Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/299 K.2024/242

T.C. ...6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/299 Esas - 2024/242

T.C. TÜRK MİLLETİ ADINA

ANKARA GEREKÇELİ KARAR

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/299 Esas

KARAR NO : 2024/242

DAVALI : HASIMSIZ HASIMSIZ -

DAVA

5464 S.K. Uy.Tacirlere Verilen Kurumsal Banka Ve K.Kartlarından Kaynaklanan (5411 S.K. 142/1 Hariç) (Alacak)

DAVA TARİHİ : 08/04/2024

KARAR TARİHİ : 08/05/2024

G.K. YAZILDIĞI TARİH : 08/05/2024

Davacı vekilince açılan 08.04.2024 tarihli dava dilekçesi üzerine dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının ...Gölbaşı Şubesi müşterilerinden Özgün Bilgi Eğitim Ticaret Limited Şirketine verilmek üzere boş olarak basılan 2 adet 10'luk çek karnesinin müşteriye teslim edilmek üzere şubeye gönderilirken kaybolduğunu, yapılan aramalara rağmen herhangi bir sonuca ulaşılamadığını belirterek çek karneleri hakkında zayi belgesi verilmesini istemiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; zayi nedeniyle çek iptaline ilişkindir.

TTK'nun 818.maddesinin 1. fıkrasının s bendinde, poliçeye ilişkin iptal hakkındaki 757 ila 763. Maddelerle, 764. maddenin 1. fıkrasındaki hükümlerin çekler için de uygulanacağını öngörmüştür.

TTK'nun 757. maddesinde; iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebileceği, 760. maddesinde; mahkemece, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulur ise verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar edeceği, 764. maddesinde ise; elden çıkan poliçe verilen süre içinde mahkemeye sunulmaz ise iptaline karar verileceği düzenlemesi mevcuttur.

Zayi nedeniyle iptal, kıymetli evrakta hak ile senet arasındaki sıkı bağlılığın, senedin zayi edilmesi halinde ortaya çıkaracağı haksızlıkları önleme ihtiyacından doğmuş olup, zayi edilen senedin hak sahipliğini teşhis fonksiyonunu ortadan kaldırarak ve dilekçe sahibinin sözkonusu hakka sahip olduğu konusunda bir karine yaratarak bu hakkı senetsiz olarak talep etmesini sağlamaya yönelik nizasız kaza konusu bir işlemdir. İptal kararı ile birlikte borçlu, senet ibraz edilmeden ödeme imkanına kavuşmaktadır (Özkan Gültekin, Öğretide ve Uygulamada Kıymetli Evrakın Ziyaı ve İptali, Ankara-2006, s.51).

Amaç; kıymetli evrakı ibraz mecburiyetinde olan ve senedin zilyetliğini kaybetmesi nedeniyle bu lazimeyi yerine getiremeyen lehdar veya hamile, hakkının mevcudiyetini kanıtlamak bakımından bir imkan sunmak, senedi ibraz edememekten dolayı alacak hakkını kullanmaktan mahrum kalmasını önlemektir.

İşin niteliği ve meydana getireceği hukuki sonuçlar itibariyle zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı lehdar ve hamile tanınmış bir hak olduğundun, davacı bu sıfatları taşımadığından dava yerinde görülmemiştir.

Öte yandan; TTK nun dava konusu çeklerin boş çek yaprağı niteliğinde olduğu bildirilmektedir. Bunların kambiyo senedi (çek) vasfı kazandıklarından söz edilemez. Dolayısıyla, TTK’nun 818. maddesi yollamasıyla aynı Yasa’nın 764. maddesi gereğince iptalleri istenemez.