Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/406 K.2023/157

Mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

1.DAVACI VEKİLİ İDDİASINDA ÖZETLE;

Müvekkilinin, davalı kooperatife 2015 yılında üye olduğunu, kooperatiften taşınmaz satın aldığını, 2019 yılında mali nedenlerle 2 farklı zamanda aidatını ödeyemediğini, 2019 yılında davalı kooperatif bir genel kurul toplantısı yaptığını, bu genel kurul toplantısının çağrı metninde, aidatını ödemeyenlerin ihraç edilmesine dair maddenin yer aldığını, ancak bu maddenin toplantıda oylanmadığını, müvekkilinin, daha sonrasında kooperatif üyelerine ısrarlı olarak başka bir genel kurul toplantısı yapılıp yapılmadığını sorduğunu, cevap alamadığını, daha sonrasında müvekkilinin,

10/04/2022 tarihinde bir Genel Kurul yapıldığını ve bu Genel Kurul kararıyla kendisinin ihraç edildiğini, kendisine tebliğ edilmiş olan 20/05/2022 tarihli posta ile öğrendiğini, bu ihraç kararının bütünüyle usulsüz olduğunu, 10/04/2022 tarihli genel kurul toplantısı, usulüne uygun olarak toplanmadığını, genel kurul toplantı çağrısı tamamen usulsüz bir şekilde yapıldığı gibi, müvekkilinin de genel kurul toplantısından asla haberdar edilme bu yönüyle 10/04/2022 tarihli genel kurul toplantısının geçersizliğinin tespitinin gerektiğini,

müvekkiline tebliğ edilen tutanakta yalnızca müvekkilinin eylül ayı dahil toplam borcunun 69.733,32 TL olduğunun yazılı olduğunu, bu borcun hangi aylara ait olduğu, ana para borcu yahut faiz borcu olduğu gibi hususlar yazılı olmadığını, müvekkiline tebliğ edilen borç tutanağının adi posta yoluyla tebliğ edildiğini, noterlik kanalıyla yapılması gerektiğini, ihraç kararının, müvekkiline usulüne uygun olarak tebliğ edilmediğini, ihraç kararının, müvekkiline, noterlik kanalıyla veya iadeli taahhütlü posta yoluyla dahi değil, adi posta yoluyla tebliğ edildiğini, müvekkilinin, borcunun net miktarından dahi haberdar edilmeden,

borcun kaynağı hakkında aydınlatılmadan kooperatiften ihraç edildiğini, müvekkiline ait gayrimenkulün güncel değerinin 2 milyonun üstünde bulunduğunu, davalının ise net miktarı bilinmeyen üyelik borcu nedeniyle 2 milyonun üstünde değeri olan müvekkiline ait gayrimenkule el koyduğunu belirterek,

10/04/2022 tarihli genel kurul kararının kanuna ve usule aykırılık nedeni ile geçersizliğinin tespitine, müvekkiline 22/05/2022 tarihinde tebliğ edilmiş olan ihraç kararının, borç miktarının ve borçların hangi aylara ait olduğunun detaylı olarak bildirilmemiş olması nedeniyle, ihtarnamenin noterlik kanalıyla tebliğ edilmemiş olması nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

2.DAVALI VEKİLİ SAVUNMASINDA ÖZETLE;

Müvekkilinin kanun çerçevesinde hareket ettiğini, müvekkili tarafından geçmiş dönemlere ilişkin ödenmemiş borcu bulunan davacıya, ilk ihtarnamenin 29 Temmuz 2019 tarihinde gönderildiğini, 30 gün içerisinde ödenmemiş borçlarının ödenmesi, ödenmemesi halinde yapılacak ikinci ihtarnameye müteakip, kooperatif ortaklığından çıkarılacağının ihtaren bildirildiğini, ilk ihtarname üzerine borcunu ödemeyen davacıya ikinci ihtarnamenin 20 Eylül 2019 tarihinde gönderildiğini, 1 ay içerisinde ödenmemiş borçların ödenmesi,

ödememe halinde başka bir ihtara gerek kalmaksızın Kooperatifler Kanununun 27. maddesi gereğince ortaklığın kendiliğinden düşeceği ve ortaklıktan çıkarılacağının ihtar olunduğunu, ikinci ihtarname gönderilmesine rağmen 1 ay içerisinde ödeme yapmayan davacının ortaklığının kendiliğinden düştüğünü, müvekkilinin davacının ortaklıktan çıkarılması sürecinde usule ve yasaya uygun davrandığını, davacı tarafça hiçbir somut iddia ve delil bulunmadığını belirterek, davanın reddini talep etmiştir.

3.İDDİA, SAVUNMA VE DELİLLERİN BİRLİKTE DEĞERLENDİRİLMESİ, HÜKME ESAS GEREKÇE; Dava, kooperatif üyeliğinden ihraca yönelik yönetim kurulu ve genel kurul kararlarının iptali taleplidir.

Tarafların dayandıkları tüm deliller, kooperatif kayıtları getirtilmiş, dosya ve kooperatif kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Dosyada bulunan kayıtlara ve bilirkişi raporunda ki tespitlere göre;

-Davalı kooperatif vekili tarafından davacıya ... yevmiye numaralı ihtarnamede; "kooperatif yönetim kurulunca yapılan incelemede 55.106,96.TL. borcun bulunduğu, Kooperatifler Kanununu'nun 16., 27.Maddeleri ve kooperatif anasözleşmesinin 14/2 maddesi uyarınca işbu ihtarın tebellüğü tarihinden itibaren 30 gün içerisinde borcun ödenmesi, ödenmemesi halinde yapılacak ikinci ihtarnameye müteakip kooperatif ortaklığından çıkarılacağının" ihtaren bildirildiği, tebliğ şerhinden, ihtarnamenin davacının eşi imzasına 31.07.2019 tarihinde tebliğ edildiği,

-Davalı kooperatif vekili tarafından davacıya .... yevmiye numaralı ihtarnamede ; "kooperatif yönetim kurulunca yapılan incelemede 55.106,96.TL. borcun bulunduğu, daha önce gönderilen ilk ihtarnamede 30 gün içerisinde borcun ödenmemesi durumunda gönderilecek ikinci ihtarname ile kooperatif ortaklığından çıkarılacağının bildirildiğini, işbu ihtarın tebellüğü tarihinden itibaren 1 ay içerisinde borcun ödenmesi, ödenmemesi halinde başkaca bir ihtara gerek kalmaksızın Kooperatifler Kanunu'nun 27. Maddesi gereğince ortaklığın kendiliğinden düşeceği ve ortaklıktan çıkarılacağı" ihtaren bildirildiği, tebliğ şerhinden, muhatap adresten taşındığından ve muhtar kaydı olmadığından bila tebliğ iade edildiği,

-Muavin kaydına göre; Davacının 30.06.2019 tarihinde 2.941,90.TL. faiz tahakkuku ve 01.07.2019 tarihinde 800,00.TL. aidat tahakkuku ile birlikte 01.07.2019 tarihi itibarıyla 55.106,96.TL. borcunun bulunduğu,

-Kooperatif Yönetim Kurulunun 18.10.2019 tarih ve ... nolu kararında; "Davacıya.... Noterliği'nden 07.29.2019 ve 20.09.2019 tarihlerinde 2 kere ihtarname gönderilmesine rağmen dönüş yapmaması ve borcunu ödemediğinden dolayı Kooperatifler Kanunu'nun 16. ve devamı maddeleri gereğince mevcutta ödeme yaptığı miktarın hesaplanarak kendisine iadesine ve üyelikten ihracına karar verildiği," anlaşılmıştır.

Kooperatifler Kanunu ve yerleşik Yargıtay içtihatları ile kabul edildiği üzere; kooperatif üyeliğinden ihraç karanını iptali için açılan davaların incelenebilmesi için öncelik sırasına göre bazı koşulların bulunması zorunludur. Bunlar; 1-Dava 3 aylık yasal hak düşürücü süre içerisinde açılıp açılmadığı, 2-Süresinde açılan davada kanun ve ana sözleşmede öngörülen ihraç prosedürüne uyulup uyulmadığı, 3-Yapılan ihtarlarda esasa ilişkin olarak talep edilen borç miktarının bulunup bulunmadığı, Hususları sırası ile incelenerek verilen kararın iptal edilmesi gerekip gerekmediği tespit edilmelidir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 16. maddesine göre; kooperatif üyesi, kanunda öngörülen yasal prosedüre uymak koşulu ile, kooperatif genel kurulunda alınan her türlü karar ve ayrıca kendisi hakkında, doğrudan genel kurul kararı ile verilen ihraç veya ana sözleşme ve genel kurulun verdiği yetkiye dayanarak yönetim kurulu tarafından verilen ihraç kararının onaylanmasına ilişkin kararların iptalini talep edebilir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 27. ve davalı kooperatif ana sözleşmesinin 14/2. maddelerinde parasal yükümlülüklerini yerine getirmeyen kooperatif üyelerinin ihracı prosedürü düzenlenmiş olup, bu tür davalarda, mahkemece öncelikle, aidat borcunun ödenmesi için üyeye iki ihtarın gönderilip gönderilmediği ve bu ihtarların usulüne uygun olarak tebliğ edilip edilmediği, böyle bir borcun ödenmesi için birinci ihtarda 10 gün, ikinci ihtarda 1 aylık sürenin verilip verilmediği,

bu süre içerisinde ödememe halinde müeyyidenin ne olduğunun ve ödenmesi istenen borcun miktarının ve neye ilişkin olduğunun açık ve anlaşılır olarak belirtilip belirtilmediği tespit edilmelidir. Tüm bu aşamalarda bir eksiklik bulunmaması halinde ihtarlarda istenen borcun gerçek borç olup olmadığının belirlenmesi gerekmektedir.

Yasa ve ana sözleşmenin öngördüğü ihtarların (10 gün süreli ilk ihtar ve 1 ay süreli 2.nci ihtarın) eksiksiz olarak yapılması, ortaklara gönderilecek ihtarnamelerde; ortakların geciktirmiş olduğu anapara (taksit) miktarı, gecikilen süre, geciken ödemelere uygulanacak yaptırım (gecikme faiz oranı) ve istenecek gecikme faizi miktarı; açık, anlaşılır ve kontrol edilebilir bir şekilde belirlenmesi gerekir.

Somut olayda tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde. Davacının, davalı Kooperatif Yönetim Kurulu'nun 18.10.2019 tarih ve 477 nolu kararıyla ortaklıktan ihracına karar verildiği, ihraç kararına ilişkin tebliğ şerhi bulunmadığı, davacı tarafından ihraç kararının 20.05.2022 tarihli adi posta ile tebliğ edildiğinin iddia edildiği, davanın 08.06.2022 tarihinde, yasal sürede açıldığı, davacıya gönderilen ihtarnameler incelendiğinde. Davalı kooperatif tarafından davacıya...

Noterliği'nden keşide edilen 29.07.2019 tarih ve .... yevmiye numaralı ilk ihtarnamede, anasözleşmede 10 gün olarak öngörülmesine rağmen, davacı lehine olacak şekilde, borcun ödenmesi için 30 gün süre verildiği, ilk ihtarda verilen sürede ödeme yapmaması halinde yapılacak ikinci ihtarnameyi müteakiben ortaklıktan çıkarılacağının belirtilmesinin, ilk ihtarda yaptırım bulunmadığı şeklinde anlaşılması mümkün ise de ihtarname başlangıcında, Kooperatifler Kanunun 27. ve Anasözleşmenin 14/2 maddesinden bahsedilmesi sebebi ile bu yönlerden anasözleşmeye aykırılık olmadığı,

ihtarnamede hesap kesim tarihinin, belirtilen borcun hangi tarih itibarıyla oluştuğunun belirtilmediği, bu nedenle gecikilen borcun üzerinden 30 gün geçip geçmediğinin anlaşılamadığı, bilirkişi tespitine göre; muavin defter kaydına (hesap ekstresi) göre. 01.07.2019 tarihinde yapılan 800,00.TL. aidat tahakkuku ile birlikte 55.106,96.TL. borcunun bulunduğunun anlaşıldığı, dolayısıyla 01.07.2019 tarihinde tahakkuk ettirilen 800,00.TL. kısmı

29.07.2019 tarihinde istenilmesi ve ayrıca muavin defter kaydına göre, 30.06.2019 tarihinde 2.941,90.TL., 31.12.2018 tarihinde 2.074,50.TL., 31.07.2018 tarihinde 2.321,76.TL. ve 01.01.2018 tarihinde 288,80.TL. faiz tahakkukunun bulunması göz önüne alındığında, istenilen borcun içerisinde faiz borcu da bulunmasına rağmen, asıl aidat borcu ile gecikme faizi borcunun ayrı ayrı belirtilmemesi nedeniyle ilk ihtarnamenin geçersiz olduğu, davalı kooperatif tarafından davacıya gönderilen ikinci ihtarnamenin ise davalıya tebliğ edilemediği, bu sebeple ihtarnamenin geçersiz olduğu, bu sebeple geçersiz ihtarnamelere dayalı olarak alınan davalı kooperatif yönetim kurulunun 18.10.2019 tarihli ve 477 nolu kararının iptali koşullarının oluştuğu kanaatine varılmıştır.

Dava konusu 10.04.2022 tarihli Genel Kurul toplantı gündeminin 7. maddesinde “borçlarını ödemedikleri için ihraç edilen üyelerin tekrar üyeliğe kabulünün" görüşüldüğü ve ihraç edilen üyelerin isimleri belirtilmeden, yönetim kuruluna ihraç edilen 4 ortağın geri alınması için yetki verilmesinin oybirliği ile reddedildiği, ihraç kararının, genel kuruldan sonra davacıya tebliğ edildiği, 10.04.2022 tarihli genel kurul hazirun cetvelinde davacının ismine rastlanmadığı, davacının ihraç kararı alınması nedeniyle hazirun cetvelinden çıkarıldığı ve genel kurula çağrı yapılmadığı,

daha öncesinde ihraç kararının davacıya tebliğ edildiğine dair bir kayda rastlanmadığı, ihraç kararı kesinleşmediğinden, ortağın, ortaklık hak ve yükümlülükleri devam edeceğinden, ihraç kararı kesinleşmeyen ortağın genel kurula çağrılması gerektiği, ortağın genel kurula çağrılmamasının çağrıyı usulsüz kıldığı, bu sebeple davacının dava açma hakkının olduğu,

davacının karara katılmamasının, karar ekseriyetine etkisi olmasa dahi, iptal koşulları oluşan davalı kooperatif yönetim kurulunun 18.10.2019 tarihli ve 477 nolu kararı gözetildiğinde, davacı yönünden yeniden üyeliğe kabule etkisi gözetildiğinde, kanun, anasözleşme ve iyiniyet kurallarına aykırı olan genel kurul kararının davacı yönünden iptali gerektiği kanaatine varılmıştır.

Bu gerekçelerle davacının ihraç kararlarının iptali talepli davasının kabulü ile; Davacının ortaklıktan ihracına yönelik davalı kooperatif yönetim kurulunun 18/10/2019 tarihli ve 477 nolu kararının ve davalı kooperatifin 10/04/2022 tarihli genel kurulunda alınan gündemin 7. Sırasında davacıya yönelik kararın iptaline dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır