aldırılan 08/09/2023 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu ile; kök rapordaki görüş ve tespitleri korumak sureti ile asıl dava yönünden hesaplama tablosundaki mekanik işlere ilişkin hesap hatasının düzeltilmesi suretiyle nihai hesaplama tablosu revize edilerek yapılan hesaplamada; asıl dava yönünden hesaplanan mekanik ve elektrik işleri toplamının 352.129,90 TL, taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan bedelin 297.049.07 TL, toplam bedelin 649.178,97 TL, davalı tarafından yapılan ödemenin 609.815,76 TL olduğu, asıl dava yönünden nihai alacak tutarının 39.363,21 TL ve birleşen dava yönünden hesaplanan mekanik işler ilave imalat bedelinin 47.636,00 TL olduğu rapor edilmiştir.

Tüm dosya kapsamından; ... sayılı kaldırma ve gönderme kararı ile belirtilen yönlerden, mahkememizce aldırılan bilirkişi ek raporu ile belirtildiği üzere asıl dava yönünden yapılan değerlendirmede;

tarafların imzasını havi mekanik işler için 3, elektrik işleri için 3 adet hakediş belgesinin

düzenlendiği, bu hakedişler kapsamında 6 adet faturanın düzenlediği elektrik tesisatı hakedişleri nedeniyle davacı şirket tarafından düzenlenen 3 adet hakediş

faturasının tarafların ticari defterlerinde aynı şekilde kayıtlı olduğu, bu haliyle bu faturalar bakımından tarafların ticari defter kayıtlarının birbirleriyle uyumlu olduğu, mekanik tesisatı hakedişleri nedeniyle

davacı tarafından düzenlenen 22.12.2014 tarihli 2 adet fatura, davacı taraf ticari defter kayıtlarında

işlenmiş olmasına rağmen bu iki fatura davalı taraf ticari defter kayıtlarında tespit edilemediği, bu iki

fatura dışındaki faturalar bakımından tarafların defter kayıtlarının birbirleriyle uyumlu olduğu, buna göre asıl davada mekanik işler bedeli 131.232,00 TL, elektrik işleri 220.892,90 TL olmak üzere toplam

tutarın 352.129,90 TL olduğu, taraflar arasında uyuşmazlık konusu olmayan bedelin 297.049,07 TL olduğu, buna göre toplam bedelin 649.178,97 TL

olduğu, davalı tarafından yapılan ödemenin ise 609.815,76 TL

olduğu, bu halde asıl dava yönünden davacının nihai alacak tutarının 39.363,21 TL

olduğu anlaşılmakla, asıl davanın kısmen kabulü ile ... Esas sayılı dosyasına vaki itirazın kısmen iptali ile takibin 39.363,21 TL asıl alacak üzerinden devamına, alacağın varlığı yargılama sonucu alınan bilirkişi raporları sonrasında belirlenebilir hale geldiğinden alacağın likit bir alacak niteliğinde olmaması sebebiyle davacının icra inkar tazminatı isteminin suretiyle fazlaya ilişkin istemin reddine, davalının icra takibinin kötü niyetle yapılmış olduğunu ispatlayamamış olması nedeniyle şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Birleşen dava yönünden yapılan değerlendirmede; mahkememizce aldırılan bilirkişi kök raporu ile belirtildiği üzere ... D.İş sayılı dosyası kapsamında alınan rapor göz önüne alındığında Mekanik Tesisatı Havalandırma tesisatı imalatları bölümünde 15 numarada

gösterilen ... poz nolu “Kauçuk Köpüğü Yalitim Malzemesi İle Kanal İzolesi” imalatı yönünden hesap hatası yapıldığı, yine davalı tarafından tespit raporunun mekanik tesisat yönünden itiraz edilen toplam

17.402,48 TL tutarında olan 4 kalem mekanik imalat arasında yer alan ... poz nolu “Kauçuk

Köpüğü Yalitim Malzemesi İle Kanal İzolesi” imalatının hem sözleşmede hem de mekanik hakedişlerde yer almadığı, bu nedenle söz konusu imalatın havalandırma tesisatı hesabından

çıkartılması gerektiği,

davalı tarafından tespit raporunun mekanik tesisat yönünden itiraz edilen toplam 17.402,48 TL

tutarında olan 4 kalem mekanik imalat arasında yer alan 2 adet “Frekans Kontrollü Sirkülasyon

Pompası 4 m3/h 5 mss” ile 2 adet “Frekans Kontrollü Sirkülasyon Pompasi 12 m3/h 10 mss”

imalatlarının ise sözleşmede yer almamasına rağmen 1 nolu mekanik tesisat hakedişinde yer aldığı,

tespit raporundaki birim fiyatların hakedişteki birim fiyatlardan farklı olduğu, tespit raporundan

farklı olarak yapılan hesaplamalarda hakediş birim fiyatlarının kullanılmasının uygun olacağı, bu durumda 2.847,12 TL farkın müşterek tesisata ilave edilmesi gerektiği,

davalı tarafından tespit raporunun mekanik tesisat yönünden itiraz edilen toplam 17.402,48 TL tutarında olan 4 kalem mekanik imalat arasında yer alan “Otomasyon Tesisatı” imalatının hem

sözleşmede hem de mekanik hakedişlerde yer almadığı,

tespit raporunun ilave mekanik işler bölümündeki ... tesisatının imalatının davalı tarafından

28.500 TL ilave iş olarak kabul edildiği ancak, tespit raporunda 34.500 TL olarak yer aldığı,

toplam 53.816 TL tutarındaki ilave işlerden ... dışında kalan 28.016 TL’den 8.700

TL’sinin sökme-takma işçiliği geri kalan 19.316 TL’sinin sözleşmede yer almayan ancak, yerinde yapıldığı tespit edilen işler olduğu, tespit raporunda, başkanlık odasında bulunan havalandırmanın çalışmadığı, başkanlık ve konferans salonu yangın hatlarının testlerinin yapılmadığı, havalandırma kanallarında kısmen

yalıtım eksikliklerinin bulunduğu, radyatör ayaklarının düzgün montajlarının yapılmaması

nedeniyle 5.000 TL nefaset kesintisinin yapıldığının anlaşıldığı, ilave işler ile ilgili olarak sökme-takma işçiliği olarak davacının talep ettiği işçilik bedellerinin

davacının kusurundan kaynaklanan işler olabileceği ve söz konusu sökme-takma işlerinin sadece

davacının beyanına dayalı olması nedeniyle, söz konusu sökme-takma işlerinin ilave işlere dahil

edilmesinin uygun olmadığı, bu yönüyle davacının bu talebini ispatlayamadığı, geriye kalan ilave işlerden; davalının da 28.500

TL olarak kabulünde olan ... ile yerinde yapıldığı tespit edilen 19.316 TL tutarındaki

ilave iş olmak üzere toplam 28.500+19.316=47.636 TL ilave iş bedelinin davacıya ödenmesi

gerektiği anlaşılmakla, birleşen davanın kısmen kabulü ile 47.636 TL’nin, noter ihtarında verilen 7 günlük süre itibariyle hesaplanan 22/03/2015 temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine (kısa kararda taraf sıfatları yönünden yapılan yazım hatası düzeltilerek), fazlaya ilişkin istemin reddine, birleşen davada harçlandırılan dava değerinin 59.783,00 TL + KDV toplamı 70.543,94 TL olması karşısında reddedilen dava değeri üzerinden vekalet ücretinin bu tutar esas alınarak hesaplanmasına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır