Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/715 K.2024/586

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirket ile davalı arasında hizmet sözleşmesi imzalandığını, sözleşme kapsamında çalıştırılan personellerin emekliliğe hak kazanmaları üzerine ihbar tazminatlarının davalı kurum tarafından ödeneceğine karar verildiğini, sözleşme devam ederken emekliliğe hak kazanan personellerin çalıştırılmamasına karar verildiğini, ihale makamının kararı üzerine iş akdi feshedilen işçilerin taraflar aleyhine işe iade davası ikame ettiklerini, mahkeme tarafından dava dışı işçilerin iadesine karar verildiğini, işe iade kararının yerine getirilemediğini,

daha sonra davalı kurum tarafından ihtarname gönderilerek dava dışı işçiler tarafından takip dolayısıyla davalı tarafından ödenen bedelin iadesinin istendiği ve iade edilmemesi halinde teminat mektubunun nakde çevrileceğinin ihtar edildiğini, davalının talebine itiraz edildiğini, ancak itirazlarının kabul edilmediğini ve mektubun nakde çevrildiğini beyan ederek, davacı tarafından yapılan 101.971,55 TL'nin 30/09/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı defilerinin bulunduğunu, dava dışı işçiler tarafından açılan işe iade davasının kabulüne karar verildiğini ancak davacı firma tarafından işe iadenin gerçekleştirilmediğini, davacı firmanın dava konusu meblağı kendi rızası ile ödediğini, taraflar arasında akdedilen sözleşme hükümleri doğrultusunda ödenen bedellerden davacı firmanın sorumlu olduğunu, dava dışı işçilerin işvereninin davacı şirket olduğunu beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi uyarınca dava dışı işçiler tarafından açılan işe iade davaları sonucunda davacı ve davalı aleyhine karar verildiği davacı tarafından bu karara dayalı olarak ödenen tazminatın rücuen davalıdan tahsili istemine ilişkindir. Sözleşme ve teknik şartname örnekleri, ... kayıtları, icra dosyalarının uyap evrakları, iş mahkemesi dosyalarının uyap evrakları, ödeme dekotları, bilirkişi raporları ve diğer bilgi belgeler dosyada mevcuttur.

Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir.

İş aktinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur.

İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

Hizmet alım sözleşmeleri kapsamında çalıştırılan işçilerin alt işveren ve asıl işverene karşı açtıkları işe iade davalarından kaynaklanan rücu alacaklarında diğer işçilik alacaklarından farklı bir uygulama ortaya koyulmuştur. Alt işveren, işçiler tarafından açılan işe iade davaları sonucunda ortaya çıkan işe iade tazminatlarından idare ve alt işverenin yarı yarıya oranında sorumlu oldukları kabul edilmektedir.

Davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesinin 27. maddesinde; " Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları, ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri çerçevesinde yükleniciye aittir. ... yüklenicinin çalıştırdığı işçilerin muhatabı ve sorumlusu değildir." hükmüne yer verildiği, açıklamalara göre iç ilişkide sorumluluğun yarı oranında taraflara ait olduğu, bu anlamda davacı şirketin dava dışı işçiye ödediği tutarın yarısını Borçlar Kanununun ve ihale sözleşmelerinin yukarıda yazılı hükümleri uyarınca alt işverene rücu edebileceği anlaşılmıştır.

Davacı dışı işçiler .... tarafından davacı ve davalı şirketlere karşı işe iade davaları açıldığı, Mahkemelerce verilen hükümler gereği dava dışı işçiler tarafından takibe geçildiği ve davalı kurum tarafından toplam 159.303,65 TL ödeme yapıldığı ve davalı kurum tarafından 01/10/2021 tarihinde davacıya ait 203.035,10 TL teminat mektubunun nakde çevrilerek ödemenin tahsil edildiği dosyaya sunulan banka dekontundan anlaşılmıştır.

Taraflar arasındaki sözleşmeler dikkate alınarak davacı tarafından yapılan ödemenin rücu koşulları ve ödeme tarihi itibariyle yapılan ödemenin denetlenmesi için bilirkişiden kök ve ek raporlar alınmış; alınan bilirkişi raporlarında özetle, davalı kurum tarafından icra dosyalarına yapıldığı bildirilen ödemeler ile bilirkişi tarafından tespit edilen ödeme tutarları arasında fark olduğunu, icra dosyaları üzerinden yapılan tespitte icra dosyalarına yapılan toplam ödeme tutarının 159.303,65 TL olarak tespit edildiği, bu tutar üzerinden yarı yarıya sorumluluk hesabı yapıldığında hesaplanan tutarın 79.651,382 TL olduğu bildirilmiştir.

Tüm dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde; taraflar arasında asıl ve alt işveren ilişkisinin bulunduğu, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmeler ve teknik şartname dikkate alındığında dava dışı işçiler tarafından açılan işe iade davaları sonucunda ortaya çıkan işe iade tazminatlarından idare ve alt işverenin yarı yarıya oranında sorumlu oldukları, bahsedilen ilkeler gözetilerek yapılan hesaplama ile düzenlenen bilirkişi raporu değerlendirilerek,

her ne kadar davacı tarafından 203.035,10 TL davalıya ödenmiş ise de dava konusu işe iade davaları sonucunda davalının ödediği toplam tutar olan 15930365 TL'nin yarısı oranında davacını ve davalının sorumlu olduğu anlaşılmakla bu turaın yarısını talep edebileceği kabul edilerek, davanın kısmen kabulüne, ödenen tazminata 30/09/2021 itibaren avans faizi uygulanmasına dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Katip .... e-imza Hakim .... · e-imza