Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/905 K.2024/655

Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2022/905 Esas

KARAR NO : 2024/655

HAKİM : ..... KATİP .....

DAVACI : ..... VEKİLİ : Av. ..... DAVALI : 1- ..... VEKİLİ : Av. ..... DAVALI : 2- .....

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 28/12/2022

KARAR TARİHİ : 14/11/2024

YAZIM TARİHİ : 14/12/2024

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalılar tarafından oluşturulan adi ortaklık arasında ...

Barajı ölçüm cihazlarının çalışır hale getirilmesi ve eksik imalatların tamamlanması konusunda Taşeron sözleşmesi imzalanmış olduğunu, müvekkili tarafından bütün edimlerinin ifa edildiğini, karşılığı bedelin bir miktarının ödenmiş olduğunu, bir kısım ödemenin yapılmamış olduğunu, müvekkili şirketin iş ortaklığı adına toplam 747.324,33 TL bedelli 3 adet fatura düzenlemiş olduğunu, iş ortaklığı tarafından, bu faturaların 164.324,33 TL kısmının ödenmemiş olduğunu, dava şartı arabuluculuk görüşmelerinin anlaşmama ile sonuçlanmış olduğunu, ihtiyati haciz kararı verilmesini,

alacağın başvuru tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile davalı şirketlerden alınıp müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirketler üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın edimini ifa etmediğini, sözleşme kapsamında taahhüdünü tamamlamamış olduğunu, müvekkili tarafından işin tamamlanacağı inancıyla davacı şirkete fazladan para ödenmiş olduğunu, yapılan işin niteliği itibariyle kısmen tamamlama durumu olamayacağından işin bütün olarak teslim edilmesi gerektiğini, kısmi ifanın kabul edilemeyeceğini, iş tamamlanmadığından avans olarak yapılan ödemelerden kaynaklı müvekkilinin alacaklı olduğunu, davacı tarafından düzenlenen faturalara itiraz edilmemiş olması halinin faturanın içeriğinin kesinleşmesi sonucunu doğuracağını,

faturada belirtilen işin yapıldığının ve alacağın talep edilebilri hale geldiğinin ispatı anlamına gelmeyeceğini, davanın reddine, davacı aleyhine % 20’den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

-07/07/2020 tarihli taşeron sözleşmesi, teklif mektubu, ... İnşaatı kapsamında yer alan gölet ölçüm cihazlarının çalışır hale getirilmesi ve eksik imalatların yapılması işine ait ihale evrakları, -Farklı tarihli tutanaklar -Faturalar ve taraf ticari defter ve kayıtları -Bilirkişi raporları:

22/05/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; asıl işveren ... yazılarına göre, taşeron tarafından yapılan işlerin teknik şartnamelere uygun olduğu, eksik montaj bulunmadığının bildirildiği, voltaj dengesizliğinin davacı taşeron tarafından sözleşmeyle üstlenilen iş ve imalatlardan kaynaklı olmadığı, bu bakımdan davacı taşeronun sözleşmeden kaynaklanan edimini yerine getirmiş olup olmadığı hususunun mahkemenin takdirinde olduğu, tarafların ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme ve tespitlerde, ticari defter kayıtlarının birebir birbirleriyle uyumlu olduğu, buna göre;

davacı şirkete ait ticari defter kayıtlarına göre, 31.12.2022 tarih itibariyle davacı şirketin davalı iş ortaklığından 164.324,33 TL alacaklı olduğu, davalı iş ortaklığına ait ticari defter kayıtlarına göre, 31.12.2022 tarih itibariyle davacı şirketin davalı iş ortaklığından 164.324,33 TL alacaklı olduğu belirtilmiştir.

22/08/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 22.05.2023 tarihinde toplam 12 sayfa olarak sunulan kök raporun, 12. Sayfası "7.Sonuç" başlığı altında 1 ve 2/A-B olarak özetlenen inceleme, tespit, görüş ve değerlendirmelerini değiştirecek bir husus bulunmadığı belirtilmiştir.

26/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle.

22.05.2023 tarihinde toplam 12 sayfa olarak sunulan kök raporun 12. Sayfası "7.Sonuç" başlığı altında 1 ve 2/A-B olarak özetlenen inceleme, tespit, görüş ve değerlendirmelerinde davalı taraf itirazlarının incelenerek tek tek değerlendirildiği, 22.08.2023 tarihli 9 sayfadan oluşan ek raporun 9. Sayfasında sonuç kısmındaki görüş ve değerlendirmelerini değiştirecek bir husus bulunmadığı, davacı tarafından sözleşmeyle üstlenilen edimlerin yerine getirildiği, ..... sisteminin çalışmasına ve raporlama yapılmasına engel voltaj dengesizliğinde, ana panoya ve ...'e enerji temin edilememesinde davacı taşeronun kusur ve sorumluluğunun bulunmadığı,

2. kez ek rapor düzenlenmesine konu olan ..... tarafından yazılan yazı ekinde geçici kabul red tutanaklarının bulunmadığı ve davacı tarafından imalatı tamamlanan ancak voltaj dengesizliği ve ... olmamasından kaynaklı olarak çalışmayan ... sistemi tarafından raporlama yapılamamasının geçici kabule engel nitelikte eksik ve kusur olmadığı belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacak talebine ilişkindir.

Taraflar arasında ... Barajında yer alan taşeron sözleşmesinde ayrıntıları belirlenen gölet ölçüm cihazlarının çalışır hale getirilmesi ve eksik imalatların yapılması hususunda sözleşme imzalandığı, davacının işbu sözleşmede taşeron, davalı ...'nın ise işveren olarak yer aldığı, davacı iddiasının iş bedelinin eksik ödendiği, davalılar iddiasının işin eksik ve ayıplı yapıldığı hususunda olduğu görüldü.

Bu kapsamda eldeki uyuşmazlığın esasının incelenmesine geçilmesinden önce eser sözleşmesine ilişkin kısaca bir açıklama yapmakta yarar bulunmaktadır.

Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir (TBK m. 470). Eser sözleşmesinde yüklenici, üstlendiği edimleri iş sahibinin haklı menfaatlerini gözeterek sadakat ve özenle ifa etmek zorundadır. Yüklenicinin özen borcundan doğan sorumluluğunun belirlenmesinde benzer alandaki işleri yüklenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken mesleki ve teknik kurallara uygun davranış esas alınır.

Yüklenici kararlaştırılan eseri aksine bir düzenleme yoksa kendisi veya kendi yönetimi altında başka bir kişiye yaptırabilir (TBK m. 473). Yüklenici, sözleşmede kararlaştırılan sürede işe başlamak ve bitirmek zorundadır. Ayıp, yasa ya da sözleşme hükümleri gereğince, bir eser veya malda bulunması gereken niteliklerin bulunmaması ya da bulunmaması gereken bozuklukların bulunmasıdır. Yüklenici, eserdeki açık ve gizli ayıplardan dolayı iş sahibine karşı sorumludur (TBK m. 474). Açık ayıp, eserin iş sahibine teslim anında kolaylıkla görülebilen ve fark edilebilen ayıplardır. Buna karşılık gizli ayıp, eserin tesliminden sonra ve kullanım sırasında ortaya çıkan ayıplardır.

İş sahibi, eseri teslim alır almaz işlerin olağan akışına göre imkan bulur bulmaz eseri gözden geçirmesi ve varsa ayıpları yükleniciye bildirmekle yükümlüdür (TBK m. 474). Eserdeki ayıp nedeniyle yüklenicinin sorumlu olduğu hallerde iş sahibi, seçimlik hak olarak; eser iş sahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme, eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme, aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme, ve iş sahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı bulunmaktadır (TBK m. 475).

Yine eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulur; ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğu devam eder. Bunun dışında iş sahibi, gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, eseri kabul etmiş sayılır. Eserdeki ayıp sonradan ortaya çıkarsa iş sahibi, gecikmeksizin durumu yükleniciye bildirmek zorunda olup, bildirmemesi halinde eseri kabul etmiş sayılır (TBK m. 477).

Eserin ayıplı olması, yüklenicinin açıkça yaptığı ihtara rağmen iş sahibinin verdiği talimattan kaynaklanmış bulunursa veya her hangi bir sebeple iş sahibine yüklenebilecek bir nedenden dolayı meydana gelmiş olursa, iş sahibi eserin ayıplı olmasından doğan haklarını kullanamaz (TBK m.476) Buna göre ayıp iş sahibinin verdiği talimattan kaynaklanıyor ise iş sahibi eser ayıplı olmasına rağmen kanundan kaynaklanan, sözleşmeden dönme, bedelde indirim veya eserin ücretsiz onarılmasına ilişkin seçimlik haklarını kullanamaz ayrıca genel hükümlere göre tazminat da talep edemez (TBK m. 475). Ayrıca malzeme yüklenici tarafından sağlanmışsa yüklenici, bu malzemenin ayıplı olması yüzünden iş sahibine karşı satıcı gibi sorumludur (TBK m. 472/1).

Yukarıda yer alan açıklamalarla tüm dosya kapsamı ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde taraflar arasında eser sözleşmesinin varlığı hususunda herhangi bir uyuşmazlığın bulunmadığı, temel uyuşmazlığın davacının sözleşme konusu edimin eksiksiz ve ayıpsız şekilde yerine getirip getirmediği ve davalıların sözleşme konusu ödeme yükümlülüğünü eksiksiz şekilde yapıp yapmadıkları hususunda toplandığı anlaşılmış, taraf ticari defterleri, dava dışı idarenin tutmuş olduğu tutanaklar ve ihale dosyası göz önünde bulundurulmak suretiyle hazırlanan dosya kapsamına uygun olması ve bilim ve fen kurallarına göre hazırlanan bilirkişi raporları hükme esas alınmıştır.

Bilirkişi marifetiyle taraf ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde defterdeki alacak borç tutarlarının uyumlu olduğu ve birbirini doğruladığı görülmüş, dava dışı idare tarafından tutulan tutanaklar incelendiğinde taşeron sözleşmesine konu imalatların eksiksiz olarak yapıldığı, ölçüm cihazlarından veri alınamamasının temel sebebinin elektrik voltaj dengesizliği olduğu,

bu dengesizliğin ölçüm alet ve cihazlarına zarar verdiği sabit olup, davacının üstlenmiş olduğu edimin ölçüm cihazlarının idare ile yapılan sözleşme şartlarına uygun, çalışır halde teslimi olduğu sabit olup, ölçüm cihazlarından veri alınamaması ve elektrik akımlarındaki dalgalanmalar sebebiyle cihazların zarar görmesinin davacının taşeron sözleşmesindeki yüklenimleri arasında bulunmadığı usule uygun yapılmış ayıp ihbarına dosya arasında rastlanmadığı, bu haliyle davacının edimini tam ve eksiksiz yerine getirdiği,

davalıların kendi ticari defterlerinde de açıkça görülen borcu ifa etmedikleri anlaşılmakla, davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ..... · ¸e-imzalıdır. Hakim ..... · ¸e-imzalıdır.