Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/890 K.2024/645

2- ..... 3- ..... 4- ..... 5- ..... 6- ..... 7- ..... 8- ..... VEKİLLERİ : Av. ..... DAVALILAR : 1- ..... VEKİLİ : Av. ..... : 2- ..... VEKİLİ : Av. ..... Av. .....

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 13/04/2018

KARAR TARİHİ : 26/09/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 25/10/2024

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle, 09.06.2017 tarihinde davalılardan ...

A.Ş.’ye zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı ...’ın sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın davacılardan ...’ın sevk ve idaresindeki motorsiklete çarpması sonucu davacı ...’ın yaralandığını, motorsiklette yolcu olan davacılardan ... ve ...’ın oğlu, diğer davacıların kardeşi ...’in öldüğünü, davalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunu, davalı sigorta şirketine 01.03.2018 tarihinde başvuruları üzerine davalı tarafından 50.338,00 TL önerildiğini ancak kabul etmediklerini, davacılar ... ve ...'ın oğullarının vefatı ile desteğinden mahrum kaldıklarını,

oğullarını ve kardeşlerini kaybeden davacıların acı ve keder duyduklarını belirterek, davacı anne ... ve baba ... yönünden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 1.000,00'er TL olmak üzere toplam 2.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, davacı ... ve ... için 100.000,00'er TL, diğer davacıların her biri için 30.000,00'er TL olmak üzere toplam 380.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden işleyecek yasal faiziyle davalı ...'dan tahsiline karar verilmesini talep etmiş.

04/04/2019 tarihli bedel arttırım dilekçesi ile maddi tazminat talebini davacı ... için 77.768,15 TL, davacı ... için 48.873,73 TL’ye yükseltmiştir.

Davalı ... A.Ş. vekili, ..... Mahkemelerinin yetkili olduğunu, kazaya karışan ...plakalı aracın davalı şirkete 08.11.2016-08.11.2017 tarihleri arasında 310.000,00 TL limitle ZMMS poliçesi ile sigortalı olup, sorumluluklarının gerçek zarar, sigortalı araç sürücüsünün kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müteveffanın davacıların destek olduğunun ispatlanmasını, tazminat hesabında 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMMS Genel Şartları'nın uygulanması gerektiğini, dava tarihinden yasal faiz talep edilebileceğini belirterek davanın reddini istemiştir.

Davalı ... vekili, dava konusu kazanın meydana gelmesinde motosiklet sürücüsü davacı ...’ın kusurlu olduğunu, motorsiklette yolcu koltuğu bulunmadığı gibi müteveffanın kask takmadığını ve ölümün buna bağlı meydana geldiğini, desteğin 12 yaşında olup gece 02.40‘da dışarıda bulunması nedeniyle davacı anne –babanın da müterafik kusurlu olduğunu, davacıların davadan önceki talepleri doğrultusunda kendilerine 09.11.2017-27.11.2017 tarihlerinde 33.000,00 TL manevi tazminat ödediklerini belirterek davanın reddini savunmuştur.

Dava; trafik kazasından kaynaklanan destekten yoksun kalma tazminatı ile manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

Mahkememizin 27/02/2020 tarihli .....ayılı ilamı ile davacılar ... ... ve ...'ın maddi tazminat taleplerinin kabulü ile 77.768,15 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden 14/03/2018 temerrüt tarihinden davalı ...'dan ise 11/06/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahisli ile davacı ... ...'ya verilmesine,

48.873,73 TL destekten yoksun kalma tazminatının davalı sigorta şirketi yönünden 14/03/2018 temerrüt tarihinden davalı ...'dan ise 11/06/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile davalılardan müştereken ve müteselsilen tahisli ile davacı ...'a verilmesine, yine davacıların manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile;

davacı ... ... için 50.000,00 TL, davacı ... için 50.000,00 TL, davacı... için 18.000,00 TL, davacı ... için 25.000,00 TL, davacı ... için 25.000,00 TL, davacı ... için 25.000,00 TL, davacı ... için 25.000,00 TL, ... için 25.000,00 TL'nin 11/06/2017 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile davalı ...'dan tahsili ile davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiş, ilam sadece davalı sigorta şirketi tarafından istinaf edilmiş, .....

Dairesi'nin 02/12/2022 tarihli ..... sayılı ilamı ile.

