Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/83 K.2020/449

Mahkememizden verilen ... tarih ve ... Esas -... sayılı kararı Yargıtay ... Hukuk Dairesinin ... tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile bozularak Mahkememiz yukarıdaki esasına kaydı yapılıp incelendi:Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilleri dava dilekçesinde özetle;Davalı ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plaka nolu araç ile tek taraflı kaza meydana geldiğini, kazada ...'nin vefat ettiğini, 2918 sayılı K.T.K'nın 52/1b araçların hızlarını aracın yük ve teknik özelliğine, görüş yol ve trafik durumunun gerektirdiği şartlaka uymamak maddesinde yer alan kuralı ihlal ettiğini asil kusurlu olduğun, müvekkilinin kazanın oluşumunda hiçbir kusurunun bulunmadığını, mirasbırakının özel bir şirkette çalıştığını, ailenin maaşa bağlı olarak ödedikleri kredilerini ödeyemez hale düştüğünü beyan etmiş, Davalı ...

Ltd. Şti. Ve ... A.Ş. Aleyhine olmak üzere ölen ... açısından mirasçıları ..., ..., ... destekten yoksun kalmaları dolayısıyla her biri lehine şimdilik ayrı ayrı ... desten yoksun kalma maddi tazminatına hükmedilmesini, ...

VE ... aleyhine olmak üzere ölenl ... açısından mirasçıları ve ailesi ..., ..., ...'nin lehine vefat dolayısıyla kazanın boyutu da dikkate alınarak her biri lehine ayrı ayrı ... manevi tazminata hükmedilmesini, ... araç üzerine ihtyati tedbir konulmasını, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALI ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle;Bahsi geçen ... nolu plaka sayılı aracın kaza tarihi olarak belirtilen ... tarihini kapsayan bir poliçe ile müvekkil şirete sigortalı olmadığını, Tramer sisteminden yapılan sorgulamalarda kaza tarihi itibari ile ... A.Ş. Tarafından ... sayılı poliçe ile sigortalı olduğunu beyan etmiş, davanın reddini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini lehlerine vekalet ücretine hükmedilmemsini talep etmiştir.

DAVALI ... A.Ş. Vekiliinn cevap dilekçesinde özetle: Kaza tarihinde Davalı ...'in sevk ve idaresindeki diğer davalı ... LTD. ŞTİ.

Adına tescilli ... plaka araç için, ... ve ... tarihleri arasında ... nlu poliçe no ile Zorunlu Karayolları Taşımacılık Mali Sorumluluk Poliçesi düzenlendiğini, poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, poliede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğnuu, ölüm, sakalık halleri için kişi başına teminat limitin ... ile sınırlandırıldığını, bu dosya ile herhangi bir başvuru yapılmadığını, teminat limitinin tamamının defaten ödenmesi söz konusu olmayıp,

zarar görenlerin kaza nedeniyle uğradığı gerçek maddi zararın tespitinin ve sigortalının kusur oranında gerçek zararın tazminin esas olduğunu, motorlu bir aracın, karayolunda işletilmesi sırasında bir kimesnin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde o aracı işletenin zarar uğrayan üçüncü kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limetler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılanan sorumluluk sigortası türü olduğunu, sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında gerçek hasarı ödemele yükümlü olduğunu, gerçek zarar miktarının Mahkemece tespit edilmesi gerektiğinin,

Manevi tazminat talebinin ... poliçe no ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Poliçesinin teminat kapsamına girmediğini beyan etmiş, davanın reddini, masraf, faiz ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini, sigortalı araç sürücüsünün idaresinde olan aracın karıştığı kazanın meydana gelmesinde kusurunun bulunup bulunmadığının ve bulunuyor ise oranının tespiti için bilirkişi atanmasını, tazminat hesabının sigortalının kusur oranınca yapılması gerektiğini, sigorta şirketinin temerrüdü bulunmadığından faizin yasal faiz oranında ve dava tarihinden itibaren işletilmesi gerektiğini, tüm dava masaflarından,

faizden ve tüm ferilerinden sorumluluğunun ve temerrüdünün bulunmadığının tespitini, tüm delillerlin toplannasını ve dosyanın kusur tespiti için Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini, Aktüer sıfatına sahip bir bilirkişinin görevlendirilmesini talep etmiştir.

