Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/648 K.2021/483

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2020/648 Esas

KARAR NO : 2021/483

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 01/11/2018

KARAR TARİHİ: 22/06/2021

K. YAZIM TARİHİ: 09/07/2021

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle davalı hakkında Ankara Batı İcra dairesinin ...

Esas sayılı icra takip dosyası ile genel haciz ile icra takibine başlanıldığını,18/07/2018 tarihinde borçlu tarafından borca, faize ve diğer tüm ferilerine itiraz edildiğini ve takibin durduğunu, borçlunun itirazının haksız olduğunu, borçlu şirket ve davacı şirket arasında yapılan 02/11/2017 tarihli sözleşme gereği geç teslimden kaynaklanan cezai şartın, 25/12/2017 tarihli ... sıra nolu sevk irsaliyesi ve eki 25/12/2017 tarihli faturalara dayanarak borçlunun müvekkiline 7.200,00 TL ödeme yapması gerektiğini,

tüm bu nedenlerle davalının yapmış olduğu itirazının iptali ile takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderlerinin karşı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili Ankara ....

Asliye Hukuk Mahkemesine sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasındaki sözleşmede belirlenmiş kesin bir vade olmadığından, müvekkilinin temmerrüdünün gerçekleşmediğini, davacı tarafça müvekkiline gönderilmiş herhangi bir ihtar ya da bildirimin de bulunmadığını, bu haliyle temerrüt şartları gerçekleşmediğinden davacının temerrüde bağlı cezai şart talebinin de geçersiz olduğunu, sözleşmeye konu malların özel sipariş olduğunu, müvekkili şirket tarafından davacıya özel imalat süreci oluşturulduğunu, söz konusu malların ürüteminin zaman aldığını, müvekkilinin mütemerrit olduğunu kabul etmemekle birlikte,

bir gecikme olduğunun kabul edilmesi halinde dahi sözleşme konusu malların özel sipariş olup, üretim sürecinin zaman alması, müvekkilinin kusurundan kaynaklanmadığından, davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, Borçlar Kanunu hükümleri gereğince ihtirazi kayıtsız ifayı kabul eden tarafın cezai şart talebinde bulunamayacağını, dosya kapsamı ile sabit olduğu üzere, davacının talebi gecikmeden kaynaklı cezai şart olduğunu, dava dilekçesindeki açıklamaların, dava dilekçesi ekindeki, fatura ve irsaliyeler ile sabit olduğu üzere müvekkili şirketin edimini ifa ettiğini, Borçlar Kanunu 158/ıı. maddesi gereğince,

ihtirazı kayıtsız gecikmiş ifayı kabul eden alacaklının cezai şart talebinde bulunumayacağını, Borçlar Kanunu ve Yargıtay kararları ışığında dava konusu uyuşmazlığa bakıldığında, (müvekkilinin mütemerrit olduğunu kabul etmemekle birlikte);

davacının, sözleşme, 25.12.2017 tarihli fatura ve malların teslimine ilişkin aynı tarihli sevk irsaliyesine dayanarak teslim tarihine kadar geçen süre için cezai şart talebinde bulunduğunu, davacının beyanı ve dosya kapsamında bulunan sevk irsaliyesinden anlaşılacağı üzere müvekkil edimini ifa ettiğini, davacının, teslim süresine kadar olan süreçte cezai şart talep hakkını saklı tuttuğuna dair müvekkili şirkete herhangi bir bildirim yapmadığını, bu haliyle gecikmiş ifayı ihtirazi kayıtsız kabul eden davacı cezai şart talebinde bulunamayacağını, davacının icra inkar tazminatı talebinin yasal dayanaktan yoksun olduğunu,

dosya kapsamı ile sabit olduğu üzere, dava konusu alacağın likit nitelikte olmadığı gibi yargılamayı gerektirdiğini, davacının, dava dilekçesinde dahi talebini izah edemediğini, talebin açık, anlaşılır ve denetlenebilir nitelikte olmadığını, hal böyle iken söz konusu talepten ötürü müvekkilinin icra inkar tazminatından sorumlu tutulamayacağını, açıklanan nedenlerden ötürü açılan dava yasal dayanaktan yoksun olup reddine karar verilmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerden ötürü yasal dayanaktan yoksun davanın reddi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Ankara Batı İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takip dosyası, davacı ve davalı taraf arasında düzenlendiği belirtilen 02.11.2017 tarihli sözleşme ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklı işin geç tesliminden kaynaklı cezai şart alacağından kaynaklı itirazın iptali talebine ilişkindir.

TBK'nın 179/II. (BK. md. 158/II) maddesindeki ifaya ekli ceza koşulu (cezai şart) niteliğinde olduğundan burada bu tür ceza koşulu üzerinde durulması gerekmektedir.

TBK'nın 179/II maddesine göre; “ceza borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi durumu için kararlaştırılmışsa alacaklı, hakkından açıkça feragat etmiş veya ifayı çekincesiz olarak kabul etmiş olmadıkça, asıl borçla birlikte cezanın ifasını da isteyebilir.”anılan yasa hükmünden de açıkça anlaşılacağı gibi, ifaya eklenen ceza koşulunda, şart gerçekleştiği takdirde alacaklı, hem ifayı hem de cezayı talep edebilecektir.

Buna öğretide “taleplerin birleşmesi” veya “toplanması” denmektedir. TBK, “borcun belirlenen zamanda veya yerde ifa edilmemesi” hali için kararlaştırılmış ceza koşulunun, ifaya eklenen ceza koşulu niteliğinde olacağına dair bir karine koymuştur. Bu iki olasılık dışında kalacak eksik ifa hallerinde TBK'nın 179/II. md. değil, 179/I. md. hükmü uygulanacaktır.

Zira, Kanun, 179. maddenin ikinci fıkrasında bütün eksik ifa hallerini değil, bunlardan sadece zaman veya yer itibariyle aykırılık teşkil edenlerin ifaya eklenen ceza koşulu olduğunu kabul etmiştir. TBK'nın 179/II. md. hükmü emredici yapıda olmayıp düzenleyici nitelikte olduğundan taraflar, yukarıda belirtilen iki hal dışında kalan eksik ifalarla, bütün ifa etmeme hallerinde de ifa ile birlikte cezai şartın istenebileceğini kararlaştırabilirler. (Bkz. Tunçomağ Kenan; age sh.

875 vd.. Eren Fikret age sh. 1173 vd.. Kılıçoğlu M. Ahmet age sh. 579 vd.. Günay Cevdet İlhan, Cezai Şart Ankara 2002 sh. 83 vd.. Uygur Turgut. Açıklamalı – İçtihatlı Borçlar Kanunu Genel Hükümler, İkinci Cilt 1990 sh. 740) Davaya konu uyuşmazlığın çözümünde, cezai şarta ilişkin hükümlerin tartışılıp değerlendirilmesi gerekmektedir. TBK.'nın 179/II. maddesine göre, iki halde alacaklı, ceza koşulunu isteyemez.

Eğer alacaklı, ceza koşulunu isteme hakkından açıkça vazgeçmişse artık bu yönde bir talepte bulunamaz. Diğer yandan alacaklı, çekince koymadan ifayı kabul etmiş veya sözleşmeden doğan edimlerini ifa etmeye devam etmişse bu takdirde de ceza koşulunu isteyemez.

02.11.2017 tarihli fiyat teklifinin alt kısmına "teslim süresi geçen siparişler için gün başına ürün bedelinin %1 kadar kesinti yapılacaktır." yazılı olduğu fakat Sevk irsaliyeleri incelendiğinde ihtirazi kayıtsız teslim alındığı, davacının cezai şart talebine yönelik ihtarnamesinin bulunmadığı bu kapsamda teslim ihtirazi kayıtsız kabul edilmiş olacağından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · E-imzalı✍ E-imzalı✍