Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/471 K.2024/169

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2023/471 Esas

KARAR NO : 2024/169

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 08/05/2023

KARAR TARİHİ: 22/02/2024

K. YAZIM TARİHİ: 06/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı tarafından Ankara Batı İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı dosyası ile faturaya dayalı olarak ilamsız icra takibi başlattığını, cebri icra tehdidi altında kalan müvekkilinin borçlu olmadığı halde ilgili icra takip borcunu ödemek zorunda kaldığını, bu yüzden işbu davayı açma zarureti doğduğunu, davalı tarafından başlatılan icra takibinde ... nolu 138.060,00 TL bedelli faturanın gösterildiğini, fatura incelendiğinde “3 aylık dizel manlift çalışması 114.000,00 TL ve Nakliye 3.000,00 TL olduğunun görüleceğini, müvekkilinin davalıdan böyle bir ürün hizmeti veya ilgili ürün kiralaması için herhangi bir siparişte bulunmadığını,

ilgili ürüne ilişkin olarak davalı taraf ile herhangi bir sözleşme ilişkisi içine de girmediğini, öte yandan icra takibi faturada teslime ilişkin de herhangi bir şekilde müvekkili veya şirket yetkililerine ilişkin bir imza da bulunmadığını, müvekkilinin hiçbir ticari ilişki içerisinde bulunmadığı bir firmadan hiç kiralamamış olduğu bir ürün ile ilgili olarak borçlu olmadığı bir meblağ olan 167.179,71 TL'yi cebri icra tehdidi altında icra dosyasına 02.02.2023 tarihinde ödemek zorunda kaldığını, faturaya ilişkin müvekkili şirket yetkililerine ait imza içerir herhangi bir irsaliye, teslim tesellüm belgesi bulunmadığı gibi,

davalı faturasının müvekkilinin defterlerine de kayıtlı olmadığını beyan ederek. Ankara Batı İcra Dairesi ... E, sayılı dosyasına borçlu olunmadığı halde cebri icra tehdidi altında ödenmek zorunla kalınan 167.179,71 TL'nin ödeme tarihi olan 02.02.2023 tarihinden itibaren işleyedek reeskont faizi ile davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının taleplerinin hukuki temelden yoksun olup davanın reddi gerektiğini, davacının iddialarını kesinlikle kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının manlift ihtiyacı hasıl olması üzerine söz konusu ürünün davacıya sorunsuz bir şekilde teslim edildiğini ve bu suretle davacının kullanımına hazır edildiğini, icra takibine dayanak fatura bedelinin de davacıya teslim edilen ürüne ilişkin olduğunu, davacıya teslim edilen ürüne karşılık 3 aylık dizel manlift çalışması ve nakliye bedellerine ilişkin olarak icra takibine dayanak faturanın tanzim edildiğini, ancak davacının fatura bedelini ödemediğini,

faturaya yansıtılan nakliye bedelinin davacıdan manlift'in teslim alınırken ödenmesi gereken nakliye bedeli olduğunu, nakliye bedelinin davacı tarafından ödenmediğini, ödemeye esas faturanın ekte sunulduğunu, ... tarafından davacıya düzenlenen 28.09.2022 tarih ... sayılı faturanın davacının kabulünde olduğunu, ilgili faturanın mal hizmet kısmında “...

Platform Nakliye Bedeli” ibaresinin bulunduğunu, işbu faturaya ait tevfikat ödemeleri ile KDV beyannamelerinin ve BA-BS formlarının ilgili faturanın KDV tevfikatına tabi olduğunu, ilgili ürünün davacının sahasına teslim edildiğini, ürünün teslimine ilişkin nakliye faturasının davacıya kesildiğini ve davacı tarafından ödendiğini, davacının bir yandan ürünün teslim edilmediğini iddia etmesi diğer yandan nakliye bedelini ödemesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, nakliyeye ilişkin fatura ve teslime dair fotoğrafların ekte sunulduğunu,

aynı şekilde teslim olgusunun tanık beyanları ışığında da ortaya çıkacağını ve haklılıklarının ispatlanacağını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile birlikte davacının faturaya dahi itiraz etmediğini, TTK 21/2.

Maddesinde öngörülen 8 gün içinde itiraz edilmemiş ve faturanın iade edilmemiş olduğunu, bu anlamda davacının fatura münderecatını kabul ettiğini, ispat yüküne ilişkin genel kuralın menfi tespit davaları için de geçerli olduğunu, İİK md.72/son uyarınca “Davacının istirdat davasında yalnız paranın verilmesi lazım gelmediğini ispata mecbur olduğunu”, bu kapsamda ispat yükünün davacı tarafa düştüğünü, davacının hukuki mesnetten yoksun tüm talep ve ferilerini kesinlikle kabul etmediklerini beyan ederek hukuki temelden yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Ticaret sicil kayıtları, Ankara Batı İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası, tarafların ticari defter ve kayıtları, BA-BS formları, 01/12/2023 tarihli bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, faturadan kaynaklı başlatılan icra takibine karşı, icra tehdidi altında ödenen bedelin istirdadı talebine ilişkindir.

Ankara Batı İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyasının bir sureti dosya arasına alınmış, incelenmesinde; Alacaklı-davalı ... Tic. Ltd. Şti. tarafından 16.01.2023 tarihli ilamsız takiplerde ödeme emri ile davacı-borçlu ... Tic. Ltd. Şti.nden 138.060,00TL fatura alacağını, takip tarihinden itibaren fiili ödeme tarihine kadar asıl alacağa işleyecek yıllık %11,75 ticari temerrüt faizi ile tahsilini talep ettiği, alacağın dayanağı olarak 27.12.2022 tarihli ... nolu 133 060,00 TL tutarlı e-faturanın gösterildiği, fatura içeriği olarak "3 aylık Dizel Manlift Çalışması ve Nakliye" alarak belirtildiği anlaşılmıştır.

Tarafların uyuşmazlık dönemine ilişkin BA-BS formları ilgili vergi dairelerinden celp edilmiştir.

01/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...Davalının Ankara Batı İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyası kapsamında, 6.01.2023 tarihli ilamsız takiplerde ödeme ernri ile davacıdan 138.060,00TL fatura alacağını faizi ile tahsilini talep ettiği, davacı tarafından 02.02.2023 tarihli tahsilat makbuzu ile ...

E. sayılı icra dosyasına 167.179,71 TL tutarında ödeme yapıldığı, bu nedenle işbu istirdat davasının açıldığı, dosya kapsamındaki BA-BS formlarına göre, dava konusu 27.12.2022 tarihli ... nolu 138.060,00 TL tutarlı e-faturanın taraflarca beyan edildiği, davacının 2022 BA formunda beyan edildiği görülen dava konusu faturanın 2022 yılı ticari kayıtlarında kayıtlı olmadığı, davalının 2022 yılı ticari kayıtlarında dava konusu faturanın davacı hesabına borç kaydedildiği, kayıtlara göre 31 12.2022 tarihi itibariyle davacının, davalıdan 138,060,00 TL alacaklı gözüktüğü..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Davacı taraf davalının kendisine faturadan kaynaklı icra takibi yönelttiğini, davalı taraf kendisine faturaya konu hizmeti ifa etmemesine rağmen icra tehdidi altında ödemek zorunda kaldığı bedelin istirdatını ve borçsuzluğunu talep etmekte davalı taraf ise söz konusu hizmeti ödediğini savunmaktadır.

Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıya düşer. Davacı (borçlu), davalının (alacaklının) varlığını iddia ettiği hukuki ilişkiyi (mesela borcu) sadece inkar etmekle yetinmekte ise, yani bu hukuki ilişkinin (borcun) hiç doğmadığını ileri sürmekte ise ispat yükü davalıya düşer. Çünkü hukuki ilişkinin (borcun) varlığını iddia eden davalı olduğu için, ispat yükü davalı alacaklıya düşer (HMK. md. 190; TMK. md. 6). (Yargıtay HGK 8.2.2022 tarih ve 2021/(19)11-659 esas, 2022/82 karar sayılı ilamı)

Somut olayımızda da davacı hukuki ilişkiyi inkar ettiğine göre davalı taraf hukuki ilişkiyi ve dolayısıyla alacağını ispat etmesi gerekir.

Dava konusu alacak, faturaya dayalı bir alacağa dayanmaktadır. Fatura düzenlenmesi tek başına muaccel bir alacağın varlığını ispata yeterli değildir. Davalı aynı zamanda malın teslim edildiğini/hizmetin ifa edildiğini ispat yükü altındadır.

Fatura düzenlenmesi için öncelikle taraflar arasında akdi bir ilişkinin bulunması gerekir. Bunun için de öncelikle taraflar arasındaki sözleşmesel ilişkinin varlığının kanıtlanmış olması gerekir. Davacının sözleşmesel ilişkiyi inkâr etmesi durumunda davalının öncelikle aralarındaki akdi ilişkiyi yani hizmet ilişkisini ispat etmesi gerekmektedir. Bu nedenle, dava konusu hizmet ilişkisinde davalı taraf hizmetin ifasını, davacı taraf ise yaptığı ödemeleri usulüne uygun bir şekilde ispat etmek zorundadır.

Davalı yan faturadan kaynaklanan alacağı bulunduğunu beyan etmiş, tarafların dosyaya kazandırılan Ba - Bs formlarındaki bildirimlerinin örtüştüğü görülmüştür. Davacı yanın Ba formuyla davalı adına uyuşmazlık dönemine ilişkin dava konusu fatura karşılığı hizmet alım bildiriminde bulunduğu tespit edilmiştir.

Basiretli bir tacir gibi davranma yükümlülüğü bulunan davacının, hayatın olağan akışına göre teslim almadığı faturaya konu hizmete ve mallara ilişkin bildirimde bulunmaması gerekmekte olup davacı tam tersine uyuşmazlık dönemine ilişkin davalı adına davalı kayıtları ile örtüşecek şekilde Ba formuyla vergi dairesine bildirimde bulunmuştur. Ayrıca davalı cevap dilekçesi ekinde fatura konusuyla uyumlu olacak şekilde hizmeti ifa ettiğine ilişkin fotoğraflar da sunmuştur.

Davalının hukuki ilişkiyi, hizmetin ifasını ve alacağının varlığını kanıtlaması karşısında davacı yanın iddia edilip ispatlanmış bir ödeme savunması bulunmamaktadır.

Tüm bu nedenlerde davacı yanın icra tehdidi altında ödediği alacağın varlığı kanıtlandığından menfi tespit ve istirdat talebine konu davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim · e-imza e-imza