Antalya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/201 K.2023/95

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Alım Satım) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalıya ... tarihli 60.000,00 TL ' lik avans çeki vermesine karşın davalının edimini ifa etmediğini beyan etmiş ve bedelsiz kalan çekten borçlu bulunmadığının tespitini talep etmiştir.

YANIT

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacıya ... tarihli irsaliye ile taahhüt ettiği fındık kabuklarını teslim ettiğini, avans çeki almadığını, ödeme amaçlı çekin davalının ısrarları sonucu verildiğini, faturanın da çek ile düzenlendiğini savunmuştur.

KANITLAR VE GEREKÇE

Tarafların ticari defterleri bilirkişi marifetiyle incelenmiş, davaya konu çeke ilişkin ilgili bankaya çekin ibraz edilip edilmediği sorulmuş, ... İcra Dairesinden davaya konu çeke ilişkin takip dosyası celp edilmiştir. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre dava menfi tespit davası iken ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından yapılan tahsilat sonucunda istirdat davasına dönüşmüştür. Davacı yan davaya konu malın teslim edilmediğini savunmuştur.

TBK 207/2. Maddesi gereğince aksine bir sözleşme hükmü veya ticari örf bulunmadığı takdirde alıcı ve satıcı borçlarını aynı gün ifa etmekle yükümlüdür. Davacı bu hükmün aksine ödemeyi önceden yaptığını, çeki avans çeki olarak verdiğini yazılı delille ispatlamalıdır.

Somut olayda ticari defter incelemelerinde davacının defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davalının dava konusu çeke ilişkin düzenlediği faturanın defterlerinde bulunmadığı, yapmış olduğu 60.000,00 TL ' lik çek ödemesinin de defterlerinde bulunmadığı, davalıdan alacağı bulunmadığı görülmüştür. Davalının ticari defterlerinde ise davacının ödeme amaçlı verdiği çek ile dava konusu satıma ilişkin fatura kayıtlıdır.

Dava konusu satıma ilişkin faturanın tarihi ... tarihi olup davacının kendi iddiasında dahi çeki ... tarihinde kargoya verdiği sabittir. Buna göre fatura çekten önce düzenlenmiş olup, davacı avans çeki verdiğini yazılı delille ispatlayamamıştır. Davacının sunduğu hukuk genel kurul kararı da somut olayın aksine çekin faturadan önce verildiği olaya ilişkindir.

Davacı ayrıca yemin deliline de dayanmış olup, HMK 226/1-c uyarınca konusu suç teşkil eden eylemler hakkında (bedelsiz senedi tahsile koyma suçu) yemin teklif edilemeyeceğinden ispat külfeti kendisine düşen davacının iddiasını ispat edemediği kabul edilmiştir.

Davalının tanık ile teslime gerçekleştirdiğine dair savunması yönünden sunulan mesaj kayıtları ve davacının yapmış olduğu açıklamalar nazara alındığında yazılı delil başlangıcı olma niteliği taşımadığı ve davacının tanık dinlenilmesine muvafakati bulunmadığı anlaşıldığından davalı tanıkları da dinlenmemiştir.

Anlatılanlara göre davanın reddine karar verilmiş olup verilen tedbir kararından önce çek 3. Kişiye ciro edildiğinden ve takibe yönelik tedbir konulmadığından, dava dışı lehtarın dosyanın infaz edilmesi ile alacağını tahsil ettiği de sabit olmakla İİK 72/4 uyarınca verilen tedbirin alacağını geç tahsile sebep olmadığı anlaşılmakla davalı lehine tazminata da hükmedilmemiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır