Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/664 K.2024/97

4-.... VEKİLİ : Av. ... VASİSİ : ....

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 18/06/2021

KARAR TARİHİ : 14/02/2024

KARAR Y.TARİHİ : 26/02/2024

Mahkememizce verilen 28/10/2021 Tarih, .... . Sayılı görevsizlik kararının istinaf edilmesi üzerine .... Dairesinin 29/09/2022 Tarih, .... . Sayılı İlamı ile kaldırılak Mahkememizin iş bu esasına kaydedilen davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı Şirketçe, davalı ... taahhüt edilen “.... (....) .... ” nın yarısından fazlasının ikmal edildiği bir aşamada iken yapım sözleşmesinin feshi ile birlikte sözleşme eki ... İşleri Genel Şartnamesi madde 47-48 hükümleri gereği iş yerinde bulunan malların bulundukları hali ile işveren davalı ...'nin koruma ve kontrol sorumluluğuna geçtiğini, malların korunması .... gözetiminde olarak devam ettiğini, ...

D.İş sayılı dosyası ile malların halihazır durumlarının tespitini yaptırdığını, 2014 yılı 12-16.Şubat tarihleri arasında 4-5 gün boyunca malların bulundukları yerde parçalara ayrıldığı, çalındığının sonradan öğrenildiğini, bu olayın üzerine ....

E sayı ile ceza davası açıldığını, uğranılan zarar ziyanın telafisi için davalı ... önce 22.07.2014 tarihli bir yazı ile bilgilendirme yapıldığını belirterek, mal bedelleri için şimdilik 200.000,00 TL'nin tespiti ve tahsiline, mal bedelleri için olay tarihinden dava tarihine kadar en yüksek ... avans faiz oranları ile işlemiş faizlerinin yıllık bazda kapitalize edilmiş olarak tespiti ve tahsiline, olay tarihinden dava tarihine kadar geçen süre için malların ecrimisil bedellerinin şimdilik günlük 3.000,00 TL/gün den hesaplanmak üzere tespiti ve tahsiline, olay tarihinden dava tarihine,

dava tarihinden karar-tahsil tarihine kadar kötü niyetli zilyedin elde ettiği, edeceği faydaların karşılığının şimdilik günlük 1.500,00 TL/günden hesaplanmak üzere tespiti ve tahsiline, Manevi tazminat olarak şimdilik 100.000,00 TL'nin tespiti ve tahsiline, 13.11.2014 tarihli Jandarma tutanağı ile tespitli 60,000 TL mal bedelinin Tensip kararıyla birlikte 15.02.2014 tarihinden tensip karar-tahsil tarihine kadar geçen süreler için ... avans faizi oranlarıyla hesaplanacak faizleriyle birlikte tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde, zamanaşımı ve yetki itirazlarının bulunduğunu, idari yargının görevli olduğunu, taraflar arasında yapılan sözleşmeye göre malzemelerin sorumluluğunun yüklenici de olduğunu, müvekkili kurumum kusurunun bulunmadığını, davacının taleplerinin dayanağının bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilerek yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini istemiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Uyuşmazlık; davacı şirkete ait malların davalı ... uhdesinde bulunduğu sırada yine davalılar tarafından bu mallara zarar verilip verilmediği, zarar verilmişse davacı tarafın tazminat talep edip edemeyeceği hususlarına ilişkindir. ... Dairesinin 29/09/2022 Tarih, .... . Sayılı İlamı, .... gönderilen yazı cevapları, Davacı ile ... arasında yapılan yazışmalar, Tutanak örnekleri ve diğer belgeler dosyada mevuttur.

Mahkememizce 28/10/2021 Tarih, ..... Sayılı karar ile "Davanın Mahkememizin Görevsizliği Nedeniyle Usulden Reddine" karar verildiği, anılan kararın istinaf edilmesi üzerine; .... Dairesinin 29/09/2022 Tarih, .... Sayılı İlamı ile " davacının ticaret şirketi olup tacir olduğu, davalıların ... ve 3 adet gerçek kişi olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemece yapılacak işlem; yukarıdaki açıklamalar kapsamında davalı gerçek kişilerin işletmelerini ticaret siciline tescil ettirerek durumu ilan etmiş olup olmadıkları, vergi dairesinden bilanço esasına göre defter tutup tutmadıkları ve esnaf sınırını aşıp aşmadıklarının araştırılması, gerekirse ilgili ... ve ilgili .... araştırılmalı, davalılardan en az birisinin tacir olması halinde, görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi olacağı gözetilmeli, aksi takdirde ise şimdiki karar gibi asliye hukuk mahkemelerine görevsizlik kararı verilmelidir" gerekçesiyle Mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Davanın esasının incelenmesinden önce mahkememizin görevli olup olmadığı hususu üzerinde durulması gerekmektedir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4. maddesine göre, bir davanın ticari dava sayılması için uyuşmazlık konusu işin taraflarının her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmamasına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya asliye ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olmalıdır.

Örneğin, ödünç para verme işlemlerine ilişkin uyuşmazlıklar Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, iflas davaları ise 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 154 ve devamı maddeleri hükmünce ticari dava sayılır.

Buna karşılık Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesi uyarınca, tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın ticari dava sayılan havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin uyuşmazlıklardan doğan davalar herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmiyorsa, ticari dava vasfını kaybedecektir.

Diğer taraftan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/II. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira, Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar asliye ticaret mahkemelerinde görülerek karara bağlanır. Öte yandan aynı düzenleme gereğince, asliye ticaret mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce ve istinaf incelemesi aşamasında Bölge Adliye Mahkemesi'nce re'sen incelenir.

Dosya içerisinde toplanan tüm deliller ve diğer belgelerin incelenmesinde; taraflar arasında yapılan ...” yapım sözleşmesinin davalı ... ... tarafından feshedilmesi üzerine davacıya ait malların teslim alınmadan önce Davalı ...'nin sorumluluğunda bulunup bulunmadığı, meydana gelen hırsızlık nedeniyle çalınan malların bedellerinin davalılardan tahsilini talep ettiği görülmüştür.

Eldeki davanın 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesinde tahdidi olarak sayılan mutlak ticari davalardan olmadığı gibi davacıya ait olduğu iddia edilen malların davacı ile davalı ... ... arasında yapılan sözleşmenin sona ermesinden sonra diğer davalılar tarafından zarar verildiği iddiasına dayanılmasına göre ve bu eylemin haksız fiil niteliğinde olduğu, Mahkememizce Davalılar .... yönünden tacir olup olmadıkları araştırılmış, .... yazılarından her üç davalının gerçek kişinin işletme kaydına rastlanmadığı, sadece Hüseyin Bolat'ın işletme hesabına esasına göre defter tutmakla yükümlü ikinci sınıf tüccar olduğu belirtİlmiştir.

Davalıların dava dışı şirketlerde ortaklıkları olduğu ticaret sicil kayıtlarından anlaşılmıştır. Gerçek kişiler yönünden yapılan inceleme sonucunda bilanço usulüne göre defter tutulan faaliyet alanı bulunmadığı, şirket ortaklığı sıfatının tacir olma niteliği kazandırmayacağı yerleşik yargısal kararlar uyarınca da belirlenmiştir.

... Bölge Adliye Mahkemesi kararı uyarınca davalı gerçek kişiler hakkında yapılan inceleme sonucunda davalıların tacir olmadıkları anlaşıldığından, nisbi ticari dava özelliği olmayan bu dava yönünden 6100 sayılı HMK'nın 114/(1)-c ve 115/(2) . maddeleri uyarınca görevli mahkemenin .... Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde mahkemenin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş aşağıdaki gibi karar verilmiştir.

Katip .... · e-imzalı Hakim ... · e-imzalı