Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/55 K.2024/595

Av. ...... DAVALI : ......

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 23/01/2024

KARAR TARİHİ : 16/10/2024

KARAR Y.TARİHİ : 23/10/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davanın yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirket ile davalı arasında 05.07.2023 tarih, ... teklif numaralı teklif formu ile toplam 26 kalem ve toplam bedeli KDV dahil 1.525,74-Euro bedelli kimyevi ürünün öneri niteliğinde davalı şirkete sunulduğunu ve önerinin kabul edildiğini, sonrasında 07.07.2023 tarih ve ... teklif numaralı 16 kalem ve bedeli KDV dahil 543,98-Euro bedelli proformo fatura düzenlenerek stokta mevcut olduğu beyan edildiğinden hemen teslim olarak kabul edildiğini,

yine 07.07.2023 tarih ve ... teklif numaralı 10 kalem ve bedeli KDV dahil 981,76 Euro bedelli proformo fatura düzenlenerek ve teslim tarihinin 4-6 hafta olarak belirlendiğini, ürünlerin bedellerinin belirlendiği üzere toplam 32.157,01-TL olarak davalının hesabına gönderildiğini, teslim için belirlenen tarihlerde ... nolu proforma faturadaki ürünlerin tamamı teslim edilmesine rağmen ... no'lu proforma faturadaki dava dilekçesinde belirtilen ürünlerin halen davacı şirkete teslim edilmediğini, bunun üzerine davalı şirkete telefonla malların teslimi veya ödenen bedelin iadesi için ulaşılmaya çalışıldığını ancak geri dönüş alınamadığını,

bu durumda davacının toplam 1.132,00-Euro karşılığı olarak 32.140,95 TL ödemesine rağmen toplamda 650,00-Euro'luk ürün teslim alındığını, eksik teslim edilen ürün bedeli 365,40-Euro karşılığı olarak davalıdan alacağı bulunduğunu belirterek, bu tutarın dava tarihindeki karşılığı 12.050,89 TL üzerinden davanın kabulüne, itirazın 12.050,69-TL üzerinden iptaline alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalıya usulüne uygun tebligat çıkarılmış olup, davalı taraf dosyaya cevap dilekçesi sunmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davacı tarafından satım bedelinin davalı tarafından düzenlenen proforma faturalara dayalı olarak davalı stoklarında mal olduğunun anlaşılması üzerine davalıya gönderildiği, ancak bir kısım malın davacıya teslim edilmediği ve bedelinin iade edilmediği iddiasına dayalı olarak satım bedelinin istirdadı için başlatılan icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

...... sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklının; ... San. Ve Tic. Ltd. Şti, borçlunun, ... Ltd. Şti olduğu, 15.410,65 TL asıl alacak, 1.844,32 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 17.254,97 TL alacak için 16/12/2023 tarihinde takip başlatıldığı, takip dayanağının 07/07/2023 tarih, ... ve ... numaralı (teslim edilmeyen ürün karşılığı olan 542,05 Euro) proforma faturalar olduğu, davalının18/12/2023 tarihli itirazı üzerine takibin 18/12/2023 tarihinde durdurulduğu işbu davanın İİK m. 67 uyarınca yasal süresi içerisinde ve itirazın iptali istemi ile açıldığı anlaşılmıştır.

Taraflar arasında 06.01.2023 tarihinde davalı tarafın düzenlemiş olduğu ... seri numaralı KDV dahil 368,16 TL tutarlı "......" açıklamalı fatura ile başlamış olduğu, sonrasında davalı ... tarafından davacıya 07.07.2023 tarihinde ... teklif numaralı KDV dahil 981,76 Euro bedelli ve ... teklif numaralı KDV dahil 543,98 Euro bedelli faturaların düzenlenmiş olduğu,

Davalı tarafından düzenlenen bu faturalar karşılığında davacı tarafından (09.01.2023 tarihinde ... hesabından ilk fatura tutarı olan 368,16 TL havale haricinde) 08.07.2023 tarihinde dosya içerisinde mevcut dekontlara göre 09/01/2023 tarihinde ilk fatura tutarı olan 368,16 TL, 10.04.2023 tarihinde, 3.724,08 TL, 08.07.2023 tarihinde ... nolu teklife istinaden 16.709,81 TL (589,058Euro karşılığı), 08/07/2023 tarihinde ... nolu teklife istinaden 15.431,14 TL (543,982 Euro karşılığı) olmak üzere toplam 32.140,95 TL( 1.133,040 Euro karşılığı) ödemelerde bulunduğu anlaşılmıştır.

Dava konusu proforma faturalar incelendiğinde, davalı tarafından düzenlenen 07.07.2023 tarihli ... teklif numaralı olan faturanın 981,76 Euro bedelli peşin havale tutarı karşılığı 27.849,68 TL olduğu, aynı tarihli ... teklif numaralı olan faturanın 543,89 Euro bedelli, peşin havale tutarı 15.431,14 TL tutarında olduğu, davacı tarafından sunulan dekontlara göre 08.07.2023 tarihinde 15.431,14 TL ve aynı tarihte 16.709,81 TL olduğu görülmüştür.

