Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/577 K.2024/387

Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

T.C.

ANKARA

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2020/577

KARAR NO : 2024/387

...

DAVA

Maddi Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 23/11/2020

KARAR TARİHİ : 04/06/2024

G.K. YAZIM TARİHİ : 01/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Maddi Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması neticesinde, aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.

I) İDDİA

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; yüklenici firmalar bünyesinde temizlik hizmetleri personeli pozisyonunda çalışmakta olan...'ın iş akdinin feshedildiği; dava dışı işçinin 30/06/2000-31/12/2019 tarihleri arasında Genel Müdürlükleri ile akdedilen hizmet alım sözleşmeleri kapsamında davalı yüklenici firmalarda çalıştığı. 05/02/2020 tarihinde 16.378,97 TL'nin ...

Esas... kıdem tazminatından kesilen açıklamasıyla ve 75.988,51 TL'nin 05.02.2020 tarihinde dava dışı işçinin banka hesabına ödendiği; ayrıca kıdem tazminatı tutarına ilave olarak 706,43 TL damga vergisi ödendiği; kıdem tazminatının ödenmesinden sorumluluğun yükleniciye ait olduğunun kabulünün gerektiği; yüklenicinin işçilerin ücretinden ve idare tarafından işin hizmetiyle ilgili ödendiği her ücretten sorumlu olduğunun açıkça hükme bağlandığı beyan edilmiş olup; ...’dan (...) 22.951,58-TL’nin,...

(İş Ortaklığından) müşterek ve müteselsilen 5.906,45-TL’nin 05.02.2020 ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte rücuen tahsiline ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

II) SAVUNMA

Davalı .... vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; dava dışı işçinin asıl işveren... tarafından açılan ihalenin davalı şirket tarafından alınması sonucu bir önceki ihale alıcısı kurumdan davalı şirkete geçiş yaparak çalıştırılmış olduğu; davalı şirketin işi bir önceki ihale alıcısından devralıp, bir sonraki ihale alıcısına devretmiş olduğu; devir anında söz konusu iş ve işçilerin bir sonraki ihale alıcısına devredildiği; bu halde davalı şirketin sorumluluğunun işyeri devir tarihinden itibaren 2 yıl süre ile sınırlı olduğu; bu sebeple tüm talepler bakımından zamanaşımı itirazında bulundukları;

dava dışı işçinin davalı şirkette çalışma süresinin 19 gün olduğunu bu süre dikkate alındığında işçinin davalı şirketten kıdem tazminatını hak etmeyeceği; dava dışı işçinin iş akdinin davalı şirket tarafından feshedilmemiş olduğunu son alt işveren veya asıl işverenin iş akdini haklı sebep göstermeden feshettiği; işçinin kıdem tazminatını hak kazanmış olması halinde dahi fesih iradesini haklı sebep olmaksızın ileri süren şirket veya kurum kendi iradesinden sorumlu olduğu;

kabul anlamına gelmemek kaydıyla davalı şirketin sorumluluğuna hükmedilmesi halinde sorumluluk miktarının dava dışı işçinin davalı şirketteki çalışma döneminde aldığı ücret üzerinden hesaplanarak yarısı oranında sorumluluk yüklenebileceği beyan edilmiş olup; davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Davalı....

Vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; zamanaşımı itirazında bulunulduğu; dava dışı işçinin davalı Wilco şirketi nezdinde istihdam olunmadığı; işçinin diğer davalı ... yanında çalışmış olduğu ve müvekkilinin yanında çalışmadığının tespit edilmiş olduğu; bu nedenle husumet itirazında bulunulduğu; kamuda 11.09.2014 tarihinde sonra akdedilen personel çalıştırılmasına dayalı alt işveren sözleşmelerinde alt işveren işçilerine kamu tarafından ödenen kıdem tazminatları için alt işverene rücu edilemeyeceği;

taraflar arasında imzalanan sözleşme ve teknik şartnamelerde yüklenicinin kıdem tazminatından sorumlu olduğuna dair açık bir düzenleme bulunmadığı; davacı tarafından davalı şirkete ihale bedeli içerisinde kıdem payı ödenmediği; davalı şirketin kıdem tazminatından sorumluluğunun bulunmadığı; dava dışı işçinin asıl işvereni davacı idare olup işçinin bu kurumun işçisi olduğu; emri ve talimat verme yetkisi davacıya ait olduğu beyan edilmiş olup; davanın müvekkili şirket açısından husumetten reddine, esastan reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Tensip zaptını ve davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesini içeren "ön inceleme duruşma davetiyesi"; (6100 Sayılı HMK.'nın 317, 318, 140/5, 141, 147 ve 320. maddeleri uyarınca ihtarat içerir şekilde) davalı ...'ne 13/01/2021 tarihinde, davalı...ne 14/01/2021 tarihinde ve davalı ...'ne 13/01/2021 tarihinde usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup; anılan davalılar tarafından Mahkememize cevap dilekçesi sunulmamış olması nedeniyle, 6100 sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, işbu paragraf kapsamında unvanları belirtilen davalılar tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.

III) DELİLLER

...Tarafından Gönderilen 20/12/2022 Tarihli Cevabi Yazı. Alacağın Tespiti Hususunda Düzenlenen 15/09/2021 Tarihli Bilirkişi Kök Raporu. Alacağın Tespiti Hususunda Düzenlenen 12/01/2022 Tarihli Bilirkişi Ek Raporu.

IV) DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

a) Dava Konusu Uyuşmazlığın Tespiti :

Mahkememiz nezdinde ikame olunan davanın; davacı ...'ye ("davalılar" olarak veya münferiden unvanlarıyla anılacaklardır) yönelik açılan "Hizmet Alım Sözleşmesinden Kaynaklanan Rücuen Tazminat Davası" olduğu anlaşılmaktadır.

Davalılar ...,... ve ... tarafından Mahkememize cevap dilekçesi sunulmamış olması nedeniyle; davacı şirket ile işbu paragraf kapsamında unvanları belirtilen davalılar arasında "uyuşmazlık bulunmayan hususlar" tespit edilememiş olmakla birlikte; 6100 sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, işbu paragraf kapsamında unvanları belirtilen davalılar tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.

Uyuşmazlığın konusunun; taraflar arasında akdedildiği belirtilen hizmet alım sözleşmeleri uyarınca; dava dışı işçi... ile ilgili olarak, davacı şirket tarafından ödenmek zorunda kalındığı belirtilen toplam 84.456,95 TL. kıdem tazminatının (her bir davalı yönünden münferiden miktar belirtilmek suretiyle dava ikame edilmiştir), davalı şirketlerin sorumluluğunda bulunup bulunmadığı; bulunmakta ise sözleşme dönemleri doğrultusunda sorumlu bulundukları tazminat miktarları ile faiz oran ve miktarlarının yanı sıra temerrüt tarihlerinin tespiti hususlarından ibaret olduğu anlaşılmaktadır.

b) Dava Şartları ve İlk İtirazların Değerlendirilmesi :

Mahkememizce yürütülen yargılama kapsamında; öncelikle "dava şartlarının" mevcut bulunup bulunmadığı hususunda yapılan incelemede; 6102 Sayılı TTK.'nın 5/A maddesi uyarınca taraflar arasındaki arabuluculuk görüşmelerinin, usulüne uygun olarak gerçekleştirilmiş bulunduğu ve 6100 Sayılı HMK.'nın 114. maddesi kapsamında belirtilen dava şartlarında eksiklik bulunmadığı tespit edilmiştir.

Bunun yanı sıra "ilk itirazlar" hususunda yapılan incelemede; davalılar .... vekili ve.... vekili tarafından sunulan cevap dilekçeleri kapsamında "yetki" veya "tahkim" ilk itirazlarında bulunulmadığı; diğer davalılar tarafından ise cevap dilekçesi sunulmamış olması nedeniyle 6100 Sayılı HMK.'nın 117. maddesi uyarınca yasal süresi içinde sunulmuş "yetki" veya "tahkim" ilk itirazları bulunmadığının anlaşılması hususları dikkate alınarak, ilk itirazlar hususunda Mahkememizce bir inceleme yapılmamıştır.

c) Dava Konusu Uyuşmazlık İle İlgili Değerlendirme :

Mahkememiz nezdinde açılan rücuen tazminat davasında; davacı şirket ile davalılar arasında imzalanan hizmet alım sözleşmeleri uyarınca; dava dışı işçi...'ın kıdem tazminatı ile ilgili olarak davacı şirket tarafından ödenmek zorunda kalındığı belirtilen toplam 84.456,95 TL.'nin (her bir davalı yönünden münferiden miktar belirtilmek suretiyle dava ikame edilmiştir), davalılardan tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Tensip zaptını ve davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesini içeren "ön inceleme duruşma davetiyesi"; (6100 Sayılı HMK.'nın 317, 318, 140/5, 141, 147 ve 320. maddeleri uyarınca ihtarat içerir şekilde) davalılara münferiden ve usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup; davalılar .... vekili ve.... vekili tarafından sunulan cevap dilekçeleri kapsamında, (işbu gerekçeli kararın II no'lu bendinde belirtilen gerekçelerle) davanın reddine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır.

Bununla birlikte; davalılar ...,... ve ... tarafından Mahkememize cevap dilekçesi sunulmamış olması nedeniyle; 6100 sayılı HMK.'nın 128. maddesi uyarınca, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamının, işbu paragraf kapsamında unvanları belirtilen davalılar tarafından inkar edilmiş olduğu kabul edilmiştir.

Mahkememizce, rücuya konu olan ve tespiti talep edilen alacağın varlığı ve miktarı hususlarında ayrıntılı ve denetime elverişli rapor düzenlenmesi amacıyla dosya bilirkişiye tevdi edilmiş ve anılan hususlarda düzenlenen bilirkişi kök ve ek raporları kapsamında, her bir davalı yönünden alacağın mevcudiyeti ve miktarları hususunda detaylı inceleme yapıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce, dava konusu uyuşmazlık hususunda yapılan değerlendirmede;

Bilirkişi kök ve ek raporlarının, davanın esasına etkili ve denetime elverişli olduğu kanaatine varılarak Mahkememizce yapılan nihai değerlendirmede; taraflar arasında, bahse konu hizmet alım sözleşmelerinin akdedilmiş olduğu ve anılan sözleşmeler kapsamında, iş sözleşmelerine dayalı olarak çalıştırılan işçilerin işçilik alacaklarının tamamının, davalılar tarafından karşılanması hükümlerinin derç edilmiş olduğu; dava dışı işçi...’ın işbu hizmet alım sözleşmelerine konu işte davalı şirketler işçisi olarak davacı asıl işverenin işyerinde çalıştığı;

davacı şirket tarafından, dava dışı işçinin kıdem tazminatı ile ilgili olarak 05/02/2020 tarihinde toplam 93.119,14 TL kıdem tazminatı kapsamında ödemeler yapıldığı anlaşılmakla ve bilirkişi raporlarında ayrıntılı olarak belirtilen sözleşme dönemlerinin ve (her bir davalı yönünden münferiden) hesaplanan alacak miktarlarının dikkate alınması suretiyle, davanın kısmen kabulüne dair aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.

(Mahkememizce 04/06/2024 tarihinde gerçekleştirilen duruşma esnasında verilen karar kapsamında; istinaf kanun yoluna açık olmayan işbu karar ile ilgili olarak sehven "gerekçeli kararın TEBLİĞ tarihinden itibaren (2) HAFTA içerisinde; ... HMK'nın 345. maddesi uyarınca Ankara Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf kanun yolu açık olmak üzere" hüküm kurulduğu anlaşılmakla; söz konusu hatanın, işbu gerekçeli karar kapsamında düzeltilmesi cihetine gidilmiştir.)

V) HÜKÜM : (Yukarıda Açıklanan Gerekçelerle)

1) Davanın KISMEN KABULÜNE,

Bu doğrultuda;

a) 22.764,49 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ...'dan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

b) 12.444,77 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı...'den tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

c) 1.049,24 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ...'den müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

ç) 265,63 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ... tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

d) 1.567,22 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ....'den müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

e) 903,14 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ....'den tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

f) 9.668,93 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı ...'den müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

g) 9.682,21 TL.'nin, ödeme tarihi olan 05/02/2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalı .... yönünden davanın geri alındığı anlaşıldığından; 9.695,50 TL.'nin, anılan şirketlerden müteselsilen tahsili talebi yönünden davanın REDDİNE;

3) Karar ve İlâm Harcı :

a) Harçlar Kanunu uyarınca alınması gerekli 4.573,49 TL harçtan peşin alınan 1.442,32 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 3.131,17 TL harcın, davalılardan (davalılar ...'dan 1.064,63 TL, ...'den müteselsilen 224,23 TL, .....'den 66,46 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

b) Davacı tarafından yatırılan 1.442,32 TL peşin harç, 54,40 TL başvuru harcı ve 7,80 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 1.504,52 TL.'nin, davalılardan (davalılar ...'dan 511,55 TL, ...'den müteselsilen 107,74 TL, Lider Kurumsal Hizmet LPG Akaryakıt Tem. Gıda Paz. San. Tic. Ltd. Şti.'den 31,94 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

4) Yargılama Gideri ve Gider Avansı :

a) Davacı tarafından yatırılan 1.500,00 TL bilirkişi ücreti ile 2.945,75 TL posta ve tebligat gideri olmak üzere toplam 4.445,75 TL. yargılama giderinin; davalılardan (davalılar ...'dan 1.511,61 TL, ...'den müteselsilen 318,37 TL, ... Paz. San. Tic. Ltd. Şti.'den 94,35 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili davacıya ÖDENMESİNE,

b) Davalılar ... Yönünden, davacı tarafından yapılan 443,50 TL tebligat ve posta giderinin, davacı üzerinde BIRAKILMASINA;

c) Arabuluculuk faaliyeti neticesinde taraflar arasında anlaşma sağlanamadığı anlaşıldığından; Arabuluculuk Yönetmeliği'nin 26/2. maddesi uyarınca... bütçesinden karşılanan 1.440,00 TL arabuluculuk ücretinin, davalılardan (davalılar ...'dan 489,61 TL, ....'den 30,57 TL ile sınırlı olmak üzere) tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

d) Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın; kararın kesinleşmesini müteakiben talep edilmesi halinde, 6100 Sayılı HMK.'nın 333. maddesi uyarınca taraflara İADESİNE,

5) Vekâlet Ücreti :

a) Davacı tarafın, kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3. ve 13. maddeleri uyarınca takdiren 17.900,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan (davalılar ...'dan 6.086,22 TL, ...'nin, kendisini vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 3, 13. maddeleri uyarınca (Mahkememizce reddine karar verilen 9.695,50 TL üzerinden) takdir edilen 9.695,50 TL. vekalet ücretinin, davacıdan tahsili ile davalı ...ne ÖDENMESİNE,

.... · Gerekçeli Karar