Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/540 K.2024/202

Av. ... : 2-.... 3- ... 4-... 5- ...

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 01/08/2023

KARAR TARİHİ : 20/03/2024

KARAR Y.TARİHİ : 08/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ile davalılar arasında hizmet alım sözleşmesi imzalandığını, ... Havalimanı'nın temizlik hizmetlerinde çalışan dava dışı işçi ...'ın çalıştığı dönemler itibariyle temizlik hizmetlerinin davalı şirketler tarafından yürütüldüğünü, davalılar bünyesinde çalışmakta olan dava dışı işçiye talebi doğrultusunda 37.555,51 TL işçilik alacağı ödemesi yapıldığını, taraflar arasında imzalanan sözleşme ve ... ilamına göre yüklenici tarafından istihdam edilen personele ilişkin herhangi bir sorumluluğun davacıya yüklenemeyeceğini, beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 28.02.2024 tarihli ıslah dilekçesi ile toplam talebini 24.506,95 TL olarak ıslah etmiştir.

SAVUNMA

Davalı ... Tem. San. Ltd. Şti yetkilisi cevap dilekçesinde; davanın zamanaşımı nedeniyle reddi gerektiğini, davanın görülmesinde yetkili yerin ... olduğunu, bahse konu iş yerinde dava dışı işçiler dahil tüm çalışanların iş sözleşmelerinin bütün hak ve borçları ile birlikte devralan firmaya geçtiğini, ödenen tazminatın tamamından sorumluluklarının bulunmadığını, davacı kurumun ödediği kıdem tazminatlarının usulüne uygun olarak ödenip ödenmediğinin arz ettiğini, ödeme tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faiz istemine itiraz ettiklerini beyan ederek davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Hizm. San. Tic. Ltd. Şti vekili cevap dilekçesinde; görev, yetki ve zamanaşımı itirazları bulunduğunu dava dışı işçiye ödenen kıdem tazminatından ihaleyi yapan kurumun sorumlu olacağını, davalı şirket ile davacı arasında imzalanan sözleşmede kıdem tazminatından davacının sorumlu olacağına yönelik herhangi bir hüküm bulunmadığını, beyan ederek davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalılara dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, savunma haklarını kullanmamışlardır.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan ve davacı tarafından dava dışı işçi için ödenen işçilik alacağının davalılardan rücuen tahsili istemine ilişkindir. Sözleşme ve teknik şartname örnekleri, ... kayıtları, icra dosyalarının uyap evrakları, iş mahkemesi dosyalarının uyap evrakları, ödeme dekotları, bilirkişi raporları ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur. Yargılama sırasında davalı ... Tem. San. Tic. Ltd. Şti yargılama sırasında iflas ettiğinden bu davalı hakkında açılan davanın tefrikine karar verilmiştir.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.

İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.

Davacı şirket ile davalı şirketler arasında imzalanmış sözleşmelerde. "Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin. İş Kanunu, ... mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarla belirlenen uygulamalar, tüm hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da yüklenicidir. Yüklenici işçilerinin 4857 sayılı İş Kanunu ve ilgili yönetmeliklerden doğan tüm ekonomik ve sosyal (özlük) haklarını yerine getirmekle yükümlüdür.

Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumluluk ihale makamı olan idareye yüklenemez.” hükmüne yer verildiği açıklamalara göre iç ilişkide sorumluluğun tamamen alt işverenlere ait olup, davacı şirket dava dışı işçiye ödediği tutarın tamamını, Borçlar Kanununun ve ihale sözleşmelerinin yukarıda yazılı hükümleri uyarınca alt işverene rücu edebileceği anlaşılmıştır.

Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

Dava dışı işçi için ödenen işçilik alacaklarının ödeme tarihi itibari ile hesaplanarak belirlenmesi ve taraflar arasındaki sözleşme ve şartname hükümleri uyarınca rücu koşullarının değerlendirilmesi için bilirkişi raporu alınmış; alınan bilirkişi raporunda özetle, taraflar arasındaki sözleşmeler uyarınca davacı tarafından yapılan kıdem tazminatı ödemelerinin, her bir davalının çalışma dönemine karşılık gelen miktarları hesaplanmış buna göre sonuç kısmında özetle; ... Himz.

İnş. Tur. Ltd. Şti'nden 2.122,01 TL, ...Hizm. Med. Tem. San. Ve Tic. A.Ş'nden 8.418,86 TL, ... Malz. San. Tic. Ltd. Şti'nden 2.087,42 TL, ... End. Tem. Gıda İnş. Taah. Paz. Ltd. Şti'den 2.122,01 TL, ... Dan. Tem. Ltd. Şti'nden 4.220,96 TL, ... Hiz. Org. İnş. Taah. Ltd. Şti'nden 8.418,86 TL, ... Hizm. Tur. Ltd. Şti'nden 8.430,39 TL, ... İşlem Ltd. Şti'nden 357.51 TL, ... Hizm. Ltd. Şti ve ... Tem. Bilgi Sist. San. Ve Tic. Ltd.

Şti iş ortaklığından 1.326,26 TL olmak üzere toplam 37.504,29 TL olarak hesaplandığı belirtilmiştir.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.

İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

Tüm dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde; taraflar arasında asıl ve alt işveren ilişkisinin bulunduğu, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeler ve teknik şartname dikkate alındığında çalıştırılan işçinin çalışma dönemi ile sınırlı olarak kıdem tazminatlarından sorumlu olacakları ve ihbar tazminatı ile fesihle birlikte ücrete dönüşen yıllık izin ücretinden son çalıştıran alt işveren davalının sorumlu olduğu ilkeleri gözetilerek yapılan hesaplama ile düzenlenen bilirkişi raporu ile davacının davalının tam sorumlu olduğuna ve sorumluluk miktarlarına ilişkin bilirkişi raporu dosya ve delil durumuna uygun bulunarak,

raporda belirlenen miktarlar üzerinden davanın kabulüne, ödenen tazminata ödeme tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza