Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/310 K.2023/1318

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2021/310 Esas

KARAR NO : 2023/1318

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : 1-

VEKİLİ

DAVALILAR : 2-

3-

VEKİLİ

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 15/04/2021

KARAR TARİHİ: 14/12/2023

K. YAZIM TARİHİ: 10/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu dava dilekçesinde özetle. 13/01/2021 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobilin, yolun sağından soluna geçmekte iken, aracın sağ ön far kısmının çarpması sonucu müvekkilinin yaralandığını, kaza akabinde 14.01.2021 tarihinde ...

Şehir Hastanesi’ne kaldırılan müvekkilinin 22.01.2021 tarihine kadar yatarak tedavi gördüğünü, kaza nedeniyle çalışma gücünü kaybeden müvekkilinin davalılardan maddi tazminat (geçici ve sürekli iş göremezlik) talep etme hakkı doğduğunu, müvekkilinin geçirdiği kaza nedeniyle çift görme sorunu oluştuğunu aynı zamanda da kafa travmasına bağlı 4. Sinir felci oluştuğunu, müvekkilinin bu kaza nedeniyle günlük işlerini işlerini bile yapamadığını, kaza nedeniyle bir dizi ameliyata girdiğini ve halen de tedavi görmekte olup kendisine bir tedavi süreci öngörüldüğünü, tedavi giderlerinin karşılanması gerektiğini,

davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenmiş ... nolu sigorta poliçesi ile kişi başına sakatlık halinde kaza tarihinde teminat sağladığını, sürücünün aracını hava, yol vb. şartlara uydurma yükümlülüğünü ihlal ederek yaya olan müvekkiline çarptığı değerlendirildiğinde davalı şirket ( limit ile sınırlı olmak üzere) ve davalılardan müştereken ve müteselsilen zarardan sorumlu olacağını, Borçlar Hukuku diğer genel ilkeleri gereğince davalılara sorumluluk tayin edildiğini, müvekkilinin zararını poliçe limiti dahilinde karşılaması gerekli iken bu yükümün başvuruya rağmen davalı sigorta şirketi tarafından yerine getirilmediğini,

Yargıtay kararlarına göre kazaya konu araçlar ticari araç olmasa dahi avans faizi istenebileceğine hükmedildiğini, tüm bu sebeplerle maddi tazminat alacağın belirsiz alacak davası olup fazlaya ilişkin talep, dava ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik.

300 TL maddi (100 TL geçici - 100 TL sürekli maluliyeti-100 TL tedavi gideri) tazminatın kaza tarihi olan 13/01/2021 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen (sigorta şirketinin salt maddi tazminat taleplerimize ilişkin olarak poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla) alınarak davacıya ödenmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalılara müştereken ve müteselsilen yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 07/11/2023 tarihli dilekçesi ile özetle; fazlaya ilişkin talep, dava ve ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla; dava ve bedel artırım dilekçesindeki talebin 52.670,88TL arttırılarak toplam talebin 220.254,61 TL'ye arttırılması, maddi tazminat alacağının tamamına olay tarihi (haksız fiil tarihi) olan 13.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen ve müştereken (sigorta sirketinin salt maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla) alınarak müvekkiline ödenmesine, yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekâletinin davalılara müteselsilen ve müştereken yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesi ile özetle; sigorta şirketine başvuru şartının yerine getirilmediğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesi gerektiğini, dava konusu olay sebebiyle müvekkili şirkete başvuru aşamasında sunulması gereken evrakların sunulmadığını, öncelikle davacının kusur durumunun tespit edebilmesi gerektiğini, ceza dosyasında uzlaşma mevcutsa müvekkili şirketin sorumluluğunun olmayacağını, müvekkili şirketin kaza tarihi itibariyle yalnızca sürekli iş göremezlik tazminatından sorumlu olduğunu, geçici iş göremezlik-bakıcı ve tedavi giderleri-yol masrafı sorumluluk kapsamında bulunmadığını,

müvekkili şirketin Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesi ile teminat verdiği hususların sürekli iş gücü kaybı ve bu bağlamdaki tazminat talepleri olup, “geçici” zararlar ve buna bağlı taleplerin teminat kapsamı dışında olduğunu, bu sebeple davacının geçici iş göremezlik, geçici bakıcı gideri, tedavi gideri zarar tazminatına ilişkin taleplerinin reddi gerektiğini, SGK tarafından karşılanması beklenen bakıcı, tedavi ve geçici iş göremezlik giderlerinin müvekkilinden talep olunmasında hukuka uyarlık olmadığını, Yargıtay Kararlarından da anlaşılacağı üzere,

ilgili Kanun’un 59 ve Geçici 1’nci maddesi ile getirilen yeni hükümler çerçevesinde Trafik Kazalarına bağlı olarak müvekkili şirket aleyhine açılmış olan tedavi masrafları tazminatı ile ilgili müvekkili şirketin yükümlülüğü sona ermekte olup, müvekkili şirketin taraf sıfatı da sona erdiğini, cevapları baki kalmak üzere davacının maluliyet ile ilgili kazanın illiyet bağının ispatlanması gerektiğini, müvekkilinin sorumluluğu söz konusu kaza ile illiyet bağı kurulabilen maluliyet oranı ile sınırlı olduğunu, kusur durumunun da tespit edilmesi gerektiğini, SGK tarafından ödenen tazminat varsa tazminattan düşülmesi gerektiğini,

müvekkili şirketin sorumluluğunun teminat limiti ve kusur oranı ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin temerrüte düşmediğini davacının alacağına faiz yürütüleceği düşünülse bile faizin de ancak aleyhlerine yapılan başvuru tarihinden itibaren yürütülmesi gerektiğini, müvekkilinin tacir niteliği taşımadığı gibi ticari işletme de olmadığını, ayrıca başvuru konusu araç ticari bir araç olmadığı gibi zararın da, ticari bir işten değil haksız fiilden kaynaklandığını, ticari / temerrüt / avans faizi talep edilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, tüm bu nedenlerle haksız, mesnetsiz, usul ve yasaya aykırı davanın usulden reddine,

haksız ve sebepsiz zenginleşmeye yol açacak nitelikteki talebin esastan reddi ile yargılama masraf ve vekâlet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesi ile özetle; sürücü ...'in kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğunu, trafik kazası tespit tutanağında sürücüye tali kusurlu olarak belirtilmiş ise de bu kusurun kabul edilmediğini, kazanın meydana gelmesinde davacı/yayanın asli ve tam kusurlu olduğunu, sonunda sürücünün kusurlu olduğuna hükmedilse bile yayanın kusurlu eylemi zararın doğması ve artmasına yol açtığından aleyhine hükmedilecek tazminatın kaldırılması veya hakkaniyete göre azaltılması gerektiğini, davacı yananın dikkatli ve özenli olması,

yaya geçidini veya kendisi için ayrılmış alanları kullanması gerekirken gelişigüzel araçların ortasından geçiş yapmaya çalışması sebebiyle kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğini, sürücünün sola manevra yaparak kısmen de olsa büyük bir zararın meydana gelmesini önlediğini, sürücü ...'in azami hız sınırlarını aşmadığını, kurallara uyduğunu, davacının işbu kaza neticesinde malul kaldığını, kaza ile illiyet bağını ispatlaması gerektiğini, dava konusu ... plakalı araç için ...

Sigorta AŞ tarafından Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası düzenlendiğini, maddi tazminatı ödemenin sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğunu, zararın ZMSS limitlerinden karşılanması gerektiğini, fazlaya dair itiraz ve hakları saklı kalmak üzere tüm bu sebeplerle davacı yananın asli kusurlu olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Sigorta poliçesi, hasar dosyası, tarafların sosyal ve ekonomik durum araştırmaları, SGK kayıtları, tedavi evrakları, araç trafik tescil kayıtları, Makine Mühendisi/kusur bilirkişisinin 13/01/2022 tarihli raporu, ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının maluliyet raporu, Ankara Batı ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, Ankara Batı ...

Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasında alınan kusur raporları ile mahkememiz dosyasında alınan kusur raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi bakımından Karayolları Fen Heyetinde görev yapmış 3'lü bilirkişiden alınan 01/04/2022 tarihli rapor, aktüer bilirkişi raporu, aktüerya uzmanı ve doktor bilirkişiden oluşan heyetten alınan 03/11/2022 tarihli rapor, aktüer bilirkişinin 03/03/2023 tarihli ve 11/10/2023 tarihli ek raporları ile tüm dosya kapsamı.

Makine Mühendisi/trafik kusur-hasar uzmanı bilirkişi 13/01/2022 tarihli raporu ile özetle; meydana gelen trafik kazasında yaya ...'ın %75 (Yüzde Yetmiş Beş) oranında, ... plakalı araç sürücüsü ...in ise %25(Yüzde Yirmi Beş) oranında kusurlu olduklarını bildirmiştir.

... Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 19/01/2022 tarihli maluliyet raporunda özetle; davacı ...'ın 13.01.2021 tarihli yaralanması neticesinde; Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliği'ne göre engel oranının %17(yüzdeonyedi) olduğu, 12 (oniki) ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, 2 (iki) ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği” nin 12. Maddesine (03.08.2013-28727 sayılı resmi gazete) göre devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı bildirilmiştir.