"Mahkemece hükme esas alınan 21.03.2019 tarihli aktüerya raporunda kaza tarihinde 13 yaşında olan desteğin ... vatandaşı olması nedeniyle askerlik yapmayacağı dolayısıyla askerlik döneminde de gelirinin olacağı; davacı anne ... ve baba ...’ın kaza tarihindeki yaşı dikkate alınarak davacı annenin bakiye ömür süresinin 28 yıl 9 ay 29 gün (08.04.2046), davacı babanın ise 22 yıl 4 ay 15 gün (24.10.2039) olduğu kabul edilmek suretiyle hesaplama yapıldığı görülmektedir. ...’ın yerleşik içtihatları gereği;

bakiye ömür belirlenirken, artık somut gerçeklik varken varsayıma göre hesap yapılması uygun olmadığından destek gören davacı anne ve babanın rapor tarihindeki yaşına göre, bakiye ömrünün belirlenmesi gerekmektedir. O halde, davacı anne ve babanın rapor tarihindeki yaşları gözetilerek, bakiye ömrünün belirlenmesi gerekirken, kaza tarihindeki yaşları esas alınmak suretiyle bu belirlemenin yapılması doğru görülmemiştir.

Kaza tarihinde 13 yaşında olan ve henüz askerliğini yapmadan ölen desteğin, askerlik yapacağı süre içinde anne ve babasına destek olamayacağının nazara alınması gerekirken desteğin ... vatandaşı olması nedeniyle askerlik yapmayacağı gerekçesiyle askerlik dönemine ilişkin hesaplama yapılmaması doğru görülmemiştir. Mahkemece öncelikle ... vatandaşı olan desteğin Türk vatandaşlığına geçip geçmediği ..... sorularak Türk vatandaşı olmuş ise Türkiye’deki askerliği süresince.

Türk vatandaşlığına geçmemiş ise ...’deki askerlik süresince davacı anne-babaya destek olmayacağı değerlendirilmek suretiyle hesaplama yapılması gerekirken dosya kapsamı ve mevcut delil durumuna uygun olmayan 21.03.2019 tarihli aktüerya raporunun hükme esas alınması doğru görülmemiştir. Zararın meydana gelmesinde veya artmasında mağdurun da kusurunun bulunması halinde söz konusu olan müterafik kusur, 6098 sayılı TBK'nun 52. maddesinde düzenlenmiştir.

Mağdurun kusurunun zararın meydana gelmesinde başlıca etken olması halinde zarar verenin sorumluluğunun kalkması söz konusu olabileceği gibi belirlenen kusura göre zarar ve ziyandan indirim yapılmasını da gerektirebilir. Somut olayda; ölen Muhammed’in motosiklette yolcu olduğu ve kask takmadığı mahkemece de belirlenmiş olmasına rağmen kask takmaması ile ölüm arasında illiyet bağı bulunmadığı gerekçesiyle mahkemece müterafik kusur indirimi yapılmamıştır.

Müterafik kusur indiriminde, her somut olayın özelliğine göre olayın meydana geliş tarzı ve zararın artmasında zarar görenin kusurlu davranışının sonuca etkisi değerlendirilerek uygun oranda bir indirim yapılması gerekmektedir. Buna göre hesaplanan tazminattan ... uygulamalarına göre 6098 sayılı TBK'nun 52. maddesi gereğince %20 oranında müterafık kusur indirimi yapılması gereklidir. Somut olayda desteğe ait .....

09.06.2017 tarihli raporunda desteğin sol oksipital bölgede skalpte travmatik yumuşak doku şişliği, sefal hematom, sağ angulus mandibulada parçalı diplase kırık olduğu belirtilmiştir.Anılan raporda desteğin baş ve çene bölgesinden yaralandığı anlaşılmakla mahkemece desteğe ait hastane ve tedavi evrakları ile otopsi raporu ve .....Esas sayılı dava dosyası da getirtilip incelenmek suretiyle (kask takmamasının) müterafik kusur durumunun incelenmesi ve sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı hüküm tesisi isabetli görülmemiştir.

Bu durumda mahkemece, yukarıda belirtilen ilkeler ışığında aktüer bilirkişiden ek rapor alınarak usulü kazanılmış haklarda gözetilmek suretiyle sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde eksik araştırma ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir. " gerekçesiyle davalı ...

A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK.nın 353/1.a.6 maddesi gereğince mahkememiz kararının kaldırılmasına ve yeniden yargılama yapılması için dosyanın mahkememize gönderilmesine, kararın kaldırılma sebebine göre adı geçen davalı vekilinin sair istinaf taleplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına karar verilmiş, dosya bu kez mahkememizin .....Esas sayısına kaydedilmiştir.

.....

Dairesi'nin 02/12/2022 tarihli ..... sayılı ilamı ile kaza tarihinde 13 yaşında olan ve henüz askerliğini yapmadan ölen desteğin, askerlik yapacağı süre içinde anne ve babasına destek olamayacağının nazara alınması gerektiği işaret edilmekle; ... ülkesi vatandaşı olan desteğin Türk vatandaşlığına geçip geçmediği ..... sorulmuş, Türk vatandaşlığı yönünden bir başvurusunun bulunmadığı bildirilmiş, ... ülkesinde desteğin askerlik süresi ..... aracılığıyla .....'ndan sorulmuş, ..... cevabi yazısı ile; ... rejimi ile resmi temasımızın olmaması nedeniyle ..... ile iletişim kurulamasından sarfınazar edildiği,

öte yandan rejimin baskısından kaçarak ülkemize sığınmış bulunan ....., ilgili ..... ile temaslarını zaruri sebepler dışında asgaride tuttukları ve anılan ..... başvurmaktan kaçındıklarının görüldüğü belirtilerek taraflarınca bilgi ve belge temin edilmesinin mümkün olmadığı bildirilmiştir.

..... Dairesi'nin 02/12/2022 tarihli ..... sayılı ilamı ile işaret edildiği üzere desteğe ait hastane evrakları, otopsi raporu ve .....

Esas sayılı dosyası desteğin kask takıp takmadığının tespiti yönünden araştırılmış, hastane tarafından otopsi yapılmadığı bildirilmiş, ceza odosyası celbedilmiş, ceza dosyasına esas ..... 'nın 16/01/2020 tarihli raporu ile kaza tespit tutanağında desteğin kask durumları ile ilgili tespitin bulunmadığının, sürücü beyanına göre desteğin kask takmadığının anlaşıldığının, desteğin ölü muayene raporuna göre araç dışı trafik kazasıyla mümkün künt kafa ve genel beden travmasına bağlı gelişen beyin kanaması,

iç organ hasarı, iç kanama, pnömototraks sonucu öldüğünün belirtildiğinin, bu haliyle motosiklette yolcu olarak bulunan desteğin motosiklete kasksız bir şekilde binmesi nedeniyle kendi ölümünde alt düzeyde tali kusurlu olduğunun rapor edildiği, tüm bu celbedilen deliller birlikte değerlendirildiğinde desteğin, meydana gelen trafik kazasında motosiklette yolcu olarak bulunduğu esnada kask takmadığı, ölü muayene raporuna göre beyin kanaması dahil iç organ hasarı nedeniyle ölümünün gerçekleştiği, desteğin müterafik kusurunun bulunduğu anlaşılmıştır.

..... Dairesi'nin 02/12/2022 tarihli ..... sayılı ilamı ile işaret edilen hususlar yönünden aldırılan 08/04/2024 tarihli aktüer bilirkişi ek raporu ile; "İncelemeye konu dosyada farazi destek konumundaki çocuğun olay tarihinde bekar ve 13

yaşında olduğu, ancak desteğin ileride evleneceği 1 ve 2 çocuklu olacağı ve askerliğe gideceği

dönemler düşünelerek pay dağıtımı yapılacaktır. ... gelirinden;

18 yaşını tamamlaması ile (08.06.2022) anne ve babasına destek vermeye başlayacağı,

destek vermeye başladıktan yaklaşık 2 yıl sonra (31.12.2024) askere gideceği, bu döneme kadar

anne ve babasına ayrı ayrı %25’er pay ayıracağı,

6 ay süre ile (26.06.2019 tarihinde askerlik süresi 6 aya indirilmiştir) askerlik görevi

boyunca gelir elde edemeyeceğinden anne ve babasına destek olamayacağı, askerden döndükten

sonra (01.07.2025) anne ve babasına aynı şekilde muhtemel evlenme dönemine kadar (31.12.2028) ayrı ayrı %25’er pay ayıracağı,

destek evlendikten yaklaşık 2 yıl sonra muhtemel ilk çocuğuna sahip olacağı (31.12.2030) döneme kadar davacı anne-babanın payı ayrı ayrı %16’şar olacağı, sonraki 2. yıl sonunda ise ikinci

çocuğuna sahip olacağı (31.12.2032), muhtemel 1. çocuk ve 2. çocuğun doğumu arası dönemde

anne-babanin payı ayrı ayrı %14’er olacağı,

2. çocuğun doğumundan davacı babanın destek ihtiyacı süresi sonuna kadar (24.10.2039) davacı anne ve babanın payı ayrı ayrı %12,5’ar olacağı, babanın destek ihtiyacından çıkmasından

annenin destek ihtiyacı süresi sonuna kadar (08.04.2046) (destekten çıkan babanın payı anneye

ekleneceğinden) gelirinden %25 payı annesine ayıracağı varsayılarak hesaplama yapılmıştır.

(... son içtihatlarına uygun olarak pay dağılımı yapılmıştır. (Ör: .....

Dairesi’nin 25.11.2016 tarih ve ...... Sayılı İlamı)

Sayın Mahkeme tarafından aldırılan .....’nin

24.12.2018 tarih ve 8043 sayılı bilirkişi kusur raporunda; olayda sürücü ...’ın %25

oranında kusurlu, sürücü ...’ın %75 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Müteveffa ...’ın kaza anında araçta yolcu konumunda olduğu ve

kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunmadığından davacılar adına yapılacak zarar

hesabından kusur indirimi yapılmayacaktır. Destek ihtiyaçlısı babanın, vefatından önce henüz 13 yaşında olan ve yaşasa idi çocuğuna

yapacağı yetiştirme gideri indirim nedeni olarak dikkate alınacaktır. 18.05.2018 tarihli Ekonomik ve

sosyal durum araştırma tutanağında annenin ev hanımı olduğu ve kazanç elde etmediği, babanın

kazanç elde ettiği tespit edildiğinden, ... yerleşik kararları gereğince kazanç elde etmeyen

annenin zarar hesabından yetiştirme gideri yapılmayacağından hareketle indirim yapılmayacak, sadece davacı babanın zarar hesabından yetiştirme gideri indirimi yapılacaktır. ... yerleşik

kararları dikkate alınarak babanın zarar hesabından %5 oranında yetiştirme gideri indirimi

yapılacaktır.

Davacı anne ... ...’nun talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 64.905,56 TL olduğu, Davacı baba ...’ın talep edebileceği destekten yoksun kalma tazminatının 41.200,50 TL olduğu, Davacıların, davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğü 14.03.2018’den itibaren yasal faiz yürütülerek tazminat talebinde bulunabileceği bulunabileceği, Kaza tarihinde (2017 yılı) ZMSS poliçesi ölüm ve sakatlanma teminat limit tutarının 330.000,00 TL olduğu, hesaplanan tazminat tutarının bakiye ZMSS poliçesi teminat tutarı dahilinde kaldığı, Müterafik kusura ilişkin hukuki değerlendirme ve indirimin sayın Mahkemenin takdirinde olduğu" şeklinde rapor tanzim edilmiştir.

Tüm dosya kapsamından; davacıların desteğinin askerlik yapacağı sürenin .....Dairesi'nin 02/12/2022 tarihli ..... sayılı ilamı gereği hesaba katılacağı dikkate alınarak ve istinaf ilamı işaret edilen hususlar yönünden aldırılan bilirkişi ek raporu ile davacılar lehine hesaplanan maddi tazminatlara, yukarıda izah edildiği üzere meydana gelen trafik kazasında motosiklette yolcu olarak bulunduğu esnada kask takmayan, ölü muayene raporuna göre beyin kanaması dahil iç organ hasarı nedeniyle ölümünün gerçekleşen desteğin müterafik kusurunun bulunduğu değerlendirilerek uygulanan %20 müterafik kusur indirimi sonucunda,

davalılardan sadece sigorta vekilinin ilk kararı istinaf ettiği, davalı ...'ın ise istinaf etmediği, yine davacılar vekilinin de istinaf etmemesi nedeniyle davalı sigorta vekilinin usuli kazanılmış haklarının gözetilmesi gerektiği dikkate alınarak yapılan hesaplama neticesinde, (davalı ... yönünden hükmedilen maddi tazminatın istinaf edilmeksizin kesinleştiği dikkate alınarak; davacı ... ...'nun davasının kısmen kabulü ile müterafik kusur indirimi neticesinde 51.924,44 TL maddi tazminatın davalı ...

Sigorta A.Ş.'den 14/03/2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davacı ...'ın davasının kısmen kabulü ile müterafik kusur indirimi neticesinde 39.098,98 TL maddi tazminatın davalı ...

Sigorta A.Ş.'den tahsiline, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacıların manevi tazminat davaları davacılar ve davalı ... tarafından istinaf edilmeksizin kesinleştiğinden bu manevi tazminat davaları hakkında ayrı ayrı karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Başkan ..... · e-imza · Üye ..... · e-imza · Üye ..... · e-imza · Katip ..... · e-imza