Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/142 K.2023/853

Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C.

ANKARA GEREKÇELİ KARAR

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2020/142

KARAR NO : 2023/853

BAŞKAN : ... ... ÜYE : ... ... ÜYE : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...

VEKİLLERİ

Av. ... - ... Av. ... - ...

DAVALI

1- ... - ...

VEKİLLERİ

Av. ... - ... Av. ... - ... Av. ... - Av. ... - ...

DAVALI

2- ... - ... ...

VEKİLİ

Av. ... - ...

DAVA

Tazminat / Trafik Kazası Dayalı Maddi-Manevi Tazminat

DAVA TARİHİ : 09/03/2020

KARAR TARİHİ : 30/11/2023

KARAR Y.TARİHİ : 22/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan "Tazminat" davasının yapılan açık yargılaması sonunda, aşağıdaki karar tesis edilmiştir.

I-İDDİALAR

1. Davacı vekili dava dilekçesinde.

30/10/2019 tarihinde davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı motorsikletin sol taraf yan kısmına, aracının ön kısmı ile çarpması sonucu yaralamalı trafik kazası meydana geldiğini, ... plaka sayılı aracın duramayarak ön kısmı ile kaldırım üzerinde park halinde bulunan ... plaka sayılı kamyonetin sağ taraf arka teker kısımlarına çarptığını, kazanın ... plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK'nın 57/1-A maddesini ihlal etmesi sonucu meydana geldiğini,

müvekkilinin ise kabul anlamına gelmemek kaydıyla 2918 s. KTK'nın 52/1-A kuralını ihlal ettiği gerekçesiyle kusurlu bulunduğunu, müvekkilinin işbu kazada yaralandığını, kazanın meydana gelmesine sebebiyet veren aracın ... poliçe numarasıyla davalı ... şirketini nezdinde Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkilinin kaza nedeniyle işini kaybettiğini, sürekli olarak başkasının bakımına muhtaç hale geldiğini belirterek;

efor kaybından doğan zarar için şimdilik 500-TL, tedavi giderleri için şimdilik 200-TL, bakıma muhtaç olması halinde bakıcı giderleri için şimdilik 200-TL ve bu süreçte yapmış olduğu zorunlu harici giderler için şimdilik 100-TL'nin işleten ve sürücü yönünden olay tarihinden; sigortacı yönünden sigorta limitini aşmamak üzere temerrüt tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılara ödetilmesine; müvekkili lehine 400.000 TL manevi tazminatın olay tarihinden işletilecek yasal faizi ile davalılardan ...'ten alınarak müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

2. Davacı vekili talep arttırım dilekçesi ile; iş gücü kaybına yönelik taleplerini 2.357.347,52 TL'ye; harici giderlere yönelik taleplerini 631,68 TL'ye; bakıcı giderlerine yönelik taleplerini 12.089,17 TL'ye yükselttiklerini bildirmiştir.

II-SAVUNMALAR

3. Davalı ... şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından müvekkili şirkete usulüne uygun şekilde başvuru yapılmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe limitleri ve sigortalının kusuru ile sınırlı olduğunu, kazanın ve zararın oluşumunda davacı tam kusurlu olduğundan tazminat talep etme hakkı bulunmadığını, zorunlu harici giderler, bakıcı giderleri, tedavi giderleri adı altındaki taleplerin müvekkilinin sorumluluğunda olmadığını, kaza ile zarar arasında illiyet bağı bulunduğu belgelendirilmeyen, açıklanmayan giderlerden müvekkilinin sorumluluğu bulunmadığını, ZMMS Genel Şartlarına göre geçici iş göremezlik zararları,

geçici bakıcı ve tedavi giderleri ile harici giderlerin poliçe teminatı kapsamı dışında olduğunu, davacının kalıcı iş görmezliğinin oluştuğuna ilişkin bir rapor bulunmadığını, davacının talebi haksız fiile dayandığından, talep edilen avans faizinin yasal bir dayanağı bulunmadığını beyanla; davanın reddini savunmuştur.

4. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde; davacı tarafın sevk ve idaresindeki ... tescil plakalı motorsikletin, müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... tescil plakalı aracın ön sağ tarafına hızlı bir şekilde çarptığını, trafik kazasının meydana gelmesindeki tek ve asli kusurlunun davacı taraf olduğunu, davacı tarafın beden gücü kaybı oranının Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği'ne göre kalıcı bir sakatlığının olup olmadığının tespit edilmesi gerektiğini, davacı tarafın, tedavi giderleri,

bakıcı giderleri ve geçici iş göremezlik taleplerinin sağlık hizmet bedelleri olup bu taleplerin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanması gerektiğini, davacı tarafın talep etmiş olduğu manevi tazminat tutarının fahiş olduğunu beyanla; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR

A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar

5. 30.10.2019 tarihinde, davalı ... şirketi nezdinde sigortalı, davalı ...'in sürücüsü olduğu ... plaka sayılı aracın ile davacıya ait ... plakalı araca çarpması neticesinde davacının yaralandığı hususu çekişmesizdir.

B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları

6. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; 30.10.2019 tarihinde meydana geldiğinden bahisle davacının yaralandığı ileri sürülen kazada; kusur durumu, zararın doğup doğmadığı, doğmuşsa çalışma gücü kaybı oranı ile zararın doğmasında veya artmasında davacının müterafik kusurunun olup olmadığı, başvuru koşulunun yerine getirilip getirilmediği, zararın tazmininin davalılardan tahsili istemine ilişkindir.

IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

7. Kusur oranlarının tespitine yönelik olarak;

Mahkememizce Kusur Konusunda Uzman Makine Mühendisi Bilirkişiden alınan kusur raporunda.

30/10/2019 tarihinde, davalı sürücü ... yönetimindeki, davalı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı ... plakalı otomobilin, davacı sürücü yönetimindeki ... plakalı motosiklete sol yan kesimine, ön kesimi ile çarptıktan sonra soldan kaplama dışına çıkıp park halinde olan dava dışı ... plakalı araca çarpması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazanın meydana gelmesinde; davalı şirkete ZMMS poliçesi ile sigortalı aracın davalı sürücüsü ...'in.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52. Maddesi (a) ve (b) bendi ile 57. maddesi (a) ve (b) bendi 4. fıkrası hükümlerine aykırı, dikkatsiz ve tedbirsizce davranarak 84. maddede sayılan asli kusurlu hallerden kavşaklarda geçiş önceliğine uymamakla, meydana gelen olayda birinci derecede (%80) kusurlu; davacı sürücü ...'ın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52. madde (a) ve (b) hükümlerine aykırı, dikkatsiz ve tedbirsizce davranmakla, meydana gelen olayda ikinci derecede (%20) kusurlu bulunduğu bildirilmiştir.

8. Çalışma gücü kaybı oranına yönelik;

...'nın 04/08/2021 tarih, 1438 sayılı raporunda; davacı ...'ın 30/10/2019 tarihli yaralanması neticesinde; Erişkinler için Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kişinin engel oranınım %31 olduğu, 18 ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, 3 ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı bildirilmiştir.

9. Tazminatın belirlenmesine yönelik; Mahkememizce alınan aktüerya bilirkişi rapor ve ek raporunun sonuç kısmında özetle; davacı ...'ın 30/10/2019 tarihinde yaralanması nedeniyle; engel oranının %31 olduğu, 18 ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı ve 3 ay başkasının yardımına ihtiyacı olduğunun tespit edildiği, davacının devlet memuru olduğu tespit edilmiş olup, ... içtihatları gereğince geçici iş göremezlik zararı hesaplanmadığı, davacının 60 yaşında emekli olacağının kabulü halinde davacı lehine 2.804.941,58 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığı, 55 yaşında emekli olacağının kabulü halinde davacı lehine 2.357.347,52 TL sürekli iş göremezlik tazminatı; 6.438,61 TL geçici bakıcı gideri tazminatı hesaplandığı bildirilmiştir.

10. ... tarafından ödenmeyen tedavi giderine ilişkin zararın tespiti bakımından dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir. Bilirkişi raporunun sonuç kısmında özetle; davacının tedavisinc ilişkin, ulaşımı giderine ait zararının 631,68 TL; refakatçi-bakıcı giderine ait zararının 12.089,17 TL olduğu bildirilmiştir.

V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE

11. Dava, trafik kazası nedeni ile uğranılan bedensel zararların tazminatı ile manevi tazminat istemlerine ilişkindir.

12. Davacı, davalıların sürücüsü ve sigortacısı olduğu aracın neden olduğu kazada yaralandığını ve çalışma gücü kaybına uğradığını iddia ederek, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunmuştur. Davacının maddi zararlarının belirlenmesi bakımından öncelikle kusur ve çalışma gücü kaybı oranlarının belirlenmesi gerekmektedir.

13. Davalı ...'in sürücü, davalı ...Ş.'nin ise ZMMS sigortacısı olduğu, davacı yanın maddi zararlarını her iki davalıdan, manevi zararını ise yalnızca davalı ...'ten talep etmiş olduğu dava dilekçesi içeriği ve talep sonucundan anlaşılmaktadır.

14. ...'ın özellikle son içtihatlarında da belirttiği gibi trafik kazasına etki eden ve tarafların kusur durumlarının belirlenmesinde rol oynayabilecek olan araç hızlarının tespiti, aracın teknik özelliklerine göre kazanın oluş şeklinin belirlenmesinde zorunluluk bulunması vs. gibi bir durum yoksa, kazadaki kusur oranlarını belirlemenin teknik bilgiyi gerektiren bir yönü bulunmamaktadır ( ...).

15. Buna göre dosya kapsamında yer alan KTT, ceza dosyası içeriği, ifadeler ve mahkememizce alınan bilirkişi raporu incelendiğinde yukarıda belirttiğimiz ... son içtihatları dikkate alınarak yapılan değerlendirmede kazanın oluş şekline göre davalı ... şirketine sigortalı ve davalı ...'in sürücüsü olduğu ... plakalı araç sürücüsünün % 80 kusurlu olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacının % 20 kusurunun bulunduğunun kabul edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

16. “Cismani Zarar Halinde Lazım Gelen Zarar ve Ziyan” başlığı altında düzenlenen TBK'nın 54. maddesinde, bedensel zarara uğranılması nedeni ile talep edilebilecek zarar türleri belirtilmekte olup geçici ve sürekli çalışma gücü kaybı ile bakıcı ve tedavi gideri da bu zarar türleri arasında yer almaktadır. Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebinin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir.

17. Bu belirleme için de, HMK düzenlemelerinin dikkate alınması gerekmekte olup, 6100 sayılı HMK’nin 266. maddesinde; “(1)Mahkeme, çözümü hukuk dışında, özel veya teknik bilgiyi gerektiren hâllerde, taraflardan birinin talebi üzerine yahut kendiliğinden, bilirkişinin oy ve görüsünün alınmasına karar verir ” düzenlemesi yapılmıştır.

18. Bu anlamda maluliyet oranına ilişkin belirlemenin, ... bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetinden, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan yasal düzenleme hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

19. Kaza tarihi 30/10/2019 olup yerleşik ... uygulamasına göre, maluliyete ilişkin alınacak raporlar 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonra da Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

20. Kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının maluliyet oranı tespit edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

21. Bu kapsamda; ...'nın 04/08/2021 tarih, 1438 sayılı raporunda; davacı ...'ın 30/10/2019 tarihli yaralanması neticesinde; Erişkinler için Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kişinin engel oranınım % 31 olduğu, 18 ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, 3 ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı değerlendirilmiş, sözkonusu raporun yukarıda yapılan açıklamalarımıza uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olduğu değerlendirilmiş ve hükme esas alınmıştır.

22. Davacının talep etmiş olduğu maddi tazminat türlerinin hesabına yönelik olarak mahkememizce bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup; yukarıda yer verilen ve hükme esas alınan Adli Tıp Kurumu raporunda; kişinin engel oranınım % 31 olduğu, 18 ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, 3 ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı bildirilmekle, sigortalı araç sürücüsünün % 80 kusur oranına göre yapılan hesaplamada; davacının 60 yaşında emekli olacağının kabulü halinde davacı lehine 2.804.941,58 TL sürekli iş göremezlik tazminatı hesaplandığı,

55 yaşında emekli olacağının kabulü halinde davacı lehine 2.357.347,52 TL sürekli iş göremezlik tazminatı. 6.438,61.-TL geçici bakıcı gideri tazminatı; davacının tedavisinc ilişkin, ulaşımı giderine ait zararının 631,68.-TL; refakatçi-bakıcı giderine ait zararının 12.089,17 TL hesaplandığı anlaşılmıştır.

23. Davacının talep etmiş olduğu tazminat türlerinden belgeli tedavi giderlerine yönelik olarak sözkonusu zararına yönelik olarak her hangi bir delil sunmamış olduğu ve bu yöndeki zararını ispat edemediği, yine hükme esas alınan Adli Tıp Raporunda belirlenen 3 aylık bakıcı gideri zararı dışında hastanede kaldığı 72 için refakatçi gideri talep edilmiş ise de 2918 sayılı KTK'nın 98. Maddesi uyarınca sözkonusu zarardan ... sorumlu olduğu anlaşılmakla reddine karar verilmesi gerekmiştir.

24. ...'nın cevabi yazısının incelenmesinde; davacı ...'ın İşsizlik Sigortası Kanunu'nun yürürlük tarihi olan 08 Eylül 1999 tarihinden sonra hizmete başladığı, 5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu'nun Geçici 205'inci maddesine göre; erkek iştirakçilerden 25 fiili hizmet yılını (9000 iş günü) doldurması ve 60 yaşına tabi olduğu ancak, 5434 Sayılı Kanun'un 40'ıncı ve 105'inci maddesi gereğince yaş haddinin 55 olduğu ve 55 yaşına girdiği yılın 01 Eylülünde emekliliğe hak kazanacağı, bu nedenle; anılan personelin doğum tarihinin 19 Ağustos 1982 olması nedeni ile muhtemel emeklilik yaşının 55 ve tarihinin ise 0l Eylül 2037 tarihi olduğu bildirilmiştir.

25. Gelen yazı cevabı nazara alındığında ve yine 23.07.2020 tarih ve 31194 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan ... Disiplin Kanunu ile Bazı Kanunlarda ve 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 7. Maddesinde ancak ... taktirinde olduğundan aktif çalışma döneminin yani emeklilik yaşının 55 yaş olarak kabul edilmesi gerektiği değerlendirilmiştir.

26. Davacının manevi tazminat istemlerinin incelenmesinde. 6098 sayılı TBK'nun 56. maddesi hükmüne göre, hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Manevi tazminat, zarara uğrayanda, manevi huzuru gerçekleştirecek ve tazminata benzer bir fonksiyonu da olan özgün bir nitelik taşır.

Manevi tazminat bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. Zarar görenin zenginleşmemesi, zarar sorumlusunun da fakirleşmemesi gerekmektedir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır.

22.6.1966 günlü ve 7/7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı’nın gerekçesinde takdir edilecek manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar açıkça gösterilmiştir. Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

Bunlar her olaya göre değişebileceğinden, hakim bu konuda takdir hakkını kullanır iken ona etkili olan nedenleri de karar yerinde objektif ölçülere göre isabetli bir biçimde göstermelidir.

27. Davaya konu trafik kazasının, davalı araç sürücünün % 80 oranında kusuru ile meydana geldiği ve kaza neticesinde davacının iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 18 aya kadar uzayabileceği, 3 ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu anlaşılmakla, tarafların gerçekleşen sosyal ve ekonomik durumları, olayın meydana geliş şekli ile günün ekonomik koşulları ve hakkaniyet ilkesi nazara alınarak, davacının manevi tazminat isteminin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

28. Davacı yanın ıslahına karşı davalıların zamanaşımı definde bulundukları anlaşılmakla bu hususta da değerlendirme yapılması gerekmiştir.

29. 2918 sayılı KTK'nın 109/I. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmüne, yine aynı kanunun 109/II. maddesinde ise, "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise, bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir.

30. Davacının ıslah tarihi itibariyle kaza tarihinden itibaren zamanaşımı süresinde ıslahın yapılmış olduğundan zamanaşımı definin yerinde olmadığı değerlendirilmiştir.

31. Sonuç olarak yukarıda yapılan açıklamalar nazara alınarak davacının davasının kısmen kabulüne aşağıdaki biçimde karar verilmesi gerekmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"