Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/684 K.2022/624

T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2021/684 Esas - 2022/624 T.C.

... TÜRK MİLLETİ ADINA

6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2021/684 Esas

KARAR NO : 2022/624

HAKİM : ... KATİP :...

DAVACI : ....... DAVALI : ......

DAVA

Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 24/11/2021

KARAR TARİHİ : 28/09/2022

KARAR YAZIM TARİHİ : 29/09/2022

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekilinin Mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesi ile davacı şirket ile davalı şirket arasında 15.2.2021 tarihli ve 1 yıl süreli hizmet alım sözleşmesi akdedilmiştir.

İş bu sözleşmenin içeriğine göre davalı şirket davacının yurt dışı pazarlara açılması ve ticari kapasitesini geliştirmesi maksadıyla başta Gana ( Akra ) ülkesi olmak üzere ticaret merkezi kurması, işletilmesi, reklam- tanıtım, pazarlama ve satış faaliyetlerinin yürütülmesi hizmetlerini sevk ve koordine edecektir. Karşılığında da davacı şirket 35000 euro ödeyeceğini, davalı firma sözleşmeden kaynaklanan edimlerini yerine getirmemiştir.

Tarafımızdan başlangıçta 5000 euro ödeme yapılmış olmasına rağmen sözleşmeden kaynaklanan edimleri davalı tarafça ifa edilmeye hiç başlanmamış, sözleşmenin 5. Bendinde tanımlandığı üzere reklam, tanıtım, pazarlama, danışmanlık, depolama, kiralama, lojistik hiçbir hizmet verilmemiştir. Hiçbir sipariş de gelmemiş, hiçbir ticaret yapılamadığını, sözleşmenin 9. Maddesi uyarınca toplam 35000 euro ödeyeceğimiz yazıldır.

"Ek.1- Ödeme planı" olarak yazılı metinde ise bunun 20.3.2021' den itibaren birer ay aralarla 5.000 ' er Euro olarak 7 taksit halinde ödeneceği akdedilmiştir. İlk ödeme olan 5000 euro hiçbir hizmet olmamasına rağmen davalıya tarafımızdan gününde ödenmiştir. Ancak davalı yan sözleşmenin inikadı tarihi olan 15.2.2021 'den başlamak üzere 20.4.2021 tarihindeki 2. Takside kadar hiçbir edimini yerine getirmediğinden haklı olarak başka ödeme yapılmamıştır.

Üstelik davalıdan alınan ve ekte mübrez imzalı belgeye göre davacı firmaya , davalı tarafından yıllık katılım süresince 35.000 euro alım garantisi verildiğini beyanla, 15.2.2021 tarihli ve 1 yıl süreli hizmet alım sözleşmesi gereğince kendisine düşen edimler davalı şirket tarafından yerine getirilmediğinden, ( davalı taraf arabuluculuk toplantılarına da katılmadığından ) öncelikle vaki sözleşmenin feshine, sözleşme gereğince davalıya borçlu olmadığımızın tespitine, ödediğimiz 5000 euronun tarafımıza istirdatına , yargılama masrafları ve vekalet ücretinin de davalıya tahmil edilmesine ve gereğinin ifasına karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilinin Mahkememize vermiş olduğu cevap dilekçesinden özetle, müvekkili ..., uzun yıllardır yurtiçi ve yurtdışında ticaret ile uğraşan ve beraber iş yaptığı herkesin takdirini kazanmış bir şirket olduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin açıkça ortaya koyduğu üzere ..., sözleşmeden kaynaklanan ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemiştir. ...’in iddiasının aksine, ... ödemenin yapıldığı tek zaman olan ilk ayda pek çok icraatta bulunmuştur ve geri kalan ödemelerin yapılmaması nedeniyle de ciddi bir ekonomik mağduriyet yaşadığını beyanla, davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderlerinin ve her türlü vekalet ücretinin karşı tarafın üzerine bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava; sözleşmenin feshi menfi tespit ve istirdata yönelik davadır.

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu "IV. Alıcının temerrüdü

1. Satıcının dönme hakkı

MADDE 235- Satılanın, ancak satış bedeli ödendikten sonra veya ödenme anında devredilmesi gereken durumlarda alıcı temerrüde düşerse satıcı, herhangi bir işlem gerekmeksizin satıştan dönebilir.

Bu hakkını kullanmak isteyen satıcı, durumu gecikmeksizin alıcıya bildirmek zorundadır.

Satılanın zilyetliği satış bedeli ödenmeden alıcıya devredilmişse, alıcının temerrüdü sebebiyle satıcının dönme hakkını kullanarak satılanı geri alması, bu hakkın sözleşmede açıkça saklı tutulmasına bağlıdır.

2. Zararın hesaplanması ve giderimi

MADDE 236- Borcunu ifa etmeyen alıcı, satıcının bu yüzden uğradığı zararı gidermekle yükümlüdür.

Satıcı, satış bedelini ödemede temerrüde düşmüş olan alıcıdan, bu bedel ile satılanın başkasına dürüstlük kurallarına uygun olarak satışından elde ettiği bedel arasındaki farka göre hesaplanacak zararın giderilmesini isteyebilir.

