Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/856 K.2024/348

...

DAVA

Sözleşmenin İptali

DAVA TARİHİ : 16/12/2022

KARAR TARİHİ : 15/05/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 16/05/2024

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı şirketin, davalı taraf ile kendi adına tescilli ...ilçesi sınırları içerisinde bulunan .. sicil, ... ruhsat numaralı maden sahasının tüm hak ve vecibeleri ile maden haklarıyla birlikte devri hususunda anlaştıklarını ve taraflar arasında karşılıklı yükümlülükleri içeren sözleşme imzalandığını, davacı şirketin üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirdiğini, maden ruhsat devrini yerine getirdiğini, yalnız karşı tarafın sözleşmenin 5/e maddesindeki edimini yerine getirmediğini, ...

30/12/2019 tarihli ihtarname keşide edilerek edimin yerine getirilmesi hususunda ihtarda bulunulduğunu, ihtarnamenin tebliğine karşın verilen sürede edimin yerine getirilmediğini, davalının halen ticari faaliyetini sürdürdüğünü belirterek davanın kabulü ile sözleşmeye aykırılık nedeniyle ruhsat devrinin iptaline ve haklı nedenle sözleşmenin feshine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; öncelikle davanın süresinde açılmaması nedeniyle zamanaşımı itirazında bulunduklarını, 3213 sayılı Maden Kanunundan doğan tüm hak ve vecibeler ile birlikte 5.madde gereğince ... sicil numaralı 4.grup madenin, davalı adına 26/07/2019 tarihinde resmi şekil şartına uygun devir işlemiyle devrin gerçekleştirildiğini, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin ön sözleşme olduğunu, hukuki anlamda geçersiz bir sözleşme olup, bu dava açısından değeri bulunmadığını, maden hakkının, bir başkasına geçerken,

bu devrin kural olarak yetkili mercii önünde (...) yapılacak bir resmi hukuki işlem ve maden siciline tescili ile gerçekleştiğini, maden hakkının devrinde kanuni sakıncanın veya herhangi bir engelin mevcut olup olmadığına ilişkin iznin ve denetimin Bakanlık otoritesinde olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, madenlerin taşınmaz sayıldığını, HMK'nun 12.maddesi uyarınca taşınmazın bulunduğu yer olan ... kesin yetkili olduğunu, ticari davalarda başvurulması gereken zorunlu arabuluculuk dava şartının yerine getirilmediğini,

ayrıca sunulan sözleşmenin 7.maddesi uyarınca doğacak anlaşmazlıklar için öncelikle tarafların uzlaşmaya çalışarak mutabakat sağlayacakları, sağlayamamaları halinde dava yoluna başvuracaklarının kararlaştırıldığını, davacı tarafın uzlaşma iradesini gösteren bir harekette bulunmadığını, ayrıca ön sözleşmenin 3.maddesinde sözleşme süresi bitiminin ruhsatın devir tarihi olduğu, bu sürenin geçtiğini, ön sözleşmenin feshinin talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek haksız davanın reddine karar verilmesi isteğinde bulunmuştur.

GEREKÇE

Dava; maden ruhsat devrinin iptali, sözleşmenin feshi isteğine ilişkindir.

Davalı taraf yetki itirazında bulunmuş ise de; dava konusu olayda kesin yetki hali bulunmadığı, sözleşmenin 7.maddesi uyarınca Ankara mahkemelerinin yetkilendirildiği anlaşılmakla yetki itirazı reddedilmiştir.

Davalı taraf zamanaşımı itirazında bulunmuş ise de; devir işleminin ve sözleşmenin tarihi gözetilerek zamanaşımı itirazı yerinde görülmediğinden reddedilmiştir.

Davada talebin ruhsat devri talebi olup, sözleşmede ruhsat bedeli 1.250.000,00TL olarak kararlaştırıldığından bu bedel üzerinden eksik peşin harcı ikmal etmek üzere davacı tarafa süre verilmiş, harç ikmali yapılmış, bu şekliyle dava değeri itibariyle heyetçe görülecek davalardan olduğundan bahisle dosya heyete tevdi edilerek yargılama heyetçe sürdürülmüştür.