Karayolları Fen Heyetinde görev yapmış 3'lü Makine Mühendisi bilirkişiden alınan 01/04/2022 tarihli rapor ile özetle; Sürücü ... in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın, 2918 sayılı KTK nun 52/b maddesini ihlal ettiğinden %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, yaya ...; 2918 sayılı KTK nun madde 68 ve karayolları trafik yönetmeliğinin 138/b maddesini ihlal ettiğinden %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu bildirilmiştir.

Aktüer bilirkişi 15/08/2022 tarihli raporu ile özetle; Sigorta poliçesinin kaza tarihini kapsadığı ve sakatlanma halinde şahıs başına azami teminat limitinin 430.000,00-TL.sı olduğu, davalı sigorta şirketinin 15.03.2021 tarihi itibarıyla temerrüdünün oluştuğu, davacı ...’ın trafik kazası sonucu uğradığı, Geçici İş Göremezlik nedeni ile oluşan maddi zararının, 6.719,37-TL, sürekli iş Göremezlik nedeni ile oluşan maddi zararının 103.865,16-TL, Bakıcı Gideri nedeni ile oluşan maddi zararının ise, 1.788,75-TL. olduğu, davacı tarafın tedavi giderine ilişkin alacak talebinin, davacının yaralanma şekli ve iyileşme sürecine göre doktor bilirkişi tarafından değerlendirilmesi gerektiği bildirilmiştir.

Aktüerya uzmanı ve doktor bilirkişiden oluşan heyetten alınan 03/11/2022 tarihli raporda özetle;...ın dava konusu trafik kazası sonrası hastanede görmüş olduğu tedavi ve tetkikler nedeni ile sağlık harcamasının kurumları olan SGK tarafından karşılandığı, ...'ın dava konusu kaza sonrasında maluliyetinin hesaplanmasında.

Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliği esas alınarak hesaplama yapıldığında; engel oranının %17(yüzdeonyedi) olduğu, 12 (oniki) ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, bu süresi 2 (iki) ay kadar zarfında ise başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, başka birisinin sürekli bakımına muhtaç durumda kalmadığı, kişinin kontrolleri için yapmış olduğu yol masrafının 1.257,26-TL olduğu, kullanılan tıbbi malzeme ve ilaçlara yönelik sunulan fatura bedellerinin toplamı 286,10-TL olduğu bildirilmiştir.

Aktüerya uzmanı ve doktor bilirkişiden oluşan heyet 12/12/2022 tarihli ek raporunda özetle;davacı tarafın bilirkişi raporuna ilişkin değerlendirilebilecek somut bir itirazı bulunmadığını, Anayasa Mahkemesinin iptal kararının sonuç ve etkileri, davalı sigorta şirketinin bakıcı , tedavi gideri ve geçici iş göremezlik tazminatı ile yol masrafı yönünden sorumluluğunun bulunmadığı hususlarında itirazda bulunulduğu, Mahkemenin 29.11.2022 tarihli ara kararı ile; < maluliyete yönelik sigorta şirketi vekilinin sunmuş olduğu beyanın reddine > karar verildiği,

davalı tarafın bilirkişi raporuna ilişkin değerlendirilebilecek somut bir itirazı bulunmamakta olup, diğer itirazlarının ise, hukuki noktalara ilişkin olduğu görülmekle ve bilirkişi raporunun Yüksek Yargıtay’ın yerleşik kabul ve içtihatları ile dosya kapsamına göre hazırlanmış ve kök/ek raporda ayrıntılı olarak gerekçelendirilmiş olması karşısında; taraf itirazları yönünden hukuki değerlendirmenin mahkeme takdirinde olduğu bildirilmiştir.

Aktüerya uzmanı bilirkişi 03/03/2023 tarihli ek raporu ile özetle; 01.01.2023 tarihinden itibaren geçerli olacak olan asgari ücret üzerinden yeniden hesaplama yapıldığı, buna göre Geçici İş Göremezlik Tazminatı: 13.01.2021-13.01.202 Devre Geliri......: 34.529,38-TL., Kusurun Tenkisi…: 34.529,38 x %25 = 8.632,34-TL, Geç. İş. Gör. Öde. Tenzili: = 8.632,34 – ( 7.651,87 x %25) = 6.719,37-TL olduğu,

Sürekli İş Göremezlik Tazminatı yönünden İşlemiş Gelir..: 158.760,96-TL, İskontolu Aktif Dönem Geliri.: 1.948.596,80-TL., pasif Dönem Geliri..: +1.641.371,84-TL olmak üzere toplam: 3.748.729,60-TL, Maluliyete Tekabül Eden...: 3.748.729,60 x % 17 = 637.284,03-TL ve Kusurun Tenkisi...: 637.284,03 x % 25 = 159.321,00-TL olduğu bildirilmiştir.

