Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/371 K.2024/334

T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2020/371 Esas - 2024/334

T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA VERİLEN

... GEREKÇELİ KARAR

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/371

KARAR NO : 2024/334

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 24/08/2020

KARAR TARİHİ : 30/05/2024

G. K.YAZILDIĞI TARİH : 30/06/2024

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili iddiasında özetle. Müvekkili ...Elektrik İnşaat... Ltd. Şti. ile davalı ... İnş. San...A.Ş. arasında yapılmış olan 15.06.2014 tarihli taşeron sözleşmesine göre, Ağrı ilinde yapımı tamamlanan 300 Yataklı Devlet Hastanesinin elektrik işlerinin müvekkili tarafından yapımı konusunda anlaşmaya varıldığını, elektrik işleri uygulama projelerinin, müvekkilin merkez ofisinde çizildiğini, imalat için sözleşmeden sonra inşaat müsait olmadığından,

müvekkili şirketin işe başlamadığını, sözleşme konusu işin, zor bir sürecin ardından teslim edildiğini, teslim sürecinin akabinde, davalı şirket tarafından müvekkili şirkete hakedişe ilişkin olarak asbuilt proje onayının ön koşul olarak sunulduğunu, bu projenin de müvekkili şirket tarafından onaylatılmasına rağmen hakediş ödemelerinin yapılmadığını, defalarca maillerle ve telefon görüşmeleriyle hakediş talep edilmiş olmasına rağmen bu girişimlerin sonuçsuz kaldığını, müvekkili firmaya hakedişler yapılmadığı gibi, hakediş ödemelerinin de yapılmadığı ve dolayısıyla faturalandırılamadığını, fiyat farkı,

kullanılan fazla malzeme bedellerinin de hiçbir surette ödenmediğini, müvekkili şirketçe ekte sunulan ve dava dışı alınmış olan bilirkişi raporunda.

“Taşerona hiçbir bildirimde bulunulmadan deposundaki malzemelerin, demirbaşlara, alet edevata ve hurda malzemelerine davalı tarafından el konulduğu, bir kısmının satılıp bir kısmının başka şantiyelere nakledildiği" tespitinin yapıldığını, yine raporda “Taşeron firma hakedişler yaparken sözleşmede yer alınan süreler baz alınarak TEFE-TÜFE farkı vermesi gerekirken, davalı şirketin TOKİ ile yaptığı sözleşme baz alınarak 2013 yılının TEFE-TÜFE fark katsayılarına ödemede baz almıştır.

Yine davalı firma 2017-2018 yıllarında günün koşullarından malzeme alarak müvekkili şirketin hakedişinden, alacaklarından kesinti yapmakta, aynı iş kalemlerine 2013 yılının fiyat farkı katsayılarını uygulamaktadır ki bu haksız gelir elde edilen bir durum olarak dosyada karşımıza çıkmaktadır. Tüm imalatlar, hakedişlerin yapıldığı ay itibariyle değerlendirilmeli ve o günkü fiyat farkı katsayıları uygulanarak hakedişler yapılmalıdır.

Ancak bu durum gerçekleştiğinde müteahhidin fatura karşılığı aldığı tüm malzemeleri, tahakkuk eden alacaktan düşülmelidir.” şeklinde tespit yapıldığını, yine aynı bilirkişi raporunda müteahhit firmaların taşeron firmalarla yapmış oldukları sözleşmelerde taşeronları zora sokacak maddeler ekledikleri,

devamlı olarak kendi lehlerine olan düzenlemeler yaptıkları tespit edilmiş ve raporda “Bu proje hakedişlerini incelediğimizde de benzer bir durum görüldüğü ve özellikle işin sözleşme süresinin iki katından fazla sürede tamamlandığı ve bu gecikmenin tamamıyla inşaat grubunun işi geç bitirmesinden kaynaklandığını ve taşeronun gecikmeler ile alakalı bir dahili olmadığı ve bundan dolayıdır ki sözleşmede fiyat farkı hesabı belirtilmiş dahi olsa zamanında yapılmayan hakedişten dolayı fiyat farkı endeksi güncel TEFE-TÜFE endeksi geçici kabul tarihi baz alınarak yapılmıştır.” şeklinde tespitler yapıldığını beyanla, müvekkili ile davalı ...

İnşaat A.Ş. arasında yapılmış olan 15.06.2014 tarihli taşeron sözleşmesi uyarınca, eksik ödenen fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10.000,00 TL'nin, davalı firmadan işin bitim tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faiziyle tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı, 27.11.2023 tarihinde talebini ıslah ederek, 4.472.057,13 TL'nin yükseltmiş, 27.11.2023'den işleyecek reeskont avans faiziyle tahsiline karar verilmesini istemiştir.

Davalı vekili savunmasında özetle. Davacının iddialarının aksine, müvekkili şirketin, davacı şirketen alacaklı olduğunu, sözleşmenin hükümlerine ve müvekkili şirketin uyarı ve talimatlarına rağmen davacı şirketin sözleşmeden kaynaklı yükümlülüklerini yerine getirmediğini, imalatlar eksik gerçekleştirildiğini, malzemelerin teslim edilmediğini, işçilik ödemelerinin yapılmadığını, davacı şirketin müvekkili şirkete olanan 1.348.443,25 TL borcu için, davacı şirket aleyhine ...

16. İcra Müdürlüğünün 2019/13253 E. sayılı dosyasında icra takibi yapıldığını, davacı şirket tarafından borca itiraz edilmediğinden takibin kesinleştiğini ve icra işlemlerinin devam ettiğini, akdedilen sözleşme gereği davacı şirketin ilave herhangi bir bedel talep etme hakkı bulunmadığı gibi, maliyetleri karşılamak, uygun sayıda ekip ve ekipmanla işi yürütmek ve tamamlamanın tamamen davacı şirketin sorumluluğunda olmasına rağmen, idareden alınan süre uzatımı sonrasında ilave TEFE, TÜFE fiyat farklarının dahi davacı şirkete ödendiğini,

aynı zamanda şantiyede çalıştırdığı işçilerin ücretlerinin ödenmemesi nedeni ile davacı şirketin işçi ücretleri, malzeme temini gibi hususların müvekkili şirket tarafından ödendiği nazara alındığında, davacı şirketin müvekkili şirketten bir alacağı bulunmadığı gibi aksine borçlu olduğunu, dava dilekçesinde atıf yapılan ve davacı şirketin talebi üzerine hazırlanan yanlı rapordaki tespitlerin taraflarınca kabulünün mümkün olmadığını belirterek, haksız davanın öncelikle usulden, bunun kabul görmemesi halinde ise esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Tarafların dayandıkları tüm deliller, sözleşme kapsamındaki asıl işveren TOKİ'de bulunan kayıtlar, ihale dosyası getirtilmiş, bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Davacının ticari defterlerinin incelenmesi sonucunda Mali Müşavir Bilirkişi tarafından düzenlenen 01/07/2021 tarihli bilirkişi raporunda;"davacının ticari defterlerinin usulüne uygun olarak kapanış tastiklerinin yaptırıldığı, dava konusu ile sınırlı olmak üzere kayıt nizamı bakımından VUK.'na uygun olmadığı, hesabın açılış ve kapanış bakiyelerinin uyumsuz olduğu, mesnesiz kayıtların bulunduğu, davacı şirketin davalı şirkete 24 adet toplam 7.408.434,12-TL (KDV hariç) fatura düzenlendiği, davacının iddia ettiği 25 nolu hakediş faturasının düzenlenmediği, ticari defterdeki kayıtlara göre dava tarihi itibariyle davacının alacağının bulunmadığı,

437.274,63-TL davalının alacaklı olduğu, kayıtların düzensiz olması sebebiyle davalı ticari defterleri ile karşılaştırılması gerektiği, davacının sunduğu cari hesap ekstrelerine göre davacı şirketin 852.829,42-TL alacağının olduğu" belirtilmiştir.

İnşaat Mühendisi, Elektrik Mühendisi, Nitelikli Hesaplama Bilirkişisi ve Mali Müşavirden oluşan bilirkişi heyetinin düzenlediği, hükme esas alınan 14/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda; "Davalının ticari defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, tarafların kabulünde olan 24 adet hakediş faturasına davacı tarafından düşülen şerhe ve yazılı itiraza rastlanmadığı, 25. Hakedişte sözleşme dışı işlerin yer aldığı, dosyaya sunulan kayıtlara göre 28 adet hakedişin yapıldığı, davacı tarafından yüklenilen işlerin tamamlandığı, davacının sözleşme kapsamındaki işlerdeki keşif artışına bağlı alacağının KDV dahil 3.955.817,58-TL, sözleşme dışı işlerden doğan alacağının 516.239,55-TL olmak üzere davacı yüklenicinin toplam alacağının 4.472.057,13-TL olduğu" belirtilmiştir.

Somut olayda tarafların iddia ve savunmaları ile dosyaya sunulan deliller birlikte değerlendirildiğinde; Açılan davanın eser sözleşmesi kapsamında davacı yüklenicinin, davalı iş sahibinden talep ettiği, noksan ödenen bedelin tahsili talepli alacak davası olduğu, davacı yüklenicinin, davalı iş sahibinin sözleşme kapsamında ve sözleşme dışı yaptırılan işlerden dolayı eksik ödenen alacağının davalıdan tahsilini talep ettiği, davalı iş sahibinin ise; davacının sözleşme kapsamındaki işleri eksik ve ayıplı olarak ifa ettiğini, davacı namına yapılan ödemelerin kendilerine ödenmediğini, iddianın aksine kendilerinin davacı yükleniciden icra takibine konu yapılan alacağının olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

Bilirkişi raporundaki tespitler ve taraflarca dosyaya sunulan kayıtlara göre.

Taraflar arasında davalı ile dava dışı TOKİ arasında yapılan "Ağrı İli Üçyüz Yataklı Devlet Hastanesi Yapım İşi"nin elektrik işlerinin yapılmasına yönelik 15/06/2014 tarihli sözleşmenin olduğu, davacının yüklenici/taşeron, davalının ise iş sahibi/yüklenici, asıl iş sahibinin ise dava dışı TOKİ olduğu konusunda ihtilaf olmamakla birlikte, davacının yaptığı iş karşılığı davalıdan alacağının olup olmadığı konusunda ihtilaf olduğu anlaşılmıştır.

Sözleşmeye göre işin bitim tarihinin 27/06/2015 olduğu, Sözleşmeni 9. Maddesine gör işin "anahtar teslim, götürü bedelli" olarak kararlaştırıldığı, sözleşme bedelinin ise 8.400.000 TL olduğu, davacı taşeronun iş programına uymadığı, işi geciktirdiğinin ispatlanamadığı, bilirkişi raporundaki hesaplamaya göre, davacının sözleşme kapsamındaki işlerdeki keşif artışına bağlı alacağının KDV dahil 3.955.817,58-TL, sözleşme dışı işlerden doğan alacağının 516.239,55-TL olmak üzere, davacı yüklenicinin toplam alacağının 4.472.057,13-TL olduğu anlaşılmakla, dava bu miktar üzerinden kabul edilerek,

4.472.057,13 TL’nin davalıdan alınarak davacıya ödenmesi, alacağın 10.000 TL’sine dava tarihinden, 4.462.057,13 TL’sine ıslah tarihi olan 03.11.2023’den itibaren avans faizi uygulanması gerektiği kanaati ile aşağıdaki hüküm verilmiştir.