Satılan, borsada kayıtlı veya piyasa fiyatı bulunan mallardan ise satıcı, böyle bir satışa gerek kalmaksızın alıcıdan, satış bedeli ile malın belirlenmiş ödeme günündeki fiyatı arasındaki farka göre hesaplanacak zararın giderilmesini isteyebilir." hükümlerini haizdir.

Dosyamız arasına taraflar arasında imzalanan sözleşme ile davalı tarafından gönderilen ihtarname alınıp, incelenmiştir.

Taraflar arasında 15.02.2021 tarihli karma nitelikli sözleşme imzalanmıştır. Davalı sözleşmenin 5. Maddesinde Gana (Akra) ülkesinde davacıya reklam, tanıtım, pazarlama, danışmanlık, depolama, kiralama, lojistik hizmetleri ile bakanlığın marka ve patent desteklerinden yararlanabilmesi için gerekli çalışmayı yapmak, gereği halinde davacıya temsilcilik açarak, davacının tek satıcısı olacak ve davacının ürünlerini ilgili ülkede satışını yapmasına yardımcı olacaktır. Davacı bunun karşılığında sözleşmenin kurulmasından itibaren 7 aylık taksitte 5.000.EUR bedel ile toplam 35.000.EUR'u davalıya ödeyecektir.

Sözleşmenin 8/12 maddesinde, hizmet alan (davacı) sözleşme bedelini zamanında ödememesi nedeniyle tanıtım ve reklam faaliyetlerinin yapılmamış olması hizmet alanın sorumluluğundadır. Bu durumda hizmet veren (davalı) sözleşme bedelinin tamamı için hizmetlerini yerine getirmiş sayılacağından, hizmet verenin yapmış olduğu masraf ve hizmet bedeli hizmet alan tarafından ödenecektir.

8.13. Maddesi, hizmet veren sözleşme bedeli ile sınırlı olmak üzere sözleşme bedeli ödenmeden harcama yetkisine sahiptir. Dolayısıyla hizmet alan sözleşmede taahhüt ettiği ödemeleri yapmaz veya kaçınır ise hizmet veren sözleşme bedeli dahilinde yapmış olduğu veya yerine getirmiş sayıldığı tutarları talep etme hakkına sahiptir.

15. Maddesi, hizmet alan (davacı) bu sözleşmenin ödeme planındaki taahhütlerini yerine getirmediği takdirde diğer bütün borçlarının muacceliyet kesbedeceğini peşinen kabul ve taahhüt eder. Böyle bir durumda hizmet veren ayrına hiçbir ihtara gerek kalmaksızın sözleşmeyi tek taraflı feshedebilme yetkisine sahiptir. Bu durumda hizmet alan sözleşme bedelinin tamamını cezai şart olarak hizmet verene ödeyeceğini kabul ve taahhüt etmiştir. Hükümlerini haizdir.

Taraflar arasında sözleşme imzalanarak yürürlüğe girmiştir. Taraflar arasında sözleşme hükümleri ahlaka adaba genel işlem koşullarına aykırı değilse öncelikle uygulanması gerekmektedir.

Davalı tarafından ... 38. Noterliği'nin 17.11.2021 tarih ve 21868 yevmiye nolu ihtarı ile sözleşme gereğince ödenmesi gereken 30.000.EUR'un ödenmesi istenilmiştir.

Davalının ticari defterleri talimatla bilirkişi marifetiyle incelenmiştir.

Adana 2. ATM'dan talimat yolu ile aldırılan mali müşavir bilirkişi raporundan özetle, davacı ile Davalı arasında yapılan 15.02.2021 tarihli 16 maddeden oluşan Hizmet Sözleşmesine istinaden Davalının 35.000, Euro alacağı olduğu, bunun 5.000,00 Euro sunu 6.04.2021 tarihinde davacı tarafından havale ile ödeme yaptığı, geriye 30.000,00 Euro davacının borcunun bulunduğu, davalı yan ... A.Ş. tarafından 15.02.2021 Tarihli 16 maddeden oluşan Hizmet sözleşmesine istinaden Hizmet alana yapmış olduğu hizmet ifası ile ilgili dosyada herhangi bir bilgi ve evrakın olmadığı sunulması halinde ek rapor hazırlanacağı " şeklinde kanaat bildirmiştir.

Bilirkişi raporu ekindeki banka havale dekontu incelenmiş, bilirkişi tarafından 06.04.2021 tarihinde ödendiği iddia edilen 5.000.EUR' un davalı hesabına gönderilmediği, kendi hesapları arasında yapılan havale olduğu anlaşılmıştır. Bu haliyle davacı sözleşme kapsamında her ay düzenli olarak yapması gereken taksitleri ödemeyerek temerrüde düşmüştür. Kendi edimini yerine getirmeyen kimse karşı taraftan edimini yerine getirmesini isteyemez, bu nedenle sözleşme hükümleri de göz önüne alınarak davanın reddi gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

BU BELGE, GÜVENLİ ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞTIR