Ankara Batı 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/53 K.2025/119

Ankara Batı 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2025/53 Esas

KARAR NO : 2025/119

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : 1-

VEKİLİ

DAVALI : 2-

DAVA

Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 25/12/2023

KARAR TARİHİ : 23/10/2025

K. YAZIM TARİHİ : 20/11/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

03.10.2023 tarihinde müvekkiline ait ... plakalı çekici ve ... plakalı dorse ile birlikte ... istikametine ilerlerken sürücüsü belirlenemeyen ve ... istikametinden gelip ... istikametine seyir halinde olan ... plakalı aracın yoldan çıkarak karşı yola geçtiğini ve aracın ön kısımları ile ... plakalı çekicinin sol ön tekerinden, ... plakalı yarı römorkun sol arka tekerine kadar olan kısımlarına çarpması sonucu çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucunda .... plakalı aracın %100 kusurlu bulunduğunu,

bu kaza sonucunda müvekkiline ait olan ... plakalı ... model ve ... şasi numaralı çekicide hasar meydana geldiğini ve 105.305,60 TL masraf edildiğini, her ne kadar davalı sigorta şirketi, davalı araç sahibinin olay mahallinden kaçtığı için değer kaybı ve hasar tazminatının (tamir masrafı) poliçe dahilinde teminat dışı olduğunu iddia edecek olsa da müvekkilinin bu durumda hiçbir kabahati olmayıp değer kaybı ve hasar tazminatının teminat dışında olup olmadığının davalılar arasındaki rücu davasının konusu olduğunu, Yargıtay yerleşik içtihatları doğrultusunda, müvekkiline ait araçta kaza sonrasında meydana gelen değer kaybının,

kazada tam kusurlu olan ... plakalı aracın sigortacısı ...

Sigorta A.Ş. tarafından ödenmesi gerektiğini, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları uyarınca sigortacının sigortalısının 3.kişilere vermiş olduğu maddi ve bedeni zararlara karşı teminat limitleri dahilinde kalmak kaydıyla, müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu, buna göre müvekkiline ait araçta kaza neticesinde gerçekleşen değer kaybının da ekonomik yönden maddi bir zarar kalemi oluşturduğundan sigorta şirketince bu zararın doğrudan tazmin edilmesi gerektiğini,

yine aynı yasanın 1429.maddesine göre Sigortacının aksine sözleşme yoksa sigorta ettirenin sigortalının lehtarın ve bunların hukuken fiillerinden sorumlu bulundukları kişilerin ihmallerinden kaynaklanan zararları tazmin ile yükümlü olduğunu, müvekkiline ait çekicinin değer kaybının davalı sigorta şirketinin davalı sigorta şirketinden poliçe tavan miktarını aşan kısmın ise diğer davalı asilden tahsilinin gerektiğini, kaza tarihinde müvekkiline ait ... model yılı olan ... marka ... modelindeki 150.000 km de, daha önceden kazası olmayan, ... çekicinin rayiç değerinin 4.000.000,00 TL olduğunu,

kaza sonrasında ise aracın değerinin 70 bin TL'yi aşkın değer kaybına uğradığını, ayrıca müvekkilinin 1 haftalık aracın tamiri süresince aracından mahrum kaldığını ve buna bağlı olarak ticari nakliyecilik faaliyetlerini yapamadığını, müvekkiline ait ticari aracın onarımda kalması sebebiyle ortalama 50.000 TL kazanç kaybı meydana geldiğini, arabuluculuk görüşmelerinin de anlaşamama ile sonuçlandığını beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, şimdilik müvekkiline ait ....plakalı çekicide meydana gelen 'değer kaybı' için 200,00 TL'nin ve kısmi dava olarak hasar tazminatı (hasar bedeli) için 200,00 TL'nin davalı ...

Sigorta A.Ş.'den kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsiline, bilirkişi raporu ile tespit edilecek değer kaybı ve hasar tazminatının davalı ... Sigorta A.Ş.'nin poliçe limitini aşması halinde poliçe limitini aşan bakiye tazminatın davalı ...den avans faizi ile tahsiline, mahrum kalınan kar için şimdilik 200,00 TL'nin ...'den kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili mahkememize sunduğu 04/07/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 200,00 TL olan araç değer kaybı taleplerini 24.800,00 TL daha arttırarak 25.000,00 TL'ye, 200,00 TL olan mahrum kalınan kar taleplerini 5.903,85 TL daha arttırarak 6.103,85 TL'ye yükseltmiştir.

CEVAP

Davalı...

Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan... plakalı aracın müvekkili tarafından 13.02.2023/2024 tarihlerini kapsayan ... numaralı Karayolları Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanmış olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun işbu sigortalı araç sürücünün kusuru oranında poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, davacının müvekkiline değer kaybı talebine ilişkin herhangi bir başvuruda bulunmadığını, hasar yönünden ise zaten asile ödeme yapıldığını, bakiye hasar oluştuğu iddiası var ise taraflarına tekrar başvuru yapılması gerektiğini,

dava şartı olan yazılı başvuru yerine getirilmemiş olduğundan davanın usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini, davacı tarafından ne ... sisteminden atanmış bir eksper tarafından alınmış rapor sunulmuş olduğunu ne de taraflarına hasar ekspertiz raporu, onarım faturası, aracın hasarlı halini gösteren fotoğraflar gibi tazminat tespiti için gerekli evrakların gönderilmemiş olması sebebi ile değer kaybı hesaplaması yapılabilmesinin de mümkün olmadığını, işbu davanın dava şatlarını taşımıyor olması sebebi ile usulden reddine karar verilmesini talep ettiklerini,

ekspertizin tamamlanması üzerine fatura karşılığında KDV dahil 105.305,60 TL hasar onarım bedeli ödemesinin yapılarak, aracın onarımının gerçekleştirilmiş olduğunu, müvekkilinin poliçeden doğan sorumluluğunu yerine getirmesi nedeniyle davanın reddinin gerektiğini, davacı tarafından servise yapılmış ekstra bir ödeme bulunmamaktayken bakiyenin çıkmasının mümkün olmadığını, işçilik ve parça tedariki aracın onarımının servis tarafından yapıldığını ve müvekkili tarafından tedarik ve servise ödemenin yapıldığını,

davacının zararının müvekkili tarafından karşılanmış olduğundan ve bu tür sigortalardaki asıl amacın meydana gelen zararı karşılamak olduğundan davacının müvekkilinden bakiye tazminat talep etme hakkının bulunmadığını, işbu talep yönünden dava tarihinden önce müvekkilinin sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacı tarafından hiçbir hak ve alacağının kalmadığı davanın reddinin gerektiğini, müvekkilinin hasarı yönetim ve iskontolu yedek parça tedarik hakkı bulunduğundan,

sayın bilirkişi tarafından yapılacak hesaplamalarda eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki araçlardan elde edilen orijinal ve muadil parçalar da göz önüne alınarak yedek parça ve işçilik ücretlerinde iskonto uygulanması gerektiğini, Müvekkilinin KDV'den sorumlu olmadığını, değer kaybı bedeli yönünden 04.12.2021 tarihinde ve 31679 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar'ın uygulanması gerektiğini, ilgili genel şartların yürürlük tarihinin 14.12.2021 tarihi olduğu,

sigortalı ile yaptıkları poliçenin düzenlenme tarihinin ise 13.02.2023/2024 olması sebebi ile artık yeni düzenlemenin uygulama alanı bulması gerektiğini, 04.12.2021 tarihinde yürürlüğe giren değişikliğe ilişkin herhangi bir yürütmenin durdurulması kararı verilmemiş olduğundan, değişiklik ekinde yayınlanan hesaplama yönteminin kullanılması gerektiğini, değer kaybı tespitine ilişkin bilirkişi raporu alınmasına karar verilmesi halinde belirtilen hususlar dahilinde rapor düzenlenmesine karar verilmesini talep ettiklerini,

mahrum kalınan kar bedelinin zorunlu trafik sigortası bakımından teminat dışı olduğundan davacı tarafın ZMSS kapsamında araç mahrumiyet bedeli talep edemeyeceğini, talep edilen bu zarara ilişkin sorumluluklarının bulunmaması nedeniyle ilgili talebin reddinin gerektiğini, avans faizinin reddine karar verilmesi gerektiğini, kazada rücu nedeni söz konusu olduğundan bakiye taleplerin sigortalının sorumluluğunda olduğunu beyan ederek beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, trafik tescil kayıtları, tramer kayıtları, 04/06/2025 tarihli bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, trafik kazası nedeniyle davacının aracında meydana geldiği iddia edilen hasar bedeli, değer kaybı bedeli ile araçtan mahrum kalınmasına ilişkin zararların tazmini istemine ilişkindir. 03/10/2023 tarihinde, davalı şirkete trafik sigorta poliçesi bulunan diğer davalı ....'e ait ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı aracın çarpışması sonucu dava konusu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.” hükümlerine yer verilmiş, Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de,

“Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir (..., Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd.;..., Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd).

Davacı zarar gören, anılan yasa hükümleri gereği davalı sigorta şirketinden hasar bedeli ve değer kaybı tazminatı, diğer davalı ... de araç mahrumiyet bedeli tazminatı yönünden talepte bulunmuştur.

Uyuşmazlığın çözümü bakımından bir adet mali müşavir ve bir adet makine mühendisinden oluşan bilirkişi heyetinden alınan 04/06/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...Meydana gelen kazanın oluşumunda, davalıya ait araç sürücüsünün tamamen kusurlu olduğu hususunda ihtilaf olmamakla, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen hasar tutarının KDV dahil 105.305,60 TL olacağı ve davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından davacı...'ya ... Bankası üzerinden 24.01.2024 tarihinde 105.305,60 TL hasar bedeli EFT'sinin yapıldığı anlaşılmakla, davacının davalılardan bakiye hasar bedeli talebinin olmayacağı, Davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının 25.000,00TL olacağı, davacının tamir süresi araç yoksunluk kaybının 6.103,85 TL olacağı..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, kayıt ve belgeler ile usul ve yasaya uygun olarak alınan mahkememiz ve kanun yolu denetimine elverişli, gerekçeli ve ayrıntılı olarak düzenlenen bilirkişi raporu birlikte değerlendirilerek; davacının hasar bedeline ilişkin zararı davalı sigorta şirketi tarafından karşılandığından sigorta şirketinden talep edilen hasar bedeli tazminatı talebinin reddine, davalının %100 oranda kusuru ile gerçekleşen kaza nedeniyle, kusur oranına göre hesaplanan ve karşılanmayan değer kaybı zararından tüm davalıların müşterek ve müteselsilen sorumlu olması gerekse de, taleple bağlı kalınarak sadece davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu,

dolaylı zarar olan araçtan mahrum kalınan süre için belirlenen bedelden ise araç maliki olan diğer davalı ...'in sorumlu olduğu anlaşıldığından ıslah dilekçesi ve taleple bağlılık ilkesi gözetilerek davanın kabulüne, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun -105.305,60 TL hasar bedeli ödemesi yaptığı gözetilerek- bakiye poliçe teminat limiti olan 14.694,40 TL ile sorumlu olduğuna dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... e-imza Hakim ... e-imza