DAVALI ... vekili cevap dilekçesinde özetle;Davaya konu olay nedeniyle davacıların manevi tazminat talep etme şartlarının oluşmadığını, talep edilen manevi taminat miktarlarının Fahiş nitelikte olduğunu, tazminat miktarının manevi zararın giderilmesinden ziyade bir tarafı zenginleştirirken diğer tarafı fakirleştireerk derece orantısız olduğunu, Davacıların destekten yoksun kalmas gibi bir durumunun söz konusu olmadığnıı, davacılar ile desteği arasında destek ilişkisi söz konsu olmadığını, ayrıca ölenin davacılara ölmeden önce yardımda bulunuyor olması ve öldükten sonra da bu yardımın devam edecek olması gerektiğini,

Davalı ...'in kaza sonucu özürlü kaldığını, ekonomik olarak şu anda hiçbir geliri bulunmadığını, bakıma muhtaç halde olduğunu, kazanın oluşumunda davalı ...'in kusurunun bulunmadığnı beyan etmiş, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Mahkememizce alınan bilirkişi raporunun sonuç bölümünde;... tarihinde trafik kazası sonucu hayatını kaybeden davacılar murisi ... geride kalan hak sahiplerinin destek zararı : Müteveffanın ücreti ... Tl esas alındığında, annesi ... talep edebileceği destekten yoksun kalma zararı ... TL babası ... talep edebileceği destekten yoksun kalma zararı ... Tl olarak hesaplandığı, Müteveffanın ücreti asgari ücret esas alındığında, annesi ... talep edebileceği destekken yoksun kalma zararı ... TL babası ...'un talep edebileceği destekten yoksun kalma zararı ... TL olarak hesaplandığı rapor olarak belirlenmiştir. Davacı vekili bilirkişi raporuna göre davasını ıslah etmiştir.

Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davanın ölüm nedeniyle tazminat davası olduğu, davacıların murisinin ... tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu hayatını kaybettiği, davacının bu dönemde araçta yolcu olarak bulunduğu, turist olarak Türkiye'de bulunduğu sırada kazanın meydana geldiği, davacı tarafça dosyaya ibraz edilen apostil şerhi, veraset ilamı, nüfus cüzdan sureti ve gelir durumunu gösteren belgeler ibraz edildiği, ibraz edilen belgeler doğrultusunda dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği,

davacı tarafından ibraz edilen gelir belgesinin davacıların murisinin Türkiye'ye turist olarak gelip tatil yapabilecek ekonomik güce sahip olduğu dikkate alınarak itibar edilmiş bu doğrultuda alınan denetime elverişli ve hükme esas alınabilecek bilirkişi tarafından alınan rapora göre ... tarihinde trafik kazası sonucu hayatını kaybeden davacılar murisi ...'nin geride kalan hak sahiplerinin destek zararı: Müteveffanın ücreti ...

TL esas alındığında, annesi ... talep edebileceği destekten yoksun kalma zararı ... TL babası ... talep edebileceği destekten yoksun kalma zararı ...

Tl olarak hesaplandığı hesaplanan bu miktarlar üzerinden davacı tarafın davasını ıslah edildiği ve bu miktar üzerinden davacılar ... ve ... 'ın murisin annesi ve babası olması nedeniyle maddi tazminata hak kazandıkları her üç davacının murisinin anne babası ve kardeşi olması murisin haksız bir şekilde tatile geldiği ülkemizde trafik kazası sonucu ölmesi neticesinde manevi elem ve ızdırap çektiklerinden çekilen elem ve ızdırapın haksız zenginleştirme teşkil etmeyeceği oranda karşılanması amacıyla manevi tazminata hükmedilmiş maddi tazminat yönünden davalılar sigorta şirketi,

araç sürücüsü ve işleten yönünden müteselsil sorumlulukları kabul edilmiş olup her ne kadar davalı ... tarafından aşamalarda zorunlu mali mesuliyet sigortasının kendilerince yapılmadığını iddia etmişlerse de iddia tarihinin dava tarihi olduğu, kaza tarihinde ibraz edilen poliçe kapsamında poliçe düzenleyen sigorta şirketinin davalı ... şirketi olduğu anlaşılmıştır.

