Ankara 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/16 K.2025/266

Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili

ANKARA 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/16 Esas

KARAR NO : 2025/266

HAKİM : .... KATİP : ....

DAVACI : .... VEKİLLERİ : Av. .... Av. .... DAVALI : .... VEKİLİ : Av. ....

DAVA

İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan), Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/01/2023

KARAR TARİHİ : 24/04/2025

YAZIM TARİHİ : 24/05/2025

BİRLEŞEN .... ESAS 2023/583 KARAR

DAVACI : .... VEKİLİ : Av. .... DAVALI : .... VEKİLLERİ : Av. .... Av. ....

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 05/05/2023

KARAR TARİHİ : 20/09/2023

YAZIM TARİHİ : 20/09/2023

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan), Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında 01.03.2022 tarihinde, davalı şirketin uhdesinde bulunan ..., kapsamında, hafriyat işleri konusunda bir sözleşme kurulmuş olduğunu, sözleşme kapsamında yapılan işlere karşılık olarak müvekkili tarafından 13.05.2022 tarihli ve 5.372.519,23 TL bedelli, 23.07.2022 tarihli ve 3.230.525,94 TL bedelli iki adet fatura düzenlenmiş olduğunu, davalı şirket tarafından ödemelerin bir kısmının yapılmamış olduğunu, müvekkili tarafından bu konuda yapılan müracaatlardan sonuç alınamamış olduğunu, bunun üzerine müvekkilinin alacağına kavuşmak amacıyla ....

E sayılı dosyası ile 25.10.2022 tarihinde 364.535,81 TL alacak için takip başlatmış olduğunu, davalı şirket tarafından 27.10.2022 tarihli dilekçe ile takibe itiraz etmesi üzerine takibin durmuş olduğunu, dava şartı arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamamış olduğunu, müvekkilinin sözleşme gereği edimini yerine getirmiş olduğunu, davalı şirket tarafından ...

Noterliği 04.11.2022 tarih ve ... yevmiye ile müvekkili aleyhine keşide edilen ihtarname ile müvekkilinin sözleşmede belirtilen sürelerde taahhütlerini tamamlayamadığından bahisle gecikme cezası ödemesi gerektiği ihtarında bulunulmuş olduğunu, davalı tarafın ihtarnamesine cevap olmak üzere müvekkili tarafından....

Noterliği 10.11.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarname ile işin gecikmesine müvekkilinin sebep olmadığı, yer tesliminden sonra alınması gereken ruhsatların muhatap tarafından alınmasındaki prosedürün zamanında yerine getirilmemiş olduğundan, yağışlı havalar nedeniyle hafriyat alanına çıkılamadığından,

sözleşmede belirtilen miktardan daha fazla hafriyat işi yapıldığından gecikmeler olduğunun davalı tarafa ihtar ve ihbar edilmiş olduğunu, müvekkili tarafından davalı şirket adına düzenlenen ve takibe konu edilen faturalara davalı şirket tarafından süresi içerisinde herhangi bir itirazının bulunmadığını, itirazın iptaline, takibin devamına, alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı borçluya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Birleşen davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin .... ile yapmış olduğu kamu ihalesi neticesinde 01/03/2022 tarihli ....kapsamında hafriyat işlerinin yapımının davalı şirkete taşere edildiğini, 08/03/2022 tarihinde yer teslimi yapılarak işe başlandığını, davalı yanın üstlendiği işi süresinde bitirmediğini ve teslim tarihinde gecikmeler yaşandığını, sözleşmede yer alan ceza koşulunun yerine getirilmesi sebebiyle işbu davayı açtıklarını, cezai şart alacağının tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Asıl davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı şirket arasında 01.03.2022 tarihinde, davalı şirketin uhdesinde bulunan ..., kapsamında, hafriyat işleri konusunda bir sözleşme kurulmuş olduğunu, davaya ve takibe konu faturanın, davacının hakkediş bedellerine ilişkin olduğunu, bu konuda ihtilaf bulunmadığını, taraflar arasında kurulmuş olan sözleşmenin 12. Maddesinde, sözleşmeye konu işin, yer teslimini müteakip 60 gün içerisinde bitirilmesinin kararlaştırılmış olduğunu, işin yer tesliminin 08.03.2022 olduğunu, sözleşmeye göre işin bitim tarihinin 08.05.2022 olduğunu,

ancak davacı tarafından yüklenilen işin bitim tarihinin 20.07.2022 olduğunu, sözleşmenin 11'nci maddesinde, işveren tarafından verilen süre uzatımları hariç işin zamanında bitirilmemesi halinde geçen her takvim günü için 20.000 TL/gün gecikme cezası verileceği, ceza miktarının toplam bedelin %15'ini geçemeyeceğinin düzenlenmiş olduğunu, sözleşmenin 3.2.'nci maddesine göre hafriyat işinde çalışan araçların kullanacağı motorinin müvekkili tarafından temin edileceği, bedelinin davacının hakkedişlerinden kesileceği , motorinin litresinin 19.90 TL/LT olarak sabitlenmiş olduğunun düzenlenmiş olduğunu,

motorin fişlerinden işin hangi tarihlerde yapılmış olduğunun anlaşılacağını, en son motorin raporlamasının Temmuz 2022 tarihine ait olduğunu, bunun bile işin geç yapıldığını ispat edebileceğini, davanın usulden ve esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili aleyhine açılan huzurdaki dava haksız ve yasal dayanakta olduğunu, davacı aleyhine .... esas sayılı dosyasından dava açtıklarını misilleme yapmak ve mezkur dosyadaki alacakları haksız yere akamete uğratmak maksadı olduğunu, müvekkili şirket ile davacı şirket arasında 01/03/2022 tarihli sözleşme yapıldığını "...." kapsamında yapılacak olan hafriyat işleri konusunda anlaşıldığını,

müvekkil şirketin sözleşme gereği üzerine düşen edimleri yerine getirdiğini ayrıca sözleşmede belirtilen daha fazla hafriyat işin de davacının talebi doğrultusunda müvekkil şirket tarafından yapıldığını ... Fatura numaralı, 23.07.2022 tarihli, 3.230.525,94-TL bedelli fatura ve ...Fatura numaralı, 13.05.2022 tarihli, 5.372.519,23-TL bedelli faturalar kesilerek davacıya gönderildiğini. (...

Fatura numaralı, 23.07.2022 tarihli fatura, ...Fatura numaralı, 13.05.2022 tarihli faturalar ....

E sayılı dosyasında bulunduğunu, davacı borçlu taraf sözleşme ve fatura gereği üzerine düşen edimi yerine getirmediğini, müvekkil şirkete eksik ödemede bulunduğunu, müvekkilin bütün sözlü başvurularının yanıtsız kaldığı bu sebeple .... esas sayılı takip dosyasıyla davacı şirket hakkında müvekkil adına fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 364.535,81-TL'lik 25/10/2022 tarihinde ilamsız icra takibi başlatıldığı, davacı borçlu ... Ltd. Şti.

Tarafından .... esas sayılı dosyasına 27/10/2022 tarihinde itiraz dilekçesi sunulduğunu itiraz dilekçesi sonucunda borçlu yönünden aynı tarihte icra müdürlüğünce takibin durdurulduğunu, taraflarınca .... esas sayılı dosyasında davacı aleyhinde itirazın iptali ve alacağın tahsili istemli dava ikame edildiğini, davalının sözleşme gereği edimlerini yerine getirdiği gibi davacının sözlü talimatları doğrultusunda sözleşmeye ek olarak ilave işler de yapıldığını, bunlara ilişkin faturaların da kesilerek davacı tarafa iletildiğini, teslim tarihinde bir gecikme bulunmadığını,

aleyhe iddiaları kabul anlamına gelmemekle birlikte şayet bir gecikmeden söz etmek gerekirse gecikmenin asıl sebebinin davacı tarafın üzerine düşen edimlerini yerine getirmemesinden kaynaklandığını davacının süresi içerisinde ruhsat almadığını, yer teslimini yapmadığını, hafriyat dökülecek döküm sahasını ...' den almadığını 60.000 m3 hafriyatın davacı tarafından 120.000 m3 e çıkarıldığını, davalıdan kaynaklı eksiklik olması halinde davacı tarafın hak edişleri yapmaması ve davacıya ödemede bulunmaması gerektiğini kesin hak edişlerin yapıldığını,

davanın aralarında fiili ve hukuki irtibat bulunan.... esas sayılı dosyasında görülmekte olan dava ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

-.... esas sayılı icra takip dosyası, -Taraf ticari defter ve kayıtları, ihtarnameler, -.... ait ihale evrak ve dokümanları, -Bilirkişi raporu:

23/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; taraflar arasında düzenlenen sözleşme içeriğinde yapılacak hafriyata ilişkin herhangi bir miktar belirlenmemiş olduğu, yani yapılacak işin miktarı sözleşme kurulduğu tarihte ne kadar olduğu tespit edilemediği, kesin hak ediş raporunda tespit edilen ve davacı tarafından yapılan hafriyat miktarının 159.068,000 m3 olduğu, davacı vekili, dava dilekçesinde sözleşme kurulurken yapılacak işin miktarının 60.000 m3 civarında olduğu dile getirilmiş olmasına rağmen bunu kanıtlayıcı bir belge dosya içeriğinde bulunmadığı,

bu konu sözleşme kurulurken yapılacak işin miktarına göre belirlenen işin süresinin, iş miktarında artış olduğu takdirde artan miktara paralel olarak işe ek süre verilmesi kaidesi açısından önemli olduğu, bu açıdan bakıldığında, sözleşmeye göre işin bitirilmesi gereken tarih 08.05.2022 olmasına rağmen, davalı şirket tarafından işin süresinde bitirilmediğine dair herhangi bir ihtara ve ikaza yönelik herhangi bir belge dosya içeriğinde olmadığı gibi, kesin hakkediş raporunda da sözleşmenin 11'nci maddesi uyarınca hesaplanmış gecikme cezası kesintisi yapılmamış olduğu,

bu durumda, davalı işveren tarafından iş artışı veya diğer sebeplerden dolayı süre uzatımı verilip verilmediği veya verilip verilmeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu, taraf vekillerinin her ne kadar dava ve cevap dilekçesinde tarafların ticari defterlerini delil olarak göstermiş olmalarına rağmen, ticari defterlerin veya defterlerin bulunduğu yer ve irtibat kurulacak kişiye ait bilgiler dosya içeriğinde sunulu olmadığından, tarafların ticari defterleri üzerinde inceleme ve tespit yapılamamış olduğu, takibe konu faturaların, tarafların kaşe ve imzasını havi ihtilafsız düzenlemiş oldukları hak edişlere ait faturalar olduğu,

bu faturalar nedeniyle davalı şirketin davacı tarafa ödemesi gereken miktarın ne kadarının ödenmiş olduğunun, ne kadarının ödenmemiş olduğunun ancak tarafların ticari defter kayıtlarıyla belirlenebileceği, takip konusu edilen asıl alacak yönünden bu safhada hesaplama yapılamayacağı belirtilmiştir.

03/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı şirket ... San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin inceleme dönemi ticari defter kayıtlarında; davalı şirket ... Tem. ve TİC. LTD. ŞTİ'den; ... Cari Hesap Bakiyesine göre 364.535,81 TL alacaklı göründüğü belirtilmiştir.

29/01/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; asıl davada, davacı ve davalı şirketlerin 2022 yılında Türk Ticaret Kanunu ve Vergi Usul Kanunu, Vergi Usul Kanunu Uygulama Genel Tebliğlerinde belirlenen usul ve kayıt sistemine uygun olarak yasal defter ve kayıtlarını tutmuş olduğu, ticari defterlerin tasdik işlemlerinin yasal usul ve esaslara uygun olduğu, mahkeme tarafından aldırılan 03.11.2023 tarihli bilirkişi raporuna göre .... Esas Asıl Dosya ve ....

Esas sayılı birleşen dosya yönünden; davacı şirket .... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin inceleme dönemi ticari defter kayıtlarında; davalı şirket .... Tem. Ve Tic. Ltd.

Şti.'den ... cari hesap bakiyesine göre 364.535,81 TL alacaklı olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı, raporun bir önceki bölümüne aynen alınmış olan ve davalı taraf ticari defter kayıtlarından oluşturulan muavin defter dökümüne göre 31.12.2022 tarih itibariyle davacı şirketin davalı şirketten 364.535,81 TL alacaklı olduğu, taraflara ait ticari defter kayıtlarına göre de 31.12.2022 tarih itibariyle; davacı şirketin davalı şirketten 364.535,81 TL alacaklı olduğu, bu haliyle tarafların ticari defter kayıtlarının birbirleriyle uyumlu olduğu,

birleşen davada, taraflar arasında düzenlenen sözleşme içeriğinde yapılacak hafriyata ilişkin herhangi bir miktar belirlenmemiş olduğu, yani yapılacak işin miktarı sözleşme kurulduğu tarihte ne kadar olduğu tespit edilemediği, kesin hak ediş raporunda tespit edilen ve davacı tarafından yapılan hafriyat miktarının 159.068,000 m3 olduğu, davacı vekili, dava dilekçesinde sözleşme kurulurken yapılacak işin miktarının 60.000,000 m3 olduğunu dile getirilmiş olmasına rağmen bunu kanıtlayıcı bir belge dosya içeriğinde bulunmadığı,

bu konu sözleşme kurulurken yapılacak işin miktarına göre belirlenen işin süresinin, iş miktarında artış olduğu takdirde artan miktara paralel olarak işe ek süre verilmesi kaidesi açısından önemli olduğu, bu durumda, davalı işveren tarafından iş artışı veya diğer sebeplerden dolayı süre uzatımı verilip verilmediği veya verilip verilmeyeceği hususu Mahkemenin takdirinde olduğu, bu açıdan bakıldığında, sözleşmeye göre işin bitirilmesi gereken tarih 08.05.2022 olmasına rağmen, işin devamı sürecinde davalı şirket tarafından işin süresinde bitirilmediğine dair herhangi bir ihtara ve ikaza yönelik herhangi bir belge dosya içeriğinde olmadığı,

20.07.2022 tarihli kesin hak ediş raporunun üzerinden 3,5 ay sonra çekilen ihtarnamenin işin zamanında bitirilmediğine ilişkin ihtar ve ikaz olup olmadığı hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu, tarafların imzasını havi 20.07.2022 tarihli kesin hakkediş raporunda, sözleşmenin 11'nci maddesi uyarınca gecikme cezası kesintisi hesaplaması yapılmamış ve gecikme cezası kesintisi yapılmamış olduğu belirtilmiştir.

11/09/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; asıl dava yönünden, tarafların kök ve ek rapora karşı vermiş oldukları dilekçelerde, daha önce ulaşmış oldukları sonuçları değiştirecek mahiyette yeni belge sunulmadığından, daha önceki görüşlerinde bir değişiklik olmadığı, birleşen dava yönünden; ara karar gereği alternatif hesaplama yapılması kapsamında, işin bitim tarihi 08.05.2022 ile işin fiilen bitim tarihi olarak kabul edilen 20.07.2022 arasındaki 73 günlük gecikme nedeniyle (73gün x 20.000,00TL/gün) 1.460.000,00 TL gecikme cezası hesaplandığı,

sözleşme gereğince gecikme cezasının işin toplamının %15’inden fazla olamayacağı kararlaştırılmış olmakla, talep edilebilecek gecikme cezası miktarının (7.290.716,25 TL x % 15) = 1.093.607,44 TL olarak hesaplandığı, bu hali ile, davalının (...) (1.093.607,44 TL - 364.535,81 TL) 729.071,63TL alacaklı olabileceği belirtilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, GEREKÇE VE KABUL

Asıl dava, eser sözleşmesine dayanan faturaya dayalı alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali ile icra inkar tazminatına ilişkindir.

Taraflar arasında ... kapsamında, hafriyat işleri konusunda bir sözleşme kurulmuş olduğu hususunda uyuşmazlık bulunmamakta olup, uyuşmazlık davacının edimini ayıpsız şekilde ve süresinde yerine getirip getirmediği, davalının süresinde ve tam bir ödeme yapıp yapmadığı, davacının işbu sözleşme sebebiyle davalıdan alacaklı olup olmadığı hususunda toplanmaktadır.

Taraf ticari defter ve kayıtları ile ihale evraklarının incelenmesi neticesinde tanzim edilen bilirkişi kök ve ek raporlarında tespit edildiği üzere yer teslim tutanağı taraflar arasında ihtilafsız olarak imzalanmış olup, davalı işveren tarafından işin ayıplı imal edildiğine ilişkin herhangi bir itiraz söz konusu olmadığı gibi dava öncesi çekilmiş bir ihtar veya imzalanmış bir evraka da dosya içerisinde tesadüf edilmemiştir.

Bilirkişilerce tanzim edilen ve hükme esas alınan bilirkişi ek ve kök raporlarında da açıkça tespit edildiği üzere taraf ticari defterleri birbiriyle uyumlu olup, davacının davalıdan 364.535,81 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir.

Hal böyle olunca icra takibine konu fatura nedeniyle davalının davacıya 364.535,81 TL borçlu olduğu kabul edilmekle asıl davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacı vekili her ne kadar icra inkar tazminatı talep etmişse de alacağın eser sözleşmesine dayandığı varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.

Birleşen .... esas sayılı dosyası yönünden:

Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan cezai şart alacağı talebine ilişkindir.

Taraflar arasında ... kapsamında, hafriyat işleri konusunda bir sözleşme kurulmuş olup, davacı davalının sözleşme konusu edimini süresinde yerine getirmemesi nedeniyle cezai şart talep etmektedir.

Sözleşmenin İşe Başlama Ve Bitirme Tarihi İle İşin Süresi başlıklı 12. maddesinde "Bu sürelere göre alt yüklenici taahhüdün tümünü, yer teslimini müteakip 60 iş gününde tamamlamak zorundadır." düzenlemesi dikkate alınmak suretiyle yapılan incelemede yer teslimi 08/03/2022 tarihinde yapıldığı hususunda ihtilaf bulunmamakta olup, ihtilaf işin bitim tarihinin 08/05/2022 mi yoksa 20/07/2022 mi olduğu hususunda toplanmakta olup, dosya kapsamına alınan ihale evraklarında işin bitimine ilişkin herhangi bir tutanak tanzim edilmediği, 20/07/2022'de düzenlenen son hak edişte alt yüklenici davalının hak edişinden cezai şart sebebiyle kesinti yapılmamış olduğu görülmüştür.

Hal böyle olunca birleşen dava davacısı işverenin davalının işin tesliminde geciktiğine ilişkin ispata yarar somut delilleri dosyaya sunmamış olduğu, sunulan delillerden işin teslim tarihinin kesin olarak tespit edilemediği, davalının iş artışı ve mücbir sebepler nedeniyle işin süresinde yapılamadığına ilişkin iddialarının davalı delilleri ile çürütülemediği anlaşılmakla, ispat olunamayan birleşen davanın reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip .... · ¸e-imzalıdır. Hakim .... · ¸e-imzalıdır.