Davalı taraf arabuluculuk dava şartı yerine getirilmeden dava açıldığı itirazında bulunmuş ise de; davanın para alacağına ilişkin olmadığı, davanın niteliği gereği arabuluculuğa tabi olmadığı anlaşılmakla bu itiraz yerinde görülmemiştir.

...'ne dava konusu ruhsatla ilgili olarak son hak sahibinin bildirilmesi için yazı yazılmış, yazı cevabında, dava konusu maden işletme ruhsatının 26/07/2019 tarihi itibariyle...tarafından İsmail Yükseker'e devredildiği, halen ruhsatın .... adına kayıtlı olduğu bildirilmiştir.

Taraflar arasında düzenlenen sicil... numaralı sahanın maden ruhsat devri ön sözleşmesinin incelenmesinde, sözleşmenin 2.maddesinde; sözleşmenin...) ruhsat numaralı maden sahasının devrine ilişkin ön sözleşme olduğu, sözleşmenin 3.maddesinde; sözleşmenin süresinin devir olduğu tarihe kadar geçerli olup bu tarihten sonra kendiliğinden yürürlükten kalkacağının belirtildiği, sözleşmenin 4.maddesinde; tarafların yükümlülüklerinin belirtildiği, sözleşmenin 5.maddesinde; maden sahasının devrine ilişkin devir bedelinin 1.250.000,00TL olarak belirtildiği,

devralan şirketin, ruhsat sahibine en geç 5 iş günü içerisinde ön ödeme olarak 450.000,00TL ödemenin kabul ve taahhüt edildiği, e bendinde devralan şirketin devir işleminin bakanlık onayından geçmesi ve ruhsat devrinin gerçekleşmesi akabinde kalan borcun tamamı olan 800.000,00TL tutarı devir işlemi anında ruhsat sahibine ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğinin belirtildiği, toplam 8 maddeden ibaret olduğu anlaşılmıştır.

Davacı taraf, taraflar arasında davacıya ait maden ruhsatının devrine ilişkin sözleşme düzenlendiği, devir bedelinin bir kısmının ödendiği, geri kalan kısmın halen ödenmediği, ruhsat devrinin davalı üzerine gerçekleştirildiği, ödemeye ilişkin edimin yerine getirilmediği iddiasıyla sözleşmenin feshi ve devrin iptali isteğinde bulunmakta, davalı taraf, sözleşmedeki edimlerin yerine getirildiği, devrin yapıldığı, sözleşmenin ön sözleşme niteliğinde olup, hukuki anlamda geçersiz bir sözleşme olduğu, devrin yapıldığı, sözleşmenin sona erdiği, davanın reddi gerektiği savunmasında bulunmaktadır.

Davada uyuşmazlık; ruhsat devrinin iptali, sözleşmenin feshi talebinin yerinde olup olmadığı hususlarında toplanmaktadır.

Mahkemece yapılan inceleme ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında maden ruhsatının devrine ilişkin 22/03/2019 tarihli ön sözleşme düzenlendiği, sözleşmede bedelin ve yükümlülüklerin kararlaştırıldığı, sözleşme süresinin 3.maddede ruhsatın devir olduğu tarihe kadar olduğunun belirtildiği, ruhsat devrinin 26/07/2019 tarihinde gerçekleştirildiği, taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin taraflarca feshedilebileceği, mahkemece feshe karar verilemeyeceği, bu hususta sadece feshin yerinde olup olmadığı yönüyle hüküm kurulabileceği, ayrıca ruhsat devrinin gerçekleştirildiği taraflar arasındaki uyuşmazlığın devir bedeline ilişkin olduğu,

bu şekliyle para alacağına yönelik olup, devrin iptaline ve sözleşmenin feshine karar verilemeyeceği, bu husustaki taleplerin yerinde olmadığı, sözleşme bedeline ilişkin açılan bir davanın olmadığı anlaşılmakla sözleşmenin feshi ve ruhsat devrinin iptali istemiyle açılan işbu davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

...