Dava konusu uyuşmazlık proforma faturaya dayalı olarak ödeme yapan alıcı davacının avans ödemesi yapıp yapmadığı ve miktarının belirlenmesi noktasındadır. Kural olarak satım sözleşmeleri ani edimli sözleşmeler olduğundan davacının satım ve teslim aldığı ürün bedellerini ödediği kabul edilir. Ancak dosyaya sunulan faturaların proforma fatura yani teklif niteliğinde olması dikkate alındığında kanıt yükümün değerlendirilmesi için taraf defterlerinin incelenmesi gerekmiştir.

Tacirlerin tutmakla yükümlü olduğu zorunlu defterlerin HMK'nın 222. maddesi uyarınca kanıt niteliğinin değerlendirilmesi yönünde taraflara davetiye çıkarılmıştır. Davalı adına yapılan tebligata rağmen ticari defterler sunulmamıştır. HMK'nın 222. maddesine göre, defterlerin sunulmaması halinde karşı yanın usulüne uygun düzenlenen defterlerinin lehine delil kabul edilecektir.

Bu inceleme yönünden davacı şirketin ticari defterleri mali müşavir bilirkişi tarafından incelenmiş bilirkişi tarafından düzenlenen ve hükme esas alınan 09/08/2024 tarihli raporda; davacının ticari defterlerinin usulüne uygun düzenlendiği, taraflar arasındaki ticari ilişkinin davacı ticari defterlerinde usulüne uygun olarak kayda alınmış olduğu,

davaya konu olan, davalının ... nolu proforma faturasında belirtmiş olduğu 10 kalem malzemelerden 3 kalem malzeme davacıya teslim edilerek 09.07.2023 tarih ... seri numaralı KDV dahil 4.217,61 TL tutarlı e-arşiv faturası, 13.10.2023 tarihli ... seri numaralı KDV dahil 2.108,81 TL'lik Temel Faturaların düzenlediği, davacının proforma fatura sonrası 08.07.2023 tarihinde, fatura öncesinde 16.709,81 TL "... nolu teklife istinaden (sipariş ödemesi)" açıklamalı olarak ödemede bulunduğu, davalının düzenlediği fatura ile davacının yapmış olduğu ödeme arasındaki farkın 10.383.39 TL olduğu,

09.07.2023 tarihli 1 EURO kurun faturada 28,37 TL/Euro olarak alındığı, davacının yaptığı ödeme tutarının 440,38 Euro olurken, davalının düzenlediği KDV dahil Euro tutarının 223,02 Euro Olduğu, davalının düzenlediği fatura ile davacının ödemiş olduğu tutarlar arasında Türk Lirası olarak 10.383,39 TL, Euro olarak 217,36 Euro davacının fazladan ödemede bulunduğu veya davalının eksik malzeme teslim ettiği görülmektedir.

10.383,39 TL fark ile davacının 10.04.2023 tarihinde "fosforik asit ödemesi" açıklamalı 3.724,08 ile birlikte 14.107,47 TL davacının davalıya fazla ödemede bulunduğu sonuç olarak; davalı tarafın düzenlemiş olduğu faturaların davacı ticari defterlerine işlenmiş olduğu, davacı tarafından yapılan ödeme tutarlarının davacı ticari defter ve kayıtlarında yer aldığı, davacı ticari defter kayıtlarına göre takip tarihi 16.12.2023 itibariyle davacının banka havalesi yolu ile belgelendirilmiş dekontlara göre 36.233,19 TL ödeme yaptığı karşılığında kaydedilen fatura tutarı toplamının 22.125,72 TL olduğu davacının 14.107,47 TL tutarında alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Dosya kapsamı, toplanan kanıtlar, bilirkişi raporu, icra dosyası ve tüm dosya içeriği birlikte değerlendirildiğinde; davacı şirketin davalı tarafından düzenlenen teklif faturaları ile ödeme yapmak şeklinde ticari satım ilişkisi gerçekleştiği davacının usulüne uygun düzenlenen defterlerine göre mal bedeli karşılığı olmayan 14.107,47 TL tutarında ödemesi bulunduğu, davalı tarafından ihtara rağmen ticari defterler sunulmadığı ve mal tesliminin kanıtlanmadığı anlaşılmıştır. Taleple bağlılık ilkesi gereği davalının takibe yaptığı itirazın kısmen iptali ile 12.010,69 TL asıl alacak üzerinden davacı yanca dava dilekçesinde işlemiş faiz talep etmediği anlaşılmakla davanın kabulüne, alacak likit olmakla icra inkar tazminatına karar vermek gerekmiş aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Her ne kadar kısa kararda maddi hataya dayalı olarak "...takibin 14.107,47 TL asıl alacak üzerinden takip talebindeki koşullarla devamına..." yazılmış ise de; HMK 183 ve 304 maddeleri uyarınca, bu maddi hata her zaman düzeltilebileceğinden, gerekçeli kararda verilen kararın kesin olduğuna ilişkin gerekli düzeltme yapılmıştır.