Davacıların murisinin kazaya karışan araçta yolcu olarak bulunduğu anlaşılmakla meydana gelen trafik kazasında davalıların tam kusurlu olduğu kabul edilmiş denetime elverişli ve hükme esas alınabilecek yeterlilikteki bilirkişi raporu doğrultusunda davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir" gerekçesi ile verilen karar davalı ... şirketi tarafından temyiz edilmekle Yargıtay ...

HD nin ... esas sayılı kararı ile; " sıralı sorumluluk esasına göre, davalı zorunlu mali mesuliyet sigortacısına, ancak taşımacılık mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti halinde limitin üzerinde kalan kısım yönünden başvurulabileceği, başka bir anlatımla, yolcunun uğradığı bedeni zararlar, taşımayı yapan aracın zorunlu karayolu taşımacılık sigortası kapsamında ise, bu aracın trafik veya ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğunun doğmayacağı gözetilip bu yönde inceleme yapılarak sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken,

yanılgılı değerlendirmeyle ve eksik inceleme ile yazılı olduğu biçimde hüküm tesisi doğru görülmemiştir." gerekçesi ile kaldırılmakla; bozma ilamına uyularak yukarıdaki esas numarası ile yargılamaya devam edilmiştir.

Davalı ... sigorta şirketi haricinde mahkememizin ... esas sayılı dosyasından kurulan hükümlerin temyiz edilmemesi ve Yargıtay'ın da bozmasının bulunmaması hasebi ile; Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında Davacı ... ve davacı ... ve davacı ... nin davalılar ..., ... ... LTD Şirketi ve ... A.Ş ye karşı açmış olduğu maddi tazminat davasında verilen hükümlerin kesinleştiği, Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında Davacı ... ,davacı ... ve davacı ... nin davalılar ... ve ... ... LTD Şirketi aleyhine açmış oldukları manevi tazminat davasında verilen hükümlerin kesinleştiği, Mahkememizin ... esas sayılı dosyasında ... nin davalı ... A.Ş ye karşı açmış olduğu maddi tazminat davasında verilen hükmün kesinleştiği anlaşılmıştır.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası, 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu'nun "Sorumluluk ve Sigorta" başlıklı bölümünde düzenlenmiş olup; Kanunun 17. maddesinde "Şehirlerarası ve Uluslararası yolcu taşımacıları, duraklamalar dahil olmak üzere kalkış noktasından, varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelecek bir kaza nedeniyle yolcunun ölümü, yaralanması ya da eşyanın zarara uğramasından dolayı sorumludurlar" düzenlemesi yapıldıktan sonra, 18. maddesinde "Taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedeni zararlar için bu Kanun'un 17. maddesinden doğan sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadırlar" düzenlemesine yer verilmiştir.

Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın "Tazminat Ödemesinde Öncelikli Sigorta" başlığını taşıyan B.8. maddesinde ise. "Meydana gelen zarar, öncelikle bu sigortadan karşılanır.

Sigorta sözleşmesinin hiç yapılmamış olması, yapılmış fakat geçersiz hale gelmiş olması, süresinin bitmiş olması veya meydana gelen zararın bu sigorta teminatlarının üzerinde bulunması halinde teminatların üzerinde kalan kısım için; sırasıyla 13/10/1983 tarih ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre yapılması zorunlu olan mali sorumluluk sigortasına ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasına başvurulur" denilmektedir.

Buna göre taşıma ilişkisinde, taşımacılık mali sorumluluk sigortası, mali sorumluluk sigortası ve ihtiyari mali sorumluluk sigortası arasında sıralı sorumluluk ilişkisi kabul edilmiştir.

Somut olayda; davacı, yolcu otobüsünde yolcu olarak taşınmakta iken davaya konu kaza meydana gelmiştir. Kaza yapan aracın taşımacılık mali sorumluluk sigortası ... tarafından yapılmakla limitinin sakatlanma ve ölüm halinde kişi başına ... TL kaza başına ise ... TL olduğu dosya arasında var olan poliçeden sabittir. Taşımacılık mali sorumluluk sigortası limitinin üzerinde bir zararın tespiti söz konusu değildir. Bu nedenle davalı ... A.Ş.nin ( aracın zorunlu mali sorumluluk sigortacısıdır) Davacılar ... ve ... ın açmış oldukları maddi tazminat davasında ise sorumluluğunun doğmadığı anlaşılmakla; davacı ... ve davacı ... davalı ... sigorta şirketi aleyhine açmış oldukları maddi tazminat davasının reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır