Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/628 K.2021/762

Türk Milleti Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2020/628 Esas

KARAR NO : 2021/762

HAKİM : ... KATİP : ....

DAVACI : .... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVA : İstirdat

DAVA TARİHİ : 17/12/2020

KARAR TARİHİ : 25/10/2021

KARAR YAZIM TARİHİ : 09.11.2021

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Davalı yanca, taraflar arasındaki saklama sözleşmesinin 9. Maddesinde öngörülen sözleşme ceza koşulu şartlarının gerçekleşmediği gözetilmeden müvekkili aleyhine 63.360 TL ceza tahakkuk ettirilerek alacağından mahsup edilerek tahsil edilmesi cihetine gidilmesinin haksız ve dayanaksız olduğunu, Kombina Müdürlüğünün 29.05.2020 tarihli E.29757 sayılı yazılarında yapılacak olan satış ve/veya sevkiyat programının en geç bir gün öncesinden bildireceğinin belirtildiği,

ancak yazıda Sözleşmenin 9. Maddesinde belirtildiği şekilde tarih ve yüklemenin yapılacağı emtia miktarına ilişkin somut herhangi bir programa yer verilmediğini, davacı şirketin Kombina Müdürlüğüne muhatap 01.06.2020 tarihli yazılarıyla özetle; sözleşmeye ve kurum mevzuatlarına aykırı şekilde, önceden ürünlerin paletli bir şekilde sıralı hale getirilip, ürün tasnifi yapılarak hazır vaziyete getirilmesi istenildiğini, bu talebe karşılık müvekkilinin, önceden ürünlerin paletli bir şekilde sıralı hale getirilip, ürün tasnifi yapılarak hazır vaziyete getirilmesinin mümkün olmadığı,

müdürlük ürünlerinin bulunduğu depoların kurum yetkili personli tarafından mühürlenerek bırakıldığını, mühürlerin sadece kurum personeli tarafından kınlabileceği, Müdürlük yetkili personeli olmadan içeriye girilmesi ya da ürünlere el sürülmesinin hukuken mümkün olmadığını, sözleşmenin 9. Maddesinde belirtildiği şekilde tarih ve yüklemenin yapılacağı emtia miktarına ilişkin somut herhangi bir programa yer verilmeksizin Kombina Müdürlüğünce müvekkili firmaya ait depoya 09-10.06.2020 tarihlerinde emtia yüklemesi yapmak üzere ayrı ayrı gelindiğini,

o günlere ilişkin olarak aynı içerikte 09.06.2020 ve 10.06.2020 tarihli tutanaklar tanzim edildiğini, tanzim edilen tutanaklarda özetle, ... ...

Müdürlüğü tarafından 04.06.2020 tarihli ve E.31077 sayılı bütün depoculuk hizmetleri alınan firmalara gerekli bildirimin yazılı olarak yapıldığını, firma yetkilisi .... personellerinin Covid 19 testine tabi tutulacağını beyan ederek 09.06.2020 ve 10.06.2020 tarihinde yükleme yapamayacağını söylediğini, ... ... firma yetkilisinin söylemine istinaden forklift operatörü ve hamaliye işçilerim hazır olarak getirdiğini, fakat firma yetkilisinin iş güvenliği ve stok sorumlusunun olmayışını gerekçe göstererek yükleyemeyeceğini beyan ettiğini, Kombina Müdürlüğü yetkililerince 10.06.2020 tarihinde, müvekkili firma deposuna geldiklerinde,

müvekkili firma yetkilisi ...

Kombina Müdürlük personelinin yapmış olduğu telefon görüşmesinde ... yolda olduğunu ve depoya ulaşmak üzere olduğunu söylemiş olmasına karşılık, firma yetkilisi beklenilmeksizin depodan ayrıldıklarım, müdürlük personelleri, müvekkili firmaya ait depodan ayrıldıklarında teslim edilen yazı eki tutanakta, ... in imzadan imtina ettiğine dair herhangi bir kayıt düşülmediğini, dolayısıyla, Müdürlük personelini tutanağı tanzim ederken görevlerinin gereklerine aykırı şekilde, tutanak tarihinden çok soma, imzadan İmtina olgusu gerçekleşmemiş olmasına rağmen, bu olgu gerçekleşmiş gibi düzenlenmiş tutanağa sonradan kayıt düşüldüğünü,

söz konusu değişikliğe uğrayan tutanağın müvekkili firmaya 18.06.2020 tarihinde posta yolu ile tekrar gönderildiğini, Hal böyle olmasına karşılık Kombina Müdürlüğü tarafından, anılan sözleşmedeki sözleşme ceza koşulu şartlarının gerçekleşmediği gözetilmeden davacı aleyhine davaya konu cezanın tahakkuk ettirildiğini, alacağından mahsup edilerek tahsil edilmesi cihetine gidildiğini beyanla, davacı aleyhine sözleşme cezası tahakkuk ettirilerek hakedişinden/alacağından mahsup edilen 63.360,00 TL'nin mahsup edildiği 12.06.2020 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte tahsiline,

yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davalı kurum İle davacı arasında 27.12.2019 tarihli üç adet “ Büyükbaş - Küçükbaş Karkas ve Kanatlı Etleri ile Kemiksiz Lop Et, Kıyma-Kuşbaşılarm Şoklanma ve Sonmuş Muhafaza Sözleşmesi”nin akdedildiğini, 04.05.2020 tarihinde davacı firma tarafından müvekkili kuruma gönderilen yazıda mevcut koronavirüs salgım gerekçe gösterilerek firma olarak yarım gün mesai ve 2 günde 1 çalışma kararına varıldığının bildirildiğini, sözleşmeye ait 9. Maddenin düzenlenmesi ve yükleme-boşaltma programlarının gözden geçirilmesi,

müvekkili kurumun taleplerini firmanın çalışma düzenine göre yapması hususunda talepte bulunduğunu, müvekkili kurumun ilgili taşra teşkilatı tarafından davacıya gönderilen 07.05.2020 tarihli ve 15.05.2020 tarihli yazıda koronavirüs salgını kapsamında lojistik ve depolama hizmeti veren işyerlerinin, gjda^üûfetim tesislerinin vb. İçişleri Bakanlığı tarafından yayınlanan kısıtlama tedbirlerinden muaf tutulduğu buna bağlı olarak,

mesai mefhumu gözetmeksizin sözleşme şartlarına bağlı kalarak müvekkili kurum talepleri doğrultusunda hizmet vermeye devam edilmesi yönünde gerekli bilgilendirmenin yapıldığını, davacıya hitaben 28.05.2020 tarihli yazı ile taraflarca akdedilen sözleşme hükümleri kapsamında depolarının düzenlenmesi ve yükleme için gerekli ekipman ve personeli hazır bulundurulmasının bildirildiğini, davalı kurumun davacı dahil sözleşme akdettiği tüm soğuk hava depo sahiplerine 04.06.2020 tarihli yazıyla, her gün 5 tır (100.000 kg) olacak şekilde sevkiyat yapılacağını,

bu nedenle ürünlerin satış veya sevk işlemlerinin gerçekleştirilebilmesi için ürün tasnifi yapılarak paletli ve sıralı şekilde hazır hale getirilmesi, sevkiyat işlemlerinde gerekli müvekkili kurum personelinin görevlendirileceği hususunda bilgilendirildiğini, davacı tarafından 09.06.2020 ile 10.06.2020 tarihlerinde hiçbir yetkisi olmamasına rağmen müvekkili kuruma yükleme izni vermeyerek işbu yasal yükümlülüğünü ihlal ettiğini, davacının yukarıda ayrıntılarına yer verilen 09.06.2020 ve 10.06.2020 tarihli hukuka ve sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle,

davacı aleyhine hukuka uygun olarak sözleşmelerin 9. Maddesi kapsamında teslim edilmesi gereken ancak edilmeyen emtianın müvekkili kurum cari satış fiyatının %1’i nispetinde toplam 63.360,00 TL ceza hesaplanmış olup, davacının alacaklarından kesinti yoluyla tahsil edildiğini, işbu hesaplamalarda davacıya 04.06.2020 tarihinde gönderilen yazıyla belirtilen her gün 5 tu (100.000 kg) miktarın dikkate alındığını, sayın Mahkemece yapılacak yargılamada dava dosyasına intikal ettirilen resmi yazılar ve yukarıda belirtilen savunma dikkate alındığında, müvekkili kurumun işlemlerinde yasal ve sözleşme hükümlerine riayet ettiğin,,

davacının yükümlülüklerinin ifasında hukuka aykırı davrandığının aşikar olduğunu beyanla hukuka ve gerçeğe aykırı açılan davanın reddine ve yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi telep edilmiştir.

DELİLLER

-Taraflar Arasında İmzalanan 27.12.2019 Tarihli Sözleşme : ... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. ile ... Genel Müdürlüğü ... Müdürlüğü arasında 27.12.2019 tarihli “Büyükbaş-Küçükbaş Karkas ve Kanatlı Etleri ile Kemiksiz Lop Et, Kıyma-Kuşbaşıların Şoklanma ve Sonmuş Muhafaza Sözleşmesi” imzalanmış olup,

Sözleşme konusunun, kurum tarafından taze halde firmaya sevk edilen taze büyükbaş-küçükbaş karkas ve kanatlı etleri ile kemiksiz lop et, kıyma kuşbaşı larm -35 C ile -40 C arasında dondurulması, yüklenmesi, istiflenmesi ve aktarılması, büyükbaş- küçükbaş ve kanatlı karkas etleri ile kemiksiz lop et, kıyma-kuşbaşılann -18 C de donmuş muhafazası, yüklenmesi, istiflenmesi ve aktarılması hizmetlerinin bedeli karşılığında firma tarafından verilmesi olduğu,

Sözleşmenin Firmanın Sorumluluğu başlıklı 9. maddesinde;

9/4. Etlerin muhafazası için Kuruma tahsis edilen alanda kurum ürünü dışmda hiçbir ürün bulunmayacaktır. Forklift hizmeti, plastik palet temini ve yükleme boşaltma işleri İçin gerekli ekipman ve personel firma tarafından temin edilecektir. Kurum tarafından uygun görülen süre içerisinde yükleme ve boşaltmanın yapılamayacağının ve yeterli personel bulundurulmadığı tespit edildiği takdirde Kurum gerekli ekipman ve personeli piyasadan temin edecek ve ücretini Firmanın alacağından tahsil edecektir.

9/8. Depolarda görev yapan personel ile görevli kurum personelinin iş sağlığı ve güvenliğinden Firma sorumludur.

9/9. Depolara stoklanan emtiaların miktarı ile giriş ve çıkış zamanlaması Firma tarafından mesai mefhumu gözetmeksizin Kurum talepleri doğrultusunda belirlenecektir.

9/10. Kurumun yazılı talebine rağmen belirtilen zaman ve miktarda ürün teslimi yapılmaması durumunda, teslim edilmeyen emtianın Kurum cari satış fiyatının %1’i nispetinde ceza tahakkuk ettirilir. Bir sözleşme döneminde üç kez ceza tekrarı halinde Kurum sözleşmeyi feshetme hakkında sahiptir.

9/10. Firma, ihtiyaç olması durumunda kurum yetkililerinin çalışmalarım yürütebilmesi için her türlü kolaylığı sağlayacaktır. Hükümlerinin bulunduğu anlaşılmıştır.

-... Genel Müdürlüğü ... Müdürlüğü tarafından yazılan 07.05.2020 tarihli, E.26224 sayılı yazı, 15.05.2020 tarihli, E.27502 sayılı yazı, 28.05.2020 tarihli, E.27889 sayılı yazı, 29.05.2020 tarihli, E.29757 sayılı yazı örneği 04.06.2020 tarihli, E.31077 sayılı yazı örneği,

-... Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ... Genel Müdürlüğü ... Müdürlüğünü muhatap 04.05.2020 tarihli yazı örneği, 01.06.2020 tarihli yazı örneği, 01.06.2020 tarihli yazı örneği, 08.06.2020 tarihli yazı örnekleri.

-09.06.2020 tarihli tutanak örneği,

-10.06.2020 tarihli tutanak örneği

-Davacı vekili tarafından dava dosyasına sunulan, davacı şirkette çalıştığı belirtilen personelin e-nabız çıktıları

-Bilirkişi Raporu: Bilirkişi tarafından tanzim edilen raporda özetle; Taraflara ait ticari defter kayıtları İle ilgili tespitlere raporun ilgili bölümünde yer verildiği, Davalı Kurum tarağından, davacının, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 9. maddesine aykırı davranıştan dolayı 09.06.2020 tarihinde sevkiyatın yapılamaması nedeni ile 31.680,00 TL, 10.06.2020 tarihinde sevkiyatın yapılamaması nedeni ile 31.680,00TL olmak üzere toplamda 63.360,00 TL tutarında ceza kesildiği ve 12.06.2020 tarihinde davacı şirket alacağından mahsup edildiği, söz konusu ceza tutarının her iki tarafla ait ticari defterlerde de kayıt altına alındığı, buna göre sözleşmenin 9. maddesinin uygulanması ihtimali halinde 63.360,00 TL sözleşme cezasının doğru hesaplandığı belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, sözleşmeden kaynaklanan istirdat talebine ilişkindir.

Taraflar arasında 27.12.2019 tarihinde 3 adet saklama sözleşmesi imzalandığı, davalının sözleşmeye aykırılık iddiası ile davacıya 63.360,00 TL sözleşme cezası uyguladığı ihtilafsız olup, taraflar arasındaki uyuşmazlık, sözleşme kapsamında davalı tarafça kesilen ceza için gerekli koşulların oluşup oluşmadığı ve bu kapsamda kesintinin iadesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır.

Mahkememizce deliller toplanmış, bilirkişiden rapor alınmıştır.

Davalı Kurum tarafından, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 9. Maddesinin davacı tarafça ihlal edildiği gerekçesiyle, 09.06.2020 tarihinde sevkiyatın yapılamaması nedeni ile 31.680,00 TL, 10.06.2020 tarihinde aynı gerekçeyle 31.680,0TL olmak üzere toplamda 63.360,00 TL tutarında ceza kesilerek 12.06.2020 tarihinde davacı şirket alacağından ceza tutarının mahsup edildiği anlaşılmakta ise de;

Taraflar arasında imzalanan 27.12.2019 tarihli Sözleşmenin 9/9. maddesinde; “Depolara stoklanan emtiaların miktarı İle giriş ve çıkış zamanlaması firma tarafından mesai mefhumu gözetmeksizin kurum talepleri doğrultusunda belirlenecektir." hükmü yer almakta olup, söz konusu hükümden, davalının talep ettiği zamanlarda, mesai mefhumu gözetilmeksizin emtiların giriş ve çıkışının yapılabileceği, sözleşmenin 9/10. maddesinde ise; “Kurumun yazılı talebine rağmen belirtilen zaman ve miktarda ürün teslimi yapılmaması durumunda, teslim edilmeyen emtianın Kurum cari satış fiyatının %l’i nispetinde ceza tahakkuk ettirilir." ibaresi bulunduğu anlaşılmakta olup, buna göre davalı tarafça ceza tahakkuku için, yazılı talebine rağmen firma tarafından ürün tesliminin / sevkiyatın yapılmamasının gerektiği,

... Genel Müdürlüğü ... Müdürlüğü tarafından Dağıtım Yerleri (Dağıtım Yerleri içerisinde ... Gıda San. ve Tic. Ltd.

Şti. de bulunmaktadır) adına düzenlenen 04.06.2020 tarihli, E.31077 sayılı yazıda özetle; ....... emtiaların bulunduğu depolardan yapılacak sevkıyat programının kombina yetkilileri tarafından firmaya yazılı ve/veya sözlü olarak en geç bir gün önceden bildirileceği, Forklift hizmeti, plastik palet temini ve yükleme boşaltma işleri için gerekli ekipman ve personel firma tarafından temin edilecektir.

Depolarda görev yapan personel ile görevli kurum personelinin iş sağlığı ve güvenliğinden Firma sorumludur. Kurumun yazılı talebine rağmen belirtilen zaman ve miktarda ürün teslimi yapılmaması durumunda, teslim edilmeyen emtianın Kurum cari satış fiyatının %1 ’i nispetinde ceza tahakkuk ettirilir.

Bir sözleşme döneminde üç kez ceza tekrarı halinde Kurum sözleşmeyi feshetme hakkında sahiptir. ” İbaresine istinaden deponuzdan her gün 5 tır (100.000 kg) olacak şekilde, ürünlerin satış ve/veya sevk işlemlerinin gerçekleştirilebilmesi için ürün tasnifi yapılarak paletli, sıralı olacak şekilde hazır hale getirilmesi, yüklemeler için gerekli makina ekipmanların hazır bulundurulması, hususları belirtilmiş ise de, davalının 04.06.2020 tarihli yazısının davalı firmaya iletildiğine dair bir belgenin veya delilin bulunmadığı,

Davalı tarafından davacı firma deposuna 10.06.2020 tarihinde tekrar gelindiği, ancak yine sevkiyatın gerçekleştirilmemiş olması nedeni ile 31.680,00 TL tutarında ceza kesildiği, 09.06.2020 tarihli ilk tutanakta, 04.06.2020 tarihli E.31077 sayılı yazıda geçen hususlar tutanağa geçirilmiş ve 04.06.2020 tarihli E.31077 sayılı yazı tutanağa ek yapılmış ise de, 09.06.2020 tarihli tutanağının davacı vekillerince ve şirket yetkilisince ihtirazı kayıtlı olarak imzalandığı, Hal böyle olunca, her iki cezai işleme ilişkin olarak,

davalı tarafça sözleşme hükümlerine uygun olarak süresi içinde ve şekli olarak yazılı ihtar yükümlülüğünün yerine getirilmediği bu nedenle davalı tarafça uygulanan her iki ceza-i işlemin de hukuka uygun bulunmadığı anlaşılmakla, davanın kabulüne, davalı tarafça davacı alacağından kesilen 63.600,00 TL'nin davalıdan tahsiline dair aşağıdaki şekilde hükmün tesisi yoluna gidilmiştir.