Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/711 K.2024/179

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/711 Esas

KARAR NO : 2024/179

BAŞKAN : .... ÜYE : .... ÜYE : ... KATİP : ...

DAVACI : ... DAVACI VEKİLİ : AV. .... DAVALI : .... DAVALI VEKİLİ : AV. ....

DAVA

Genel kurul kararının iptali

DAVA TARİHİ : 09/10/2020

KARAR TARİHİ : 29/02/2024

KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 26/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan genel kurul kararının iptali davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı kooperatif üyesi olduğunu, kooperatif tarafından keşide edilen iki ayrı ihtarname ile 1.017,840 TL borcun olduğunun bildirildiğini, ihtarnamelerde borcun hangi aylara ait olduğu,

ana para ve faiz miktarının ne olduğunun belirtilmediğini, müvekkilinin borcunu ödemek istediğini ancak kooperatif tarafından mevzuata aykırı olarak tahakkuk ettirilmeye çalışılan aylık %4 gecikme cezasına itiraz ederek yapılacak hesaplama neticesinde belirlenecek rakamı ödeyeceğini, kooperatif yönetimine bu yönde yapılan müracaatta netice alınamadığını, bilirkişi aracılığıyla hesaplama yapılarak müvekkilinin ödemesi gereken aidat ve gecikme cezalarının belirlenmesi gerektiğini,

davalı kooperatifin 18/08/2019 tarihinde yapılan genel kurulda alınan 6 ve 8 nolu kararın hukuka aykırı olduğunu belirterek müvekkilinin kooperatife olan borcunun tespitini, aylık %4 olarak uygulanan gecikme cezasının kanuni sınırlara indirilmesi, genel kurulun 6 nolu maddesinde alınan kararın 30/09/2020 tarihinde borcun defaten kapatılmasına ilişkin hükmü ile kapatılmaması halinde ekstra aylık %1,5 gecikme cezasına ilişkin hüküm ile aylık 20.000,00 TL aidat alınmasına ilişkin hükmün iptal edilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının borcunun tespitini isteme talebinin yerinde olmadığını, kooperatiflerde en üst organ genel kurul olup davacının dava konusu ettiği maddeleri 13/08/2020 tarihli genel kurulda alınan ve bizzat davacının imzası ile onay verdiği mutabakat protokolününde görüşülüp onaylandığını, genel kurulca gecikme cezasının aylık %4 olarak uygulanması kararlaştırılmış ise de davacıya gönderilen ihtarlarda sadece ana para aidat borcunun ödenmesi istenmiş olup gecikme cezasının uygulanmadığını, davacı ihtarlarda bildirilen borcuna da herhangi bir itirazda bulunmadığını,

davacı tüm üyelerin oy birliği ile kabul ettiği mutabakat protokolü yanında genel kurulun 6 maddesi içinde olumlu oy kullandığını, 8. maddeye ilişkin itirazı da haksız ve sonucu değiştirecek mahiyette olmadığını bildirerek davanın reddini istemiştir.

Davacı vekilinin HMK'nın 31. maddesi kapsamında verdiği 02/03/2021 tarihli dilekçesinde; davalı kooperatifin 13/08/2020 tarihinde yapılan 2019 hesap yılı olağan genel kurul toplantısında 4. ve 8. maddede alınan aylık %4 gecikme cezası oranının TBK'nun 120/2. maddesi yerleşik ...

İçtihatlarına aykırı olduğunu, müvekkilinin ihtarnamede belirtilen borcunun kooperatif ortaklığında ihraç edilme sebebi ile ihtirazı kayıtla ödemek zorunda kaldığını fakat bildirilen borcun ne kadarının gecikme cezası olduğunun belirtilmediğini, itirazı kayıtla yapılan ödemenin dikkate alınarak müvekkilinin gerçek ve mevzuata uygun borcunun tespitini talep ettiklerini, genel kurulun 6/2. maddesinde alınan ''kredi kullanılan bankaya ödenen faiz ve masrafa ilave olarak, aynı kredi borcu için davalı kooperatifi de mükerreren aylık %1,5 gecikme cezası ödenmesi' yönündeki' kararın iptalini talep ettiklerini beyan etmiştir.

Dava, davacının kooperatife olan borcunun tespiti, 13/08/2020 tarihli davalı kooperatifin genel kurulunda belirlenen aylık %4 olarak uygulanan gecikme cezasının kanuni sınırlara indirilmesi ve aidat kararına ilişkin genel kurul kararının iptali istemine ilişkin olup 1 aylık hak düşürücü süreden sonra açılmıştır.

Mahkememizce .... sayılı ve 07/10/2021 tarihli Davanın kısmen kabulüne, Davalı Kooperatifin 13/08/2020 tarihli genel kurul toplantısında gündemin 4.maddesi ile alınan "...zamanında şerefiye bedelini ödemeyen ortağın aylık %4 gecikme cezası uygulanması 7 kabul 1 ret oy ile oy çokluğuyla kabul edilmiştir." ve 8.maddesi ile alınan "...zamanında ödenmeyen aidatlara %4 aylık gecikme cezası uygulanmasına...