Aktüer bilirkişi 11/10/2023 tarihli ek raporu ile özetle; yeni asgari ücretin belirlenmesi nedeniyle, Geçici İş Göremezlik T azminatı yönünden;13.01.2021-13.01.202 Devre Geliri..: 34.529,38-TL, kusurun Tenkisi…: 34.529,38 x % 25 = 8.632,34-TL, Geç. İş. Gör. Öde. Tenzili: = 8.632,34 – ( 7.651,87 x %25) = 6.719,37-TL olduğu, Sürekli İş Göremezlik Tazminatı yönünden; İşlemiş Gelir..: 176.134,08-TL, İskontolu Aktif Dönem Geliri..: 2.611.854,48-TL, Pasif Dönem Geliri..:+ 2.200.055,73-TL olmak üzere toplam 4.988.044,29-TL olduğu, maluliyete Tekabül Eden...: 4.988.044,29 x % 17 = 847.967,53-TL, kusurun Tenkisi..: 847.967,53 x % 25 = 211.991,88-TL olduğu bildirilmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazasından kaynaklı geçici iş göremezlik, sürekli iş göremezlik ve tedavi gideri tazminat talebine ilişkindir.

Davaya konu olay davacı Sürücü ... yönetimindeki ... plakalı araç ile 13.01.2021 günü saat 09.00 sıralarında, ... İli, ... İlçesinde üç şeritli bölünmüş yol olan ... Caddesini takiben ...Etap istikametinden ...

Caddesi istikametine doğru seyir halinde iken, ...Sokak girişi ... önünden 25m. yakınında yaya geçidi olduğu halde taşıt yolunu girerek yolun sağından soluna doğru karşıdan karşıya geçmeye çalışan yaya ...'a en sol şeridin ortalarında yönetimindeki aracın sağ ön far kısmı ile çarpması sonucu maddi hasarlı ve yaralanmalı trafik kazası maddi vakıa olarak kabul edilmiştir. Kusur yönünden yapılan değerlendirmede Ankara Batı ...

Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası, Ankara Batı ...

Asliye Hukuk Mahkemesi dosyasında alınan kusur raporları ile mahkememiz dosyasında alınan kusur raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi bakımından Karayolları Fen Heyetinde görev yapmış 3'lü bilirkişiden alınan 01/04/2022 tarihli rapor ile davacı Sürücü ... in sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın, 2918 sayılı KTK nun 52/b maddesini ihlal ettiğinden %25 (yüzde yirmi beş) oranında kusurlu olduğu, yaya ....

2918 sayılı KTK nun madde 68 ve karayolları trafik yönetmeliğinin 138/b maddesini ihlal ettiğinden %75 (yüzde yetmiş beş) oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. Maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Açıklanan madde hükümlerinden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu, böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir. (Fikret Eren, Borçlar Hukuku, 9. Bası, s. 631 vd..

Ahmet Kılıçoğlu, Borçlar Hukuku, Genişletilmiş 10. Baskı, s. 264 vd). Bu kapsamda davacı, aracın ZMMS poliçesini düzenleyen davalı sigorta şirketinden ve ...'den talepte bulunduğu, diğer davalı ...'den ise haksız fiil sorumluluğu hükümleri kapsamında talepte bulunmuştur.

... Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığının 19/01/2022 tarihli kaza tarihindeki yönetmelik hükümlerine göre alınan maluliyet raporuna göre davacı ...'ın 13.01.2021 tarihli yaralanması neticesinde.

Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliği'ne göre engel oranının %17(yüzdeonyedi) olduğu, 12 (oniki) ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı, 2 (iki) ay süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğu, Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği” nin 12. Maddesine (03.08.2013-28727 sayılı resmi gazete) göre devamlı surette başka birinin bakımına muhtaç olmadığı tespit edilmiştir.

Maluliyet oranı doğrultusunda alınan Aktüer bilirkişi 11/10/2023 tarihli ek raporu ile Geçici İş Göremezlik Tazminatı 8.632,34-TL, Geç. İş. Gör. Öde.

Tenzili: = 8.632,34 – ( 7.651,87 x %25) = 6.719,37-TL olduğu, Sürekli İş Göremezlik Tazminatı yönünden kusura tekabül eden 847.967,53 x%25=211.991,88-TL olduğu,1.543,36 TL tedavi gideri olduğu bu kapsamda hesaplanan tazminat ve ıslah edilen miktar doğrultusunda tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden 15/03/2021 tarihinden itibaren diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 13/01/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · e-imzalı e-imzalı