Ankara 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/747 K.2024/650

T.C. ... 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/748 Esas - 2024/651

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ

T.C

...

ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

ESAS NO : 2023/748

KARAR NO : 2024/651

DAVA

Tazminat (Rücuen Tazminat)

DAVA TARİHİ : 08/11/2023

KARAR TARİHİ : 17/10/2024

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH: 26/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkili şirketin faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığı ile yaptırdığını, davalı şirketin de, müvekkili şirketin taşeronları olarak çalıştığını, davalının taşeron olarak çalıştığı dönemlerde, davalı şirketde çalışan işçilerden .... .... ... (.... .... ... 'nın işçilik alacakları için ...

Büyükşehir Belediyesi Başkanlığına karşı arabuluculuk yoluna başvurduğunu, arabulucuk görüşmeleri neticelerinde 04.07.2019 tarihinde tarafların anlaşmış olup başvurucunun işçilik alacakları ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından ödenmiş olup ayrıca arabuluculuk ücret ve masrafları ödendiğini, 16.171,00 TL ödeme tutarının müvekkili şirketin hakediş alacaklarından 25.08.2022 tarihinde kesilmiş olup, müvekkili tarafından hizmet sözleşmeleri gereği zorunlu arabuluculuk yoluna başvurularak davalı taşeron şirketlerden talep edildiğini, 2022/1 4677 numaralı arabuluculuk dosyası kapsamında başlatılan arabuluculuk sürecinde davalıların katılmadığını ve anlaşılamadığını, müvekkili şirketin taşeron davalılar işçisine ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından ödenen tutarı hakedişlerinden kesilmek suretiyle ödemek zorunda kaldığını, fazlaya dair tüm dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydı ile kısmi dava olarak şimdilik 1.200,00 TL'nin ...

Büyükşehir Belediyesi tarafından müvekkili şirketin hakedişinden kestiği 25.08.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıların sorumlu olduğu payları oranındaki miktarlar kadar tahsiline, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, rücuen alacak istemine ilişkindir.

Her ne kadar...Grup Peyzaj Yapı İnşaat Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi hakkında rücu istemi ile dava açılmış ise de dava dışı işçiye yapılan ödemenin bu şirkette çalışılan döneme ilişkin olmaması nedeniyle bu şirket hakkında açılan davanın reddine karar verilmiştir.

Mahkememizce aldırılan 20/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda; davacının Kıdem Tazminatı, İhbar Tazminatı, Yıllık İzin Ücreti, UBGT Ücreti, Hafta Taili Ücreti, Fazla Çalışma Ücreti ve Arabuluculuk Ücreti bakımından ... Emlak Yapı San. Tic. Ltd. Şti.' ye toplam 3.287,80-TL rücu edilebileceği, ... Peyzaj Tic. Ltd. Şti. ' ye toplam 6.841,66-TL rücu edilebileceği, ...Peyzaj Yapı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.' ye rücu edilebilecek bir alacak tespit edilemediği kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce aldırılan 29/08/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda; davacının Kıdem Tazminatı, İhbar Tazminatı, Yıllık İzin Ücreti, UBGT Ücreti, Hafta Taili Ücreti, Fazla Çalışma Ücreti ve Arabuluculuk Ücreti bakımından dava dışı işçiye ödediği toplam 16.171,00-TL ' nin; 9.329,34-TL sinin ... Emlak Yapı San. Tic. Ltd. Şti.' ye rücu edilebileceği, 6.841,66-TL sinin ... Peyzaj Tic. Ltd. Şti. ' ye rücu edilebileceği, ...Peyzaj Yapı İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.' ye rücu edilebilecek bir alacak tespit edilemediği kanaatine varılmıştır.

Davacı vekili 11/09/2024 tarihli dilekçesi ile; 1.200,00 TL olan dava değerini 16.171,00 TL olarak ıslah ettiklerini beyan etmiştir.

Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez.

Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar.

Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir.

Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir.

Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)

Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda dava dışı işçinin davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır.

Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. İhbar tazminatı, yıllık izin ve fazla mesai alacağından ise son işveren sorumludur.

Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.