1 red oya karşılık 7 kabul oy ile oy çokluğuyla karar verildi. " şeklinde alınan kararlardaki "%4" oranındaki, yasal faiz oranının iki katını aşan kısmının yok hükmünde olduğunun tespitine, 6.maddeye yönelik iptal isteminin hak düşürücü süre yönünden reddine, Kooperatife olan borcun tespiti isteminin usulden reddine, dair verilen karar davalı vekilinin istinafı üzerine .... sayılı ve 29/06/2022 tarihli kararı ile istinaf başvurusunun reddi kararının davalı vekilinin temyizi üzerine ... sayılı ve 11/09/2023 tarihli ilamı ile bozulmasına karar verilmiş, bozma ilamında;

"Kooperatif genel kurullarında alınan kararlar kooperatif ile ortağı arasında yapılan sözleşme hükmündedir. Türk Ticaret Kanununun 8 nci maddesinin birinci fıkrasında, tacirlerin ticari işlerde faiz oranını serbestçe belirleyebileceği hükme bağlanmıştır. Türk Borçlar Kanununun 88 nci maddesinin ikinci fıkrası ile 120 nci maddesinin ikinci fıkrası sadece adi işler bakımından emredicilik arz eder, anılan madde hükümleri ticari işler bakımından uygulanamaz. Kooperatifler 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında tacir sayıldığından (....12.11.2021 tarih ve ...) kooperatifin genel kurulunda Türk Borçlar Kanunu'nun 88 ve 120 nci maddelerinde belirtilen sınırlama ile bağlı olmaksızın faiz belirleyebileceği kabul edilmelidir.

Somut olayda kooperatif ortağı davacı genel kurullarda alınan faiz kararının İİB 88 ve 120. maddelerine aykırılığı nedeniyle yoklukla malûl olduğu ileri sürmüş ve mahkemece bu iddia yerinde görülerek kararın yoklukla malûl olduğuna karar verilmiş ise de; yukarıda açıklandığı üzere kooperatif genel kurullarında alınan faiz kararı yoklukla malûl değildir. Kararın iptaline ilişkin davanın ise Kooperatifler Kanununun 53 ncü maddesinde belirtilen 1 aylık hak düşürücü sürede açılması gerekir. Eldeki davanın bu süre içinde açılmadığı gözetilerek reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiştir. " gerekçesine değinilmiştir.

Mahkememizce usul ve yasaya uygun ... sayılı ve 11/09/2023 tarihli bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller, bilirkişi raporu ve ... sayılı ve 11/09/2023 tarihli ilamına göre, Kooperatifler Kanunu'nun 53. maddesinde "Aşağıda yazılı kimseler kanuna, ana sözleşme hükümlerine ve iyi niyet esaslarına aykırı olduğu iddiasıyla genel kurul kararı aleyhine toplantıyı kovalayan günden başlamak üzere bir ay içinde, kooperatif merkezinin bulunduğu yerdeki mahkemeye başvurabilirler..." hükmüne yer verildiği, gerek TTK'da ve gerekse KK'da genel kurulun hangi kararlarının batıl olduğu yönünde açık hükümlerin bulunmadığı, somut olayda 13/08/2020 tarihinde yapılan genel kurul toplantısına davacının katıldığı,

davanın az yukarıda Yasa hükmünde belirtilen 1 aylık hak düşürücü süreden sonra açıldığı, her ne kadar kooperatif ortağı davacı genel kurullarda alınan faiz kararının İİB 88 ve 120. maddelerine aykırılığı nedeniyle yoklukla malûl olduğu ileri sürmüş ise de, Kooperatifler 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu kapsamında tacir sayıldığından (....

12.11.2021 tarih ve .... ) kooperatifin genel kurulunda Türk Borçlar Kanunu'nun 88 ve 120 nci maddelerinde belirtilen sınırlama ile bağlı olmaksızın faiz belirleyebileceği, bu haliyle genel kurullarında alınan faiz kararının yoklukla malûl olmadığı değerlendirilmiştir. Kararın iptaline ilişkin davanın Kooperatifler Kanununun 53 ncü maddesinde belirtilen 1 aylık hak düşürücü sürede açılması gerekirken eldeki davanın bu süre içinde açılmadığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce .... sayılı kararında genel kurul kararının 6. maddeye yönelik iptal isteminin hak düşürücü süre yönünden reddi ve kooperatife olan borcun tespiti isteminin usulden reddine ilişkin hususların kesinleştiğinden bu hususta yeniden karar verilmesine yer olmadığına, genel kurullarda alınan faiz kararının İİB 88 ve 120 maddelerine aykırılık nedeniyle yoklukla malul olduğunun tespitine ilişkin istemin hak düşürücü süre yönünden reddine dair karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm oluşturulmuştur.

HÜKÜM ; Yukarıda açıklanan gerekçelerle ;

1-Genel kurul kararının 6. maddeye yönelik iptal isteminin hak düşürücü süre yönünden reddi ve kooperatife olan borcun tespiti isteminin usulden reddine ilişkin hususların kesinleştiğinden bu hususta yeniden karar verilmesine yer olmadığına,

2-Genel kurullarda alınan faiz kararının İİB 88 ve 120 maddelerine aykırılık nedeniyle yoklukla malul olduğunun tespitine ilişkin istemin hak düşürücü süre yönünden reddine,

3-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcının peşin yatırılan 54,40 TL ve 513,00 TL harç toplamı 567,40 TL harçtan mahsubu ile kalan 139,80 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

5-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,

6-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir olunan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

7-HMK'nın 333.maddesi gereğince kararın kesinleşmesinden sonra yatırılan gider ve delil avansının kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,

Dair, taraf vekillerin yüzlerine karşı, kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde ...'da temyiz yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/02/2024

Başkan .... · e-imzalı · Üye ... · e-imzalı · Üye ... · e-imzalı · Katip ... · e-imzalı