Ankara 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/417 K.2025/846

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından aleyhine; 06.06.2024 tanzim 07.07.2024 vade tarihli 1.000.000,00 TL bedelli bonoya istinaden ... Esas sayılı, 06.06.2024 tanzim 03.09.2024 vade tarihli 2.000.000,00 TL bedelli bonoya istinaden ...Esas sayılı dosyaları ile iki adet kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığını, ancak söz konusu bonolara ilişkin olarak davalıya herhangi bir borcunun bulunmadığını belirterek iş bu icra takipleri nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, davaya konu bonoların tarafına iadesine,yargılama sonunda davalı aleyhine her bir icra takibi bakımından %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı usulüne uygun tebliği rağmen cevap dilekçesi sunmamış, yargılamaya katılmamıştır.

Dava; icra takibine dayanak kambiyo senedi nedeniyle borçlu olunmadığı iddiasına dayalı olarak açılan menfi tespit davasıdır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1 maddesinin birinci fıkrasında, tüm davalar bakımından geçerlilik taşıyan dava şartlarının neler olduğu hususu açıkça hükme bağlanmış, aynı Kanun'un 114/2 maddesinde ise diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümlerin saklı olduğu belirtilmiştir.

19.12.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan ve 01.01.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7155 sayılı Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na 5/A maddesi eklenmiştir. Anılan maddesi ile; "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” düzenlemesi getirilmiştir. Görüldüğü üzere, 6102 sayılı TTK’ye eklenen 5/A maddesinde, Kanun’un 4. maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri olan ticari davalarda, arabuluculuk dava şartı olarak belirlenmiştir.

Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A/2 maddesi "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.

İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." düzenlemesini içermekte olup, bu madde ile dava açılmadan arabuluculuğa başvurulması hali dava şartı olarak kabul edilmiştir.

Eldeki dava 01.01.2019 tarihinden sonra açılmış olmakla, ticari bir dava olarak zorunlu arabuluculuğa tabi olup, arabulucuya başvurmak ve süreç tamamlandıktan sonra dava açılması hususu ve buna uyulmaması HMK'nin 114/2. maddesinde belirtilen "diğer dava şartlarına aykırılık" olarak davanın usulden reddi sebebidir.

Somut olayda; davacının arabuluculuk son tutanağının aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış suretinin mahkememize sunulmadığı tespit edilmekle, mahkememizin 02/10/2025 tarihli ön inceleme duruşmasında davacı vekiline dava açılmadan önce Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A/2 madde gereği arabuluculuk son tutanağının aslının veya arabulucu tarafından onaylanmış suretinin Mahkememize sunulması için 1 haftalık kanuni kesin süre verilmesine,

iş bu kesin süre içerisinde arabuluculuk tutanak aslı veya onaylı sureti Mahkememize sunulmaz ise Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 115 maddeleri gereği dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verileceği ihtar edilmiş, davacı vekili kesin sürede arabuluculuk son tutanağını sunmadığı gibi, mahkememiz ara kararından sonra 03/10/2025 tarihinde arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu, eldeki davada işin esasına henüz girilmediğini belirterek arabuluculuk başvurusunun sonucunun beklenmesini talep etmiştir.

Bununla birlikte eldeki dava kambiyo senedine dayalı icra takibi nedeniyle menfi tespit davası olmakla, uyuşmazlık TTK 4. maddesi gereğince mutlak ticari dava olup, TTK' nın 5/A maddesi gereğince dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

Mahkememizce ön inceleme duruşmasında arabuluculuk son tutanağının sunulması için davacı vekiline kesin süre verilmiş, davacı vekili ise bu tarihten sonra arabuluculuk başvurusunda bulunmasına rağmen işin esasına girilmeden başvurunun gerçekleştirildiğini savunmuş ise de mahkememizce 02/10/2025 tarihinde ön inceleme duruşması icra edilerek işin esasına girildiği ve davacı vekiline arabuluculuk dava şartı yönünden kesin süre verildiği,

davacı vekilinin ise arabuluculuk başvurusunda bu tarihten sonra 03/10/2025 tarihinde bulunduğu anlaşılmakla bu savunmaya itibar edilmemiş, mutlak ticari dava mahiyetindeki davada arabuluculuk dava şartının yerine getirilmemesi nedeniyle davanın, HMK'nın 114/2 maddesi yollaması ile TTK 5/A maddesi gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Başkan ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Üye ... · e-imza · Katip ... · e-imza